5.0 Veiligheidsregio IJsselland - Jaarverslag 2020 VRIJ.pdf

GRENSOVERSTIJGEND SAMENWERKEN PUBLIEKSJAARVERSLAG 2020 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 2 Voor je ligt het verslag van Veiligheidsregio IJsselland over het jaar 2020. Mijn eerste jaar als directeur van deze organisatie. Op zondag 8 maart 2020 waren we als veiligheidsdiensten betrokken bij de ontmanteling van een V1 uit de Tweede Wereldoorlog in de gemeente Deventer, vlakbij het dorp Wilp. Toen hing COVID-19 al als een schaduw over de wereld, ons land en onze regio. Waar we nog dachten dat de ontmanteling het hoogtepunt zou zijn, werd slechts een paar dagen later de pandemie allesoverheersend. Tijdens die pandemie heeft de veiligheidsregio een belangrijke rol gespeeld in de afstemming tussen gemeenten en in de afstemming in het land. Het heeft veel energie gekost, maar ik ben trots op de aanpak in IJsselland: grensoverstijgend samenwerken! Al het andere werk ging ook gewoon door. Er waren heftige incidenten, ongeval- len, branden en protestacties. Daarbij lieten de collega’s van de brandweer, de crisisorganisatie en GHOR zich van hun professionele kant zien. 2020 is in veel opzichten een jaar om niet te vergeten. Voor mij is in dat jaar gebleken dat werken voor Veiligheidsregio IJsselland er toe doet en vervult mij met trots. Trots op zowel de medewerkers als op de samenwerkingspartners.

Op naar 2021 met licht aan het eind van de tunnel! Arjan Mengerink Directeur veiligheidsregio/commandant brandweer 2020, een jaar om nooit te vergeten "Ik ben trots op de aanpak in IJsselland: grensoverstijgend samenwerken!" Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 3 INHOUD INHOUD Voorwoord Arjan Mengerink 2 BRANDWEER 4 Opleiding brandweerofficier: intensief maar leerzaam 5 Handcrew Overijssel in beeld 6 Vier nieuwe redvoertuigen 7 Nieuw operationeel uniform en uitrukkleding 8 CORONA 10 Iedereen is bereid om elkaar te helpen 11 Samenwerken met meerdere regio’s 13 Digitaal oefenen 14 CoronaActueel en CoronaMonitor 15 Corona tijdlijn crisisorganisatie 15 CRISISORGANISATIE 16 We stonden ook in 2020 paraat voor incidenten 17 Slagvaardig werken op meerdere locaties 18 De klus verbindt: Ruiming V1 Deventer 19 Ieder een eigen taak 23 Handboek VRIJsselland: voor brandweer en crisisorganisatie 24 Nieuwe collega’s aan het werk 25 CAMPAGNES 27 500 rookmelders voor IJssellandse voedselbanken 28 Hoe brandveilig is jouw woning? 30 Stop CO-vergiftiging: ventileer, controleer en alarmeer 31 Geen spoed, wel brandweer? Bel 0909-0904 32 #VetVeilig the game is online! 33 Zesde carbidcampagne ‘Wie is de BOCK?’ van start 35 Veiligheidsregio Online 37 2021 40 Doorkijk 2021 41 COLOFON 42 4 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 BRANDWEER Handcrew Overijssel in beeld 6

Opleiding brandweer- officier: intensief maar leerzaam 5 Nieuw operationeel uniform en uitrukkleding 8 Vier nieuwe redvoertuigen 7 BRANDWEER 5 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 BRANDWEER In de voltijdopleiding Brandweerofficier word je breed opgeleid en leer je in 1,5 jaar verschillende kanten van de brandweerorganisatie kennen. Na het afronden van de opleiding heb je de diploma’s Manschap a, Bevelvoerder, officier van dienst, operationeel manager, specialist operationele voorbereiding behaald en een certificaat Fire Safety engineering. Tijdens de opleiding werk je intensief samen met studiegenoten om zo met en van elkaar te leren. Coronamaatregelen en de opleiding “Onze opleiding draait nog op volle toeren en dat lijkt ook wel zo te blijven gelukkig”, vertelt Marco. “De studiegenoten die nog geen manschap zijn, zijn druk in de voorbereiding voor hun examen brandbestrijding. Dat hoef ik niet te doen, omdat ik alweer een paar jaar mijn diploma heb. Aan de ‘koude’ kant heb ik één toets onderdeel inmiddels afgerond, maar dat is slechts een klein deel van een van de opleidingen waarvoor ik les krijg. Ik heb het nog erg goed naar mijn zin.” Voor wie is de voltijdopleiding Brandweerofficier? Als brandweerofficier werk je voor de brandweer- organisatie in een veiligheidsregio. In je loopbaan kun je actief zijn als leidinggevende, projectleider of specialist.

Daarnaast kun je worden ingezet als officier van dienst bij diverse incidenten, variërend van een ongeval met gevaarlijke stoffen tot een vliegtuigramp. Volg de studenten van de 52e leergang online De deelnemende regio’s aan deze editie zijn Zuid- Limburg, Amsterdam-Amstelland, Zuid-Holland Zuid, Noord- en Oost-Gelderland, Haaglanden, IJsselland, Kennemerland, Twente, Gooi en Vechtstreek, Rotterdam-Rijnmond, Utrecht en Noord-Holland Noord. Zij delen regelmatig hun ‘avonturen’ via Instagram met het account @52evoltijdsofficier. In september startte de 52e editie van de opleiding tot brandweerofficier. Namens IJsselland doet Marco Morsink mee. Hij werkt al als brandweervrijwilliger bij onze organisatie. Opleiding brandweerofficier: intensief maar leerzaam

6 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 BRANDWEER Het team van 80 brandweermannen en -vrouwen kan in heel Nederland worden ingezet voor zowel tijdens het bestrijden van een natuurbrand als in de nablusfase. De Handcrew Overijssel komt onder andere daar waar de voertuigen niet kunnen komen. De naam van het team zegt het al, het is voornamelijk handwerk. Ze maken tijdens de natuurbrand bijvoorbeeld stop- lijnen, een grens die voorkomt dat het vuur zich kan verder verspreiden. Ook bestrijden ze zelfs vuur met vuur. Handcrew Overijssel In de uitzending van NOS op 3 vertelt Wilfrid Pappot, teamlid van de Handcrew, meer over wat de Handcrew precies doet en welk gereedschap zij gebruiken om de natuurbranden te beheersen en te bestrijden. Meer weten over Handcrew Overijssel? Kijk dan op Brandweer.nl Hitte en droogte Wanneer het lang heet en droog weer is, kan dat grote gevolgen hebben voor de natuur. De kans op natuurbranden neemt dan ook fors toe. Op de pagina ‘Hitte en droogte’ lees je hier meer over. Voorkom natuurbrand Bijna alle natuurbranden ontstaan door menselijk gedrag. Eén nonchalant weggegooide sigarettenpeuk of stuk glas kan al de oorzaak zijn van een brand die een enorm natuurgebied verwoest. In de online folder van Brandweer Nederland lees je wat je zelf kunt doen om een natuurbrand te voorkomen en wat je moet doen als er een natuurbrand is.

Handcrew Overijssel in beeld Natuurbranden zijn complex en zeer divers door de afwisselende vegetatie. Ze hebben ontzettend veel impact, zeker in een dichtbevolkt land als Nederland. Het beheersen en bestrijden van deze natuurbranden is het specialisme van de Handcrew Overijssel.

7 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 BRANDWEER Vier nieuwe redvoertuigen De redvoertuigen voor de brandweerposten Deventer, Hardenberg, Kampen en Zwolle moeten worden vervangen. Dit zijn voertuigen die worden ingezet bij het redden van mensen of dieren op grote hoogte. Om dit goed voor te bereiden is in 2019 al onderzocht welk soort redvoertuig (autoladder of hoogwerker) het best passen bij de posten, de incidenthistorie en de omgeving. In 2020 zijn de aanbestedingen afgerond en de leveranciers gekozen. Metz Rosenbauer autoladder voor Deventer De voorkeur vanuit de brandweerpost in Deventer ging uit naar een autoladder. Leveranciers konden zich voor de zomer inschrijven op de aanbesteding. Een partij deed dat en bleek na een uitgebreide kwaliteitscontrole zeer geschikt. Leverancier Kenbri Fire Fighting B.V. gaat de nieuwe autoladder van het merk Metz Rosenbauer leveren. Edwin Hobbel, directeur van Kenbri Fire Fighting B.V. en onze directeur Arjan Mengerink ondertekenden op maandag 21 september het contract. De nieuwe auto- ladder wordt voor ons gebouwd en naar verwachting begin 2022 in Deventer geleverd. Drie nieuwe hoogwerkers De posten in Hardenberg, Kampen en Zwolle krijgen hoogwerkers.

Dinsdag 8 december tekenden Ton Strien (portefeuillehouder brandweer en burgemeester van Olst-Wijhe) en Mels van Zanten (operationeel manager brandweer bij Kenbri Fire Fighting B.V.) het contract voor de levering van drie hoogwerkers. Kenbri Fire Fighting B.V. is meteen aan de slag gegaan voor ons. Het is de bedoeling dat de drie hoogwerkers voor de posten Hardenberg, Kampen en Zwolle begin 2022 geleverd kunnen worden. En dat is goed nieuws, de hoogwerkers voor Hardenberg en Kampen zouden eigenlijk pas in 2023 geleverd worden.

8 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 BRANDWEER Eind mei kregen alle 25 veiligheidsregio’s kleding- pakketten voor de landelijke draagproef van het operationeel uniform. 250 brandweermensen droegen het uniform zes weken lang om zo te ervaren wat er eventueel aan verbeterd kan worden en de eerste bevindingen zijn positief. Ook in onze regio testten tien collega’s de kleding. Eén van de vrijwilligers deelt zijn eerste ervaringen: “Je merkt dat er goed nagedacht is over het nieuwe uniform. Er zitten voldoende zakken in de broek, de pager blijft niet steken op de lussen van de riem en de broek is ook lang genoeg. Dit is wel eens een probleem met mijn lengte. Het materiaal is luchtig en voelt goed aan, ook na een inzet. Een nadeel: de rode streep op de achterkant van de polo voel je trekken bij bewe- gingen met de armen. Al met al ben ik wel zeer tevreden met het nieuwe uniform.” Operationeel uniform Het operationeel uniform wordt gebruikt bij laag- risicotaken, zoals liftopsluiting, dier te water of reinigen wegdek. De deelnemers toetsen de kleding op aspecten zoals pasvorm, functionaliteit en bescherming tijdens operationeel optreden. Zij dragen de kleding zowel bij repressieve taken als op kantoor. De bevin- dingen en eventuele verbetersuggesties worden verwerkt in het definitieve ontwerp van de nieuwe vrouwelijke en mannelijke lijn.

Na het ondertekenen van het contract start de leverancier met de productie van het operationeel uniform. De termijn van productie tot levering duurt zo’n negen maanden. Dit betekent dat de eerste levering van het operatio- neel uniform aan de eerste veiligheidsregio’s volgens de huidige planning begin 2022 is. » Nieuw operationeel uniform en uitrukkleding Eén beeld, één brandweer: in één oogopslag is de brandweer herkenbaar voor burgers en collega- hulpverleners. Zowel het operationeel uniform als de uitrukkleding vervangen we de komende jaren. 9 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 BRANDWEER Nieuwe uitrukkleding De uitrukkleding van de brandweer verschilt binnen brandweer Nederland onderling behoorlijk: een zwart pak of een beige pak, een rode helm of een witte helm. Met het ondertekenen van het contract op 21 april sprak IJsselland haar samenwerking uit met Ballyclare voor de levering van nieuwe pakken conform de nieuwe huisstijl van Brandweer Nederland. De nieuwe pakken zijn van een andere buitenstof gemaakt dan de huidige pakken. Het materiaal heeft als voordeel dat het UV gevoelige materiaal aan de binnenzijde zit, de stof kleurecht blijft, lichter en soe- peler is. Verder is het pak ‘voorgevormd’ wat de pas- vorm ten goede komt. Het meest in het oog springen- de verschil is de nieuwe striping conform de huisstijl van Brandweer Nederland.

Testen en onderzoek Voor het eerste prototype is er heel wat onderzoek ge- daan door het IFV, TNO en een aantal korpsen. Het IFV heeft gekeken naar nieuwe ontwikkelingen en de be- hoeften van degenen die uitrukken. Bijvoorbeeld als het gaat om flexibiliteit en de mogelijkheid om verschillen- de lagen kleding te dragen Het resultaat is een ontwerp voor een veilig en goed zichtbaar pak met een uniforme uitstraling. Minstens zo belangrijk is de zichtbaarheid, zodat brandweermensen veilig hun werk kunnen doen Binnen IJsselland hebben we de nieuwe uitrukpakken uitgebreid getest op draagcomfort in diverse situaties. Wat doen we met de huidige pakken? De huidige pakken blijven we gewoon nog gebruiken naast de nieuwe pakken. Deze pakken zullen de komende jaren, door slijtage, langzaam aan worden vervangen door de nieuwe pakken. Ze gaan dus naast elkaar gebruikt worden wat qua beeld tijdelijk een verschil gaat geven in de soort striping die er op zit. In januari 2021 ontvingen de collega’s in Deventer, Hardenberg, Kampen en Zwolle de eerste 300-350 pakken.

10 CORONAVeiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CORONA Samenwerken met meerdere regio’s 13 Iedereen is bereid om elkaar te helpen 11 Digitaal oefenen 14 Corona tijdlijn crisisorganisatie 15 CoronaActueel en CoronaMonitor 15 11 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CORONA Iedereen is bereid om elkaar te helpen Eind januari kwamen de eerste beelden vanuit China onze kant op. Een nieuw virus, later bekend als COVID-19, kwam al snel richting Europa en de onrust nam toe. In maart werden we als land getroffen door iets wat ons tot dan toe onmogelijk had geleken: een pandemie van enorme omvang. Het coronavirus begon als een ver-van-ons-bed show, maar veranderde binnen afzienbare tijd onze gehele samenleving. Wereldwijd werden honderdduizenden mensen ziek,duizenden mensen overleden. Het virus bleek onvoorspelbaar, hardnekkig en beangstigend. Het dwong ons tot handelen. Het afgelopen jaar is er hard gewerkt door het crisis- team van Veiligheidsregio IJsselland. Er is een regionaal operationeel team (ROT) en regionaal beleidsteam (RBT) actief geweest. Deze teams zijn be- zet met kundige mensen die dag en (bijna) nacht hebben doorgewerkt.

Dit is onze taak “We zijn een crisisorganisatie, waarbij de voorzitter veiligheidsregio (Peter Snijders) verantwoordelijkheden heeft in de bestrijding van een infectieziekte en in het treffen van de juiste maatregelen in het kader van de noodverordeningen”, legt Lizette Tijink, hoofd » 12 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CORONA Veiligheidsbureau, uit. “Dit is een wettelijke taak en aangezien premier Rutte niet met 355 gemeenten zaken kan doen, zijn de 25 voorzitters zijn aanspreek- punt. Het verschil met een meer reguliere crisis waarbij een regionaal operationeel team (ROT) en regionaal beleidsteam (RBT) ook in actie zijn, is dat deze crisis een langdurig karakter kent en er sprake is van sturing vanuit de regering. Daarnaast is de veiligheidsregio sterk gepositioneerd en in beeld bij gemeenten, part- ners en inwoners. Zowel extern als intern is te zien dat bepaalde taken stil vallen, maar dat iedereen toch druk is en bereid om elkaar te helpen. Dat is mooi om te zien.” Logisch dat we dit doen Mike Haerlman, medewerker Vakbekwaamheid, stak samen met nog drie andere collega’s direct zijn hand op toen de persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM) verspreid moesten worden over de regio. Tussen 18 maart en 15 mei reed hij vanaf het depot naar verschillende zorglocaties. “Het belang van onze inwoners staat voorop.

Ik vind het dus niet meer dan logisch dat we dit doen. Normaal gesproken rijd ik al veel vanwege de oefenondersteuning, alleen mijn werktijden zijn iets aangepast. Onder het mom van 'vele handen maken licht werk' werkten de collega's van GGD, Bedrijfsvoering, brand- weer en GHOR de afgelopen periode nauw samen. Hierdoor werd onder andere de nieuwe kantoorlocatie met vijftig werkplekken aan de Hanzelaan in gebruik genomen. Op deze locatie doen medewerkers van de GGD bij een positieve test het bron- en contact- onderzoek. Per test is dit ongeveer een dag werk. Ook diverse teststraten, waaronder die in Deventer aan de Hannoverstraat , werden met hulp van deze collega’s klaar gemaakt voor gebruik. “Het belang van onze inwoners staat voorop. Ik vind het dus niet meer dan logisch dat we dit doen."

13 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CORONA Het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) denkt niet in veiligheidsregio’s, maar voorname- lijk op ROAZ-niveau (Regionaal Overleg Acute Zorg- keten). Dat betekent in ons geval een werkgebied tussen Harderwijk en Zwolle. Het was daarom logisch om met de Oost-3 regio, dus veiligheidsregio’s IJssel- land, Twente en Noord- en Oost-Gelderland de samen- werking te intensiveren. Veel partijen vonden hun modus in het werk voor deze crisis. De GHOR is in het reguliere werk, maar zeker nu, een verbindende factor tussen de diverse zorgverlenende organisaties. Toen het aantal vragen uit dat netwerk – met name over persoonlijke beschermingsmiddelen – sterk toenam, kwam bij individuele collega’s en bij de GGD de telefoon roodgloeiend te staan. Zestig telefoontjes per dag Op maandag 16 maart startte het regionale callcenter om de vragen, tekorten en aanbiedingen van persoon- lijke beschermingsmiddelen (PBM) in kaart te brengen. Vanaf vrijdag 20 maart waren we 24 uur per dag be- reikbaar voor de Oost-3 regio. In het callcenter werkte een pool van twaalf medewerkers van Veiligheidsregio IJsselland. Doordeweeks ontvingen we gemiddeld 50-60 telefoontjes per dag, en in de weekenden varieerde dit van 5 tot 25 telefoontjes per dag.

Vanaf eind mei kreeg het callcenter de taak erbij om vragen van inwoners en ondernemers te beantwoorden op basis van de noodverordening en bijbehorende maatregelen. Krachten bundelen en elkaar versterken Lidy Uiterwijk Winkel is samen met Bianca de Greef communicatieadviseur ROT/RBT: “De regionale samen- werking vind ik erg leuk. We moeten onze krachten bundelen en elkaar versterken, daar zetten we diverse middelen voor in. Vanuit de Rijksoverheid krijgen we informatie om door te vertalen naar onze regio. Het actiecentrum communicatie is daarom ook volop actief met het beantwoorden van (media)vragen, het maken van updates richting ondernemers en inwoners en het afstemmen van woordvoeringslijnen. Je zit met zijn allen in deze crisis. Dat je voor inwoners, onderne- mers en instellingen het verschil kunt maken tussen ‘ik snap er niks van’ en ‘ah, dat klinkt logisch’. Dat is een hele waardevolle taak!” Samenwerken met meerdere regio’s "Dat je voor inwoners, ondernemers en instellingen het verschil kunt maken tussen ‘ik snap er niks van’ en ‘ah, dat klinkt logisch’." 14 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CORONA Vanwege de maatregelen vervielen ook de oefen- avonden voor de brandweer. Alleen voor een uitruk en noodzakelijke werkzaamheden waren vrijwilligers welkom op hun posten. De beroepsploegen in Deventer en Zwolle bleven wel aanwezig.

“Wat normaal een wekelijkse gewoonte was, werd nu ineens anders”, vertelt ploegleider Jelle Nijeboer in Hardenberg. “Geen oefenavond meer en dus ook een stuk minder onderling contact. We merken zelfs dat het wat rustiger is met de incidenten. Op de woens- dagavond was het tot voor kort altijd een komen en gaan van vrijwilligers en oud-leden die samenkwamen om te oefenen en om gezellig met elkaar te praten. Vanwege dat gemis werd er enkele keren een ‘online- oefenavond’ georganiseerd. Er werden wat belangrijke organisatiepunten besproken over de huidige situatie en collega`s waren ook vooral benieuwd naar elkaars privésituatie. Er waren zelfs mensen die op hun werk even tijd vrij konden maken om aan te sluiten, een bijkomend voordeel van videobellen.” Digitaal oefenen 14 15 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CORONA Corona tijdlijn crisisorganisatie Met de ingang van de Tijdelijke Wet Maatregelen (1 december 2020) wordt er schriftelijk verslag uitgebracht over de afgelopen periode aan de raden van de getroffen gemeenten. Op 26 juni werd dit gedaan door middel van tussentijdse verantwoordingsbrief voor de gemeenteraden. Op 18 december werd de tweede verantwoordingsbrief gepubliceerd. In deze verantwoordingen blikt de voorzitter terug op de keuzes die gemaakt zijn.

Het gaat dan bijvoorbeeld om de crisisorganisatie en samenwerking, het geneeskundig netwerk, de communicatie, bestuurlijke dilemma’s en de handhaving en naleving. Beide verantwoordingen zijn terug te zien in een tijdlijn waar verschillende besluiten, gebeurtenissen en activiteiten zijn weergeven. CoronaActueel en CoronaMonitor CoronaActueel geeft een wekelijks en dagelijks beeld van de coronabesmettingen in onze regio. In één oogopslag zijn aantallen en uitleg te bekijken via onze website. De pagina ‘coronavirus’ bevat naast CoronaActueel ook de CoronaMonitor. Daarnaast zijn de laatste nieuwsberichten en besluiten overzichtelijk op deze pagina terug te vinden. 16 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CRISISORGANISATIE CRISISORGANISATIE Slagvaardig werken op meerdere locaties 18 Ieder een eigen taak 23 Handboek VRIJsselland: voor brandweer én crisisorganisatie 24 Nieuwe collega’s aan het werk 25 De klus verbindt: ruiming V1 Deventer 19 We stonden ook in 2020 paraat voor incidenten 17

17 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CRISISORGANISATIE We stonden ook in 2020 paraat voor incidenten (Hulp)diensten die samen functioneren als één organisatie om een incident, ramp of crisis snel en effectief te bestrijden. Op zo’n moment werken we volgens de Gecoördineerde Regionale Incidentbestrijdingsprocedure (GRIP). In 2020 is deze GRIP-procedure 11 keer ingezet. 2020 2021 28-02-2020 GRIP 1 Stank/hinder lucht Brem, Giethoorn 27-05-2020 GRIP 1 Zeer grote brand (scheepswerf) Nahuysweg, Hasselt 12-08-2020 GRIP 1 Zeer grote brand (de Lichtmis) Hermelenweg, Zwolle 16-03-2020 GRIP 1 Gaslekkage Raalte 09-02-2020 GRIP 2 Zeer grote brand (zorgflat Keersluis) Harm Smeengekade, Zwolle 09-08-2020 GRIP 1 Middelhulpverlening (ongeval) N50, Kampen 12-03-2020 GRIP 4 COVID-19 crisis Nederland 07-02-2020 GRIP 1 Grote brand (industrie) Oldemarktseweg, Steenwijkerwold 08-03-2020 GRIP 3 Ruimen V1 bom Deventer 05-07-2020 GRIP 1 Grote brand (metaalbedrijf) Danzigweg, Deventer 07-02-2020 GRIP 1 Zeer grote brand (bedrijfspand) Gildestraat, Kampen JAN MEI SEPFEB JUN OKTMAA JUL NOVAPR AUG DEC 18 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CRISISORGANISATIE Een uitslaande brand in een zorgflat aan de Harm Smeengekade in Zwolle zette de hulpdiensten zondagochtend 10 februari op scherp.

Bewoners met een zorgbehoefte, studenten, maar ook mensen met een drugsverleden werden ontruimd. Soepel en snel schakelen tussen de behoeften en elkaar als hulpdiensten goed op de hoogte houden bleef belangrijk. Het kostte tijd om bijvoorbeeld medicatie beschikbaar te krijgen. Als je nog geen zicht hebt op wanneer mensen terug kunnen naar hun woning is het van belang om te anticiperen op zorgbehoefte en medicatie van de mensen in de opvang voor de komende uren. Uiteindelijk kon de zorg weer overgenomen worden door de wijkverpleging. Slagvaardig werken op meerdere locaties

19 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CRISISORGANISATIE De klus verbindt: ruiming V1 Deventer Uniek project voor EOD “Dit is voor ons als EOD echt een uniek project”, vertelt stafofficier van de EOD Hans van der Zwet. “Een houten gevechtslading van een V1 die nog intact is met 935 kilo springstof, dat hebben we nooit eerder gezien. In 1945 is er ooit een foto gemaakt van zo’n houten gevechtslading, nota bene in de fabriek waar die gemaakt is. Dus ja, wij vinden dit een fantastisch project.” Toen de aanmelding bij de EOD door Heijmans gedaan werd omdat ze bij de verbreding van de A1 onder- delen van een V1 hadden gevonden, kon niemand vermoeden wat voor impact dit zou hebben. Hans: “We hebben met zo’n tien man hieraan gewerkt: scenario’s doorspreken, het object benaderen, vaak oefenen en uitgebreide afstemming onderling en met andere partijen. Dit had een grote impact op iedereen. Ik ben nog van de oude stempel: we vinden iets, gaan erop af, halen wat mensen uit hun huis en klaren de klus meteen. Maar tegenwoordig kom je daar niet meer mee weg. En al helemaal niet op deze locatie. De mogelijke schade aan de snelweg A1 bemoeilijk- te het verhaal aanzienlijk en helaas stonden er veel huizen in het te ontruimen gebied. Dan moet je die samenwerking opzoeken en dat liep erg goed.

» Zondag 8 maart was het zover: na maanden van voorbereiding ruimde de EOD de V1 (een onbemand straalvliegtuig dat veelvuldig werd gebruikt tijdens de Tweede Wereldoorlog) bij de A1 in Deventer. De politie begeleidde de ontruiming, wegen werden afgezet door Rijkswaterstaat en de gemeenten. Alle inwoners van de 429 te ontruimen huizen zochten hun heil deze dag elders. 19 20 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CRISISORGANISATIE We hadden één gemeenschappelijk belang: zorgen dat die V1 op een veilige manier geruimd werd. En allemaal keken we er vanuit een andere discipline naar. Ik keek naar de veiligheid van onze mensen, onze ruimploeg. We willen niet gestoord worden in ons werk, want er is opperste concentratie die dag nodig. Dus het moet veilig gebeuren. Voor ons is dit een mooie ingewikkelde technische klus, maar die andere partijen zijn vooral bezig met het zo goed mogelijk begeleiden van de maatschappelijke ontwrichting.” Ik merk in de samenwerking met de EOD dat hier een hele betrokken en uiterst professionele club mensen aan het werk is. Zoeken vanuit Bevolkingszorg “Als gemeente hebben we veel bommen (500-ponders) gevonden bij het project ‘Ruimte voor de Rivier’, maar daar waren wij leidend”, vertelt algemeen commandant Bevolkingszorg Remco Westra van de gemeente Deventer.

“Nu was het ingewikkelder, omdat het over gemeente- en provinciegrenzen heen ging en de springstof in deze gevonden bom was vele malen groter. De samenwerking werd vanuit de crisis- organisatie ingestoken, maar er is een groot verschil met een acute crisis. Bij een crisis weet je niet alles en dan ben je erop getraind dat je op basis van het feit dat je niet alles weet, keuzes moet maken. En dat zag je hier soms ook gebeuren, terwijl we de tijd hadden om zaken in beeld te brengen. Deze bom lag er ten- slotte al ruim 75 jaar. Dus we moesten alert blijven op het maken van keuzes op basis van feiten en soms was het even zoeken om die scherpte te vinden. Een fijne samenwerking is heel persoonsgericht en je moet elkaar aanvoelen. De crisisorganisatie van de gemeente Voorst is heel anders georganiseerd en hun belang lag vooral bij het effect op hun inwoners en wij hadden als gemeente Deventer vooral een mobiliteits- vraagstuk. Die samenwerking ging gelukkig helemaal prima.” De klus verbindt Het ROT, Regionaal Operationeel Team, zat regelmatig met zo’n twintig man aan tafel. Ze bespraken wat de hulpdiensten konden betekenen, maar ook wat hun » De dag zelf Op zondag 8 maart werd het gebied op tijd ontruimd en kon de EOD dus op tijd starten. Het verwijderen van de ontstekingsmechanismen viel technisch nog niet mee, waardoor de EOD langer de tijd nodig had om de V1 veilig te stellen.

Daarom konden de mensen pas om 20.00 uur weer naar huis, een uurtje later dan gepland. Er was behoorlijk wat verkeersdrukte in Deventer vanwege de wegafsluitingen. Het onbemande vliegtuig van Defensie zorgde voor goede lucht- waarneming waardoor een verdwaalde hardloper meteen opgespoord kon worden. “Voor ons is dit een mooie, ingewikkelde en technische klus, maar die andere partijen zijn vooral bezig met het zo goed mogelijk begeleiden van de maat- schappelijke ontwrichting.” 21 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CRISISORGANISATIE grenzen waren en hun eisen om het werk op 8 maart veilig te kunnen uitvoeren. Het hele traject werd aan- gestuurd door operationeel leider Arjan Mengerink. Hij liet tijdens de voorbereidingen voor de ruiming van de V1 de politie achter zich en begon bij onze veiligheids- regio als directeur te werken. Hij kan zich de start nog goed herinneren omdat toen ook de keuze werd gemaakt om dit traject vanuit de crisisorganisatie aan te vliegen. “Ik zat bij Heijmans met tal van anderen toen de realisatie kwam dat de overheid hier haar taak moest pakken vanwege de impact: zoveel partijen, een grote ontruiming en dit allemaal over provinciegrenzen heen. Je moet hier met alle spelers van een ROT aan tafel zitten.” Een goede sfeer en samenwerking om zo gezamenlijk de klus te klaren, dat bleek essentieel te zijn in dit traject.

Arjan: “Als operationeel leider vind ik dat ik een rol heb om Deze klus verbindt echt. In een korte periode komen mensen vanuit allerlei partijen hier bij elkaar om de klus te klaren. te proberen om de juiste stemming en sfeer samen met het team neer te zetten. Met elkaar moeten we hier een klus klaren en daar ook een beetje plezier in hebben. Ik wil er graag op terugkijken en dan denken: dit is goed gelukt, dat hebben we samen mooi gedaan en ook nog een leuke tijd gehad. Dat is namelijk niet vanzelfsprekend. Ik kan het zeker niet helemaal beïn- vloeden, maar ik ga er wel heel bewust mee om.” Arjan: “Deze klus verbindt echt. In een korte periode komen mensen vanuit allerlei partijen hier bij elkaar om de klus te klaren. En het onderwerp verbindt hen: het veilig ruimen van deze V1. Deze groep heeft dit in het voortraject gewoon met elkaar gedaan en dat vind ik echt mooi om te zien.” » 22 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CRISISORGANISATIE

23 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CRISISORGANISATIE 23 Een ravage op de weg, meerdere gewonden en toch goed kunnen terug- kijken op de inzet. Bij het ongeval op de N50 bij Kampen op 9 augustus werd er snel gehandeld door alle hulpdiensten. Er waren zestien personen betrokken bij het ongeval. Vanwege de omvang, de locatie en hitte werd opgeschaald naar GRIP1. Toegangswegen naar het ongeval werden afgezet. Het verkeer dat stond te wachten op de N50 werd onder begeleiding gekeerd. Uiteindelijk werden er zeven ambulances en twee traumahelikopters ingezet. De inzet van een helikopter kan voor een buitenstaander soms heftig over- komen. Alleen als een ziekenhuis te ver weg is, zetten we het vervoer per heli in. Het personeel van de heli kan specifieke handelingen doen en is ter ondersteuning voor de collega’s van de ambulances. In de auto kun je veel meer handelingen onder- weg naar het ziekenhuis doen. Mocht je in de lucht een handeling moeten doen, dan zal de heli eerst landen, omdat de patiënt in het staartstuk ligt. Er waren ook kinderen bij het incident betrokken. Zo’n kindje krijgt enorm veel indrukken en wil je wel in goede handen laten. Alle hulpdiensten deelden hun ‘carebears’ uit, kleine knuffeltjes met een hulpverlenerspakje.

Ieder een eigen taak 16 personen 2 traumahelikopters7 ambulances CRISISORGANISATIE 24 CRISISORGANISATIE Iedere brandweerman en -vrouw kende het Repressief Handboek, de handige IJssellandse app waarmee je al je procedures, protocollen en andere infor- matie direct bij de hand hebt. Met ingang van 1 december werkt ook de crisisorganisatie met deze app. De naam is aangepast op de uitbreiding met de nieuwe gebruikersgroepen. Het Repressief Handboek heet nu Handboek VRIJsselland. De introductie van Handboek VRIJsselland in de crisisorganisatie maakt het werk van crisisfunctionarissen makkelijker en efficiënter. Zij hoeven niet meer in te loggen op crisis.vrijsselland.nl om procedures te checken of een (piket)nummer te zoeken, maar kunnen hun informatie offline opzoeken in de app op de telefoon. Teamleider Veiligheidsbureau Lizette Tijink is blij met het handboek. “Deze ontwikkeling is ook meteen een belangrijke professionalisering van de crisisorganisatie. Binnen de brandweer heeft de app zijn waarde bewezen. Wij waren op zoek naar een goede vervanger voor crisis.vrijsselland.nl en vonden dat in eigen huis.

Handboek VRIJsselland: voor brandweer én crisisorganisatie “Handig om zo alle informatie altijd bij je te hebben.” ANITA TEN BROEKE, HOOFD TAAKORGANISATIE CRISISCOMMUNICATIE Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 25 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CRISISORGANISATIE Nieuwe collega’s aan het werk In 2020 mochten we maar liefst 65 nieuwe collega’s verwelkomen. Ook kwam een aantal stagiairs een (digitaal) kijkje nemen bij onze organisatie. We kregen de meeste reacties op de vacature voor Manschap 1. Ook de vacature voor teamleider Facilitair deed het goed. Aantal medewerkers VR Aantal beroeps 24-uursdienst Aantal vrijwilligers Aantal beroeps niet 24-uursdienst Aantal stagiaires Aantal tijdelijke in- huur Aantal instroom Aantal uitstroom Aantal vacatures 1041 80 806 207 5 22 65 74 39* 79 mdw. hebben een beroeps- en vrijwillige aanstelling inclusief tijdelijke inhuur en stagiaires 39 in Deventer 41 in Zwolle 751 repressief 55 niet-repressief exclusief tijdelijke inhuur en stagiaires exclusief tijdelijke inhuur en stagiaires intern, sommige ook extern *peildatum 31 december 2020 Nieuwe collega's Sybren van Maurik en Merel Jager aan het woord » 26 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CRISISORGANISATIE Merel Jager, Geo/BI specialist “Voor mijn studie ‘GEO Information Science’ ging ik in juni stage lopen bij de veiligheidsregio.

Ik had vooraf bij mijn sollicitatiegesprek al benoemd: ‘Als ik dit leuk vind om te doen bij jullie en we hebben een klik, dan wil ik graag na mijn stage blijven werken’. De stage was dus een mooie opstap, want in oktober kreeg ik de vraag of ik wilde blijven. Het einde van mijn stage was net tijdens de versoepeling van de maatregelen, waardoor ik teamgenoten en andere collega’s alsnog persoonlijk kon zien en spreken. Er is veel te doen, dus dat was een fijne manier van werken. En ja, de veiligheidsregio is een overheidsorganisatie, maar wat gebeurt er veel! Als medewerker ben je vrij in het indelen van je dagen en tijden. Daarnaast is het mooi om te merken dat het écht een crisisorganisatie is. Dan kan het dus voorkomen dat je collega tijdens een goed gesprek opeens weg moet naar een incident." Sybren van Maurik, adviseur risicobeheersing “Vanaf 1 april werk ik als adviseur Risicobeheersing bij de veiligheidsregio, in de vorm van het traineeprogramma van de Talentenregio. Bij de veiligheidsregio houd ik mij bezig met de nieuwe omgevingswet en burgerparticipatie. Een bijzondere moment om te starten met mijn eerste officiële baan na mijn afstuderen. Ik maak het werk eigen door veel te lezen, webinars te volgen, digitale overleggen en door gesprekken te voeren met verschillende mensen.

Met behulp van deze gesprekken probeer ik kennis te maken met de organisatie, al is dit soms lastig. Het thuiswerken bevalt mij redelijk goed en lijkt op toen ik mijn scriptie schreef. Wat goed werkt voor mij is om soms naar buiten te gaan.” "Een bijzondere moment om te starten met mijn eerste officiële baan na mijn afstuderen." 27 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES CAMPAGNES Veiligheidsregio online 37 Hoe brandveilig is jouw woning? 30 500 rookmelders voor IJssellandse voedselbanken 28 Zesde carbidcampagne ‘Wie is de BOCK?’ van start 35 CAMPAGNES #VetVeilig the game is online! 33 Geen spoed, wel brand- weer? Bel 0909-0904 32 Stop CO-vergiftiging: ventileer, controleer en alarmeer 31 28 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES 500 rookmelders voor IJssellandse voedselbanken In de laatste week van de Nationale Brand- preventieweken heeft Veiligheidsregio IJsselland 500 rookmelders gedoneerd aan IJssellandse voedselbanken. De voedselbanken Dalfsen/Nieuwleusen, Deventer, Hardenberg-Ommen, Kampen, Raalte e.o., Steen- wijkerland, Zwartewaterland en Zwolle voegden deze toe aan de voedselpakketten. Om er samen voor te zorgen dat nog meer mensen een goede rookmelder in huis hebben. Drie minuten Zelfs een kleine brand kan al veel schade en leed aanrichten.

Tijdens de Nationale Brandpreventieweken vraagt de brandweer aandacht voor het plaatsen van rookmelders. Rook is giftig en zelfs dodelijk. Binnen drie minuten kan er al een levensgevaarlijke situatie ontstaan. Vroege ontdekking van brand door een rookmelder is daarom van levensbelang, want die drie minuten is niks als je samen met je gezin veilig buiten moet zien te komen. » Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES “Ik heb voor de klanten van onze voedselbank rookmelders ontvangen. Super dat Veiligheidsregio IJsselland dit initiatief heeft genomen.” Ilsemary Bruins, secretaris/coördinator bij Stichting Voedselbank Steenwijkerland 29 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES Overhandiging rookmelders aan Stichting Voedselbank Steenwijkerland Roel Koning van Veiligheidsregio IJsselland overhandigt de rookmelders aan Ilsemary Bruins, secretaris/ coördinator bij Stichting Voedselbank Steenwijkerland. Ilsemary: “Ik heb voor de klanten van onze voedsel- bank rookmelders ontvangen. Super dat Veiligheids- regio IJsselland dit initiatief heeft genomen.” Overhandiging rookmelders Voedselbank Raalte e.o. William van Nieuwenhuijsen van Veiligheidsregio IJsselland overhandigt de rookmelders aan Frans Let op! Vanaf 1 juli 2022 wordt het voor alle woningen in Nederland verplicht om op elke verdieping een rookmelder te plaatsen.

CAMPAGNES "Iedereen moet veilig kunnen wonen. Door rookmelders via de voedselbanken uit te reiken, bereiken we mogelijk weer een nieuwe doelgroep. Met deze mooie actie proberen we veilig wonen voor iedereen binnen bereik te brengen." Erica van Lente, burgemeester van Dalfsen en binnen Veiligheidsregio IJsselland bestuurlijk aanspreekpunt voor het programma ‘Veilig Leven’ Rouwenhoff, voorzitter van Voedselbank Raalte e.o. Frans: “Na inventarisatie onder de 170 cliënten bleek dat veertig huishoudens niet over een rookmelder beschikte. William heeft daarom veertig rookmelders aan mij overhandigd. Een mooi initiatief van Veiligheidsregio IJsselland.” Over de brandpreventieweken Ieder jaar in oktober zijn de Nationale Brandpreven- tieweken. Dit jaar staat de campagne in het teken van ‘Rookmelders redden levens’. Deze campagne heeft als doel om het aantal slachtoffers van een woningbrand te beperken. 30 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES Rookmelders zijn van levensbelang Brand in huis, je moet er niet aan denken. Heb jij werkende rookmelders? En weet jij hoeveel rookmelders er in jouw huis nodig zijn? Vul de Rookmelderwijzer in en kom erachter hoeveel rookmelders jij voor jouw woonsituatie nodig hebt. Driekwart van de Nederlanders heeft gelukkig al rookmelders in huis opgehangen. Belangrijk, want als je slaapt dan ruik je niets.

Dus ook geen rook als er in je huis brand ontstaat. Daarom zijn rookmelders van levensbelang. Vluchtwegen Bij brand heb je maar weinig tijd om veilig te kunnen vluchten. Weet iedereen via welke route je het snelst buiten staat? En is de vluchtweg vrij van wasgoed, speel- goed of andere obstakels? Onze tip is om je vluchtplan te oefenen. Laat kinderen ook oefenen en spreek als ouders onderling af wie welk kind in veiligheid brengt bij brand. Kinderen hebben namelijk de automatische reactie om zich te verstoppen bij hectiek, dus ook bij brand. Meer informatie over het vluchtplan vind je op de website van Brandweer Nederland. Meer weten? Wil je meer weten over het belang van rookmelders, waar je ze op moet hangen of wat goede rookmelders zijn? Klik dan hier. Onthoud vooral dat je uit de rook moet blijven in geval van brand. Meer informatie over rook is de vinden op www.blijfuitderook.nl Hoe brandveilig is jouw woning? Jan Wittenberg, coördinator Brandveilig Leven, ging op bezoek bij directeur Arjan Mengerink. Wij wilden wel eens zien hoe het bij Arjan thuis gesteld is met de brandveiligheid. Heeft hij rookmelders die werken en zijn de vlucht- wegen in huis vrij? CAMPAGNES 31 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CO-melder In de CO-melder zit een sensor en in die sensor zit gel.

Als de gel in aanraking komt met koolmonoxide, dan begint een chemische reactie en gaat de CO-melder af. Wil je weten waar je de CO-melder het beste kunt ophangen? Bekijk dan deze pagina op de website van Brandweer Nederland. Kenmerken van een vergiftiging De kenmerken van een vergiftiging lijken op een griepje: hoofdpijn, misselijkheid, overgeven en vermoeidheid. Ook voel je je verward, slaperig of je krijgt een snelle hartslag. Bij een hele hoge hoeveel- heid koolmonoxide zijn de kenmerken ernstiger, zoals bewusteloosheid, coma, blijvende hersenschade met mogelijk overlijden als gevolg. Voorkom een CO-vergiftiging door te ventileren, te controleren en te alarmeren. Laat 24 uur per dag een rooster in je raam open staan of zet een raam op een kiertje. Laat je CV-ketel of kachel minimaal één keer per jaar controleren door een gecertificeerd bedrijf. Zorg tenslotte voor je eigen veiligheid: koop en plaats een CO-melder. In elk geval in de ruimte waar de CV-ketel hangt of waar de kachel staat. Campagne Stop CO-vergiftiging Met de campagne ‘Stop CO-vergiftiging’ vragen Brandweer Nederland en de Nederlandse Brandwonden Stichting aandacht voor de gevaren van koolmonoxide en hoe je een vergiftiging kunt voorkomen en herkennen. Voor deze campagne is er een CO-wijzer uitgebracht die online te raadplegen is. Ook op brandweer.nl/koolmonoxide vind je meer informatie over koolmonoxide.

Stop CO-vergiftiging: ventileer, controleer en alarmeer Koolmonoxide, ook wel CO. Je ziet het niet en je ruikt het niet, maar als je het inademt kan dit ernstige lichamelijke gevolgen hebben. Lees in dit artikel meer over de CO-melder, de kenmerken van een vergiftiging en wat je kunt doen om een CO-vergiftiging te voorkomen. Koolmonoxidevergiftiging kan komen door: Een kachel, geiser, CV- of combiketel die verkeerd geïnstalleerd is of slecht werkt 01 Door bijvoorbeeld afval in plaats van hout te verbranden in de open haard 03 Afvoerbuizen en schoorsteenkanalen die niet goed geïnstalleerd zijn of niet goed zijn onderhouden 02 Door in huis te barbecueën of door een heater in een schuur 04 CAMPAGNES 32 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES Het landelijke telefoonnummer 0900-0904 is 24 uur per dag bereikbaar voor alle niet-spoedeisende meldingen waarbij je de brandweer ter plaatse nodig hebt. Je wordt gevraagd de plaatsnaam in te spreken waar je de melding voor doet. De centrale verbindt je door met de regionale meldkamer. Zo word je snel geholpen en blijft de 112-lijn vrij voor levensbedreigende en spoedeisende situaties. Landelijk telefoonnummer Het begon als een Rotterdams initiatief en groeide uit tot een landelijk niet-spoednummer voor de brand- weer. Hiermee beschikt de brandweer voortaan over één ingang voor alle meldingen zonder spoed.

Op die manier blijft 112 vrij voor levensbedreigende situaties. “Voor sommigen ligt de drempel om 112 te bellen net iets te hoog. Bij een storm blijkt 112 juist weer snel overbelast, terwijl veel meldingen dan wat minder dringend zijn”, licht projectleider Rob van Hamersveld (Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond) toe. Al snel was duidelijk dat invoering van een niet-spoednummer ook landelijk wenselijk zou zijn.” Met dit landelijke telefoonnummer hebben we één ingang voor alle meldingen zonder spoed. Op die manier blijft 112 vrij voor levensbedreigende situaties. Niet spoedeisend Er zijn veel situaties denkbaar waar de brandweer niet met spoed naartoe hoeft. Het gaat om alle situaties waar mogelijk gevaar kan optreden, maar wat op dat moment nog niet gevaarlijk of levensbedreigend is. Bijvoorbeeld een vermoeid paard dat niet meer op eigen kracht uit de sloot kan komen, een boom die over de openbare weg ligt en voor verkeershinder zorgt of een waterlekkage waardoor straten blank komen te staan. Het gaat dus om situaties die op dat moment niet gevaarlijk of levensbedreigend zijn. In deze gevallen bel je 0900-0904. Bij twijfel, bel je altijd 112. Meer informatie Wil je meer weten over dit landelijke telefoonnum- mer? Ga dan naar brandweer.nl/geenspoed. Voor meer contactgegevens ga je naar de pagina ‘contact’ op onze website.

Geen spoed, wel brandweer? Bel 0900-0904 Heb je geen spoedsituatie, maar toch de brandweer ter plaatse nodig? Bel dan 0900-0904. Is er wel spoed of een levensbedreigende situatie? Bel dan altijd 112. “Voor sommigen ligt de drempel om 112 te bellen net iets te hoog. Bij een storm blijkt 112 juist weer snel overbelast, terwijl veel meldingen dan wat minder dringend zijn” CAMPAGNES 33 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES Het spel past precies binnen de huidige tijdsgeest: via een avontuurlijk computerspel leren de kinderen via het digiboard op een interactieve manier van alles over veiligheid in de eigen leefomgeving. Directeur Veiligheidsregio IJsselland Arjan Mengerink: “Er is al een mooi les- pakket over veiligheid die aan scholen aangeboden wordt. We wilden echter iets extra’s en vernieuwends aanbieden wat juist aansluit bij de belevingswereld van leerlingen. En wat is dan beter dan een computer- game te maken waarin leerlingen spelenderwijs ontdekken hoe ze brand en andere ongelukken kunnen voor- komen? #VetVeilig The Game is een interactief spel dat klassikaal via het digiboard gespeeld kan worden. De tips en tricks uit de game kunnen leerlingen direct toepassen in hun eigen omgeving.

En het is natuurlijk ook de bedoeling dat deze kinderen hier thuis verder over praten met hun ouders zodat ze gezamenlijk hun eigen leef- omgeving veiliger kunnen maken.” » #VetVeilig the game is online! #VetVeilig the game is een vernieuwend interactief spel speciaal ontwikkeld voor scholen om te spelen met leerlingen uit de groepen 7 en 8. Onder digitale leiding van niemand minder dan Qmusic DJ en brandweerman Tom van der Weerd leren kinderen via deze game meer over veiligheid. CAMPAGNES "We wilden iets extra’s en vernieuwends aanbieden wat juist aansluit bij de belevings- wereld van leerlingen." Arjan Mengerink, directeur veiligheidsregio/commandant brandweer 34 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES gemaakt en het is een onderdeel van het programma ‘Veilig Leven’. Een programma waarmee inwoners van onze regio bewust worden gemaakt van risico’s in hun omgeving en leren hoe te handelen bij incidenten. Met het onderdeel #VetVeilig ligt de focus op kinderen en jonge tieners tot en met 13 jaar. Jong geleerd is immers oud gedaan. Nieuwsgierig? Wil je meer weten over #VetVeilig the game of #VetVeilig in het algemeen? Ga dan naar de #VetVeilig pagina. Ben je docent en wil je de game in jouw klas spelen? Ga dan naar de pagina met informatie voor docenten. #VetVeilig the game Het spel bestaat uit twee delen.

In deel één ontstaat er een woningbrand en worden de leerlingen gevraagd om de familieleden te helpen veilig uit huis te komen. Brandweerman Tom van der Weerd legt de leerlingen verschillende keuzes voor. Zij moeten dan beslissen wat de veiligste optie is. Als alles goed gaat en de familie gered is, kan deel twee van de game worden gespeeld. Daar gaan de leerlingen terug in de tijd en mogen ze proberen om de brand en andere ongeluk- ken te voorkomen. Ze kunnen dit klusje klaren door een aantal missies te voltooien. Veilig leven in IJsselland Veiligheidsregio IJsselland heeft #VetVeilig The Game "Binnen een maand na lanceren is de game al ruim 700 keer geopend en ontvingen wij veel enthousiaste reacties. In 2021 hoor je uiteraard meer over deze game!" CAMPAGNES

35 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES Daarom was de veiligheidscampagne rondom carbid- schieten eind 2020 belangrijker dan ooit: hoe voorkom je dat er ongelukken gebeuren en doe je recht aan deze mooie traditie? Het antwoord daarop is de BOCK. Veilig en gezond Veel ongelukken bij het carbidschieten zijn te voorko- men door een BOCK. De BOCK is de Bewust Opletten- de Carbid Knaller. Het is een ervaren carbidschieter die toekijkt op de uitvoering van het carbidschieten aan de hand van vijf veiligheidstips. En dat niet alleen. Want de BOCK let dit jaar óók op de coronamaatregelen, houdt anderhalve meter afstand en zorgt ervoor dat de grootte van de groep klopt met de coronaregels. Zo houden we oog voor de gezondheid tijdens en ná de jaarwisseling. » Zesde carbidcampagne ‘Wie is de BOCK?’ van start Carbidschieten is in grote delen van Nederland een prachtig gebruik tijdens de jaarwisseling. Mede vanwege het coronavirus kan het carbidschieten dit jaar rekenen op veel extra aandacht. Het is echter niet voor beginners en ‘amateurs’. Je moet goed weten wat je doet wanneer je met gas en vuur aan de slag gaat. 35 CAMPAGNES 36 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES Een echte BOCK verknalt het niet De BOCK volgt de BOCK-veiligheidstips. Deze vijf tips zijn erop gericht om het aantal (ernstige) ongevallen zo laag mogelijk te houden.

Ongevallen ontstaan vaak door onwetendheid en het nemen van onnodige risi- co’s. Daarom wordt aan iedereen gevraagd om alleen met een ervaren BOCK te schieten. Begin er niet aan als je het nog nooit gedaan hebt. De eerste tips gaan over de voorbereiding: over persoonlijke bescherming voor het gehoor en de ogen, over EHBO en blus- middelen. De laatste tips geven aanwijzingen om het carbid zelf veilig aan te steken, het schieten met ballen en de benodigde afstand tot de melkbus. Een echte BOCK verknalt het niet! Corona en BOCK Niet overal mag carbid geschoten worden. Dat verschilt per veiligheidsregio en gemeente. Ook de bijbehorende voorwaarden moeten per gemeente worden gecheckt en uiteraard opgevolgd. Wanneer de gemeente ak- koord heeft gegeven, kan de BOCK aan de slag. De huidige groepsgrootte staat een groep van maxi- maal vier personen óf de grootte van één gezamenlijk huishouden toe. Dat betekent dat toeschouwers, het plaatsen van feesttenten en het schenken van drank dit jaar niet bij het carbidschieten horen. De BOCK heeft dit jaar dus extra verantwoordelijk- heid op de schouders liggen. Alleen samen zorgen we ervoor dat we veilig carbid kunnen schieten.

Wie is de BOCK? Wie is de BOCK is een campagne van Brandwonden- centrum Groningen Martini Ziekenhuis – hét brand- wondencentrum voor Noord- en Oost Nederland, Stichting Carbidschieten Drenthe, Veiligheidsregio’s Drenthe, Groningen, Fryslân, IJsselland, Twente, Noord- en Oost-Gelderland en wordt ondersteund door de Nederlandse Brandwonden Stichting en door vele gemeenten, GGD’s en particuliere initiatieven in Nederland. Kijk voor meer informatie op wieisdebock.nl of volg ons op Instagram, Facebook of Twitter. #WieisdeBOCK #AlleensamenmeteenBOCKdieschietenkan #EenechteBOCKverknalthetniet CAMPAGNES 37 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES Veiligheidsregio Online In 2020 was Veiligheidsregio IJsselland veel online te vinden. We deelden uiteraard berichten over het coronavirus. Handige tips en weetjes over (brand)veiligheid of over de organisatie kwamen ook terug op de website en social media. Website update Eind 2018 maakten we een nieuwe website: gebruiks- vriendelijker en aantrekkelijk. Niet alleen het uiterlijk, maar ook het soort berichten op de website verander- de. In 2020 deden we daar nog een schepje bovenop. Websites moeten sinds 23 september 2020 voldoen aan de wet Digitale Toegankelijk. Dit betekent dat ook bezoekers met een beperking weten welke informatie we aanbieden.

Dus mensen die minder goed kunnen lezen, blind of doof zijn óf met een andere beperking. De website behaalde de zogenaamde B-status (voldoet gedeeltelijk) en we lieten zien welke acties nog volgen in 2021 en daarna. Bezoekers en volgers Onze website kreeg 103.599 bezoekers. In vergelij- king met vorig jaar 500% meer. Dat kwam deels door de informatie die we deelden over het coronavirus. Daarmee hielpen we gemeenten, ondernemers en zorginstellingen. Maar ook campagnes, zoals de brand- preventieweken, stop CO-vergiftiging, de jongeren- campagne #HOEDAN en #Vet Veilig the game trokken de aandacht. De meeste bezoekers, 2.743, kregen we op donderdag 19 november toen de vacature voor manschap/duiker online ging. » username CAMPAGNES 38 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES Redactioneel Net als in 2019 communiceerden we in 2020 vanuit drie thema’s: voorkomen, beperken en bestrijden. In totaal publiceerden we, exclusief crisiscommunicatie tijdens incidenten, ongeveer 1.100 berichten via diverse kanalen. Aan het thema ‘Beperken’ besteedden we de meeste aandacht. Onder dit thema viel alle communi- catie rondom corona. De inwoner is een belangrijke doelgroep, zo’n 690 berichten waren voor inwoners bestemd. Meestal deelden we informatie richting deze doelgroep via Facebook. Andere externe berichten waren bijvoorbeeld voor onze partners.

Social media We namen volgers steeds meer mee in onze organi- satie. Door vanaf maart leuke en handige weetjes te delen, zoals de breedte van een brandweerauto. Maar ook door het volgen van collega’s. Vanaf september namen acht collega’s ons via Instagram Stories mee in hun werkweek. Dat leverde leuke reacties, vragen en meer volgers op. Om het veiligheidsbewustzijn nog verder te stimuleren, zijn we gestart met het sturen van advertenties via Facebook. In zo’n advertentie staat een preventieve boodschap om bijvoorbeeld een schoorsteenbrand, woningbrand of CO-vergiftiging te voorkomen. We verzonden van oktober tot en met december veertien advertenties en daarmee hadden we een uniek bereik van ruim 72.000 mensen. In totaal zijn de advertenties 254.000 keer bekeken en is er bijna 2.500 keer actie ondernomen zoals doorklikken, liken, delen of reage- ren op het bericht. » CAMPAGNES

39 Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 CAMPAGNES Kijkje achter de schermen Waar het kon, ontvingen we beperkt bezoek op onze posten. Zo konden we toch laten zien wat bijvoorbeeld het brandweervak inhoudt. Ook het regionaal opera- tioneel team (ROT) werd meerdere keren gevolgd door regionale media. Baas voor een dag In ‘Baas voor een Dag’ namen radio dj's Bram Krikke en Tom van der Weerd de brandweerkazerne in Zwolle over voor een dag. Om deze taak goed uit te kunnen voeren, moesten ze een brandweer test ondergaan die zowel fysiek als mentaal het uiterste eist. NOS op 3 Natuurbranden zijn complex en zeer divers door de afwisselende vegetatie. In de uitzending van NOS op 3 vertelde Wilfrid Pappot, teamlid van de Handcrew, meer over wat de Handcrew precies doet en welk gereedschap zij gebruiken om de natuurbranden te beheersen en te bestrijden. CAMPAGNES Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 40 2021Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 2021 Doorkijk 2021 41

Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 41 2021 Doorkijk 2021 Veiligheidsregio IJsselland staat ook in 2021 zeven dagen per week 24 uur per dag klaar met kennis, mensen en middelen. Wij bestrijden incidenten waar het moet, maar nog liever beperken we risico’s waar het kan. Ook werken we weer voor inwoners, ondernemers en partners in veiligheid aan onze aanvullende ambities. Dat doen we met behulp van programma’s en projecten. Onder andere de volgende thema’s staan bij ons op de agenda: BRANDWEERORGANISATIE Vakbekwaam worden en blijven, waaronder: • Basisprincipes voor brandbestrijding • Toetsen Technische Hulpverlening • Situationele commandovoering Toekomst brandweermensen Operationeel uniform Hulpverleningsvoertuigen Redvoertuigen Tankautospuiten Uitruk op Maat Duikapparatuur Brandweerrijschool Nieuwe technologie RISICOCOMMUNICATIE Veilig Leven bevorderen (Brand)risicoprofiel Risicobeheersing op reis naar 2025 #VetVeilig the game Leren over veiligheid op school Veilig Werken (CRISIS)ORGANISATIE Coronacoördinatie Veiligheidsnieuwsbrieven Oefenen crisisorganisatie Inzetten bij incidenten Voorbereiding crises Doorontwikkeling veiligheidsthema’s Netwerkorganisatie versterken Nieuwe meldkamer Informatieveiligheid CAMPAGNES Brandpreventieweken Week van de Veiligheid Stop CO-vergiftiging Veiligheidsregio IJsselland Publieksjaarverslag 2020 42 42 COLOFON

www.vrijsselland.nl communicatie@vrijsselland.nl Postbus 1453, 8001 BL Zwolle Dit publieksjaarverslag is een uitgave van Veiligheidsregio IJsselland. Citaten en overname toegestaan, mits bronvermelding wordt toegepast. Tijdens kantoortijden zijn wij bereikbaar via telefoonnummer 088 119 7000. REDACTIE team Communicatie, Veiligheidsregio IJsselland FOTOGRAFIE/BEELDMATERIAAL Jarno Kraayvanger / Marcel van Saltbommel / NOS / RANJ / Wie is de BOCK? / Wouter van der Sar / ZIENO / Eigen archief VORMGEVING Viesrood