38 Informatienota 2019 - 23 - Interbestuurlijk toezicht 2019.pdf
Tekst van het document
College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_001911/17 College van burgemeester en wethouders GOEDGEKEURD Zitting van 23 april 2019 Organisatie Ondersteuning - Organisatieadvies 12 2019_B&W_00191 Informatienota Interbestuurlijk toezicht 2019 - informeren Samenstelling: Aanwezig: de heer R. Bats, Burgemeester; de heer B. Harmsma, Wethouder; de heer M. Scheringa, Wethouder; mevrouw T. Bijl Zijn eveneens aanwezig: de heer G. Smilda, loco-secretaris Afwezig: mevrouw T. Jongman, Wethouder; mevrouw J. Groot de, Secretaris Informatienota Inleiding In de bestuursovereenkomst voor vernieuwde interbestuurlijke verhoudingen tussen de provincie Overijssel en de gemeenten zijn afspraken gemaakt over de manier waarop het toezicht van de provincie op de gemeenten wordt vormgegeven. Daarvoor heeft de provincie een kader vastgesteld (dat treft u als bijlage bij deze nota aan) en op basis daarvan heeft het college van GS op 16 april jl. het totaalbeeld 2019 voor alle gemeenten vastgesteld. Per domein worden de prestaties van de gemeenten beoordeeld en gemotiveerd, in overleg met de verschillende inhoudelijke vakspecialisten. Deze beoordeling leidt vervolgens tot een "kleur" voor de intensiteit van het toezicht dat de provincie op dat beleidsterrein hanteert. Groen staat daarbij voor toezicht met een lage intensiteit, oranje en rood voor toezicht met een gemiddelde resp.
hoge intensiteit. Het college is blij dat voor Steenwijkerland het totaalbeeld 2019, net als in 2017 en 2018, positief is. Dat wil zeggen dat het totaalbeeld ook dit jaar ‘groen’ is. Alleen op het Wabo-domein geeft de provincie ons het kleurbeeld oranje. Steenwijkerland heeft als één van de eerste gemeenten in Nederland al in 2014 een volledig VTH-beleid vastgesteld en heeft een voortrekkersrol vervuld in het opstellen van het sinds 2017 verplichte regionaal uniforme Verordening Kwaliteit VTH. De regionale uitwerking van de doelen van deze verordening is nog niet gereed. Nu we al wel beleid hebben, maar nog geen toetsingskader wordt onze voorsprong formeel uitgelegd als ‘niet in control zijn’. Daarnaast wordt een opmerking geplaatst bij het feit dat in het uitvoeringsprogramma Wabo het onderdeel milieutaken als PM is opgevoerd. Dit komt omdat de uitwerking van dit onderdeel meer tijd heeft gekost en het uitvoeringsprogramma te maken had met een deadline. Tot slot is de beschikbare capaciteit voor Wabo taken voor de provincie een aandachtspunt. Doordat de gemeente werkt met een soort flexibele schil laat het uitvoeringsprogramma op begrotingsbasis een capaciteitstekort zien in de vaste formatie. College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_001912/17 Het totaalbeeld voor Steenwijkerland treft u als bijlage bij deze nota aan.
Kernboodschap Voor Steenwijkerland is het totaalbeeld 2019 net als in 2017 en 2018 positief: dat wil zeggen dat ons totaalbeeld ook dit jaar "groen" is. Op het domein Financiën constateert de provincie dat de begroting 2019 en de meerjarenramingen structureel en reëel in evenwicht zijn. Ook scoren we positief op de criteria voor het domein Ruimtelijke ordening. Verder is ons archief- en informatiebeheer op orde en voldoen we aan onze taakstelling op het domein "huisvesting statushouders". Wabo Op het Wabo-domein geeft de provincie ons het kleurbeeld oranje. Eén van de oorzaken hiervoor ligt in de beleidscyclus op het gebied van vergunningverlening, toezicht & handhaving (VTH). De gemeente en de provincie kijken hoe deze beleidscyclus verder kan worden ontwikkeld zodat wordt voldaan aan de daarvoor geldende eisen (Big-8). In de formele beleidscyclus staat de Verordening Kwaliteit VTH bovenaan. De daarin opgenomen doelen moeten worden uitgewerkt in toezichts- en vergunningenbeleid (voorheen alleen toezicht) met vervolgens een doorvertaling in een uitvoeringsprogramma. Voor veel gemeenten geldt dat er nog geen VTH-beleid voor zowel toezicht als vergunningverlening bestaat. Steenwijkerland was één van de eerste gemeenten in Nederland die in 2014 wél een volledig VTH-beleid heeft vastgesteld.
Ook heeft Steenwijkerland een voortrekkersrol vervuld bij de tot stand koming van de sinds 2017 verplichte regionaal uniforme Verordening Kwaliteit VTH; daarin zijn doelen opgenomen die regionaal uniform uitgewerkt moeten worden. Die uitwerking heeft nog niet plaatsgevonden. In 2018 heeft Steenwijkerland aan de provincie als toezichthouder aangegeven hiervoor te opteren voor een regionale werkgroep, die o.m. de doelen moet uitwerken en moet komen met een sjabloon voor beleid, dat lokaal verder kan worden ingevuld; daarbij stellen wij ons als doel dat bij het nieuwe VTH-beleid vooruit wordt gekeken naar de Omgevingswet. Nu deze uitwerking er nog niet is, kan deze niet worden vertaald in beleid en (dus) nog niet worden doorgevoerd in het uitvoeringsprogramma. Het niet voldoen aan de formele doorwerking van de Verordening Kwaliteit VTH komt strikt genomen neer op "niet in control" zijn; wel willen wij hierbij aantekenen dat Steenwijkerland qua beleid voorop loopt en dat we op dit punt in feite te maken hebben met de "wet van de remmende voorsprong". Een ander onderwerp dat meespeelt bij het kleurbeeld oranje is het uitvoeringsprogramma voor de milieutaken. In 2018 is, naast het inrichten van de Omgevingsdienst, hard gewerkt aan het (verplichte) regionale uniforme milieubeleid. Dit is eind 2018 vastgesteld.
Daarbij was de tijd om voor 1 januari 2019 te komen tot een op het beleid gebaseerd uitvoeringsprogramma te kort. De provincie heeft de IJssellandse gemeenten (en impliciet de Omgevingsdienst) per email laten weten twee maanden extra tijd te geven om dit af te ronden en aan te laten sluiten bij het uitvoeringsprogramma Wabo. Op het moment van vaststellen van het uitvoeringsprogramma Wabo was het uitvoeringsprogramma milieu nog niet volledig afgerond; deze is dan ook als "PM" opgenomen in het uitvoeringsprogramma Wabo. Als laatste laat de provincie voor het kleurbeeld oranje meewegen dat er geen evenwicht lijkt te zijn tussen de werkvoorraad en de beschikbare capaciteit. Het uitvoeringsprogramma laat inderdaad een capaciteitstekort zien in de vaste formatie voor de uitvoering van de Wabo-taken. Maar het gaat hier om een prognose. Dit betekent dus niet dat er per definitie een capaciteitstekort zal optreden. Als de aangeboden werkvoorraad, die nog moet worden afgewacht, inderdaad de beschikbare capaciteit dreigt te overschrijden, zal dit door inhuur of uitbreiding van capaciteit moeten worden opgevangen. Wij hebben dienstverlening en kwaliteit hoog in het vaandel staan en zullen bij een eventueel capaciteitstekort uiteraard tijdig de noodzakelijke maatregelen treffen.
College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_001913/17 Op het onderdeel Wabo merken wij ten slotte op dat de door de provincie geboden twee maanden gebruikt zijn om intern en regionaal af te stemmen hoe de beleidscyclus in overeenstemming kan worden gebracht met de nieuwe wettelijke structuur. Met de provincie is afgesproken dat dit wordt uitgewerkt in een verbeterplan, zodat 2019 kan worden gebruikt als overgangsjaar van de oude naar de nieuwe structuur. Daarbij zal zoveel mogelijk worden aangesloten bij de Omgevingswet en andere lopende ontwikkelingen, zoals de regionaal opgestelde risico- analyse. Verder hebben de toezichthouders van de provincie tijdens hun bezoek in Steenwijkerland laten weten dat Steenwijkerland de beleidscyclus en uitvoering in de afgelopen jaren uitstekend voor elkaar had, dat op dit moment formeel gezien niet aan de nieuwe cyclus wordt voldaan, maar dat er een groot vertrouwen bestaat dat 2019 als transitiejaar goed zal worden gebruikt. Dit op basis van een gezamenlijk afgestemd verbeterplan en goede samenwerking met de provinciale toezichthouders. Samenvatting Samenvattend levert dit het beeld op van een gemeente die volgens de provinciale toezichthouder op de domeinen financiën, Wet ruimtelijke ordening, archief en huisvesting statushouders inspanningen levert om haar wettelijke taken goed uit te voeren.
Op deze terreinen zal de provincie als toezichthouder op afstand blijven. Omdat op het domein van de Wabo nog verbeteringen nodig zijn, is het provinciale toezicht in 2019 intensiever. Consequenties voor de gemeente Versterking van de horizontale verantwoording tussen college en raad is een belangrijk uitgangspunt van het interbestuurlijk toezicht. Daarom informeren wij u met deze nota over het oordeel van de provincie over de manier waarop wij op deze domeinen onze taken uitvoeren. Op de verschillende domeinen vindt gedurende het jaar voortdurend afstemming plaats met de provincie. Op het terrein van de Wabo zal dat in 2019 zoals gezegd wat intensiever zijn. Communicatie Het college van GS informeert Provinciale Staten over de hoofdlijnen van de toezichtsresultaten. Verder zal de provincie via social media en persberichten communiceren over de uitkomsten van het interbestuurlijk toezicht. Ook wij hebben een persbericht laten uitgaan over het oordeel van de provincie. Vervolg Wij zullen uw raad op de hoogte houden van het verbeterplan op het Wabo-domein. Op grond van de Archiefverordening brengen wij jaarlijks verslag aan u uit over het beheer van het archief door het toesturen van de verslagen die de gemeente-archivaris daartoe aan ons uitbrengt. Het verslag over het beheer van de archiefbewaarplaats 2017 - 2018 hebben wij u onlangs ter informatie toegestuurd.
Binnenkort ontvangt u nog het verslag van het toezicht op de archieven van de bedrijfsvoering 2017 - 2018. Beide verslagen worden ook toegestuurd aan de provincie en vormen de basis voor het toezicht van de provincie op het archief- en informatiebeheer; het oordeel van de provincie hierover zal terugkomen in het totaalbeeld IBT 2020. Besluit Beslispunt 1 Het college besluit kennis te nemen van het totaalbeeld interbestuurlijk toezicht 2019 en de raad hier met deze informatienota over te informeren. Bijlagen 1. Aanbiedingsbrief provincie Overijssel totaalbeeld IBT 2019 College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_001914/17 2. Bijlage aanbiedingsbrief aan gemeenten - achtergrondinformatie IBT 3. Steenwijkerland IBT totaalbeeld 2019 definitief 4. Toezichtkader Interbestuurlijk Toezicht (IBT) 2019 Luttenbergstraat 2 Postbus 10078 8000 GB Zwolle Telefoon 038 499 88 99 Fax 038 425 48 88 overijssel.nl postbus@overijssel.nl Aan het college van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Steenwijkerland Postbus 162 8330 AD Steenwijk Inlichtingen bij mw. S.
Snuverink telefoon 038 499 8957 S.Snuverink@overijssel.nl KvK 51048329 IBAN NL45 RABO 0397 3411 21 Onderwerp: Totaalbeeld interbestuurlijk toezicht 2019 Datum 16.04.2019 Kenmerk 2019/0112934 Pagina 1 Uw brief Uw kenmerk Bijlagen 2 Datum verzending Geacht college, Vanuit onze rol als interbestuurlijk toezichthouder sturen wij u hierbij het totaalbeeld interbestuurlijk toezicht (IBT) van uw gemeente. In onze vergadering van 16 april 2019 hebben we de totaalbeelden 2019 van alle gemeenten in Overijssel vastgesteld. Ons beeld over uw gemeente De kleur van het totaalbeeld van Steenwijkerland is dit jaar groen. Ons beeld is dat uw gemeente de wettelijke taken op de provinciale toezichtdomeinen financiën, Wro, archief- en informatiebeheer en huisvesting statushouders, op orde heeft. De gemeente is echter nog onvoldoende in control op het domein Wabo. Toezichtregime Per domein hebben wij de kleuren groen of oranje toegekend. Bij Wabo heeft de gemeente nog een aantal uitdagingen en is het toezicht intensiever. Op de overige domeinen is de toezichtintensiteit laag, dit betekent dat wij als toezichthouder op afstand blijven. Het totaalbeeld bestaat uit de oordelen van de verschillende domeinen Het totaalbeeld is opgebouwd uit de domeinen waarop de provincie toezicht houdt.
Dit zijn de domeinen financiën, Wabo (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht), Wro (Wet ruimtelijke ordening), informatie- & archiefbeheer (Archiefwet) en huisvesting statushouders. Per domein leest u hoe wij uw taakuitvoering beoordelen en welke toezichtregimes daaruit volgen. Wij hebben de teksten (ambtelijk) met u besproken. Voor het domein Monumenten is er sprake van een overgangsproces. Dit domein wordt volgend jaar als volwaardig domein getoetst en is dan mede de basis voor het totaalbeeld. De voorbereidingen hiervoor zijn samen met de gemeenten opgepakt. De basis van het beeld is het toezichtkader Het totaalbeeld is opgesteld op basis van het IBT-kader. Hiervoor verwijzen wij naar onze provinciale website (https://www.overijssel.nl/bestuur/kwaliteit-openbaar/interbestuurlijk/), waar ook de totaalbeelden worden gepubliceerd. We hebben ook achtergrondinformatie bijgevoegd over onze werkwijze en ontwikkelingen op de domeinen. Tot slot College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_001915/17 Totaalbeeld interbestuurlijk toezicht 2019 Datum 16.04.2019 Kenmerk 2019/0112934 Pagina 2 Uw brief Uw kenmerk Een belangrijk uitgangspunt van het interbestuurlijk toezicht is versterking van de horizontale verantwoording tussen uw college en de gemeenteraad. Wij adviseren u om uw gemeenteraad in kennis te stellen van het totaalbeeld van uw gemeente.
Wij informeren Provinciale Staten over de totaalbeelden. Via sociale media informeren wij geïnteresseerden. Het staat u uiteraard vrij om zelf over dit totaalbeeld IBT te communiceren. *Gedeputeerde staten van Overijssel, voorzitter, secretaris, Bijlagen: - Totaalbeeld interbestuurlijk toezicht 2019 van uw gemeente - Achtergrondinformatie bij totaalbeelden IBT 2019 * Wilt u in uw correspondentie met de provincie Overijssel: één onderwerp per brief hanteren; het in deze brief opgenomen kenmerk vermelden. College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_001916/17 1 Bijlage Achtergrondinformatie bij totaalbeelden IBT 2019 Kenmerk: 2019/0119325 Toelichting werkwijze totaalbeelden Kleur domeinen Per domein hebben wij de kleuren groen, oranje of rood toegekend. Bij groen blijven wij als toezichthouder op afstand. Bij oranje en rood zijn er risico’s en willen we de vinger meer aan de pols houden, onder andere door frequenter overleg te voeren. Voor het domein financiën geldt dat wij u, in het kader van ons financieel toezicht, in december 2018 geïnformeerd hebben of u in 2019 onder repressief of preventief toezicht valt. In het geval van preventief toezicht, is de score op IBT-financiën rood. Bij repressief toezicht zijn groen en oranje mogelijk. Kleur totaalbeeld Ook het totaalbeeld zelf heeft een kleur (eindkleur).
Dat is het gewogen gemiddelde van de verschillende domeinen. Uiteraard is een goede uitvoering van taken op alle domeinen van belang. Om recht te doen aan de verschillen hebben we ervoor gekozen om bij het bepalen van de eindkleur de domeinen verschillend mee te laten wegen: Financiën weegt het zwaarst (gewicht 3), omdat dit doorwerkt op alle gemeentelijke beleidsterreinen. Wabo en Wro wegen middelzwaar (gewicht 2 per domein). Wabo, omdat dit de gezondheid en veiligheid betreft en dit domein sinds 1 oktober 2012 ook flink is uitgebreid door overdracht van de taken van de Inspectie Leefomgeving en Transport. Wro, vanwege de grote invloed op de leefomgeving en de provinciale belangen die hiermee gemoeid zijn. Informatie- & archiefbeheer en huisvesting statushouders wegen het minst zwaar (gewicht 1 per domein). De eindkleur bepalen we door een optelsom van de scores op de domeinen: Een groen domein levert geen punten op. Een oranje domein telt voor 1, 2 of 3 punten: 1 punt voor archief en huisvesting statushouders, 2 punten voor Wabo en Wro, 3 punten voor financiën. Een rood domein verdubbelt de punten: 2 voor archief en huisvesting statushouders, 4 voor Wabo en Wro, en 6 voor financiën. Bij een totaal van 5 tot en met 9 punten is de kleur van het totaalbeeld oranje, en bij 10 of meer punten wordt het rood.
Rekenvoorbeeld: Een gemeente die oranje scoort op financiën (3 punten) en archief (1 punt), en op de overige domeinen groen, heeft een totaal van 4 punten en zal een groene eindkleur krijgen. Een gemeente die rood scoort op Wabo (4 punten), oranje op huisvesting statushouders (1 punt) en op de overige domeinen groen, heeft een totaal van 5 punten en zal een oranje eindkleur krijgen. Ontwikkelingen op de domeinen Op sommige toezichtdomeinen zijn relevante ontwikkelingen gaande die wij hierna schetsen. Financiën Het sociaal domein blijft een groot negatief effect hebben op de begrotingen van de gemeenten. De positieve effecten van de aantrekkende economie zoals een hogere algemene uitkering gemeentefonds worden voor een groot deel ingehaald door de negatieve effecten in het sociaal domein. Als gevolg hiervan kunnen gemeenten minder uitgeven aan andere terreinen zoals IBP (energietransitie, duurzaamheid etc.) en het fysieke domein. College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_001917/17 2 Meerdere gemeenten hebben de begroting 2019 niet sluitend en moeten het hebben van een sluitend meerjarenperspectief (uiterlijk in 2022 een positief saldo hebben). De ontwikkelingen in het sociaal domein werken door in het toezichtbeeld op het domein financiën. Elf gemeenten hebben dit jaar groen gescoord. Dat zijn er drie minder dan vorig jaar.
In 2019 staat één gemeente onder preventief toezicht, hetgeen betekent dat deze gemeente voor het domein financiën rood scoort in het IBT beeld. Wabo Eind 2018 is het toezichtkader IBT Wabo aangepast. In de aangepaste versie van het toezichtkader ligt de nadruk op een sluitende beleids- en uitvoeringscyclus. Naast de beleids- en uitvoeringscyclus zijn de gemeenten in 2019 getoetst op de risicothema’s besluitvorming en Kwaliteitsverordening VTH en het opvolgen van verbeterafspraken. De gemeenten zijn in 2018 op verschillende manieren meegenomen in de aanpassing van het toezichtkader. In 2019 zijn 17 gemeenten groen en 8 gemeenten oranje verklaard (in 2018 resp. 23 groen en 2 oranje). Veel gemeenten in Overijssel hebben geen actueel en meetbaar Wabo-beleid, met uitzondering voor milieu. Een aantal gemeenten heeft de beleidscapaciteit in 2018 ingezet voor de ontwikkeling van de omgevingsdiensten, waardoor verbetering van Wabo beleid niet heeft plaatsgevonden. Voor 2019 heeft IBT Wabo met alle gemeenten verbeterafspraken gemaakt. IBT Wabo acht de meeste gemeenten in staat om deze verbeterpunten adequaat door te voeren. Wro De provincie is zich aan het voorbereiden op de komst van de Omgevingswet. In het kader daarvan is het IBT beeld Wro versoberd en is alleen daar getoetst waar dat ook wettelijk gevraagd wordt.
Dit betekent dat de IBT beelden over 2018 makkelijker leesbaar zijn en inzoomen op de wettelijke verplichte eisen die aan een gemeente gesteld worden. Ook geheel in lijn met de omgevingswet is ene toets op structuurvisies op weg naar de omgevingswet. Een gemeente scoort positief indien er een actuele structuurvisie is, of in plaats daarvan de uren van actualisatie ingezet worden om te komen tot een omgevingsvisie, een verplicht instrument onder de omgevingswet. Daarom scoren in 2018 alleen Almelo en Hengelo onvoldoende op Wro. Beide gemeentes hebben nog hun structuurvisie op orde, nog hebben zij deze capaciteit voldoende ingezet om te komen tot ene omgevingsvisie. Informatie- en archiefbeheer Veel gemeenten zijn bezig met implementatie van een volgende generatie digitale systemen in hun organisatie. Digitalisering krijgt steeds beter vorm, met meer aandacht voor duurzame digitale archivering. Door het niet onder controle krijgen van de gevolgen van een calamiteit (wateroverlast als gevolg van een hoosbui) in de archiefbewaarplaats wordt het toezicht op één gemeente geïntensiveerd. Alle overige gemeenten blijven groen, zij het met aandachtspunten. Bijna alle gemeenten worstelen met de AVG. De eisen goed doorvoeren in digitale systemen en werkcultuur heeft veel aandacht gevraagd en vraagt dat nog steeds.
Wij constateren dat enkele gemeenten moeite hebben met het nakomen van de eisen die gelden voor het beheren van oud-archief: klimaatbeheersing en het niet volledig voldoen aan de eisen voor overdracht van archieven na 20 jaar, zijn hierbij de belangrijkste onderwerpen. De minister van OCW heeft in de zomer van 2018 laten weten dat hij van mening is dat gemeenschappelijke regelingen, zoals het Historisch Centrum Overijssel (HCO), alleen nog maar (archief)diensten mogen verlenen aan deelnemers van de regeling. Deze mededeling heeft ertoe geleid dat het HCO archiefdienstverlening op basis van inhuur aan enkele gemeenten heeft opgezegd. Dit betekent dat enkele gemeenten niet langer meer een beroep kunnen doen op een gemeentelijke archiefinspecteur en dat daarnaast meerdere gemeenten op zoek gaan naar een eigen, individuele oplossing voor een e-depot (een digitale archiefbewaarplaats voor de lange termijn). De door de provincie en het HCO ingezette weg naar een centrale voorziening voor digitaal archiveren voor alle Overijsselse gemeenten wordt hiermee noodgedwongen verlaten. Huisvesting statushouders De taakstelling voor de huisvesting van statushouders heeft de afgelopen jaren een grote inzet van gemeenten gevraagd om te kunnen blijven voldoen aan de wettelijk opgelegde taakstelling. Één gemeente heeft over 2018 de oranje kleur gekregen.
De rest van de gemeentes kleurt groen op dit domein. College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_001918/17 Totaalbeeld Interbestuurlijk toezicht Steenwijkerland 2019 Totaalbeeld Steenwijkerland: Groen Financiën Wabo Wro Archief Huisvesting statushouders Groen Oranje Groen Groen Groen Motivering totaalbeeld Algemeen Het totaalbeeld is opgebouwd uit vijf domeinen waarbij de provincie toezichthouder is. Dit zijn de domeinen financiën, Wabo (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht), Wro (Wet ruimtelijke ordening), informatie- & archiefbeheer en huisvesting statushouders. Op de pagina’s hierna staat per domein de beoordeling van de taakuitvoering en het daaruit volgend toezichtregime beschreven. De kleur van het totaalbeeld is het gewogen gemiddelde van de verschillende domeinen. Beeld van Steenwijkerland in de afgelopen jaren De kleur van het totaalbeeld is dit jaar groen, in 2018 en 2017 was het eveneens groen. Beeld voor het jaar 2019 – wat valt op? De begroting 2019 en de meerjarenramingen zijn structureel en reëel in evenwicht. Gemeente Steenwijkerland is niet in control op de beleids- en uitvoeringscyclus (big-8) Wabo. De verbeterafspraken uit het IBT-gesprek van najaar 2018 zijn niet doorgevoerd in het uitvoeringsprogramma 2019. De gemeente heeft de extra 2 maanden die zij kreeg om het uitvoeringsprogramma 2019 te verbeteren niet benut.
Op veel terreinen is verbetering nodig. Voor archief- en informatiebeheer is het beeld gebaseerd op de informatie over 2017, omdat op moment van schrijven de rapportage over 2018 nog niet is ontvangen. Er zijn geen signalen ontvangen die tot een ander beeld zouden moeten leiden. In 2017 was het archief- en informatiebeheer op orde. Steenwijkerland heeft voldaan aan de taakstelling huisvesting statushouders van de tweede helft van 2018. Na aftrek van het tekort aan koppelingen (buiten macht gemeente) op peildatum 1 oktober 2018 blijft een achterstand van 1 over. Daarnaast heeft de verhuizing van een groot gezin vertraging opgelopen (buiten macht gemeente). Om deze redenen krijgt de gemeente de kleur groen voor het domein huisvesting statushouders. Voor het domein monumenten is sprake van een overgangsproces. Dit domein wordt volgend jaar als volwaardig domein getoetst en is dan mede de basis voor het totaalbeeld. De voorbereidingen hiervoor zijn samen met de gemeenten opgepakt. Samenvattend levert dit het beeld op van een gemeente die de wettelijke taken op de provinciale toezichtdomeinen financiën, Wro, archief- en informatiebeheer en huisvesting statushouders, op orde heeft. De gemeente is echter nog onvoldoende in control op het domein Wabo. Toezichtregime Per domein hebben wij de kleuren groen of oranje toegekend.
Bij Wabo heeft de gemeente nog een aantal uitdagingen en is het toezicht intensiever. Op de overige domeinen is de toezichtintensiteit laag, dit betekent dat wij als toezichthouder op afstand blijven. College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_001919/17 Domein Beoordeling en onderbouwing door GS Beeld Toezichtregime Financiën Beoordeling De begroting 2019 en de meerjarenramingen zijn structureel en reëel in evenwicht. Context Steenwijkerland is een gemeente met een gezonde financiële positie. Steenwijkerland raamt behoudend, stuurt tijdig bij en neemt aan de voorkant maatregelen indien nodig. Wij verwachten dat deze lijn ook naar de toekomst wordt voortgezet. De kleuring in het IBT voor het jaar 2019 is groen. De kleuring voor het jaar 2018 was ook groen. Toelichting beoordeling Het structurele beeld van de begroting is voor alle jaren sluitend. Het financiële beeld van de gemeente is wel onder druk komen te staan door de gevolgen van de decentralisatie van taken sociaal domein. Daarnaast stelt de gemeente het ambitieniveau bij naar de financiële mogelijkheden van het moment. Belangrijke bestuurlijke onderwerpen die de komende jaren in Steenwijkerland spelen zijn het sociaal domein, de onderwijshuisvesting, de aanpak van laaggeletterdheid, het minimabeleid, het bidbook “land van weerribben/Wieden en de gebiedsgerichte aanpak Giethoorn”.
Groen Toezichtregime groen 1. Geraamde uitgaven en inkomsten structureel en reëel in evenwicht en, 2. Uit meerjarenbegroting is aannemelijk dat dit evenwicht wordt gecontinueerd en, 3. Er is, voor zover bekend, geen sprake van bestuurlijk relevante onderwerpen die de financiële positie substantieel nadelig kunnen beïnvloeden. Hierbij kan gedacht worden aan de jaarrekening, het weerstandsvermogen, de grondexploitatie of andere onderwerpen. Intensiteit toezicht: laag o Begroting vergt geen goedkeuring. o Regulier ambtelijk en bestuurlijk contact (≤ 2 x per jaar). o Monitoren begrotingswijzigingen. o Themaonderzoeken. o Onderzoek programmarekening met accountantsverslag. o Opvragen nota’s deelonderwerpen financiële positie Wabo Algemeen Op basis van de uitgevoerde toetsing van Interbestuurlijk Toezicht op het domein Wabo is het kleurbeeld voor de gemeente Steenwijkerland in 2019 oranje. Dit betekent dat de gemeente Steenwijkerland niet in control is op de beleids- en uitvoeringscyclus (big-8) Wabo. De verbeterafspraken uit het IBT-gesprek van najaar 2018 zijn niet doorgevoerd in het uitvoeringsprogramma 2019. De gemeente heeft de extra 2 maanden die zij kreeg om het uitvoeringsprogramma 2019 te verbeteren niet benut. D e gemeente Steenwijkerland heeft het afgelopen jaar hard gewerkt aan het opzetten van de Omgevingsdienst. Op veel terreinen is echter verbetering nodig.
Het uitvoeringsprogramma van 2019 is gelijk aan het dat van 2018. Een probleemanalyse en risicoanalyse ontbreken. In het programma vindt geen verwijzing plaats naar beleid en doelen. Het gaat enkel over werkvoorraad en capaciteit. Steenwijkerland heeft grote tekorten bij toezicht bouw (44 procent) en afwijkingsbesluiten en heeft voor vergunningverlening kengetallen naar beneden bijgesteld. Een risico-inschatting is niet aan het college voorgelegd. Net als alle andere gemeenten in Overijssel heeft Steenwijkerland het milieubeleid niet vertaald in het uitvoeringsprogramma. Ook heeft het, net als de andere gemeenten, geen inzicht gegeven hoe aan de vastgestelde Kwaliteitsverordening wordt voldaan. Oranje Toezichtregime oranje Onvoldoende inzicht in uitvoering en handhaving Onvolledig sluitende beleids- en uitvoeringscyclus. Binnen 1 stap ontbreekt een onderdeel. Intensiteit toezicht: gemiddeld o Ambtelijk gesprek bevindingen beoordeling uitvoering en handhaving: 1 à 2 keer per jaar. o Interventie: ambtelijk verzoek om toelichting en informatie op vraagpunten. Afspraken ter verbetering van uitvoering en handhaving o Voortgangsgesprek: 1 à 3 keer per jaar o Als onduidelijkheid blijft of afspraken stagneren: opschaling naar managementoverleg en bestuurlijk overleg. Afhankelijk van uitkomst daarvan rood toezichtregime.
o Dossieronderzoek: indien specifieke omstandigheden daar aanleiding toe geven of als gemeenten meerjarig College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_0019110/17 Domein Beoordeling en onderbouwing door GS Beeld Toezichtregime Verbeterpunten De gemeente Steenwijkerland heeft voor 2019 de volgende verbeterpunten: Stel in 2019 nieuw Wabo-beleid vast en neem daarin meetbare doelen en indicatoren op. Vertaal deze doelen in activiteiten van het uitvoeringsprogramma 2020. Stel voldoende capaciteit beschikbaar voor de gestelde doelen. Neem in het collegebesluit bij de vaststelling van het uitvoeringsprogramma de mogelijke risico’ s voor beleid en taakuitvoering op. Monitor deze doelen en activiteiten regelmatig. Beoordeel in het jaarverslag 2018 of deze doelen gehaald zijn. Stel voor 1 mei 2019 een uitvoeringsprogramma 2019 voor de milieutaken vast. Stel een verbeterplan Wabo op voor 1 mei 2019 dat ingaat op de doelen, capaciteit, risico’ s en milieu. Stel dit verbeterplan bestuurlijk vast. Vertaal het (milieu)beleid door in het uitvoeringsprogramma 2020. Stel voldoende capaciteit beschikbaar voor de milieutaken bij de Omgevingsdienst. Geef in 2019 inzicht in het voldoen aan de vastgestelde Kwaliteitsverordening VTH en doe hiervan, conform de verordening, mededeling aan de gemeenteraad.
Toetsingskader Interbestuurlijk toezicht Wabo kijkt in 2019 naar de totale beleids- en uitvoeringscyclus van de Overijsselse gemeenten. Daarbij is beoordeeld of deze cyclus sluitend is. Dat wil zeggen of de gemeente het voorgenomen beleid ook in uitvoering heeft omgezet. En of de resultaten van de uitvoering in de volgende uitvoering en het volgende beleid zijn vertaald. Daarnaast kijkt Interbestuurlijk toezicht Wabo of in de bestuurlijke besluitvorming risico’ s en keuzes inzichtelijk zijn gemaakt zodat college en raad weten wat hun verantwoordelijkheid is. Hierbij wordt ook de Kwaliteitsverordening VTH meegenomen. Toezichtregime 2019 Interbestuurlijk toezicht Wabo constateert hiermee dat de gemeente Steenwijkerland onder het oranje toezichtregime valt. Daarbij wordt in de loop van het jaar beoordeeld of de gemeente Steenwijkerland de verbeterpunten voldoende oppakt. onder oranje-toezichtsregime vallen (steekproef) Wro Beoordeling: Groen: De gemeente Steenwijkerland scoort positief op de criteria van het domein Wro. Dit maakt dat het kleurbeeld voor dit jaar ‘groen’ is. Omgevings- en Structuurvisies De gemeente Steenwijkerland heeft in 2017 een Omgevingsvisie vastgesteld voor haar gehele grondgebied. Onder een actuele Structuurvisie verstaan wij een visie die niet ouder is dan 10 jaar.
Bestemmingsplannen De gemeente Steenwijkerland beschikt over Groen Toezichtregime groen Vaststelling en actualisatie structuurvisies o de gemeente heeft de structuurvisies op orde (voldoet aan de hiervoor genoemde beoordelingscriteria) Vaststelling en actualisatie bestemmingsplannen o de gemeente heeft de bestemmingsplannen op orde (voldoet aan de hiervoor College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_0019111/17 Domein Beoordeling en onderbouwing door GS Beeld Toezichtregime actuele ruimtelijke plannen voor het gehele gemeentelijke grondgebied, waarin rekening is gehouden met de provinciale belangen. Toezicht en handhaving Gemeente Steenwijkerland heeft een actueel uitvoeringsprogramma voor toezicht en handhaving, en heeft de capaciteit inzichtelijk gemaakt. De gemeente geeft aan voldoende capaciteit beschikbaar te hebben voor de uitvoering van toezicht en handhaving op het gebied van ruimtelijke ordening. genoemde beoordelingscriteria) of de gemeente heeft aangetoond dat de beschikbare capaciteit ingezet wordt voor de voorbereiding op het omgevingsplan.
Inzicht in nalevingstoezicht o Voor 1 januari van elk kalenderjaar is het door de raad geziene jaarlijkse programma voor toezicht en handhaving RO aan GS gestuurd en o voor 1 april, dan wel samen met de jaarrekening, is het door de raad geziene jaarverslag toezicht en handhaving RO aan GS gestuurd en o doelen en normen zijn behaald. Er is een goede en actuele analyse van de risico’s. Er is sprake van een consistent programma met voldoende operationele doelen, afwijkingen zijn begrijpelijk geformuleerd. Intensiteit toezicht: laag o Ambtelijk contact: 1 à 2 keer per jaar. o Kennisgevingsbrief van GS: situatie is conform de eisen. Steekproef eens per 3 à 4 jaar. Archief Op 6 december 2016 heeft de gemeente Steenwijkerland formeel een gemeentearchivaris benoemd in de persoon van de heer Lensen. De gemeente Steenwijkerland heeft in 2017 een geactualiseerd Besluit Informatiebeheer vastgesteld, evenals een Bezoekersreglement. In de activiteiten voor het toegankelijk maken van archief heeft de gemeente een Dag van de Geschiedenis georganiseerd in oktober. Schoonmaakactiviteiten zijn conform planning uitgevoerd. Het nieuwe selectiebeleid (hotspotmonitor) zal aandacht krijgen. De digitalisering van de bouwvergunningen tot 1 januari 2010 is afgerond. De gebruiksvergunningen (ongeveer 400 dossiers) zijn eveneens gedigitaliseerd.
Als volgende project zullen in een tijdsbestek van een jaar de milieuvergunningen worden gedigitaliseerd. Een belangrijke verwerving was in 2017 het archief van de Gereformeerde Kerk Steenwijk. De archiefbewaarplaats is op orde. Groen Toezichtregime groen Zorg voor en beheer van archief op orde Intensiteit toezicht: laag o Frequentie algemeen inspectiebezoek: eens per 2 a 3 jaar o Informatie-uitvraag: jaarlijks verslaglegging via KPI’s of op andere wijze. o Horizontale verslaglegging: jaarlijks. College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_0019112/17 Domein Beoordeling en onderbouwing door GS Beeld Toezichtregime Huisvesting status- houders De gemeente Steenwijkerland heeft voldaan aan de taakstelling van de tweede helft van 2018. De gemeente heeft op peildatum 1 januari 2019 een achterstand van 16 personen. Na aftrek van het tekort aan koppelingen (buiten macht gemeente) op peildatum 1 oktober 2018 blijft een achterstand van 1 over. Daarnaast heeft de verhuizing van een gezin van 7 personen door de vakantieperiode rond de Kerst op zich laten wachten (buiten macht gemeente), waardoor deze niet begin december, maar begin januari plaats vond. Om deze redenen krijgt de gemeente de kleur ‘groen’ voor IBT-domein Huisvesting statushouders.
Ieder half jaar krijgen gemeenten per 1 januari en 1 juli, door het Rijk een taakstelling opgelegd voor het huisvesten van statushouders. Beoordeling heeft plaatsgevonden op basis van de realisatiecijfers op peildatum 1 januari 2019 en aanvullende informatie verstrekt door de gemeente. Groen Toezichtregime groen Tijdig gehuisvest o Voldaan aan de wettelijke taakstelling, of o Voor de eerste keer niet voldaan aan de wettelijke taakstelling, ten opzichte van de voorgaande taakstellingperiode of er is sprake van een kleine achterstand Intensiteit toezicht: laag 1. Maandelijks monitoren voortgang. 2. Bij 1e keer niet halen van de taakstelling ontvangt de gemeente een ambtelijke brief. Indien nodig, ambtelijk overleg waarbij informatie wordt opgevraagd en gevalideerd en afspraken worden gemaakt over inlopen achterstand.
College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_0019113/17 Bijlage I bij Bestuursovereenkomst voor vernieuwde interbestuurlijke verhoudingen tussen de provincie Overijssel en de gemeenten in Overijssel Vastgesteld kader 4 december 2018 Toezichtkader interbestuurlijk toezicht provincie Overijssel – GS 4 december 2018 1 Toezichtkader interbestuurlijk toezicht Overijssel Toezichtdomein Belang toezicht Informatiearrangement Weging en beoordelingscriteria /risicoanalyse Toezichtregime groen Toezichtregime oranje Toezichtregime rood Financiën Het bevorderen van financieel gezonde gemeenten om taken (zowel autonoom als medebewind) te kunnen uitvoeren zonder dat (onnodig) financiële problemen op de collectiviteit van gemeenten (Gemeentefonds) worden afgewenteld. o Begroting die voldoet aan het Besluit begroting en verantwoording (Bbv) o Begrotingswijzigingen o Jaarstukken o Raadsstukken o Verordeningen ex. artikel 212 en 213 Gemeentewet o Beleidsnota’s conform deze (financiele) verordeningen in het kader van de P&C cyclus Aan de hand van criteria in Gemeentewet en landelijk beleidskader financieel toezicht. Interpretatie van de genomen maatregelen om begroting en meerjarenramingen sluitend te maken. 1. Geraamde uitgaven en inkomsten structureel en reëel in evenwicht en, 2. Uit meerjarenbegroting is aannemelijk dat dit evenwicht wordt gecontinueerd en, 3.
Er is, voor zover bekend, geen sprake van bestuurlijk relevante onderwerpen die de financiële positie substantieel nadelig kunnen beïnvloeden. Hierbij kan gedacht worden aan de jaarrekening, het weerstandsvermogen, de grondexploitatie of andere onderwerpen. Intensiteit toezicht: laag o Begroting vergt geen goedkeuring. o Regulier ambtelijk en bestuurlijk contact (≤ 2 x per jaar). o Monitoren begrotingswijzigingen. o Themaonderzoeken. o Onderzoek programmarekening met accountantsverslag. o Opvragen nota’s deelonderwerpen financiële positie. 1. De geraamde uitgaven en inkomsten zijn structureel en reëel in evenwicht. Uit meerjarenbegroting is nog niet aannemelijk dat dit evenwicht behouden blijft, of, 2. De geraamde structurele uitgaven en inkomsten zijn niet in evenwicht. Uit de meerjarenbegroting is aannemelijk dat dit evenwicht wordt hersteld, en/of, 3. Er is sprake van één of meer bestuurlijk relevante onderwerpen die de financiële positie substantieel nadelig kunnen beïnvloeden. Hierbij kan gedacht worden aan de jaarrekening, het weerstandsvermogen, de grondexploitatie of andere onderwerpen. Intensiteit toezicht: gemiddeld o Begroting vergt geen goedkeuring. o Verdiepingsvragen rondom meerjarige financiële problematiek. o Intensivering ambtelijk en bestuurlijk contact (2-5 x per jaar). o Monitoren van herstelmaatregelen/begrotings- wijzigingen.
o Het zijn van sparringpartner. o Themaonderzoeken. o Onderzoek programmarekening met accountantsverslag. o Opvragen nota’s deelonderwerpen financiële positie. 1. Geraamde uitgaven en inkomsten zijn niet structureel en reëel in evenwicht en, 2. Uit meerjarenbegroting is niet aannemelijk dat dit evenwicht wordt hersteld. Ook kan er sprake zijn van één of meer bestuurlijk relevante onderwerpen die de financiële positie substantieel nadelig kunnen beïnvloeden. Hierbij kan gedacht worden aan de jaarrekening, het weerstandsvermogen, de grondexploitatie of andere onderwerpen. Deze onderwerpen onderbouwen mede de kleuring. Intensiteit toezicht: hoog o Goedkeuring begroting/begrotings- wijzigingen noodzakelijk. o Besluit inrichting toezichtregime. o Intensivering ambtelijk en bestuurlijk contact (> 5 x per jaar). o Verdiepingsvragen rondom financiële problematiek. o Afspraken rondom termijn herstel. o Monitoren van herstelmaatregelen. o Het zijn van sparringpartner. o Themaonderzoeken. o Opvragen nota’s deelonderwerpen financiële positie. o Facultatief: het houden van een begrotingsscan (i.s.m. BZK). o Onderzoek programmarekening met accountantsverslag. Omgevingsrecht (Wabo) Bescherming van mens, leefomgeving en natuur; kwaliteit van beleid, uitvoering en handhaving. De hoofddocumenten van de beleidscyclus: o Begroting o (meerjarig) probleem- en risicoanalyse. o Meerjarig beleid.
o (meerjarig) uitvoeringskaders als strategieën en werkinstructies. o jaarlijks programma. o jaarlijks verslag. o kwaliteitsverordening. o Beslis- en aanbiedingsdocumenten. En bij steekproef en/of melding: de dossiers. Aan de hand van en interpreteren van criteria Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), Besluit Omgevingsrecht (Bor) en Regeling omgevingsrecht (Mor). a. Beoordeling werking beleids- en uitvoeringscyclus (Big 8). Rapportage & evaluatie: o Probleemanalyse en risicoanalyse. o Verantwoording activiteiten, afspraken, doelen en prioriteiten. o Beleidsevaluatie. Strategisch beleidskader: o Actueel en volledig VTH beleid (activiteiten, prioriteitenstelling, doelen, methodiek van monitoring en evaluatie, afspraken over samenwerking en afstemming). o Prioriteiten. o Capaciteit in de begroting. Operationeel beleidskader: o Beleidsdoelstellingen en indicatoren. o Strategieën (toezichtstrategie, Inzicht in uitvoering en handhaving Sluitende beleids- en uitvoeringscyclus, die voldoet aan de beoordelingscriteria. Alle stappen van de cyclus zijn ingevuld. Intensiteit toezicht: laag o Ambtelijk gesprek bevindingen beoordeling uitvoering en handhaving: 1 à 2 keer per jaar. o Dossieronderzoek: indien specifieke omstandigheden daar aanleiding toe geven (steekproef) Onvoldoende inzicht in uitvoering en handhaving Onvolledig sluitende beleids- en uitvoeringscyclus.
Binnen 1 stap ontbreekt een onderdeel. Intensiteit toezicht: gemiddeld o Ambtelijk gesprek bevindingen beoordeling uitvoering en handhaving: 1 à 2 keer per jaar. o Interventie: ambtelijk verzoek om toelichting en informatie op vraagpunten. Afspraken ter verbetering van uitvoering en handhaving o Voortgangsgesprek: 1 à 3 keer per jaar o Als onduidelijkheid blijft of afspraken stagneren: opschaling naar managementoverleg en bestuurlijk overleg. Afhankelijk van uitkomst daarvan rood toezichtregime. o Dossieronderzoek: indien specifieke Uitvoering en/of handhaving onvoldoende Niet sluitende beleids- en uitvoeringscyclus. Een of meer stappen uit de big-8 ontbreken volledig. één of meer jaren oranje en onvolledig zicht op verbetering Intensiteit toezicht: hoog o Ambtelijk gesprek bevindingen beoordeling uitvoering en handhaving: 1 à 2 keer per jaar. o Bestuurlijk overleg en afspraken. o Voortgangsgesprek: 1 à 3 keer per jaar. o Dossieronderzoek: indien specifieke omstandigheden daar aanleiding toe geven, als gemeenten onder rode toezichtregime vallen of als er gerede twijfel is dat gemaakte afspraken/gestelde doelen niet worden gehaald (steekproef).
o Interventie: fase 3 – en verder – volgens bestuurlijke interventieladder (van het landelijke beleidskader indeplaatsstelling bij taakverwaarlozing) College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_0019114/17 Bijlage I bij Bestuursovereenkomst voor vernieuwde interbestuurlijke verhoudingen tussen de provincie Overijssel en de gemeenten in Overijssel Vastgesteld kader 4 december 2018 Toezichtkader interbestuurlijk toezicht provincie Overijssel – GS 4 december 2018 2 sanctiestrategie en vergunningenstrategie). Planning: o tijdige vaststelling uitvoeringsprogramma vóór 1 januari en jaarverslag vóór 1 april. o Uitvoeringsdoelen. o Voorgenomen activiteiten. o Benodigde en beschikbare financiële en personele middelen; o Verbinding tussen doelen, activiteiten en capaciteit. o Inzichtelijk maken van risico’s bij afwijken ambitieniveau. Voorbereiding en uitvoering: o Werkprocessen, procedures en de bijbehorende informatievoorziening. Monitoring: o Indicatoren en verzamelde informatie. o Voortgangsbewaking van doelen en uitvoeringsprogramma. Control: o (Risico) Beoordeling van de verzamelde informatie. o Eventuele wijzigingen in het programma en/of beleid. b. Beoordeling van de uitwerking van de big-8 naar risicothema’s. Deze risicothema’s zijn nu: Kwaliteitsverordening.
o Kwaliteitscriteria 2.1; o Borging van de overige (thuis)taken; o Kwaliteitsdoelen; o Rapportage aan de Raad. Horizontale controle/ verantwoording. o Consequenties en risico’s van de besluiten. c. Themaonderzoeken en/of reality check: o Goede doorwerking Big-8; o Voldoen aan de (wettelijke) eisen. omstandigheden daar aanleiding toe geven of als gemeenten meerjarig onder oranje-toezichtregime vallen (steekproef) Ruimtelijke ordening Behartigen van provinciale ruimtelijke belangen. Actuele bestemmingsplannen en structuurvisies die bijdragen aan een veilige, gezonde en duurzame leefomgeving en die op een zorgvuldige wijze tot stand zijn komen. Borgen van Europese regelgeving. De hoofddocumenten van de eigen beleidscyclus: o jaarlijks vast te stellen gemeentelijk programma voor toezicht en handhaving RO o jaarlijks op te sturen gemeentelijk verslag van toezicht en handhaving RO o ruimtelijke overleggen tussen provincie en gemeenten waarvan de verslaglegging goed wordt gedocumenteerd.
o bestemmingsplannen, omgevingsvergunningen en Aan de hand van de criteria uit de Wet ruimtelijke ordening en het Besluit ruimtelijke ordening: Omgevings- en structuurvisies o Heeft de gemeente een gebiedsdekkende visie? o Is de visie niet ouder dan 10 jaar? o Is dit een structuurvisie of een omgevingsvisie? o Wordt rekening gehouden met rijks-regelgeving? o Wordt rekening gehouden met provinciaal beleid? Is de visie afgestemd met omwonenden en ketenpartners? Vaststelling en actualisatie structuurvisies o de gemeente heeft de structuurvisies op orde (voldoet aan de hiervoor genoemde beoordelingscriteria) Vaststelling en actualisatie bestemmingsplannen o de gemeente heeft de bestemmingsplannen op orde (voldoet aan de hiervoor genoemde beoordelingscriteria) of de gemeente heeft aangetoond dat de beschikbare capaciteit ingezet wordt voor de voorbereiding op het Vaststelling en actualisatie structuurvisies en bestemmingsplannen: o structuurvisies zijn niet of gedeeltelijk niet actueel en/of o bestemmingsplannen zijn niet of gedeeltelijk niet actueel en de gemeente heeft niet aangetoond dat de beschikbare capaciteit ingezet wordt voor de voorbereiding op het omgevingsplan en/of o niet alle bestemmingsplannen, uitwerkingsplannen en wijzigingsplannen passen in de gemeentelijke structuurvisie en afwijkingen zijn niet voldoende gemotiveerd en/of Vaststelling en actualisatie
structuurvisies en bestemmingsplannen: o structuurvisies zijn niet of gedeeltelijk niet actueel en/of o bestemmingsplannen zijn niet of gedeeltelijk niet actueel en de gemeente heeft niet aangetoond dat de beschikbare capaciteit ingezet wordt voor de voorbereiding op het omgevingsplan en/of o niet alle bestemmingsplannen, uitwerkingsplannen en wijzigingsplannen passen in de gemeentelijke structuurvisie en afwijkingen zijn niet voldoende gemotiveerd en/of o bij de vaststelling van bestemmingsplannen wordt niet in alle College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_0019115/17 Bijlage I bij Bestuursovereenkomst voor vernieuwde interbestuurlijke verhoudingen tussen de provincie Overijssel en de gemeenten in Overijssel Vastgesteld kader 4 december 2018 Toezichtkader interbestuurlijk toezicht provincie Overijssel – GS 4 december 2018 3 Behartigen van provinciaal belang rond externe veiligheid. Behartigen van provinciaal belang bij de zorg voor een goede kwaliteit en kwantiteit van oppervlakte- en grondwater, bescherming tegen overstromingen.
visies die voor advies en ter instemming aan de provincie worden voorgelegd Is de visie afgestemd met buurgemeenten, zo ja welke? Bestemmingsplannen o Heeft de gemeente bestemmingsplannen voor het hele grondgebied? o Zijn deze niet ouder dan 10 jaar? Ja, akkoord Nee, dan zal de gemeente moeten aantonen dat de beschikbare capaciteit (voor het actueel houden van de bestemmingsplannen) ingezet wordt voor de voorbereiding op het omgevingsplan.1 o Wordt rekening gehouden met rijks-regelgeving? o Wordt rekening gehouden met provinciaal beleid? Zijn de bestemmingsplannen afgestemd met omwonenden en ketenpartners? Zijn de bestemmingsplannen afgestemd met buurgemeenten, zo ja welke? Toezicht en handhaving o Heeft gemeente een toezichts- en handhavingskader? o Is het kader tijdig opgestuurd? Wordt toegezien op provinciale doelstellingen? omgevingsplan. Inzicht in nalevingstoezicht o Voor 1 januari van elk kalenderjaar is het door de raad geziene jaarlijkse programma voor toezicht en handhaving RO aan GS gestuurd en o voor 1 april, dan wel samen met de jaarrekening, is het door de raad geziene jaarverslag toezicht en handhaving RO aan GS gestuurd en o doelen en normen zijn behaald. Er is een goede en actuele analyse van de risico’s. Er is sprake van een consistent programma met voldoende operationele doelen, afwijkingen zijn begrijpelijk geformuleerd.
Intensiteit toezicht: laag o Ambtelijk contact: 1 à 2 keer per jaar. o Kennisgevingsbrief van GS: situatie is conform de eisen. o Steekproef eens per 3 à 4 jaar. o bij de vaststelling van bestemmingsplannen wordt niet in alle gevallen relevante wet- en regelgeving in acht genomen en/of Onvoldoende inzicht in nalevingstoezicht o de gemeente heeft niet tijdig het door de raad geziene jaarlijkse programma toezicht en handhaving aan GS gestuurd en/of o de gemeente heeft niet tijdig het door de raad geziene jaarverslag van toezicht en handhaving aan GS toegestuurd en/of o doelen en normen voor toezicht en handhaving zijn niet alle behaald. Er is geen goede en actuele verantwoording van de risico’s. Er geen sprake van een consistent programma met voldoende operationele doelen. Afwijkingen zijn niet begrijpelijk geformuleerd en/of o de gemeente heeft te weinig capaciteit beschikbaar voor toezicht en handhaving. Intensiteit toezicht: gemiddeld o Ambtelijk contact: maatwerk o Interventie: ambtelijk verzoek om toelichting op vraagpunten.
o Als onduidelijkheid blijft: opschaling via Overijssels opschalingsmodel en bestuurlijk overleg afhankelijk van uitkomst daarvan toezichtregime rood gevallen relevante wet- en regelgeving in acht genomen en/of Onvoldoende inzicht in nalevingstoezicht o de gemeente heeft niet tijdig het door de raad geziene jaarlijkse programma toezicht en handhaving aan GS gestuurd en/of o de gemeente heeft niet tijdig het door de raad geziene jaarverslag van toezicht en handhaving aan GS toegestuurd en/of o doelen en normen voor toezicht en handhaving zijn niet alle behaald. Er is geen goede en actuele verantwoording van de risico’s. Er geen sprake van een consistent programma met voldoende operationele doelen. Afwijkingen zijn niet begrijpelijk geformuleerd en/of o de gemeente heeft te weinig capaciteit beschikbaar voor toezicht en handhaving. Intensiteit toezicht: hoog o Ambtelijk contact: maatwerk o Interventie: ambtelijk verzoek om toelichting op vraagpunten. o Opschaling via Overijssels opschalingsmodel en bestuurlijk overleg Archief Gemeenten stimuleren archiefzorg op orde te hebben. Beschikbaarheid en toegankelijkheid van informatie: als verantwoording van het bestuur; voor recht- en bewijszoekende burger; vanuit cultuurhistorisch belang en voor wetenschappelijk onderzoek.
Beoordelen horizontale verantwoording door zorgdrager aan de raad door middel van bijvoorbeeld KPI’s2 of de algemene vragenlijst archiefinspectie. Hieruit volgt: o Beoordelen archief- verordening o Beoordelen archiefbewaarplaats o Beoordelen archiefruimte o Toetsen kwaliteitssysteem o Toetsen staat archiefbescheiden en de overbrenging, vervanging, vervreemding, vernietiging en openbaarheid ervan. Op grond van: o de artikelen uit Archiefwet, Archiefbesluit en Archiefregeling en aanvullend beleidskader archieftoezicht; o bestaande (inter-) nationale normen voor archief- en informatiebeheer. Op basis van het constateren van bijvoorbeeld: o Achterstand in archiefbewerking en/of vernietiging; o Slecht kwaliteitssysteem; o Het interpreteren van de (naleving van de) daarover gemaakte afspraken. Zorg voor en beheer van archief op orde Intensiteit toezicht: laag Frequentie algemeen inspectiebezoek: eens per 2 à 3 jaar. Informatie-uitvraag: jaarlijks verslaglegging via KPI’s of op andere wijze. Horizontale verslaglegging: jaarlijks. Zorg voor en beheer van archief op een enkel aspect niet op orde Intensiteit toezicht: gemiddeld Frequentie algemeen inspectiebezoek: eens per jaar (met nadruk op risico's/thema's). Informatie-uitvraag: jaarlijks verslaglegging via KPI’s of op andere wijze. Monitoren afspraken bij ‘zorgpunten’: 2x per jaar. Horizontale verslaglegging: jaarlijks.
Zorg voor en beheer van archief op meerdere aspecten niet op orde Intensiteit toezicht: hoog Frequentie algemeen inspectiebezoek, met extra nadruk op de risico's: 2x per jaar (waarvan 1x monitoring voortgang). Informatie-uitvraag: jaarlijks verslaglegging via KPI’s) of op andere wijze + 2x per jaar actualisatie op de aanbevelingen van GS. Horizontale verslaglegging: jaarlijks. Huisvesting statushouders Huisvesting van het aantal statushouders overeenkomstig de wettelijke taakstelling die het Rijk elk half jaar oplegt aan een gemeente. NB: Toezicht vindt op dit domein doorlopend plaats, omdat er per kalenderjaar sprake is van twee taakstellingperiodes van elk een half jaar. o Maandelijkse realisatiecijfers van het Rijk via het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers (COA) en realisatiecijfers uit het Taakstellingvolgssysteem (TVS) o (Regionale) overleggen met gemeenten, corporaties, COA en Vluchtelingenwerk o Indien beschikbaar: rapportages van gemeenten (bijv. van B&W aan de gemeenteraad) o Wettelijke halfjaarlijkse taakstelling: gemeenten dienen elk half jaar de gehele taakstelling te realiseren. Deze bestaat uit de nieuwe taakstelling, inclusief een eventuele voorsprong of achterstand. Gemeenten dienen eerst de meest recente taakstelling te realiseren, en daarna de eventuele achterstand in te lopen. o Realisatiecijfers van het COA en uit het TVS.
o Voldaan aan de wettelijke taakstelling, of o Voor de eerste keer niet voldaan aan de wettelijke taakstelling, ten opzichte van de voorgaande taakstellingperiode of er is sprake van een kleine achterstand Intensiteit toezicht: laag 1. Maandelijks monitoren voortgang. 2. Bij 1e keer niet halen van de taakstelling ontvang gemeente een ambtelijke brief. Indien nodig, ambtelijk overleg waarbij o Twee of meer taakstellingperiodes achtereen niet voldaan aan de wettelijke taakstelling. Intensiteit toezicht: gemiddeld 1. Maandelijks monitoren voortgang. 2. Gemeente ontvangt een brief waarin acties en termijnen worden gesteld om de achterstand in te lopen. 3. Gemeente stelt in overleg met corporatie(s), regievoerder COA en de provincie een plan van aanpak huisvesting statushouders op over het inlopen van de achterstanden (naast de taakstelling). o Niet voldaan aan de acties en termijnen die gesteld zijn om de achterstand in te lopen. Intensiteit toezicht: hoog 1. Maandelijks monitoren voortgang. 2. Gemeente ontvangt vooraankondiging juridische interventie. 3. Elke 6 weken is er ambtelijk overleg tussen gemeente en provincie over de voortgang. 4.
Indien de verwachting is dat de gemeente niet (tijdig) aan haar verplichtingen zal voldoen, kan dit aanleiding zijn voor bestuurlijk overleg 1 Zie memorie van toelichting wetswijziging Wro (vervallen actualiseringsplicht bestemmingsplannen): https://www.eerstekamer.nl/wetsvoorstel/34666_afschaffing 2 KPI’s: Kritische Prestatie Indicatoren Archief http://www.vng.nl/files/vng/nieuws_attachments/2013/20130418-verantwoording-kpi.pdf College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_0019116/17 Bijlage I bij Bestuursovereenkomst voor vernieuwde interbestuurlijke verhoudingen tussen de provincie Overijssel en de gemeenten in Overijssel Vastgesteld kader 4 december 2018 Toezichtkader interbestuurlijk toezicht provincie Overijssel – GS 4 december 2018 4 NB: Zelfhuisvestingen en aantoonbare feitelijke huisvestingen worden meegenomen bij de beoordeling over de taakstelling. Dit geldt ook voor ‘huisvestingen in de pijplijn’ die in het TVS staan of schriftelijk kunnen worden aangetoond. De provincie neemt in haar oordeel over de achterstand eventuele omstandigheden buiten de macht van de gemeente mee, bijvoorbeeld onvoldoende koppelingen op 1 april of 1 oktober. Op het moment dat de gemeentelijke cijfers afwijken van de realisatiecijfers van het COA, gelden de realisatiecijfers van het COA.
informatie wordt opgevraagd en gevalideerd en afspraken worden gemaakt over inlopen achterstand. 4. Elke 3 maanden is er ambtelijk overleg tussen gemeente en provincie over de voortgang. 5. Indien na 3 maanden (halverwege de taakstellingperiode) de verwachting is dat de gemeente de achterstand niet gaat inlopen kan dit aanleiding zijn voor bestuurlijk overleg. over een besluit tot in de plaatsstelling met laatste termijn, en zo nodig feitelijke indeplaatsstelling. Monumenten Bescherming van cultuurhistorische waarden en monumenten. o Aanwezigheid van een actuele erfgoedverordening; o Het aantal adviezen dat de Erfgoedcommissie jaarlijks heeft afgegeven, hoe vaak hiervan is afgeweken en waarom; o Inzicht in de beleidscyclus: hoe zijn vergunningverlening, toezicht en handhaving geborgd en hoe wordt omgegaan met klachten en meldingen.
o Aanwezigheid van een actuele archeologische en cultuurhistorische waarden- en verwachtingenkaart; Zijn in alle nieuwe bestemmingsplannen alle voorzieningen opgenomen die vanuit de Erfgoedwet noodzakelijk zijn (in de regels, de verbeelding en in de toelichting)? Zo nee: waarom niet? Aan de hand van de criteria uit de Erfgoedwet: o het hebben van een actuele gemeentelijke erfgoedverordening o het hebben van een onafhankelijke en deskundige gemeentelijke erfgoedcommissie; o deskundige uitvoering van vergunningverlening en handhaving ten behoeve van het aanbrengen van wijzigingen aan rijksmonumenten. o Nieuwe bestemmingsplannen conform de Erfgoedwet Voldaan aan eisen Erfgoedwet. o Monumentencommissies en archeologisch deskundigen adequaat om advies gevraagd o Nieuw vast te stellen bestemmingplannen actueel volgens Erfgoedwet. Intensiteit toezicht: laag o Ambtelijk gesprek bevindingen beoordeling uitvoering en handhaving: maximaal 1 keer per jaar. o Dossieronderzoek: indien specifieke omstandigheden daar aanleiding toe geven (steekproef). Nog niet of onvoldoende voldaan aan eisen Erfgoedwet, maar daar wordt wel aan gewerkt. o Monumentencommissies en archeologisch deskundigen onvoldoende adequaat om advies gevraagd. o Cultuurhistorische waarden (monumentale en/of archeologische waarden) gaan soms (ongezien) verloren.
o Bestemmingsplannen nog niet voldoende conform de Erfgoedwet geheel of op onderdelen (bijvoorbeeld alleen cultuurhistorie). Gemeentelijk erfgoedbeleid nog in ontwikkeling. Intensiteit toezicht: gemiddeld o Ambtelijk gesprek bevindingen beoordeling uitvoering en handhaving: 1 à 2 keer per jaar. o Interventie: ambtelijk verzoek om toelichting en informatie op vraagpunten. Afspraken ter verbetering van uitvoering en handhaving. o Als onduidelijkheid blijft of afspraken stagneren: opschaling naar managementoverleg en bestuurlijk overleg. Afhankelijk van uitkomst daarvan rood toezichtregime. o Dossieronderzoek: indien specifieke omstandigheden daar aanleiding toe geven of als de gemeente meerjarig onder oranje-toezichtsregime valt (steekproef). Niet voldaan aan eisen Erfgoedwet o Monumentencommissies en/of archeologisch deskundigen zijn niet om adviezen gevraagd. o Afwijking adviezen zonder motivatie o Cultuurhistorische waarden (monumentale en/of archeologische waarden) gaan (ongezien) verloren. o Bestemmingsplannen voldoen niet aan de Erfgoedwet. Intensiteit toezicht: hoog o Ambtelijk gesprek bevindingen beoordeling uitvoering en handhaving: 1 à 2 keer per jaar. o Bestuurlijk overleg en afspraken.
o Dossieronderzoek: indien specifieke omstandigheden daar aanleiding toe geven, als gemeenten onder rode toezichtsregime vallen of als er gerede twijfel is dat gemaakte afspraken/gestelde doelen niet worden gehaald (steekproef). o Interventie: fase 3 – en verder – volgens bestuurlijke interventieladder (van het landelijke beleidskader indeplaatsstelling bij taakverwaarlozing). College van burgemeester en wethouders - 23 april 2019 - 2019_B&W_0019117/17