29.1 Informatienota 2022 - 26 - BIJLAGE - pilot participatieplan zonnepark Blokzijl.pdf

Participatieplan Zonnepark Blokzijl Copyright Fotografie Ronald Opstellers Coöperatie Steenergie Gemeente Steenwijkerland Plaatselijk Belang Blokzijl

2 Inhoud Voorwoord met ondertekening ................................ ................................ ................................ .......... 3 Inleiding ................................ ................................ ................................ ................................ .............. 4 Aanleiding ................................ ................................ ................................ ................................ ....... 4 Initiatiefnemer en doel participatieplan ................................ ................................ ............................. 5 Participatieniveau en randvoorwaarden ................................ ................................ ............................ 5 Randvoorwaarden................................ ................................ ................................ ........................... 5 Participatieniveau ................................ ................................ ................................ ........................... 6 Procesparticipatie ................................ ................................ ................................ ........................... 6 Financiële participatie / lokaal eigendom ................................ ................................ ....................... 7 Mede-eigenaarschap van omwonenden ................................

................................ ........................ 7 Financiële deelneming ................................ ................................ ................................ .................... 8 Omgevingsfonds ................................ ................................ ................................ ............................. 8 Omwonendenregeling ................................ ................................ ................................ .................... 8 Communicatie ................................ ................................ ................................ ................................ .... 8 Lerend partnerschap Studio Vers Bestuur ................................ ................................ ...................... 9 Procesplanning ................................ ................................ ................................ ................................ ... 9 Afspraken ................................ ................................ ................................ ................................ ......... 11 Locatie ................................ ................................ ................................ ................................ .............. 12 Lokale omgeving ................................ ................................ ................................ ...............................

12 Bijlage I: Definitie begrippen ................................ ................................ ................................ ............ 14 Bijlage II: Lijst omwonenden eerste schil ................................ ................................ .......................... 15 Bijlage III: Opzet Steenergie als Coöperatie UA ................................ ................................ ................ 16 Bijlage IV: Overzicht activiteiten participatie 2020/2021 ................................ ................................ . 17 Lokale omgeving ................................ ................................ ................................ ........................... 17 Communicatieplan ................................ ................................ ................................ ........................ 18 Procesparticipatie ................................ ................................ ................................ ......................... 18 Stappenplan ................................ ................................ ................................ ................................ .. 19 Acties vanuit Steenergie naar omgeving en lokale stakeholders ................................ ..................

19 3 Voorwoord met ondertekening Voor u ligt het participatieplan van Coöperatie Steenergie, dat is opgesteld in samenspraak met Plaatselijk Belang Blokzijl en gemeente Steenwijkerland. Dit ondertekende document wordt ingediend bij het college van B&W van de gemeente ter vaststelling. Daarmee start het participatietraject voor een zonnepark nabij Blokzijl.

4 Inleiding In 1992 is het eerste klimaatverdrag van de Verenigde Naties getekend. In 2016 ondertekende de Nederlandse regering het akkoord van Parijs. In 2019 sloot Nederland een eigen klimaatakkoord tussen overheid, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Met het tekenen van het klimaatakkoord gaat Nederland aan de slag met de transitie van fossiele naar hernieuwbare energiebronnen. De CO2-uitstoot moet drastisch verminderd worden; vanuit het nieuwste regeerakkoord 60% minder in 2030 ten opzichte van 1990 en 95% minder in 2050. Deze opgave geldt ook voor Steenwijkerland. Gemeente Steenwijkerland draagt hier aan bij door in de eerste fase 171 GWh op te wekken met zonnepanelen, zoals vastgelegd in beleidskader 'Ruimte voor zonnepanelen op (Steenwijker)land'. Daarin staat de doelstelling van 617 TJ (171 GWh), waarvan 406 TJ zon op land (112 GWh) en 211 TJ (59 GWh) zon op dak. Dit participatieplan is opgesteld ten behoeve van een goed participatieproces voor de mogelijke realisatie van een zonnepark nabij Blokzijl. Dit zonnepark draagt bij aan de doelstelling voor hernieuwbare energie en daarmee vermindering van de CO2-uitstoot. Aan het realiseren van een zonnepark nabij Blokzijl zit een keerzijde, namelijk dat omwonenden en de bredere omgeving de impact van het park op hun leefomgeving onwenselijk kunnen vinden.

Daarom is het van belang de omgeving te betrekken in een open en transparant proces bij de opzet en realisatie en hen mee te laten profiteren in de lusten van het zonnepark. Vanuit het gemeentelijk beleid wordt naar zo hoog mogelijke participatie gestreefd. Samen met betrokkenen wordt de haalbaarheid bepaald. Coöperatie Steenergie is initiatiefnemer van het beoogde zonnepark en betrekt omwonenden zoveel mogelijk bij de uitvoering. In eerste instantie gebeurt dit via afstemming met Plaatselijk Belang Blokzijl. In volgende stappen wordt de bredere groep omwonenden betrokken. Gemeente Steenwijkerland ondersteunt zowel Coöperatie Steenergie als omwonenden bij dit proces. Hiervoor wordt een aanspreekpunt voor participatie door de gemeente aangesteld. In dit participatieplan wordt uitgegaan van de beleidsregels die zijn beschreven in het beleidskader Ruimte voor zonnepanelen op (Steenwijker)land en de gemeentelijke Visie op (inwoners)participatie. Aanleiding In 2020 begon Coöperatie Steenergie met de voorbereidingen van een zonnepark nabij Blokzijl. In 2021 startte Coöperatie Steenergie een participatietraject en zijn diverse contactmomenten geweest met de omgeving. Dit leidde tot wijzigingen van het ontwerp van het zonnepark. In het participatieplan dat voorligt zijn de leerpunten uit de eerste fase van participatie opgenomen.

Bovendien heeft de gemeente in deze periode haar beleidskader voor zon op land geëvalueerd. Conclusie van de leerpunten uit de eerste fase van dit project is onder meer een duidelijkere rol voor de gemeente aan het begin van het participatieproces. Gemeente Steenwijkerland gaat daarom optreden als participatiebewaker, zodat uitvoering volgens afspraak plaatsvindt. Naar aanleiding van de bevindingen uit fase 1 van de participatie, gaan opstellers in deze volgende fase onderzoeken of de voorgenomen locatie kan worden verplaatst naar een locatie aan de Noordzijde van N333, conform het plangebied als beschreven in dit participatieplan. 5 Coöperatie Steenergie wil daarnaast ondernemers ondersteunen bij verduurzaming van hun bedrijf door het leveren en/of opwekken van duurzame stroom. Initiatiefnemer en doel participatieplan Coöperatie Steenergie UA, actief in Steenwijkerland, (“Coöperatie Steenergie”) is opgericht om bij te dragen aan de energietransitie en maatschappelijke impact te begeleiden en heeft het doel de lusten met betrokkenen te delen. In Bijlage III wordt de verdere structuur weergegeven. Met een zonnepark nabij Blokzijl willen we duurzame energie opwekken, waarmee we de uitstoot van broeikasgassen verminderen en klimaatverandering beperken. Daarnaast willen we zoveel mogelijk omwonenden laten profiteren van de lusten van het zonnepark.

Dit doen we onder meer door de mogelijkheid lokaal eigendom te verkrijgen via de coöperatie door financiële participatie. De directe omgeving krijgt invloed op de wijze waarop we dit gaan vormgeven. Gemeente Steenwijkerland, Plaatselijk Belang Blokzijl en Coöperatie Steenergie hebben overlegd om dit participatieplan tot stand te brengen en de locatiekeuze te heroverwegen. Met dit participatieplan komen we tot afspraken voor participatie en hoe deze vorm te geven. Betrokkenen kunnen geen uitspraken doen over de uiteindelijke uitkomst van het participatieproces, maar zien erop toe dat iedereen de mogelijkheid krijgt input te leveren en gehoord te worden. Dit participatieplan wordt ter vaststelling voorgelegd aan het college van B&W Steenwijkerland. Het college besluit of het plan voldoet aan de eisen die vanuit het gemeentelijk beleid worden gesteld aan een goed participatieproces. Het participatieplan wordt vervolgens onderdeel van een vergunningsaanvraag en het besluitvormingsproces door de gemeenteraad. De raad controleert hierbij of de gemaakte afspraken voldoende zijn nagekomen. Participatieniveau en randvoorwaarden Participeren1 is het investeren aan de voorkant. Voor participatietrajecten geldt dat deze het meeste opbrengen wanneer ze zo vroeg mogelijk starten. Juridische procedures worden door participatie niet uitgesloten.

Wel wordt ernaar gestreefd de kans op bezwaren te verkleinen. Randvoorwaarden Om de dialoog met de omgeving optimaal te laten verlopen, worden onderstaande randvoorwaarden uit de gemeentelijke Visie op (inwoners)participatie gehanteerd: 1. Participatie draagt bij aan het ontwikkelen van beleid of een betere leefomgeving, aan het creëren van draagvlak2 of een democratisch proces. De gemeente ziet toe op een actieve bijdrage en ruimte voor de inbreng van belanghebbenden; 2. Het onderwerp is voor belanghebbenden relevant en sluit aan op hun belevingswereld; 3. Belanghebbenden hebben werkelijk een stem; 1 Voor de definitie van participatie die wij hanteren, zie Bijlage I 2 Voor de definitie van draagvlak die wij hanteren, zie Bijlage I 6 4. Er is voldoende tijd (voorbereiding, doorloop), capaciteit en budget om participatie te faciliteren; 5. Er wordt vanuit de gemeente een aanspreekpunt voor participatie aangesteld; 6. Het participatieproces is open en transparant. Participatieniveau Voor het bepalen van de juiste vorm van participatie wordt gebruikgemaakt van de participatieladder van Partners & Pröpper. In deze ladder wordt onderscheid gemaakt tussen verschillende treden met niveaus van participatie, waarbij een hogere trede staat voor meer invloed voor belanghebbenden.

In het beleidskader Ruimte voor zonnepanelen op (Steenwijker)land staat beschreven dat de initiatiefnemer minimaal een participatieve stijl hanteert (waarbij het bestuur beslist en de participant de raadgever is met veel ruimte voor eigen inbreng). Belanghebbenden worden minimaal als adviseur beginspraak meegenomen. Als adviseur beginspraak kan de belanghebbende in een relatief vroeg stadium van het traject adviseren over de vragen waar (exacte situering locatie) en hoe (inpassing, compensatie en deelname). Vanuit de participatieladder wordt gekozen voor een faciliterende stijl voor zon op land. Dit houdt in dat het initiatief wordt ondersteund met tijd, geld, deskundigheid of hulpmiddelen zonder bemoeienis met de besluitvorming of het beleid van deze partij. De uiteindelijke participatievorm(en) wordt samen met omwonenden bepaald. Afbeelding 1: Participatieladder van Partners & Pröpper Procesparticipatie In het ontwikkelproces wordt samengewerkt met de lokale omgeving. Deze lokale omgeving moet gedefinieerd worden. Omdat de uitvoering impact heeft op de omgeving, wordt omwonenden en andere lokale belanghebbenden, waaronder netbeheerders en natuur- en landschapsorganisaties,

7 gevraagd mee te denken en hun inbreng te geven. Hierbij worden onderwerpen als lokaal eigenaarschap, landschappelijke inpassing en de impact op de natuur besproken. Binnen participatie onderscheiden we onder meer proces- en financiële participatie. Bij procesparticipatie krijgen inwoners en andere belanghebbenden de mogelijkheid te participeren in het ontwikkelproces. Financiële participatie houdt in dat de lokale omgeving de mogelijkheid krijgt te investeren in het zonnepark. Door omwonenden te laten participeren in de landschappelijke inpassing en lokaal eigendom wordt naast hernieuwbare energie ook lokale meerwaarde verkregen. Met de omgeving wordt bepaald hoe de opbrengsten worden besteed en hoe het zonnepark wordt ingepast. Financiële participatie / lokaal eigendom Lokaal eigendom3 is een belangrijk streven in de energietransitie. Voor gemeente Steenwijkerland is lokaal eigendom van belang voor het bereiken van een eerlijkere verdeling van de lusten en lasten. In het beleid wordt uitgegaan van een minimum van 50% lokaal eigendom. Dit kan worden ingevuld door eigendom door inwoners, lokaal gewortelde bedrijven of een combinatie daarvan. Coöperatie Steenergie is van haar leden. Inwoners van gemeente Steenwijkerland kunnen lid worden. Inwoners en lokaal gewortelde bedrijven (mits lid van de coöperatie) kunnen indirect, via de coöperatie, mede-eigenaar worden.

Zo wordt voldaan aan de eis voor minimaal 50% lokaal eigendom. Ontwikkeling van het zonnepark door Steenergie zorgt namelijk voor een streven naar 100% lokaal eigendom. Vormen van bewonersparticipatie die mogelijk zijn volgens de Participatiewaaier (2019) die ook hier toegepast worden:  Mede-eigenaarschap van de coöperatie;  Financiële deelneming;  Omgevingsfonds;  Omwonendenregelingen. Mede-eigenaarschap van omwonenden Het is mogelijk lid te worden van Coöperatie Steenergie. Met een lidmaatschap kan men invloed uitoefenen op het beleid van de coöperatie via de Algemene Ledenvergadering (ALV). Een lidmaatschap vereist een jaarlijkse contributie. Er wordt geen entreegeld geheven. De hoogte van de contributie wordt in de ALV vastgesteld. De leden kunnen op vrijwillige basis kapitaal aan de coöperatie verstrekken in de vorm van achtergestelde leningen. Dit betreft tevens een financiële deelneming. Deze bijdragen worden in de vorm van participaties vastgelegd met een vaste rentevergoeding. Dit kapitaal vormt mede het vermogen van de coöperatie en hierop loopt men aldus een financieel risico. Coöperatie Steenergie wil volledig eigenaar worden en blijven van het park gedurende de periode van exploitatie. De benodigde financiering wordt opgehaald middels leningen bij banken en/of andere kapitaalverstrekkers.

3 Voor de definitie van lokaal eigendom die wij hanteren, zie Bijlage I 8 Financiële deelneming Indien men als lid van Coöperatie Steenergie een financiële bijdrage levert in de vorm van het verstrekken van achtergestelde leningen, is sprake van een financiële deelneming die rendement oplevert. Daarbij krijgt de eerste schil van omwonenden het eerste recht op inschrijving, mensen woonachtig in Blokzijl het tweede recht en tenslotte de rest van de inwoners van Steenwijkerland. Mocht onvoldoende lokaal worden opgehaald voor het te bewerkstelligen eigen vermogen, dan wordt gekeken naar andere vormen van financiering. Omgevingsfonds Het omgevingsfonds wordt een collectieve opzet. Steenergie zet, onafhankelijk van de andere participatiemogelijkheden, een omgevingsfonds op en keert uit de opbrengst een percentage uit aan het fonds. Dit fonds kent een onafhankelijk bestuur en ziet toe op uitkeringen die aan de omgeving ten goede komen. Hieronder kunnen projecten vallen die economische of ecologische ontwikkeling, recreatie, duurzaamheid of energiebesparing bevorderen. Voor Blokzijl valt te denken aan een duurzaam restauratiefonds voor de oude stadskern, verduurzaming van woningen, vergroening van het woongebied (klimaatadaptatie) en verbetering van Blokzijl als (toeristische) toegangspoort bij de ontsluiting naar het stadje en Nationaal Park De Weerribben-Wieden.

Omwonendenregeling De omwonendenregeling is een individuele compensatieafspraak gericht op direct omwonenden in een bepaalde straal rondom het project. Het doel van de regeling is financiële compensatie en/of het beperken van overlast. De regeling wordt gebruikt om afspraken te maken met omwonenden. Direct omwonenden die direct uitzicht hebben op het project ervaren naar verwachting de meeste impact. Voor toepassing van deze regeling stelt Steenergie voor om individueel per omwonende tot een passende omwonendenregeling te komen. Voorbeelden van deze regeling zijn:  Een financiële vergoeding voor omwonenden;  Voordeel in de vorm van verduurzaming van de woning;  Voordeel in de vorm van korting op groene stroom. Communicatie Participatie vraagt om maatwerk en een open en transparant proces. Voor goede communicatie moet in kaart gebracht worden wat de lokale omgeving is en welke invloed (direct) omwonenden en andere belanghebbenden kunnen uitoefenen. Een dergelijke indeling kan op basis van afstand tot en zicht op het park bepaald worden. De omgeving wordt in verschillende categorieën of schillen onderverdeeld, in overleg tussen de drie partijen (Coöperatie Steenergie, Plaatselijk Belang Blokzijl en gemeente Steenwijkerland). De eerste schil is het nauwst aanverwant aan het geplande initiatief. De verschillende categorieën worden in overleg vastgesteld.

Direct omwonenden uit de eerste schil (zie Bijlage II) worden gelijktijdig en eenduidig door de gemeente benaderd om uitleg te geven over het initiatief en de 9 vervolgstappen. Bij elke vervolgstap zijn partijen betrokken en is minimaal de procesbegeleider van de gemeente aanwezig. De eerste schil krijgt in grote mate invloed op de uitvoering van het participatieplan. Naargelang behoeften en wensen wordt hier uitvoering aan gegeven. Als omwonenden dit wensen, kunnen ze mede een rol in de uitvoering krijgen. Op elk moment kunnen lokale partijen aangeven zichzelf te vertegenwoordigen in het participatieproces. Ondernemers vormen een aparte categorie. Coöperatie Steenergie wil hen helpen bij de verduurzaming van hun bedrijf door het leveren en/of opwekken van duurzame stroom. Bedrijven zien we als het industrieterrein naast Blokzijl en agrariërs nabij het zonnepark. Coöperatie Steenergie kan een bijdrage leveren door het inzetten van een energieadviseur om bedrijven verder te laten verduurzamen. Dit kan in de vorm van procesverduurzaming of middels opwek of levering van stroom. Er is ruimte voor individuele planvorming. De uitvoering kan ook worden belegd door lokale partners, bedrijven of andere lokale coöperaties.

Communicatie en participatie over onderwerpen waarover informatie uitgewisseld wordt, (zeker in het begin van het participatietraject) vinden zo veel mogelijk mondeling plaats. Een individuele benadering en participatie op maat verdient bij omwonenden in de eerste schil de voorkeur. Communicatie kan plaatsvinden via:  briefpost;  de website;  de plaatselijke krant;  fysieke informatieavonden;  digitale informatieavonden;  keukentafelgesprekken (voor zover mogelijk);  e-mail (na informatieavonden). Lerend partnerschap Studio Vers Bestuur Coöperatie Steenergie gaat een lerend partnerschap aan met Studio Vers Bestuur voor verkenning en ontwikkeling van participatie en communicatie. Het kan zijn dat omwonenden ook andere vormen van communicatie wenselijk vinden. Aan deze behoeften geeft de coöperatie invulling. Procesplanning Het ontwikkelproces van een zonnepark is een cruciaal moment om samen te werken met de omgeving. Er worden namelijk belangrijke beslissingen genomen over het ontwerp en de manier waarop het zonnepark gerealiseerd en geëxploiteerd wordt. Omwonenden wordt daarom gevraagd mee te denken en hun wensen en ideeën in te brengen. Belangrijke onderwerpen zijn landschappelijke en ecologische inpassing, lokale meerwaarde en eigenaarschap. In de participatie houden we rekening met drie categorieën.

Omwonenden eerste schil (zie Bijlage II), andere omwonenden/inwoners van Blokzijl en bedrijven. Onderstaand participatiemodel gaat 10 uit van de omwonenden in de eerste schil en de andere omwonenden/inwoners van Blokzijl. Bedrijven worden apart benaderd om behoeften tot samenwerking te peilen. Afbeelding 2: Procesplanning Participatieplan Ontwikkelen participatieplan door Coöperatie Steenergie, Plaatselijk Belang Blokzijl en gemeente Steenwijkerland. Afstemming Vaststellen participatieplan door het college van B&W van gemeente Steenwijkerland. Informeren Informeren (individuele benadering) eerste schil omwonenden middels brief door gemeente Steenwijkerland. In gesprek Individueel in gesprek met omwonenden in de eerste schil. Doel is het inventariseren van kernwaarden, uitgangspunten en behoeften inzake communicatie en participatie. Gesprekken vinden plaats door betrokken partijen gezamenlijk (gemeente Steenwijkerland, Coöperatie Steenergie en Plaatselijk Belang Blokzijl).

11 Inventarisatie Ophalen uitgangspunten ontwerp en lokaal eigendom en omgevingscompensatie bij eerste schil omwonenden middels een inloopbijeenkomst. Deze wordt bij voorkeur fysiek georganiseerd. Informeren en participeren Informeren bredere omgeving. Gezamenlijke communicatie middels een bijeenkomst (bij voorkeur fysiek), waarbij het ophalen van kernwaarden, uitgangspunten en behoeften inzake participatie het hoofddoel is. De bijeenkomst wordt georganiseerd door Coöperatie Steenergie en ondersteund door gemeente Steenwijkerland en Plaatselijk Belang Blokzijl. Conceptontwerp Overleg gemeente, provincie en andere stakeholders over voorstel conceptontwerp, bijeenkomsten onder leiding van gemeente Steenwijkerland in samenwerking met Coöperatie Steenergie. Concept participatie Concept procesparticipatie, financiële participatie, omgevingscompensatie en ontwerp verder uit te werken door Coöperatie Steenergie. Voorleggen ideeën Voorleggen plannen en ontwerp aan omwonenden uit de eerste schil en andere stakeholders. Met omwonenden uit de eerste schil in gesprek over behoeften individuele omwonendenregeling. Een gezamenlijke inloopbijeenkomst geniet de voorkeur. Naar behoefte kunnen individuele afspraken gemaakt worden door Coöperatie Steenergie en Gemeente Steenwijkerland, mogelijk ondersteund door Plaatselijke Belang Blokzijl.

Evaluatie en uitwerking Uitwerking van de input door Coöperatie Steenergie. Eindvoorstel Eindvoorstel financiële participatie, omwonendenregeling, omgevingscompensatie en ontwerp alle stakeholders onder toeziend oog van gemeente Steenwijkerland en Plaatselijk Belang Blokzijl in een fysieke inloopbijeenkomst. Vergunningsaanvraag Vergunningsprocedure door initiatiefnemer; voorleggen plannen aan college en gemeenteraad. Tijdsplan Te verwachten doorlooptijd van het participatietraject is afhankelijk van de uitkomsten van de tussentijdse evaluaties. Afspraken  Gemeente Steenwijkerland informeert de eerste schil omwonenden van het initiatief over het participatieplan en houdt regie op het participatietraject. 12  Plaatselijk Belang Blokzijl haakt aan, maar neemt geen stelling. Ze fungeert als spreekbuis voor inwoners van Blokzijl en bewaakt de in het participatieplan gemaakte afspraken.  Coöperatie Steenergie streeft naar een zo maximaal mogelijk lokaal eigendom waarbij de revenuen lokaal landen. Locatie Het beoogde zonnepark ligt ten noordwesten van Blokzijl, dat behoort tot gemeente Steenwijkerland.

Het zonnepark is gepland in het gebied dat is omsloten door de Uiterdijkenweg aan de westzijde, de noordzijde tot aan Baarlo, de Marknesseweg aan de zuidzijde en de Kuinderdijk aan de oostzijde, waarbij de strook direct aan de Marknesserweg en andere doorgaande wegen zoveel mogelijk hun openheid dienen te behouden. De exacte begrenzing en omvang van het zonnepark wordt in nauw overleg met grondeigenaren en de (directe) omgeving bepaald. Het zoekgebied is volledig gelegen in de gemeente Steenwijkerland. Dit zoekgebied betreft ruim 60 hectare. Coöperatie Steenergie wenst voor het beoogde park effectief circa 30 hectare zonnepanelen te realiseren. Afbeelding 3: Zoekgebied beoogd zonnepark Lokale omgeving Het zonnepark ligt ten noordwesten van de stad Blokzijl. Om de eerste schil omwonenden goed in kaart te brengen, is een overzichtskaart gemaakt op basis van het beoogde zonnepark en plangebied. Een analyse van deze kaart heeft geleid tot een plan van aanpak in de benadering van de omgeving. De lijst met omwonenden in de eerste schil is te vinden in Bijlage II.

13 Afbeelding 4: Overzichtskaart omwonenden eerste schil

14 Bijlage I: Definitie begrippen Participatie Participatie is het betrekken van inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere overheden bij ontwikkelingen in de leefomgeving. Dit geldt voor plannen van de gemeente, maar óók voor initiatieven uit de samenleving. In dit beleidskader worden de kaders voor participatie bij de realisatie van projecten voor zonne-energie beschreven. Draagvlak Draagvlak is de mate waarin belanghebbenden/betrokkenen een plan ondersteunen. Er is onderscheid in draagvlak voor het beleidsdoel (opwekken van hernieuwbare elektriciteit) en draagvlak voor de methoden om dat doel te verwezenlijken (realisatie van zonneparken). Draagvlak voor het één betekent niet automatisch draagvlak voor het ander. Of voldoende draagvlak bestaat voor de doelstelling en/of voor de daarvoor ingezette maatregelen, wordt door de raad besloten. Draagvlak is niet per definitie te bepalen aan de hand van beschikbare percentages of aantallen en vraagt derhalve een zorgvuldige afweging. Lokaal eigendom Met lokaal eigendom wordt bedoeld dat een collectief van lokale inwoners en/of lokaal gewortelde bedrijven4 gezamenlijk (mede-)eigenaar is van projecten voor de opwek van energie uit zon. Mede- eigenaarschap betekent dat men financieel meedeelt in de lusten van het project, maar ook medezeggenschap heeft over het project.

Dat bekent ook dat risico’s worden gedeeld door alle deelnemers. 4 bedrijven die hun oorsprong óf verzorgingsgebied hebben of vinden in de gemeente of kern waar ze gevestigd zijn of zich vestigen én toegevoegde waarde bieden aan de sociaaleconomische structuur/voorzieningen. 15 Bijlage II: Lijst omwonenden eerste schil Marknesserweg 1 8356 VP Blokzijl Marknesserweg 7 8356 VP Blokzijl Kuinderdijk 3 8356 VN Blokzijl Kuinderdijk 4 8356 VN Blokzijl Kuinderdijk 5 8356 VN Blokzijl Kuinderdijk 6 8372 VK Baarlo Kuinderdijk 7 8372 VK Baarlo Baarlo 2 8372 VJ Baarlo Baarlo 3 8372 VJ Baarlo Baarlo 4 8372 VJ Baarlo Baarlo 6 8372 VJ Baarlo Uiterdijkenweg 53 8372 VL Baarlo Uiterdijkenweg 54 8316 RS Marknesse Uiterdijkenweg 56 8316 RS Marknesse Uiterdijkenweg 57 8372 VL Baarlo Uiterdijkenweg 58 8316 RS Marknesse Uiterdijkenweg 58a 8316 RS Marknesse Uiterdijkenweg 58b 8316 RS Marknesse Uiterdijkenweg 58c 8316 RS Marknesse Uiterdijkenweg 59 8372 VL Baarlo Uiterdijkenweg 60 8316 RT Marknesse Uiterdijkenweg 61 8372 VL Baarlo Uiterdijkenweg 62 8316 RT Marknesse Uiterdijkenweg 62a 8316 RT Marknesse Uiterdijkenweg 62b 8316 RT Marknesse Uiterdijkenweg 62c 8316 RT Marknesse Uiterdijkenweg 64 8316 RT Marknesse 16 Bijlage III: Opzet Steenergie als Coöperatie UA Coöperatie Steenergie UA, actief in Steenwijkerland, (“Coöperatie Steenergie”) is opgericht om bij te dragen aan de energietransitie en de

maatschappelijke impact te begeleiden en is bereid om de lusten van betrokkenen te delen. De oprichters, tevens lid en sommige overige leden hebben een lening aan Steenergie verstrekt als startkapitaal en risicovolle investering. Een ontwikkelwerkmaatschappij draagt de risico’s in de voorfase. Voor het zonnepark Blokzijl wordt een werkmaatschappij opgericht. De coöperatie wordt vertegenwoordigd door haar leden. De coöperatie heeft een eigen bestuur die het reilen en zeilen van de coöperatie bestuurt. Belangrijke besluiten dienen echter eerst door de Algemene Vergadering van de leden goedgekeurd te worden, alvorens het bestuur ze kan uitvoeren. De coöperatie is voornemens gedurende de gehele exploitatie van het zonnepark de aandelen te behouden. 17 Bijlage IV: Overzicht activiteiten participatie 2020/2021 Hieronder staat een overzicht beschreven van activiteiten met betrekking tot het reeds doorlopen participatietraject 2020/2021 door Steenergie. Beoogde locatie, plangebied Het beoogde zonnepark ligt ten westen van Blokzijl, dat behoort tot de gemeente Steenwijkerland. Het zonnepark is gepland in het gebied dat is omsloten door de provinciale weg N333 (Marknesserweg, de Ettenlandseweg, en het bedrijventerrein Kanaalweg en Scheepsdiep. Blokzijl ligt ten noordoosten van het zonnepark.

Het totale plangebied beslaat een oppervlakte van circa 23,2 hectare, volledig gelegen in de gemeente Steenwijkerland. Coöperatie Steenergie zet zich in voor het belang van lokaal eigendom en streeft naar het creëren van opbrengsten in de omgeving. Het zonnepark biedt bewoners dan ook de kans om zowel financieel als procesmatig te participeren in de duurzame energieontwikkeling in hun omgeving. Lokale omgeving Het zonnepark ligt ten zuidwesten van de stad Blokzijl. Om de omwonenden goed in kaart te brengen, is een overzichtskaart gemaakt op basis van het beoogde zonnepark en plangebied. Een analyse van deze kaart heeft geleid tot een plan van aanpak in de benadering van de omgeving. Coöperatie Steenergie heeft in een vroeg stadium van het proces met Plaatselijk Belang Blokzijl contact gezocht en enkele overleggen gehad om hen te informeren over het plan en de aanpak van Steenergie om opbrengsten ten goede te laten komen aan de omgeving. De directe omgeving heeft vervolgens als eerste informatie gekregen van Steenergie, waarbij de omwonenden op de huisadressen -indien ze thuis werden getroffen- mondeling een toelichting is gegeven als daar behoefte aan was. Naast de omwonenden en bedrijven betrekt de initiatiefnemer Plaatselijke Belang Blokzijl en de Business Club Steenwijkerland in het proces.

Coöperatie Steenergie Coöperatie Steenergie bestaat uit ondernemers, agrariërs en inwoners van de gemeente Steenwijkerland met ervaring in de duurzaamheidssector en een breed netwerk in de lokale omgeving. Enkele belangrijke uitgangspunten voor de coöperatie zijn:  Het creëren van een energie neutrale gemeenschap Steenwijkerland, voor en door Steenwijkerlanders;  Samen voor een duurzamer Steenwijkerland;  Lokaal rendement;  Coöperatie wil opbrengsten uit zonnepark voor publieke doelstellingen, zoals: o Verduurzaming o Leefbaarheid o Natuur Er zijn overleggen met Plaatselijk Belang Blokzijl geweest en die vinden opnieuw plaats. Steenergie ziet hen als belangrijke partner om lokaal de lusten te verdelen. 18 Om de omgeving zo goed mogelijk te informeren en te laten meedenken is er een communicatieplan opgesteld. Daarin staat hoe we willen communiceren over het project en welke participatiemogelijkheden er zijn:  Het voeren van communicatie over lokaal eigendom (informatie);  Zeggenschap in het ontwerp van de landelijke inpassing;  Meefinancieren van het project;  Het ontvangen van de revenuen uit het zonnepark. Op elk moment kunnen lokale partijen aangeven zichzelf te willen vertegenwoordigen in het participatieproces.

In de loop van de ontwikkeling en exploitatie van het zonnepark kan de rol van Coöperatie Steenergie veranderen afhankelijk van de wensen van de lokale omgeving en daaropvolgende democratische besluiten in de coöperatie. Communicatieplan Coöperatie Steenergie heeft een communicatieplan opgesteld om participatie van de omgeving voort te zetten. Vanaf januari 2021 tot aan de exploitatie van het park is de lokale omgeving op verschillende manier geïnformeerd en zal zij uitgenodigd worden te participeren in de ontwikkeling. Dit gebeurt op de volgende manieren:  Via briefpost;  Via de website;  Via de plaatselijke krant;  Via online informatieavonden;  Via fysieke informatieavonden;  Via keukentafelgesprekken (voor zover mogelijk);  Per mail (na informatieavonden). Procesparticipatie Het ontwikkelproces van een zonnepark is een cruciaal moment om samen te werken met de omgeving. Er worden namelijk belangrijke beslissingen gemaakt over het ontwerp en de manier waarop het zonnepark gerealiseerd en geëxploiteerd wordt. Omwonenden worden daarom actief gevraagd mee te denken en hun wensen en ideeën in te brengen. Belangrijke onderwerpen zijn landschappelijke en ecologische inpassing, lokale meerwaarde en eigenaarschap. Deze worden gedurende de realisatie met bewoners en andere lokale stakeholders zoals netbeheerders en natuurorganisaties uitgewerkt aan de hand van het plan.

Hierdoor ontstaat er een gedragen plan met veel voordelen. 19 Stappenplan Acties vanuit Steenergie naar omgeving en lokale stakeholders 18 januari 2021 20.00 uur Online overleg Plaatselijk Belang Blokzijl (PBB) Steenergie heeft de PBB benaderd om te informeren over het voorgenomen zonnepark. Het overleg was ook bedoeld voor een kennismaking en elkaar te informeren over de voorgenomen, de kansen die dit biedt voor Blokzijl, de vragen die er leven en de samenwerking en afstemming in de komende maanden. De gemeente Steenwijkerland neemt deel aan het overleg om een uitleg te geven over het beleid voor opwekken duurzame energie, de doelen ten aanzien van de regionale energiestrategie (RES) en de stand van zaken in de gemeente met betrekking tot gerealiseerde plannen voor zonnevelden. 28 januari 2021 20.00 uur Online overleg Plaatselijk Belang Blokzijl (PBB) Als vervolg op het eerdere overleg voeren Steenergie en PBB het gesprek over het voorgenomen plan van de coöperatie. Dit plan is net als op voorgaande overleg kort doorgenomen en toegelicht. PBB heeft een aantal vragen die besproken worden. Openstaande vragen zijn later in het verslag teruggekoppeld.

PBB geeft aan op dit geen mening te hebben op het gepresenteerde plan en ziet haar rol met name in het opkomen voor de belangen van de inwoners van Blokzijl en dat inwoners door Steenergie goed worden geïnformeerd naar aanleiding van de vragen die leven bij de plaatselijke bevolking. 4 februari 2021 20.15 uur Online overleg Plaatselijk Belang Blokzijl (PBB) Steenergie heeft met PBB een vervolggesprek over de uitgangspunten voor het plangebied en het zonnepark. Met PBB is gesproken over de communicatie naar de plaatselijke bevolking, het proces en de planning. PBB krijgt van Steenergie vooraf de informatie die naar de inwoners gaat. Er is ook gesproken over de bestemming van opbrengsten in Blokzijl. Verschillende ideeën worden genoemd en PBB geeft feedback op de vragenlijst voor de te verspreiden flyer van Steenergie. Eelerwoude is Kennismaking Steenergie, in gesprek met de omgeving Informeren over plannen Overleg met gemeente, provincie en stakeholders Concept landschappelijke inpassing Concept financiële participatie In gesprek met de omgeving Uitwerking input vanuit de omgeving Vergunnings- procedure SDE++ procedure Financial close Bouwfase 100% lokaal eigendom operationeel Zonnepark Blokzijl 20 aanwezig om de uitgangspunten en de concept uitwerking van het plangebied toe te lichten. De reactie hierop van PBB worden in de verdere uitwerking betrokken.

PBB geeft aan niet meteen voor een zonnepark te zijn maar als deze er toch komt opbrengsten aan meerdere lokale doelen toegewezen moet worden. PBB geeft nogmaals aan een neutrale opstelling in te nemen. De mening van omwonenden en inwoners staan voorop. 11 februari 2021 Persbericht Nadat alle direct omwonenden zijn geïnformeerd, is de (lokale) media ook door ons geïnformeerd over onze plannen voor een zonnepark bij Blokzijl. We vinden het belangrijk om elke direct omwonende zelf te informeren om te voorkomen dat iemand uit de krant of van een ander dan van ons als initiatiefnemer moet vernemen dat er vlakbij in de buurt voornemens zijn voor ontwikkeling van een zonnepark. 23 februari 2021 Flyer verspreid Inwoners van Blokzijl en bedrijven op het bedrijventerrein krijgen een flyer met informatie over Steenergie en het voorgenomen zonnepark bij Blokzijl. Daarin worden inwoners ook opgeroepen de enquête op de website van Steenergie in te vullen 3 maart 2021 20:00 uur Online bijeenkomst Bedrijven en Business Club Steenwijkerland (BCS) Steenergie neemt belanghebbenden zoals op het aanliggende bedrijventerrein graag mee in de plannen die coöperatie heeft voor een zonnepark in Blokzijl. Coöperatie Steenergie heeft samen met de BCS en de werkgroep bedrijven Blokzijl een (online) overleg. Er is een korte presentatie van Steenergie en wordt er ingegaan op vragen en feedback.

Tijdens de avond zijn we ook in gesprek gegaan met de deelnemers over de kansen in samenwerking voor het verduurzamen van bedrijven en/of mogelijk bedrijven een aanvullend zon op dak project voor het industrieterrein zien zitten. In een eerdere online bijeenkomst met omwonenden is een vraag gesteld over verduurzamen van bedrijven en was o.a. de reden om het hier over te hebben met de bedrijven. De BCS pakt een aantal van de besproken onderwerpen op en afgesproken is op later moment een vervolggesprek te plannen. 23 april 2021 Overleg met Business Club Steenwijkerland en werkgroep bedrijven Blokzijl. Door het verkleinen van het plangebied heeft Coöperatie Steenergie ruimte op de verkregen netwerkaansluiting van 8 MW. De coöperatie wil deze ruimte aanbieden aan omliggende bedrijven voor aanvoer of afname van groene stroom. Daarnaast wil Steenergie de bedrijven een inkoopvoordeel bieden en helpen bij zon op dak oplossingen. Business Club Steenwijkerland wil dit verder oppakken zodra er weer fysieke bijeenkomsten georganiseerd mogen worden. Omwonenden en inwoners Blokzijl Maandag 8 februari Coöperatie Steenergie heeft de grondeigenaren met een nieuwsbrief uitleg gegeven over de stand van zaken van het project en de communicatie die met de omgeving deze week gepland is.

21 10 februari 2021 Coöperatie Steenergie heeft 28 woningen bezocht in de directe omgeving van het toekomstig zonnepark. Daarnaast zijn er 78 brieven bezorgd (bijlage) over de beoogde plannen voor een zonnepark bij Blokzijl. Bij de meesten was onze boodschap geen verrassing. Een enkeling had nog niet eerder van de plannen voor een zonnepark bij Blokzijl gehoord. We hebben zoveel mogelijk vragen beantwoord en informatie over het beoogde plan verstrekt. Omwonenden zijn mondeling en schriftelijke uitgenodigd om deel te nemen aan de online informatiebijeenkomsten. Wanneer omwonende niet thuis was, is de informatie in de brievenbus gedaan. De bedrijven op het naastgelegen bedrijventerrein hebben eveneens een brief met informatie ontvangen. 12 februari 2021 We hebben een persbericht verstuurd naar regionale en lokale media om ervoor te zorgen dat de inwoners van Blokzijl aansluitend op de direct omwonenden ook kennis kunnen nemen van onze voorgenomen plannen. Persbericht in bijlage 12 februari t/m dinsdag 16 februari 2021 De omwonenden en inwoners die zich aanmeldden voor de online bijeenkomst op 15 of 16 februari ontvangen de link per mail. Als gevolg van de coronamaatregelen organiseert Steenergie de bijeenkomsten online.

15 februari en 16 februari 2021 20:00 uur Omwonendenbijeenkomsten Met een groep van 16 respectievelijk 19 omwonenden / bedrijven heeft Steenergie een gesprek gevoerd over de plannen aan de hand van een presentatie. Deze bijeenkomst had twee doelen. Ten eerste kennismaken met Steenergie: uitleggen wie de coöperatie is waar de coöperatie voor staat. Vervolgens is ingegaan op het plan voor het zonnepark en zijn de kansen besproken voor het inrichtingsplan. Er is ruim gelegenheid geboden voor het stellen van vragen en het maken van opmerkingen over ons plan. Het verslag en presentatie van deze bijeenkomst is bijgevoegd in de bijlage. De antwoorden op de vragen zijn ook op de website vermeld om alle inwoners van Blokzijl te informeren. Per mail is het verslag van deze bijeenkomsten naar de deelnemers gestuurd. In het verslag zijn alle gestelde vragen opgenomen waardoor het een omvangrijk document is geworden. De presentatie van de avond, een duidelijker kaartje van het plangebied en de handreiking zonneladder zijn aan het verslag toegevoegd. 23 februari 2021 Plaatselijk Belang Blokzijl heeft een gesprek met de gemeente, wethouder mevrouw Bijl en de heer Tax. Coöperatie Steenergie wil hierbij op verzoek van PBB aanhaken. PBB heeft verslag gelegd.

23 februari 2021 Coöperatie Steenergie verspreidt een flyer huis-aan-huis onder de inwoners van Blokzijl en bij de bedrijven op het bedrijventerrein. In de flyer stellen we de Coöperatie Steenergie voor, verwijzen we naar het voorgenomen plan voor een zonnepark in Blokzijl en vragen we de inwoners te reageren op de enquête over de inzet van de opbrengsten voor de lokale omgeving die online op de website in te vullen is. Naar aanleiding van de flyer stellen inwoners ons via de website vragen. Deze beantwoorden we en nemen we op bij onze website onder de rubriek ‘veel gestelde vragen’. 22 24 februari 2021 Gerrit Haarman en Hennie Luten zijn op bezoek geweest bij een aanwonende. We hebben in aanvulling op de presentatie duidelijkheid verschaft over de grond aan de noordzijde van zijn kavel. Daar komen geen zonnepanelen. Verder hebben we inhoudelijke vragen beantwoord en besproken waarom Coöperatie Steenergie het voornemen heeft een zonnepark nabij Blokzijl te plannen. 11 maart 2021 Een online overleg met vier omwonenden (omwonendencommissie) en gemeente vindt plaats. Er worden vragen over de zonneladder behandeld en vanuit hen ligt er de wens om de zoeklocatie te verplaatsen naar het noorden. Steenergie verwacht dat het huidige plangebied beter past binnen het beleid van gemeente Steenwijkerland en Provincie Overijssel.

15 maart 2021 Plaatselijke Belang Blokzijl heeft een online informatiebijeenkomst voor de inwoners van Blokzijl georganiseerd, waarbij de gemeente Steenwijkerland een toelichting geeft op het beleid duurzaamheid. Steenergie neemt deel aan de bijeenkomst zonder inhoudelijke rol daarin. Er zijn circa 75 deelnemers aan deze online bijeenkomst. De gemeente Steenwijkerland geeft uitleg over het beleid voor opwekken duurzame energie, de doelen ten aanzien van de regionale energie strategie (RES) en de stand van zaken in de gemeente met betrekking tot gerealiseerde plannen voor zonnevelden. De gemeente gaat daarna uitgebreid in op de gestelde vragen en opmerkingen. Door technische problemen verliep de online bijeenkomst niet optimaal en kon de presentatie niet worden afgemaakt. De gemeente zal i.o.m. PBB een extra online bijeenkomst organiseren. 22 maart 2021 Coöperatie Steenergie besluit het plangebied te verkleinen van 40 hectare naar circa 23 hectare. Binnen het plangebied zal het zonnepark gepland worden, dit zal maximaal 80% beslaan van het plangebied. 1 april 2021 Plaatselijk Belang Blokzijl organiseert een tweede online bijeenkomst voor de inwoners van Blokzijl, waarbij circa 50 deelnemers door middel van een presentatie van de gemeente Steenwijkerland een toelichting krijgen over het beleid voor duurzame energie en zon op land.

Er worden door inwoners vragen gesteld die de gemeente, Plaatselijke Belang en coöperatie Steenergie beantwoorden. 18 mei 2021 Steenergie heeft het ontwerpplan zonnepark Blokzijl op dinsdag 18 mei gepresenteerd aan omwonenden en ondernemers in Blokzijl. Zij kregen uitgebreide informatie en de mogelijkheid hun suggesties en adviezen te geven over het voorgestelde ontwerp. Hiervoor zijn alle omwonenden en ondernemers op het bedrijventerrein uitgenodigd. 23 Blokzijl de ‘lasten’ dan ook Blokzijl de ‘lusten’: zo staat het bestuur van coöperatie Steenergie erin met het 100% lokale zonnepark. De uitwerking van de lokale Lusten en Lasten is in een afzonderlijk document opgenomen. Coöperatie Steenergie heeft tijdens deze inloop- en informatieavond informatie verstrekt over het idee voor een stadszonnepark dat ze Blokzijl en omgeving wil bieden in een postcoderoos oplossing. Maar ook over de inkoopactie voor zonnepanelen op daken van bedrijven en woningen. Daarnaast wil de coöperatie eigen duurzaam opgewekte energie leveren aan inwoners van Steenwijkerland. Er wordt rente op uit te geven participaties verstrekt, die wordt uitgekeerd aan leden deelnemers. Een coöperatief duurzaamheidsfonds wordt ingericht waar leden samen over het doel beslissen waar dat aan besteed wordt.

En er wordt gewerkt aan een samenwerking met een lokale organisatie uit Blokzijl zodat het beleidsmatig vastgestelde omgevingsgeld nuttig besteed gaat worden. Plannen en visualisaties Bij de informatie avond was Landschapsarchitect Eelerwoude betrokken die het ontwerp toelichtte. ROM3D had het ontwerp in een dynamische 3D-weergave uitgewerkt waardoor bezoekers virtueel het park konden beleven vanuit een gewenste positie. De gemeente Steenwijkerland was aanwezig voor vragen over beleid. Coöperatie Steenergie ging de dialoog aan over het initiatief, de lusten en lasten en de volgende stappen in het proces naar de ontwikkeling van het zonnepark. De coöperatie is onder andere in gesprek met enkele bedrijven en Business Club Steenwijkerland over het delen van de overcapaciteit op de gereserveerde netwerkaansluiting van het zonnepark en over het verduurzamen van omliggende bedrijven. Participatie en feedback Met omliggende grondeigenaren gaat Steenergie bij de verdere ontwikkeling het kruidenrijk grasland afstemmen. Dit i.v.m. de te telen gewassen op aansluitende gronden. Ook het beheer is van belang voor aanliggende percelen. Hetzelfde geldt voor afstemmen van water af- en toevoer in het gebied. Steenergie zal de feedback op kruidenrijk grasland, natuurvriendelijke oevers en de wateraf en - toevoer in het gebied eveneens in de exploitatie fase afstemmen met buren landeigenaren.

Dit sluit aan bij de aanpak van Steenergie dat participatie en afstemming over de vorm van het plan en de invulling ervan niet eindigt bij het indienen van de vergunningsaanvraag maar doorgaat tot en met de exploitatiefase. 20 mei 2021 We hebben een persbericht verstuurd naar regionale en lokale media om ervoor te zorgen dat de inwoners van Blokzijl aansluitend op de direct omwonenden ook kennis kunnen nemen van onze voorgenomen plannen en het plangebied, daarin nodigen we hen uit voor de inloop- en informatiebijeenkomst op 9 juni 2021. 31 mei 2021 Er wordt in Blokzijl een 16 pagina huis-aan-huis brochure verspreid met daarin alle informatie over voorgenomen plan en daarin opgenomen de kansen voor omwonenden. De brochure staat ook op de website van Steenergie. Ook wordt hierin uitgenodigd voor de inloopbijeenkomst op 9 juni. 24 9 juni 2021 Op woensdagavond 9 juni wordt er een informatieavond georganiseerd voor alle inwoners van Blokzijl en andere geïnteresseerden. Zij krijgen informatie over het ontwerpplan van het zonnepark, de aanpak van Steenergie en kunnen suggesties en adviezen meegeven aan Coöperatie Steenergie. Deze bijeenkomst vindt plaats bij MFC De Ploats in Blokzijl. De inloopavond start om 19.30 uur. In verband met de coronamaatregelen behoren belangstellenden zich vooraf aan te melden op info@steenergie.com met daarbij de gewenste aankomsttijd.

Na aanmelding ontvangt iedere belangstellende van Steenergie een bevestiging met het gereserveerde tijdsblok. Politiek 12 februari 2021 Steenergie heeft een digitale nieuwsbrief verspreid met de aankondiging van de plannen in Blokzijl met aanduiding van ons zoekgebied en als bijlage het persbericht. 18 februari 2021 Bijeenkomst met wethouder Harmsma, wethouder Bijl en de heer R. Tax op verzoek van Steenergie waarin de coöperatie verteld over het participatieproces maar ook waarom coöperatie het anders doet en juist dát in het belang is van de gemeente Steenwijkerland. 7 april 2021 Presentatie door coöperatie Steenergie aan de raad van Steenwijkerland. Doel van de bijeenkomst is de raadsleden te informeren over waar een energiecoöperatie in praktijk tegenaan loopt. Welke keuzes er gemaakt moeten worden en wat daaraan vooraf gaat. Wat is het gevolg van de energietransitie voor inwoners en hoe verdelen we lusten en lasten lokaal. Verder hebben we hen geïnformeerd over de stand van zaken over de plannen in Blokzijl en Vollenhove. Wekelijks Inhoudelijke afstemming casemanager en of procesparticipatie beleidsmedewerker duurzaamheid.