23.0 Informatienota 2021 - 36 - Monitor Sociaal domein maart - april 2021.pdf

College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_003501/25 College van burgemeester en wethouders GOEDGEKEURD Zitting van 22 juni 2021 Beleid en Uitvoering - Uitvoering Sociaal Domein 23 2021_B&W_00350 Informatienota Monitor Sociaal domein maart - april 2021 - informeren Samenstelling: Aanwezig: de heer R. Bats, Burgemeester; de heer B. Harmsma, Wethouder; mevrouw T. Jongman, Wethouder; de heer M. Scheringa, Wethouder; mevrouw T. Bijl, Wethouder Zijn eveneens aanwezig: mevrouw Henriette de Jong, Loco-gemeentesecretaris Afwezig: mevrouw J. de Groot, Secretaris Samenvatting In de bijlage treft u de 2e monitor Sociaal Domein aan. Hierin wordt een overzicht gegeven van de stand van zaken binnen de uitvoering van het Sociaal domein. Enkele highlights uit de monitor zijn: Aantal nieuwe aanmeldingen jeugd en WMO ligt circa 40% hoger dan dezelfde periode vorig jaar. Complexiteit van de aanvragen neemt toe, dit leidt tot een stijging van casusregie. Fors lagere instroom Participatiewet ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Eén inwoner heeft tot op heden naar aanleiding van vroegsignalering hulp geaccepteerd. Er zijn tot en met april 251 van de 277 aanvragen onder TOZO 3 toegekend. Er zijn tot en met april 6 van de 26 aanvragen TONK toegekend. Het gehele Sociaal domein heeft naar verwachting een voordelig eindsaldo 2021 van € 1,1 miljoen.

Informatienota Inleiding Zoals afgesproken ontvangt uw raad 2 maandelijks een monitor Sociaal domein ter informatie, waarin naast (financiële) gegevens over de ontwikkelingen binnen het Sociaal Domein en een toelichting hierop ook de stand van zaken binnen het programma Transformatie 2.0 wordt toegelicht. Aangezien de ontwikkeling van monitor een zogenaamde "work in progress" is, zijn er een aantal wijzigingen ten opzicht van de vorige monitor te melden: 1. Ambtelijk is ervoor gekozen om een ander financieel uitgangspunt voor de monitor te hanteren. In deze monitor wordt de vergelijking gemaakt tussen de geprognotiseerde lasten College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_003502/25 tot en april 2021 en de primitieve begroting 2021. Hierdoor verschillen de begrotingscijfers in de monitor van april ten opzichte van de monitor van februari. De monitor van februari laat de primitieve begrotingscijfers inclusief wijzigingen zien. Bij de PPN zijn (financiële) wijzigingen voorgesteld. Het is de raad die hierover een besluit neemt. Na de formele vaststelling van de PPN zullen deze worden verwerkt in de eerstvolgende monitor. 2. Niet alle KPI’s zijn in de monitor van april geactualiseerd. Dit komt doordat (nog) niet alle data direct voorhanden is. Deze KPI’s worden in de volgende monitor geactualiseerd. Het betreft de volgende KPI’s: 1.

Jeugd, cliënten 0-17 jarigen 2. Jeugd, gemiddelde kosten per cliënt 3. WMO, vervoersvoorzieningen 70+ ers 4. WMO schoonmaakondersteuning 70+ ers 5. WMO, gemiddelde kosten aan begeleiding per cliënt 6. WMO, gemiddeld aantal uren schoonmaakondersteuning per cliënt 7. WMO, aantal woningaanpassingen (> € 10.000). 3. We zijn helaas niet in staat geweest om de diverse op- en aanmerkingen (in stijl en op inhoud) die in de Politieke markt van 18 mei 2021 zijn gemaakt te verwerken in deze monitor. De reden hiervoor is dat de verwerking van input voor de monitor over maart en april al gestart was. In de eerstvolgende monitor zullen we de door uw raad geopperde wijzigingen zoveel als mogelijk verwerken. Kernboodschap De monitor Sociaal domein verschaft uw raad het inzicht in de stand van zaken rondom de uitvoering van het Sociaal domein. Consequenties voor de gemeente Niet van toepassing. Communicatie Niet van toepassing. Vervolg In augustus 2021 volgt de monitor over het eerste half jaar van 2021. Corona Niet van invloed. Besluit Beslispunt 1 Het college besluit de informatienota Monitor Sociaal domein over maart - april 2021 vast te stellen. Bijlagen 1.

Monitor Sociaal domein maart - april 2021.pdf / Monitor april 2021 uitvoering Sociaal Domein College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_003503/25 / Inhoud 1 Financieel totaaloverzicht 2-4 Jeugdzorg 5-9 Wmo 10-16 Participatiewet 17-20 Stand van zaken Programma Transformatie 2.0 21 Implementatie-agenda College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_003504/25 / 1. Financieel 1.1      Algemeen financieel Het MT sociaal domein heeft in maart besloten om een ander financieel uitgangspunt van de managementrapportage en monitor te hanteren. In deze rapportage wordt de vergelijking gemaakt tussen de geprognotiseerde begroting april 2021 en de primitieve begroting 2021. Hierdoor verschillen de begrotingscijfers in de monitor van april ten opzichte van februari. De monitor van februari laat de primitieve begrotingscijfers inclusief wijzigingen zien. Met de PPN zijn wijzigingen voorgesteld. Na de formele vaststelling van de PPN zullen deze worden verwerkt in de eerstvolgende managementrapportage. Het financieel beeld tot en met april 2021 geeft een overschot weer, maar deze is ten opzichte van februari 2021 gedaald. Op basis van de eerste 4 maanden wordt een totaal overschot van circa € 1.115.000 (afgerond 2,2% van de primitieve begroting 2021) geraamd.

Dit overschot wordt op hoofdlijnen veroorzaakt door onderstaande afwijkingen (zie ook de gedetailleerde overzichten hierna): - Circa € 50.000 tekort; Jeugdzorg (1.2) - Circa € 5.000 tekort; Wmo (1.3) - Circa € 1.170.000 overschot; Participatie (zie 1.4) 1.2      Jeugd Ten opzicht van de primitieve begroting 2021 is er bij Jeugd in de maand april sprake van een geprognotiseerd tekort van totaal circa € 50.000. Dit is 0,3% van het totale jeugdbudget. We zien bij jeugd een stijging in het aantal casuïstiek wat opgepakt is. Dit maakt dat er ook een stijging te zien is in de aantal cliënten en dus voorzieningen. 1.3      Wmo Ten opzicht van de begroting 2021 is er bij Wmo (totaal) in de maand april sprake van een totaal geprognotiseerd tekort van € 5.000. Voor Schoonmaak ondersteuning (H.H.) is een tekort van totaal € 500.000 als gevolg van toegenomen aanvragen. Hierdoor zullen de opbrengsten vanuit de eigen bijdrage ook toenemen met circa 80.000. Ten opzichte van dezelfde periode in 2020 (januari t/m april) zijn de uitgaven H.H. licht gestegen. Daar staat tegenover, dat de uitgaven m.b.t. Individuele Begeleiding en Dagbesteding zijn gedaald. O.b.v. de huidige cijfers wordt een voordeel van circa € 420.000 geprognotiseerd.

1.4      Participatie Ten opzichte van de begroting 2021 is er bij de Participatie (breed), net als vorige maand, een totaal geprognotiseerd overschot van bijna € 1.170.000. Dit is 5% van het begrote budget. Het resultaat wordt veroorzaakt door een overschot voor uitkeringen (€ 1.340.000) en sociale werkvoorziening (€ 440.000) en een tekort voor minimabeleid (€ 310.000). Het verschil van is voor een belangrijk deel te verklaren door het feit dat het aantal uitkeringen dat verstrekt wordt in de eerste vier maanden aanzienlijk lager is dan begroot. De verwachting is dat dit ook de trend zal zijn voor de komende maanden. Bij het inschatten van het gemiddeld aantal uitkeringen voor Begroting 2021 is uitgegaan van ramingen van Berenschot (zwak herstel na Coronacrisis). Doordat er diverse regelingen vanuit de overheid zijn ingesteld, is de verwachte toestroom richting WW en Participatiewet nog geen realiteit. Wel wordt nog altijd rekening gehouden met een financiële crisis en daarmee (uitgesteld) verhoogde instroom in de Participatiewet.

1 College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_003505/25 / Financiën  Begroting definitief Prognose 2021 totaal 2020 Totaal jeugdzorg € 12.994.629 € 13.046.000 € 11.893.000 Jeugd Tevredenheid over de dienstverlening  2020 Tevredenheid (cijfer) van inwoners over de geleverde Jeugdzorg Tevredenheid (cijfer) van inwoners over de toegang Jeugd 7,8 7,73 Cliënten in april 748 2 De tevredenheidscijfers van Q1 2021 worden in kwartaal 3 bekend. In het jaar 2019 is geen clienttevredenheid gemeten. College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_003506/25 / Jeugd Aantal lopende zaken in april 187 40 T.o.v. vorige monitor Cliënten in april 748 Voorzieningen in april 1.135 Cliënten 0-17 jarigen  februari 2019 februari 2020 februari 2021 hoeveel 0-17 jarigen zijn tenminste 5 jaar in zorg hoeveel 0-17 jarigen hebben een voorziening hoeveel 0-17 jarigen zijn er in Steenwijkerland 260 764 8.689 217 761 8.552 237 745 8.398 +27 T.o.v. vorige monitor 49 T.o.v. vorige monitor 3 + + De gegevens zijn bij het opstellen van de monitor over april nog niet bekend. Deze worden in de volgende monitor geactualiseerd.

College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_003507/25 / Jeugd Gemiddelde kosten per cliënt  februari 2019 februari 2020 wv zonder verblijf wv reclassering/jeugdbescherming wv met verblijf € 6.772 € 8.997 € 24.565 € 7.175 € 13.696 € 23.152 2020 53% 31% 16% wv met verblijf wv reclassering/jeugdbescherming wv zonder verblijf 2019 61% 22% 17% 4 De gegevens zijn bij het opstellen van de monitor over april nog niet bekend. Deze worden in de volgende monitor geactualiseerd. College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_003508/25 / 2. Jeugd Het aantal ‘nieuwe aanmeldingen’ voor Jeugd en Wmo (exclusief MDO en overig), is in vergelijking met de eerste 4 maanden van 2020 (totaal 684 / gemiddeld per maand 191)  ten opzichte van de eerste 4 maanden van 2021 (totaal 985 / gemiddeld per  maand 246) gestegen met 40%. Zoals in eerdere rapportages ook gemeld, is ook de ernst van de problematiek over het algemeen toegenomen. Deze ontwikkeling doet zich ook landelijk en in de regio voor en is (mede) gevolg van de Coronacrisis. Doordat er zowel een stijging is qua aantallen als ook qua ernst, neemt het aantal lopende casussen toe. Na een daling in het 2e kwartaal 2020 (na de eerste Corona-golf) zien we vanaf september tot en met december 2020 (begin schooljaar) een stijgende lijn. Vanaf januari 2021 tot en met april is een stijgende lijn te zien.

Omdat deze stijging gedeeltelijk verwacht werd o.b.v. landelijke, regionale en lokale signalen, is besloten om voor de duur van 1 jaar een extra jeugdconsulent aan te stellen. Doordat het team redelijk stabiel en ingewerkt is, is er nog ruimte om casuïstiek op te pakken. De caseload van de consulenten is hoog en stijgt. Iedere week worden zaken verdeeld wat maakt dat de wachtlijst stabiel blijft tussen de 15-20 zaken. Het aantal jeugdigen (unieke cliënten) dat de afgelopen 12 maanden gebruik heeft gemaakt van Jeugdzorg-voorziening(en) is licht gestegen. Doordat jeugdconsulenten meer zaken oppakken is de stijging van het aantal cliënten en dus ook de stijging van de voorzieningen te verklaren. Echter is de stijging van het aantal voorzieningen minder groot dan bij de openstaande zaken. Hieruit valt te concluderen dat er kritisch gekeken wordt naar het al dan niet inzetten van voorzieningen. Het aantal voorzieningen dat de afgelopen 12 maanden is verstrekt aan Jeugdzorg cliënten, is ook gestegen. Als logisch gevolg van de toename van zowel het aantal aanmeldingen als ook de zwaarte, is ook een toename van het aantal unieke cliënten als het aantal voorzieningen zichtbaar. Hieruit blijkt dat de consulenten kritisch kijken wat nodig is qua voorziening en daarbij de leidende principes vanuit de Transformatie toepassen (zoals ‘Basiszorg’ en ‘Goed is goed genoeg’).

Daar waar mogelijk wordt gekozen voor een voorliggende voorziening, zoals bijv. ondersteuning vanuit Sociaal Werk de Kop (SWDK). De aanmeldingen in het eerste kwartaal bij SDWK wisselden per week, er ontstond hierdoor een wachtlijst die direct is weggewerkt. Op dit moment is er geen wachtlijst, wat betekent dat daar geen sterke toename is van het aantal aanvragen. Voor wat betreft de voorzieningen is een opvallende stijging zichtbaar met betrekking tot Jeugd GGZ. Dit is conform landelijk beeld. De casuïstiek is complex en de problematiek lijkt te verergeren door Corona. Ook de stijging van de voorziening ‘Intensieve begeleiding groep’ heeft te maken met de complexiteit van de problematiek. Namelijk ook ouders ervaren deze druk en hebben geregeld behoefte om, vanwege de complexiteit van de problematiek van de zorg, ontlast te worden binnen het gezin. Oplossingen hiervoor zijn bijvoorbeeld dat deze voorziening wordt ingezet. Dit gebeurt vaak in combinatie met ondersteuning binnen het gezin.

5 College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_003509/25 / Wmo Financiën  Begroting definitief Prognose 2021 Totaal 2020 totaal € 11.321.000 € 11.324.000 € 10.252.000 Cliënten in april 2.480 Tevredenheid over de dienstverlening Tevredenheid over (de kwaliteit van) dienstverlening  2020 Tevredenheid (cijfer) van inwoners over de geleverde Wmo zorg Tevredenheid (cijfer) van inwoners over de toegang Wmo 7,98 7,93 6 De tevredenheidscijfers van Q1 2021 worden in kwartaal 3 bekend. In het jaar 2019 is geen clienttevredenheid gemeten. College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035010/25 / Wmo Aantal lopende zaken 215 Cliënten in april 2.480 Voorzieningen in april 4.182 Schoonmaakondersteuning 70+ ers februari 2019 februari 2020 februari 2021 761 907 967 Vervoersvoorzieningen 70+ ers  februari 2019 februari 2020 februari 2021 hoeveel 70+ ers hebben een vervoersvoorziening Hoeveel 70+ ers zijn er in Steenwijkerland 177 6.839 232 7.006 199 7.087 -18 T.o.v. vorige monitor -82 T.o.v. vorige monitor -4 T.o.v. vorige monitor 7 De gegevens zijn bij het opstellen van de monitor over april nog niet bekend. Deze worden in de volgende monitor geactualiseerd. De gegevens zijn bij het opstellen van de monitor over april nog niet bekend. Deze worden in de volgende monitor geactualiseerd.

College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035011/25 / Wmo Gemiddeld aantal uren Schoonmaakondersteuning per cliënt februari 2019 februari 2020 februari 2021 3,4 3,3 3,2 Aantal woningaanpassingen (>€10.000)  februari 2019 februari 2020 februari 2021 woning aanpassingen (>10.000) 0 0 0 8 Er zijn in de bovenstaande maanden geen betalingen > € 10.000 gedaan in het kader van woningaanpassingen. Er waren wel woningaanpassingen onderhanden. Gemiddelde kosten aan begeleiding per client februari 2019 februari 2020 € 6.014 € 5.712 De gegevens zijn bij het opstellen van de monitor over april nog niet bekend. Deze worden in de volgende monitor geactualiseerd. De gegevens zijn bij het opstellen van de monitor over april nog niet bekend. Deze worden in de volgende monitor geactualiseerd. De gegevens zijn bij het opstellen van de monitor over april nog niet bekend. Deze worden in de volgende monitor geactualiseerd. College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035012/25 / 3. Wmo In tegenstelling tot de dalende lijn van de casusregie in de periode januari tot en met april 2020 (239 tot 147) is  de lijn in de maanden januari tot en met april 2021 enigszins gelijk gebleven (234 tot 215). Dit sluit aan bij het beeld, dat de complexiteit van de aanmeldingen toe neemt, waardoor in meer gevallen casusregie noodzakelijk is.

 Voor de casusregie langer dan 8 weken geldt dat deze na de piek in december van 90 is gedaald naar 71 in april. Dit aantal is de afgelopen 3 maanden redelijk stabiel gebleven. 3.1 Voorziening soorten Wmo Het aantal inwoners (unieke cliënten) dat in april 2021 gebruik maakt van Wmo-voorziening(en), is 2.480. Het afgelopen jaar is een lichte daling (1,6%) te zien van het unieke aantal inwoners, dat gebruik maakt van Wmo-voorzieningen. April 2020: 2.521 (waarvan 2.355 Zin en 166 Pgb) Nov. 2020: 2.498 (waarvan 2.356 Zin en 142 Pgb) April 2021: 2.480 (waarvan 2.367 Zin en 113 Pgb) Ook het aantal voorzieningen is in dezelfde periode gedaald (2,6%): April 2020: 4.294 (waarvan 4.097 Zin en 197 Pgb) Nov. 2020: 4.282 (waarvan 4.113 Zin en 169 Pgb) April 2021: 4.182 (waarvan 4.039 Zin en 143 Pgb) Door meer sturing te geven aan het behalen van de resultaten en kritisch te kijken naar de inzet van zorg a.d.h.v. de Leidende Principes is zowel het aantal unieke inwoners met ondersteuning vanuit de Wmo, als ook het aantal voorzieningen gedaald. Dit is een verander- en ontwikkelproces wat tijd nodig heeft. Het vraagt de consulenten om anders te kijken, goed aan te sluiten bij de situatie van de inwoner en de juiste hulpverlening in te zetten daar waar nodig. Door de consulenten hierbij goed te coachen en te faciliteren, verwachten wij deze trend door te kunnen zetten.

3.2 Huishoudelijke Hulp Het aantal inwoners, dat gebruik maakt van de voorziening voor Huishoudelijke Hulp fluctueert enigszins, maar vertoont een licht stijgende trend, april 2021 t.o.v. april 2020 laat een procentuele stijging zien van 6%. De stijging betreft voornamelijk inwoners ouder dan 65 jaar. Dit is een gevolg van verschillende factoren, zoals de demografische ontwikkelingen (vergrijzing), abonnementstarief, de inzet op ´langer thuis wonen´ en krapte op de woningmarkt. 9 College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035013/25 / Participatie Financiën totaal Onderwerp  Begroting definitief Prognose 2021 Realisatie voorlopig Totaal 2020 Totale kosten uitkeringen € 13.260.000 € 10.768.000 € 3.358.000 € 11.619.000 Financiën per onderdeel Onderwerp  Begroting definitief Prognose 2021 Realisatie voorlopig Totaal 2020 Totale kosten minimabeleid / schuldhulpverlening Totale kosten participatiebudget (reintegratie) Totale kosten sociale werkvoorziening € 2.098.777 € 736.093 € 7.563.488 € 2.407.000 € 1.034.000 € 7.125.000 € 837.000 € 166.000 € 2.032.000 € 1.926.000 € 1.091.000 € 7.717.000 10 College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035014/25 / Participatie Clienten PW over april 697 Clienten IOAW over april 35 Clienten IOAZ over april 2 24 673<21 jr. >21 jr.

IOAW  Begroot Prognose Gemiddelde uitkering per maand € 1.260 € 1.173 PW  Begroot Prognose Gemiddeld aantal PW uitkeringen 815 734 IOAW  Begroot Prognose Gemiddeld aantal IOAW uitkeringen 41 38 IOAZ  Begroot Prognose Gemiddeld aantal IOAZ uitkeringen 9 4 PW Begroot Prognose Gemiddelde uitkering per maand € 1.190 € 1.153 IOAZ Begroot Prognose Gemiddelde uitkering per maand € 1.292 € 1.451 11 College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035015/25 / Participatie In- en uitstroom per maand 0 10 20 30 jan 2019 jul 2019 jan 2020 jul 2020 jan 2021 Instroom uitkeringsgerechtigden Uitstroom uitkeringsgerechtigden 12 College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035016/25 / 4. Participatie In april zijn in totaal 6 in de Participatiewet ingestroomd (vorige maand waren dat er 11). De instroom in de maanden februari, maart en april ten opzichte van dezelfde maanden in 2020 is aanzienlijk lager. Echter ook de laatste maanden van 2020 zat de instroom op een vergelijkbaar niveau, na een uitschieter in de maand januari 2021, laat zich wederom een daling zien. Instroom in april vond plaats vanuit werkloosheid en beëindiging studie. In de praktijk vinden veel mensen tijdens het aanvraagproces alsnog werk of hebben recht op een voorliggende voorziening, waardoor minder instroom plaatsvindt.

Het is opvallend dat de instroom in de Participatiewet een dalende trend laat zien. Dit gaat tegen de verwachting in als we kijken naar de ramingen van Berenschot (zwak herstel na Coronacrisis). Ondanks deze crisis lukt het de inwoners blijkbaar (nog) om geen gebruik te hoeven maken van het vangnet, Participatiewet. Wel wordt nog altijd rekening gehouden met een financiële crisis en daarmee (uitgesteld) verhoogde instroom in de Participatiewet. In april zijn in totaal 7 in de Participatiewet uitgestroomd (vorige maand waren dat er 6). De uitstroom in de maanden februari, maart en april ten opzichte van dezelfde maanden in 2020 is lager. Het grootste gedeelte van deze uitstroom betrof uitstroom naar werk of uitstroom in verband met AOW. Ondanks de dalende trend bij de instroom is de uitstroom uit de Participatiewet lager dan een jaar geleden. Dit lijkt te relateren aan de economische herstelfase. Er zijn nog wel steeds vacatures. Daar waar werk is weggevallen, lijkt nieuw werk voor in de plaats gekomen. Horeca en toerisme zijn vanwege de geldende maatregelen nog beperkt opengesteld. Wel is het zo dat deze sectoren hebben aangegeven personeel nodig te hebben zodra zij volledig open kunnen. Inwoners die in de doelgroep ‘Direct naar werk’ vallen, zijn nog betrekkelijk eenvoudig te plaatsen of vinden zelf werk.

4.1 IOAW / IOAZ Het gemiddelde aantal werkelijke uitkeringen IOAZ en IOAW samen bedraagt 42, dit is lager dan het aantal van 50 stuks dat is begroot. Er is € 759.500 begroot, realisatie t/m april betreft € 178.500 met een prognose van € 577.500 voor 2021. Dit betreft een afwijking van € 182.000. Bij de begroting is rekening gehouden met extra instroom in 2021 vanuit werkloosheid en zelfstandigheid door Corona, hier is echter tot en met april nog geen sprake van, dit kan te maken hebben met de verlenging van de TOZO na 01-04-2021. Inmiddels is de Tozo nogmaals verlengd tot 01-10-2021, dit zal instroom verder beperken. 4.2 Uitkeringen Het gemiddelde aantal uitkeringen (734) werkelijk (het verschil tussen aantal werkelijk in januari tot en met april  2021 en de prognose mei tot en met december 2021), is lager dan het aantal dat is begroot (815), dit geldt ook voor de gemiddelde uitkering. Het aantal aanvragen voor de Participatiewet is in april 2021 (18) ligt iets hoger dan maart 2021 (16). Het verschil tussen april 2021 (18) en april 2020 (54) is aanzienlijk en bedraagt 36. In april 2020 was echter sprake van een extreem hoog aantal aanvragen in verhouding met de overige aanvragen in dat jaar. Desondanks is het aantal aanvragen in april 2021 op het laagste niveau waarvan in 2020 sprake was.

Het grote verschil tussen het aantal aanvragen Participatiewet in april 2020 en april van dit jaar is te relateren aan de start van de Coronacrisis. De start van de crisis kenmerkte zich door een stroom van arbeidscontractbeëindigingen en daarmee instroom in de WW en Participatiewet. Het is daarom opvallend dat van een stijging van het aantal aanvragen op dit moment geen sprake is. Het aantal vacatures van direct bemiddelbaar personeel is groot. De aanname is dan ook dat het inwoners (nog) lukt om niet gebruik te hoeven maken van het vangnet, de Participatiewet. De verwachte uitgaven over de maand februari liggen in lijn met de begroting. 13 College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035017/25 / 4. Participatie (vervolg) 4.3 Werkzoekenden Om de registratiedruk te verminderen en dubbele administratie zoveel mogelijk te voorkomen, is besloten om met 1 systeem minder (Werkstap) te werken. Dit betekent dat de klantgroepen zoals benoemd in het Visiedocument Participatie 2020-2023 ´vertaald´ worden vanuit de indeling in Suite (treden participatie ladder). Deze ´vertaling’ is ten behoeve van de maandrapportage en is ook op deze wijze besproken met de werkconsulenten. Een bijkomend voordeel van deze indeling is een betere monitoring van de ontwikkeling van de grootste klantgroep Leren & Ontwikkelen.

4.4 Schuldhulpverlening Het aantal lopende dossiers is de afgelopen maande geleidelijk gestegen, van 135 in januari 2021 naar 155 in april. De toename van dossiers betreft niet specifiek problematiek naar aanleiding van Corona, maar is erg divers. Het aantal nieuwe aanmeldingen is gelijk gebleven aan de vorige maand, 11.  Er zijn 12 dossiers beëindigd, waarvan er 7 succesvol zijn afgerond. De dossiers die niet succesvol zijn afgerond betreft inwoners die geen hulp willen, inwoners waarmee geen contact meer is te krijgen en inwoners die zijn verhuisd naar een andere gemeente. De drie grootste inkomensgroepen binnen de lopende dossiers betreft inwoners met een uitkering van de gemeente, inwoners met een UWV-uitkering en inwoners met inkomsten uit arbeid, waarbij de laatste groep het hoogste percentage betreft (35%). 4.5 Vroegsignalering Op basis van signalen van zorgverzekeraars, energiebedrijven, woningverhuurders en drinkwaterbedrijven benadert de gemeente bewoners met betaalachterstanden proactief om hen hulp aan te bieden. Dit voorkomt het verder in de schulden geraken en helpt maatschappelijke kosten te verminderen. De inwoner heeft het recht om het doorgeven van signalen te weigeren bij de genoemde instanties en is vrij in het wel of niet accepteren van het hulpaanbod.

Er zijn over de maand april 77 signalen binnengekomen, dit antal is gedaald ten opzichte van maart (94), in februari zijn we gestart met 34 signalen. 60% van de signalen betreft zorgverzekeraars gevolgd door waterleveranciers (25%) en energieleveranciers (15%). In de meeste gevallen wordt door inwoners aangegeven dat er geen problemen zijn of dat er slechts één nota te laat is betaald. Eén inwoner heeft tot op heden naar aanleiding van vroegsignalering hulp geaccepteerd. In de komende maanden zal duidelijk worden hoeveel inwoners meerdere malen worden gemeld en of er op meerdere vlakken betalingsachterstanden zijn. 4.6 TOZO Er is voor 2021 ten behoeve van TOZO een voorschot van € 2.113.821,- toegekend, gebaseerd op het aantal zelfstandigen per gemeente. Voor het jaar 2020 betrof dit € 9.555.046,-. 14 College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035018/25 / 4. Participatie (vervolg) 4.6.1 Levensonderhoud Er zijn tot en met april totaal 277 aanvragen onder TOZO 3 ingediend, die allemaal zijn afgehandeld. Dit heeft geresulteerd in 251 toekenningen. TOZO 3 kon tot en met 31 maart 2021 worden aangevraagd, vervolgens is per 1 april 2021 TOZO 4 gestart en inmiddels is besloten dat er na 1 juli 2021 sprake zal zijn van TOZO 5 tot 01-10-2021. Er zijn in april totaal 83 aanvragen onder TOZO 4 ingediend, waarvan de meeste aanvragen (64) zijn afgehandeld.

Dit heeft geresulteerd in 63 toekenningen. Er is ten aanzien van levensonderhoud inmiddels een totaal bedrag van iets meer dan € 4.899.132 uitbetaald. 4.7 Kredieten Het aantal aangevraagde kredieten tot en met april is 157 (vorige maand was dit 156), dit betreft eerste aanvragen en ophogingen van kredieten. Van deze aanvragen zijn er 88 toegekend, waarvan aan 78 ondernemers betalingen zijn gedaan voor een totaal bedrag van € 597.217,22 (waarvan 37 het volledige krediet hebben ontvangen). 4.8 TONK De tijdelijke noodmaatregel Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten (TONK) geldt van 01.01.2021 tot 01-10-2021. De regeling Tegemoetkoming Ondersteuning Noodzakelijke Kosten is bedoeld om inwoners tegemoet te komen die van vanwege de Coronacrisis de hypotheek/huur en energierekening niet kunnen betalen. Er zijn tot en met april 26 aanvragen TONK ingediend, 12 zijn volledig afgehandeld waarvan 6 zijn toegekend, 4 afgewezen en 2 niet in behandeling genomen. Er is een bedrag van € 10.380 uitbetaald voor 5 inwoners. In de gevallen waar sprake is van een afwijzing is sprake van voldoende draagkracht in inkomen. Bij iedere afwijzing wordt bekeken of de hardheidsclausule kan worden toegepast. Bij het uiteindelijk niet in behandeling nemen leveren aanvragers de gevraagde stukken niet aan, ook niet na herhaaldelijk contact.

De TONK-regeling wordt ook landelijk veel minder aangevraagd dan verwacht. Vermoedelijke oorzaken zijn onbekendheid van de regeling en schaamte. De financiële regeling liep in eerste instantie tot 1 juli 2021, het demissionair kabinet heeft inmiddels besloten de regeling daarom te verlengen tot 01-10-2021. 15 College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035019/25 / 16 Stand van zaken programma Transformatie 2.0 Hieronder treft u per tafel een beknopt overzicht aan van de stand van zaken (en activiteiten) die de afgelopen periode binnen de tafels hebben plaatsgevonden. Voor alle tafels en sporen geldt dat we met elkaar kritisch hebben gekeken naar de (operationele) doelen en resultaten die per spoor zijn opgesteld. Het doel hiervan is om ervoor te zorgen dat de doelen en resultaten over het gehele programma integraal worden benaderd. Dit komt uiteindelijk de effectiviteit ten goede. Spoor 0: Binnen dit spoor implementeren we de drie “Hoofdthema’s “ (Positieve gezondheid, de bedoeling en de leidende principes binnen het Sociaal Domein). - Het opleidingsplan positieve gezondheid is gereed, twee interne inspiratiesessies in juni; selectie van aanbieders voor overige trainingen/sessies gaat van start - Interne werkgroep positieve gezondheid gaat van start o.a.

om kennis te vergroten, ontwikkelingen te vertalen naar Steenwijkerland, partijen te betrekken, in- en externe initiatieven te stimuleren en te verbinden - In het kader van werken vanuit de bedoeling is het team Uitvoering Sociaal Domein getraind in het werken met de omgekeerde toets. We zijn inmiddels gestart met collectieve herhalingstrainingen. Eigen trainers geven nu de starttraining aan nieuwe medewerkers. - We zijn gestart met het uitwerken van de 7 leidende principes naar een leidraad voor het Sociaal Domein. De spoortrekker heeft interviews bij medewerkers en teamleiders afgenomen en heeft een plan van aanpak gepresenteerd. College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035020/25 / 17 Tafel 1:  Verrijken Preventie / Vroegsignalering - Binnen het spoor Preventie/Vroegsignalering bestaat op dit moment behoefte aan een beeld van de gemeente Steenwijkerland op langere termijn. M.a.w. kunnen we bijvoorbeeld op basis van de huidige demografische, sociale en andere ontwikkelingen een beeld schetsen van hoe de gemeente er in 2030 uitziet? Wat zijn vanuit dat beeld meest urgente opgaven voor nu en de komende 5 jaar met als doel “meer mensen kunnen het zelf”. Offerte bij externe partijen zijn opgevraagd.

- Proces van werken vanuit gezamenlijke doelstellingen binnen preventie loopt teambreed; dit is een noodzakelijke voorwaarde voor het komen tot een integrale preventieagenda op basis van positieve gezondheid en de leidende principes - Gesprekken huisartsen, thuiszorg, aanbieders Wmo in het kader van positieve gezondheid ontwikkelen zich door en meer partijen haken aan - Pilot steungezinnen is gestart - Onderwijsachterstanden: 650 professionals zijn inmiddels aangesloten bij online platform voor deskundigheidsbevordering - Trainingen levensvaardigheden gestart op VSO - Professionele taalcoaches inzetbaar; een vrijwillige taalcoach en vanaf 1/5/2021 adviseur anderstaligheid (beleidsniveau) Wijkaanpak - Vanaf Q4-2021. Toegang - In Q3/Q4 wordt er gestart met een gezamenlijke training Positieve gezondheid met Sociaal Werk De Kop. - Er vindt momenteel een tussenevaluatie plaats over de samenwerkingsafspraken tussen de Toegang en Sociaal Werk De Kop voor verdere doorontwikkeling. - Trainingen omgekeerde toets afgerond, trainingen Positieve gezondheid gepland. (Zorg)Aanbieders - We gaan met belangrijkste zorgaanbieders in gesprek over de inzet van Positieve Gezondheid. We willen daarbij de (landelijke) ontwikkelingen met de zorgaanbieders bespreken om te zien of en hoe we hierin meer gezamenlijk op kunnen trekken.

- In voortgangsgesprekken met aanbieders komen de leidende principes aan de orde en worden aanbieders uitgedaagd hier mede invulling aan te geven - Er is een vacature gesteld voor een medewerker wonen en zorg samen met de gemeente Zwartewaterland - In regionaal verband worden de voorbereidingen getroffen voor de transformatie Beschermd Wonen per 1-1-2023 - Veranderingen in de open-house inkoop voor Wmo-begeleiding worden voorbereid voor 2023. College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035021/25 / 18 Tafel 2:  Verbeteren PDCA en Monitoring De eerste maanden is gewerkt aan het ontwerp en de samenstelling van de raadsmonitor. De behandeling daarvan heeft inmiddels plaatsgevonden en over het algemeen voldeed de monitor aan de verwachtingen. Opmerkingen en aanbevelingen die de raad heeft gedaan worden nu bekeken en zo mogelijk opgenomen in de monitor of opgenomen in de rapportages. Samen met BDO is gestart met het ontwikkelen van een dashboard sociaal domein. Daarvoor is een workshop georganiseerd waar voor de drie domeinen kpi’s zijn geïnventariseerd die het dashboard moeten gaan vormen. De betreffende kpi’s worden nu samen met de al bestaande informatie uit de monitor samengevoegd en beoordeeld op hun informatiewaarde. Dat betekent dat gekeken gaat worden voor welk niveau (strategisch, tactisch en operationeel) van belang zijn.

Planning is dat het ontwerp de tweede week van juni wordt beoordeeld en, indien akkoord, vastgesteld. Daarna zal de implementatie plaatsvinden. De ontwikkeling van het dashboard is er op gericht dat er steeds meer informatie valt te generen, bijvoorbeeld op wijkniveau, postcodeniveau en op voorzieningen in die wijken/postcodes. Het dashboard moet ook de basis zijn voor het kunnen beoordelen van de beleidskeuzes en hun effecten. Dat is vervolgens weer de basis voor de PDCA cyclus die geborgd moet worden in de processen en verantwoord in de rapportages. Dit zijn de logische vervolgstappen in de ontwikkeling van een dashboard en daaraan wordt dus ook gewerkt. Competentieontwikkeling en cultuur - Binnen het team Uitvoering Sociaal Domein hebben alle betrokken medewerkers de training de omgekeerde toets gevolgd. Leidraad (voorheen Uitvoeringsrichtlijnen) - We zijn gestart met het uitwerken van de 7 leidende principes naar een leidraad voor het Sociaal Domein. De spoortrekker heeft interviews bij medewerkers en teamleiders afgenomen en heeft een plan van aanpak gepresenteerd. Slim organiseren Bij dit spoor gaat het er vooral om op zoek te gaan naar aspecten binnen de bedrijfsvoering van het Sociaal Domein die doelmatiger kunnen worden ingericht. - Optimaliseren van het proces aanvragen voorzieningen Jeugdwet en Wmo.

De werkgroep die zich hiermee bezig houdt geeft een breed advies hoe vd het eerste contact van onze inwoners met het het team USD zo optimaal mogelijk en dienstverlenend in kunnen richten. College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035022/25 / 19 Tafel 3:  Versoberen Jeugd - De Pilot steungezinnen is gestart (door Sociaal Werk De Kop). De opdracht die hierbij hoort voor sociaal werk de kop is beschreven, er een tijdspad uitgewerkt en verwachtingen zijn doorgesproken. - De pilot lokale transformatie Jeugd. Het gaat om samenwerking van de lokale toegang met SWDK en enkele jeugdhulpaanbieders, waarbij het doel: snelle effectieve hulp voor jeugdige en ouders door in een vroeg stadium van de hulpvraag samen op te trekken en de juiste expertise in te zetten. Er is in de uitvoering invulling gegeven aan deze nieuwe manier van samenwerken. Er zijn twee nieuwe jeugdhulpaanbieders bij aangesloten, daarmee is de expertise binnen de pilot uitgebreid. Er is een brede evaluatie geweest, gericht op waar staan we nu, wat gaat goed en wat verdient aandacht. - Samenwerking met de partners van het Gedwongen Kaders  (Raad v.d. Kinderbescherming, de Gecertificeerde Instellingen en Veilig Thuis) verstevigen door elkaar expertise en ervaring eerder te benutten bij complexe problematiek. Dit moet leiden tot een effectievere en doelmatiger werkwijze.

De samenwerkingsafspraken met Veilig Thuis zijn doorgenomen en worden vernieuwd. - Inzetten op samenwerking met de huisartsen en versterken samenwerking met de POH-ers jeugd om verwijzingen naar Jeugd GGZ verder te beperken. Er is in kaart gebracht hoe andere regiogemeenten invulling geven aan de samenwerking POH-ers,  huisartsen en lokale toegang om ook de rol van de jeugdconsulent hier goed in te benutten. De positieve punten - In ca 50% van de hulpvragen speelt echtscheiding een rol. De jeugdconsulenten hebben een training complexe echtscheiding(en) gevolgd. Participatie - Gestopt met inhuur externe jobcoach. We werven niet langer actief Werkervaringsplekken (WEP). Er wordt uiteraard wel gericht gezocht naar een WEP-plek, die passend is voor de inwoner(s), voor wie dat de volgende stap is. Gezien het relatief lage aantal inwoners, die dit betreft, is dit een effectieve aanpak. - We blijven kritisch kijken naar effectieve inzet van trajecten voor werkzoekenden en proberen al in de periode van de aanvraag van de participatiewet-uitkering inwoners te matchen op bestaande vacatures. - De focus voor het spoor participatie ligt in 2021 vooral op de intensivering van de samenwerking tussen de gemeente en de NWG. Dit zal op de langere termijn tot efficiency binnen de samenwerking en/of verbetering van het subsidieresultaat bij de NWG leiden.

- In overleg met projectleiding Actieplan Werk afstemmen en bijstellen van plannen, zodat we elkaar aanvullen en/of versterken. College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035023/25 / 20 Tafel 3:  Versoberen (vervolg) Wmo - Vervoersvoorziening WMO: voor 2020 gekozen voor een 100% controle. De eindstand is dat bij 287 van de 1325 inwoners die een WMO vervoersvoorziening ontvangen er sprake is van geen/of weinig gebruik van de vervoersvoorziening. Hierdoor wordt er € 73.000 aan niet gebruikte vervoersvoorziening teruggevorderd. - Er heeft een onderzoek plaatsgevonden naar inwoners met de duurste, langdurige zorg. Het doel is deze inwoners te migreren naar de Wet Langdurige Zorg (WLZ). Voor de WLZ geldt een niet gemeentelijke financiering.  Het aanvraagtraject WLZ is in gang gezet. - In het kader van “normaliseren” van de zorg starten we een onderzoek naar de 100 goedkoopste cliënten: Welke mogelijkheden zijn er om bijv. de zorg te stoppen of af te schalen. - We onderzoeken hoeveel inwoners van een verzorgingshuis hulp bij de huishouding ontvangen en in hoeverre dat wel / niet conform juiste wetgeving (WMO / WLZ) is. Hierbij zal eerst met de betreffende zorgorganisatie(s) gesproken worden, zodat de inwoners, die het betreft niet de dupe worden.

Minimaregelingen - Er wordt gewerkt een conceptuitwerking maatwerkbudget en een conceptuitwerking collectieve zorgverzekering. - De uitwerking wordt dit kwartaal met de portefeuillehouder besproken. College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035024/25 / 21 In de uitwerking van het dasboard worden op dit moment stappen gezet. Door Corona is het echter niet mogelijk om fysiek bij elkaar te komen om in groepssessies de KPI’s met elkaar te bespreken en vast te stellen. We merken dat het voor het proces belangrijk is. De datum van 1 juli 2021 is daarom niet realistisch meer. In het volgende mijlpalenoverzicht zal een geactualiseerde datum realisatie getoond worden. College van burgemeester en wethouders - 22 juni 2021 - 2021_B&W_0035025/25