2.0 - OD - Informerende brief OD IJsselland personele kwestie

OD IJsselland Lübeckplein 2 8017 JZ Zwolle Postbus 40252 8004 DG Zwolle 0885251050 info@odijsselland.nl www.odijsselland.nl Zwolle, 12 mei 2025 Betreft: reactie op brief van oud-medewerker Omgevingsdienst IJsselland Geachte raadsleden en Statenleden, Eind februari van dit jaar ontving u een brief van een oud-medewerker van Omgevingsdienst IJsselland. In die brief uit deze oud-medewerker onder meer klachten over de voorzitter van Omgevingsdienst IJsselland, klachten over het college van B&W van Hardenberg en wraakt hij de onafhankelijke commissie bezwaarschriften van gemeente Hardenberg. Naar aanleiding van deze brief van de oud-medewerker geven wij, het dagelijks bestuur van Omgevingsdienst IJsselland, u graag een update van de stand van zaken rond deze persoon. Een update, omdat deze persoon begin 2024 ook al een brief vol klachten aan u gestuurd heeft. Naar aanleiding van die brief hebben wij u bij brief van 16 april 2024 eerder geïnformeerd over de situatie rond deze oud-medewerker. Voordat we u meenemen in de huidige stand van zaken rond deze persoon, eerst nog even het volgende. Omgevingsdienst IJsselland is een Gemeenschappelijke Regeling (hierna: GR). De praktijk leert dat voor veel mensen een GR relatief onbekend terrein is. Het is dan ook niet gek dat wij regelmatig vragen krijgen over de rollen en verantwoordelijkheden binnen een GR.

We hebben daarom gemeend er goed aan te doen om deze brief te beginnen met een korte uitleg daarover. Rollen en verantwoordelijkheden binnen Omgevingsdienst IJsselland In opdracht van de 11 gemeenten in IJsselland en provincie Overijssel, werkt Omgevingsdienst IJsselland sinds 1 januari 2018 aan een veilige, gezonde en duurzame fysieke leefomgeving. Dit doet de omgevingsdienst door onder andere vergunningen te verlenen, toezicht te houden, handhavend op te treden als dat nodig is, onderzoeken te doen en te adviseren over milieuthema’s. Een groot deel van deze taken is wettelijk verplicht belegd bij de omgevingsdienst. Daarnaast voert de dienst bouwtaken uit voor gemeente Ommen en provincie Overijssel. Kijk voor meer informatie op ons YouTubekanaal. Hier vindt u animaties met uitleg over het werk van onze dienst: Omgevingsdienst IJsselland - YouTube Aan de gemeenteraden in IJsselland en Provinciale Staten van Overijssel 2 De Wet gemeenschappelijke regelingen regelt waaraan een GR moet voldoen, welke rollen en verantwoordelijkheden een GR heeft en de verantwoording daarvan. De omgevingsdienst is een openbaar lichaam en heeft een eigen rechtspersoonlijkheid. Dat betekent dat het op eigen titel rechtshandelingen kan verrichten, zoals het in dienst nemen van personeel. Omgevingsdienst IJsselland is een zogenaamde collegeregeling.

Dit is een regeling waaraan uitsluitend colleges van burgemeester en wethouders en Gedeputeerde Staten van Overijssel deelnemen. De samenwerking ziet dan ook uitsluitend op bevoegdheden en taken van het college. De omgevingsdienst kent drie bestuursorganen: het algemeen bestuur (AB), het dagelijks Bestuur (DB) en de voorzitter. De voorzitter is belast met het vertegenwoordigen van de dienst als rechtspersoon en het voorzitten van vergaderingen van het AB en DB. De voorzitter wordt door en uit het AB aangewezen. De voorzitter legt verantwoording af aan het AB en heeft een informatieplicht richting raden en Staten. Het dagelijks bestuur (DB) bestaat uit vier leden en is belast met de dagelijkse aangelegenheden, personele aangelegenheden, privaatrechtelijke rechtshandelingen en het voorbereiden en uitvoeren van besluiten van het AB. Ook de leden van het DB zijn aangewezen door en uit het AB. Het DB legt verantwoording af aan het AB en heeft een informatieplicht richting raden en Staten. Het algemeen bestuur (AB) ten slotte is het vertegenwoordigend orgaan dat aan het hoofd van de omgevingsdienst staat en zodoende eindverantwoordelijk is voor alles wat binnen de dienst gebeurt. De deelnemende colleges hebben ieder één AB-lid aangewezen uit hun eigen college. Het AB bestaat dus uit 12 leden.

Omdat het AB geen collegiaal bestuursorgaan is, en omdat het AB aan het hoofd van de dienst staat, heeft het AB als geheel geen verantwoordingsplicht. Dit komt overeen met bijvoorbeeld een gemeenteraad, die aan het hoofd van de gemeente staat en als geheel ook geen verantwoordingsplicht heeft. De individuele AB-leden hebben echter wel een verantwoordingsplicht. Zij leggen verantwoording af aan hun eigen college en hun eigen raad (lees: de Staten in het geval van de provincie) voor wat zij zelf binnen het AB hebben gedaan. Het AB heeft een informatieplicht richting raden en Staten. De problematiek waarover deze brief gaat, valt onder de bevoegdheid van het DB. Het DB legt hierover verantwoording af aan het AB. Met deze brief wil het DB raden en Staten informeren. Problematiek Er werken ongeveer 150 mensen voor Omgevingsdienst IJsselland. In het begin van 2022 krijgt de dienst een individueel arbeidsgeschil met één van haar werknemers. Dit arbeidsgeschil escaleert doordat de betreffende werknemer een grote hoeveelheid klachten indient bij allerlei instanties (waarover later meer) over andere medewerkers en aangifte tegen hen doet.

3 Omdat die andere medewerkers zich hierdoor erg onveilig zijn gaan voelen en de medewerker die alle klachten indiende hierover niet in gesprek wenste te gaan met zijn werkgever, heeft de omgevingsdienst uiteindelijk geen andere mogelijkheid gezien dan de medewerker medio 2022 te schorsen en eind 2022 aan Rechtbank Overijssel toestemming te vragen om deze persoon te ontslaan. Nadat de Rechtbank Overijssel en het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden in een eerder stadium al constateerden dat de oud-medewerker terecht is ontslagen en hij geen recht heeft op een (schade)vergoeding, heeft de Hoge Raad op 7 februari 2025 dezelfde conclusie getrokken en de omgevingsdienst in het gelijk gesteld. Het cassatieberoep van de oud-werknemer is verworpen en hij is veroordeeld tot het vergoeden van de proceskosten. Tegen deze uitspraak van de hoogste rechter van ons land, staan geen rechtsmiddelen open. Ook kan een oud-werknemer niet rechtstreeks een procedure aanhangig maken bij het Europese Hof van Justitie. Andere juridische procedures Naast het arbeidsrechtelijke traject zoals hierboven omschreven, is de oud- medewerker onevenredig veel juridische procedures tegen Omgevingsdienst IJsselland gestart op basis van andere wetgeving, zoals de Wet open overheid (hierna: Woo). Enkele van deze procedures lopen nog bij Rechtbank Overijssel.

De rechtbank heeft deze nog niet allemaal kunnen behandelen omdat de oud-medeweker een veelvoud aan wrakingsverzoeken heeft ingediend om de rechters die zijn zaken behandelen te wraken. Dit heeft ertoe geleid dat Rechtbank Overijssel hem inmiddels een wrakingsverbod heeft opgelegd. Een middel dat zelden wordt toegepast door een rechtbank. De Woo bevat een bepaling die misbruik van die wet moet voorkomen. Op grond van die bepaling hebben wij besloten om geen Woo-verzoeken van de oud- medewerker meer in behandeling te nemen. Stand van zaken meldingen bij instanties In onze vorige brief van 16 april 2024 hebben wij u geïnformeerd over de vele meldingen die er de afgelopen jaren zijn gedaan over Omgevingsdienst IJsselland bij allerlei instanties, zoals: - Fiscale Inlichtingen- en Opsporingsdienst; - Autoriteit Financiële Markten; - Landelijke Klachtencommissie Ongewenst Gedrag voor de Decentrale Overheid; - Nederlandse Vereniging voor Personeelsmanagement en Organisatie- ontwikkeling; - Autoriteit Consument & Markt; - Bank Nederlandse Gemeenten; - Openbaar Ministerie; - Arbeidsinspectie; - Huis voor Klokkenluiders. 4 Van al deze instanties hebben alleen de laatste twee enkele onvolkomenheden aangetroffen (zie brief van 16 april 2024). Die onvolkomenheden zijn snel en op adequate wijze verholpen.

Zo heeft de Arbeidsinspectie ons op 16 januari 2025 laten weten dat de geconstateerde overtredingen zijn opgeheven. Een paar maanden eerder, namelijk op 22 september 2024, ontvingen wij een positief oordeel van het Huis voor Klokkenluiders over de wijze waarop Omgevingsdienst IJsselland uitvoering heeft gegeven aan de aanbevelingen van het Huis. Het Huis voor Klokkenluiders heeft het dossier daarmee gesloten. Impact op de organisatie Naast alle juridische kosten die de dienst heeft moeten maken, heeft deze situatie veel impact gehad op onze medewerkers. Namens de 11 gemeenten in IJsselland en provincie Overijssel, zetten die medewerkers zich dagelijks met veel betrokkenheid in voor een veilige, gezonde en duurzame fysieke leefomgeving in onze regio. De berichtgeving in de media had een grote impact op hen. Zij worden erop aangesproken als ze toezicht houden of anderszins contact hebben met inwoners en bedrijven in IJsselland. Daarnaast hebben de rechtbank, het gerechtshof en de Hoge Raad in hun uitspraken gewezen op het feit dat de oud-medewerker door een veelheid aan klachten in te dienen over collega’s en aangifte tegen hen te doen, zijn oud- collega’s heeft geïntimideerd en een onveilige werksituatie heeft doen ontstaan. Onze medewerkers verdienen een hart onder de riem.

Als bestuur is ons er alles aan gelegen om de impact op onze medewerkers zo beperkt mogelijk te laten zijn en hen een veilige werkomgeving te bieden. Meer informatie Op basis van feiten hebben we u met deze brief willen informeren. Mocht u als gemeenteraad, de Staten en/of college meer informatie wensen of op een andere wijze geïnformeerd willen worden, dan vragen wij u vriendelijk om contact op te nemen met de directiesecretaris van onze dienst, de heer J.H. (Jurjen) Bos. Hij is bereikbaar via: info@odijsselland.nl, 088 – 525 10 50. Namens het dagelijks bestuur van Omgevingsdienst IJsselland, voorzitter, secretaris-directeur, Maarten Offinga Jan Dirk Nijkamp