Document · PDF

13.1 College -Gemeente Steenwijkerland - Accountantsverslag 2025 (was getekend)

Raadsvergadering 22 september 2026, gemeente SteenwijkerlandBij agendapunt: Ingekomen stukken8.762 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · 34 pagina's · deel 1 van 2

3 alinea's met “verslag” (ook gelijkende woorden): 2 27 52

Pagina 1

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 Gemeente Steenwijkerland 28 MEI 2026

Pagina 2

Pagina 3

060504 030201 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND3 Resultaat & financiële positie BijlagenOnze controle Jaarrekeningcontrole en aandachtspunten Dashboard accountantscontrole Inhoudsopgave

Pagina 4

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND4 1.1 Dashboard accountantscontrole 1. Dashboard accountantscontrole

Pagina 5

 De grondslagen van de jaarrekening zijn |  Het actualiseren van de voorziening groot onderhoud is procesmatig ingericht. Het blijven |  | De gemeente hanteert in haar begroting een aanvaardbaar en het BBV wordt nageleefd. De WNT- | evalueren van het uitgevoerde versus geraamd | conservatieve systematiek. De opgenomen verantwoording van de gemeente Steenwijkerland | onderhoud voorziening maatschappelijk vastgoed | verschillenanalyse in de jaarrekening biedt daarbij voldoet aan de vereisten. | vormt een belangrijk aandachtspunt. | inzicht in de belangrijkste oorzaken van de  Wij hebben de getrouwheid en rechtmatigheid van | gerealiseerde afwijkingen en draagt bij aan het de SiSa-bijlage vastgesteld. | duiden van de financiële ontwikkelingen. VOORZIENING GROOT ONDERHOUD | GRONDEXPLOITATIES UITGELICHT | UW FINANCIËLE POSITIE  Voor groot onderhoud maatschappelijk vastgoed |  De grondexploitaties zijn in boekwaarde |  | BDO voert jaarlijks een benchmark gemeenten uit, wordt een voorziening aangehouden met als doel | toegenomen naar € 5,6 miljoen. Hiervan is Terrein | in onze landelijke benchmarkrapportage krijgt uw het egaliseren van onderhoudslasten over meerdere | Kornputkazerne met € 4,6 miljoen het meest | financiële positie een 9 als score. jaren. Deze voorziening is in 2025 toegenomen naar | omvangrijk.

Gedurende 2025 zijn 3 exploitaties |  | Het weerstandsvermogen van de gemeente € 6,6 miljoen als gevolg van een aanvullende | afgesloten. | Steenwijkerland bedraagt 6,4 (2024: 3,7). De storting. | financiële positie is te omschrijven als uitstekend en  Wij zien dat het onderhoud dat was geraamd voor |  Binnen de gemeente speelt, naast de bestaande | solide. 2025 grotendeels is uitgevoerd. In 2026 worden veel | problematiek (zoals stikstof en Natura-2000 onderhoudsuitgaves geraamd in de huidige plannen. | gebieden), ook de recente problematiek inzake |  | Gemeente Steenwijkerland heeft de afgelopen De uitvoerbaarheid achten wij onzeker, wij | netcongestie. De problematiek speelt momenteel | jaren proactief ingespeeld op de landelijke adviseren dit kritisch te monitoren voor de | bij grote stroomaansluitingen, echter is de | financiële ontwikkelingen en de bijbehorende actualisatie van volgend jaar. | verwachting dat dit op termijn nog meer kleine | uitdagingen op de middellange termijn. Vanuit het aansluitingen gaat raken. Dit kan effect hebben op | begrotingsproces is hier expliciet aandacht voor. De  Gedurende 2025 zijn | het ‘beleidsplan onderhoud | de fasering van toekomstige grondverkopen. | meerjarenbegroting laat hierdoor een positief saldo maatschappelijk vastgoed’ en het ‘beleidsplan | zien.

beheer en onderhoud wegen en paden’ vastgesteld door de raad, hiermee is invulling gegeven aan de beleidsvisie op groot onderhoud.

Pagina 6

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND6 2.1 Proces jaarrekening en aandachtspunten 2026 2. Jaarrekeningcontrole en aandachtspunten

Pagina 7

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND7 2.1 Proces jaarrekeningcontrole en aandachtspunten 2026 Proces jaarrekeningcontrole Het proces rondom de jaarrekeningcontrole hebben wij, net als in voorgaande jaren, als soepel en prettig ervaren. De kwaliteit van de aangeleverde concept-jaarrekening en de onderliggende dossiers was bij aanvang van onze werkzaamheden van goed niveau. Dit heeft bijgedragen aan een efficiënte uitvoering van de controle. Daarnaast verliepen de afstemmingen en gesprekken met de betrokken medewerkers in een constructieve en open sfeer, wat het controleproces ten goede is gekomen. In het accountantsverslag over 2024 hebben wij aandacht gevraagd voor het vertrek van medewerkers binnen het team Financieel Beleid & Control en het belang van borging van kennis richting 2025. Wij constateren dat de gemeente dit proces goed heeft gemanaged. De continuïteit en inhoudelijke kwaliteit binnen het team zijn geborgd door tijdige en passende maatregelen, hetgeen positief heeft bijgedragen aan het verloop van het jaarrekeningproces. Aandachtpunten voor 2026 Naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole hebben wij 3 aandachtspunten voor 2026: 1. Het actief blijven monitoren van de onderhoudsvoorzieningen. 2. Het voorspellend vermogen van de begroting (zie paragraaf 3.1). 3. De evaluatie van incidentele en begrotingssubsidies. 1.

Actief monitoren van de onderhoudsvoorzieningen Uw gemeente beschikt over meerdere voorzieningen, waaronder een voorziening voor onderhoud maatschappelijk vastgoed, bedoeld om onderhoudslasten gelijkmatig over de jaren te spreiden. Deze voorziening is vorig jaar opnieuw vastgesteld op basis van ramingen van toekomstig onderhoud. De gemeente heeft stappen gezet in een meer planmatige en procesmatige aanpak van onderhoud. In 2025 is geëvalueerd in hoeverre geraamd onderhoud daadwerkelijk is uitgevoerd. Deze terugblik draagt bij aan de onderbouwing van de voorziening. Als aandachtspunt voor 2026 benadrukken wij het belang van het structureel blijven vergelijken van gerealiseerd en geraamd onderhoud, om de betrouwbaarheid en actualiteit van de voorziening te borgen. Voor een nadere toelichting verwijzen wij naar paragraaf 4.4. 2. Het voorspellend vermogen van de begroting De jaarrekening, de Perspectief- en Najaarsnota geven een transparant beeld van de verschillen tussen begroting en realisatie en bieden daarmee een goede basis voor bestuurlijke duiding. Volledige voorspelbaarheid is hierdoor niet haalbaar, maar het herkennen van patronen in afwijkingen wel. Steenwijkerland heeft hierin al stappen gezet, onder meer via actualisatie van onderhoudsplannen en verbeterde verschillenanalyses.

Verdere verdieping en zichtbaarheid van de hieruit voortvloeiende acties kan het sturend vermogen van de begroting versterken. Voor een nadere duiding van de afwijkingen tussen begroting en realisatie verwijzen wij naar hoofdstuk 3.1 Begroting versus realisatie. 3. Evaluatie van incidentele en begrotingssubsidies Wij benoemen dit aandachtspunt voor 2026 vanwege mogelijke rechtmatigheidsrisico’s bij subsidies, gebaseerd op de recente rechtspraak van de Raad van State en de toelichting van de commissie BBV (2026). De gemeente mag een begrotingssubsidie alleen geven als duidelijk en aantoonbaar is dat er feitelijk maar één geschikte partij is. In dat geval moet vooraf openbaar worden gemaakt dat de gemeente van plan is deze subsidie te verlenen, en moet goed worden uitgelegd waarom juist deze partij als enige geschikt is. In 2025 is het risico hierop beperkt. Voor 2026 wordt verder bekeken onder welke voorwaarden deze vorm van subsidiëring rechtmatig kan worden toegepast. Incidentele subsidies zijn bedoeld voor uitzonderlijke situaties. Ze mogen daarom alleen worden gebruikt als het echt om een eenmalige en niet-vooraf te voorziene activiteit gaat. Als een activiteit al langer bekend is, al in voorbereiding was of past binnen bestaand beleid, dan is er géén sprake van een incidentele subsidie en mag deze vorm niet worden gebruikt.

Pagina 8

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND8 3.1 Begroting versus realisatie 3.2 Weerstandsvermogen en ratio’s 3. Resultaat & financiële positie

Pagina 9

Woningbouw | -2.491 | -5.016 | 2.525 | echter minder zichtbaar wordt, is het onderscheid tussen efficiëntere realisatie 2. Werk en economie | -1.069 | -2.414 | 1.345 | (waarbij doelen met minder middelen zijn bereikt) en niet-uitgevoerde plannen (waarbij budgetten onbenut bleven door vertraging of capaciteitsgebrek). 3. Samenredzaam | -73.791 | -76.944 | 3.153 4. Vitaal Platteland | -1.357 | -1.765 | 408 | Voorspellend vermogen: structurele patronen in beeld brengen 5. Duurzaam | -1.375 | -2.532 | 1.156 | Wij | constateren | dat | actief | wordt | gewerkt | aan | het | verbeteren | van | het 6. Leefbare steden en kernen | -30.415 | -37.309 | 6.894 | voorspellend vermogen – bijvoorbeeld | door actualisatie van | onderhoudsplannen en het | afsluiten van grondexploitatiecomplexen – en | dat | dit zichtbaar is | in de 7. Financiën en | 11.758 | 12.888 | -1.130 | toelichting. dienstverlening Algemene dekkingsmiddelen | 128.843 | 127.503 | 1.339 | Tegelijkertijd roept de omvang van de onderuitputting de vraag op in hoeverre Overhead | -18.085 | -21.807 | 3.722 | de | begroting | realistisch | aansluit | bij de uitvoeringscapaciteit | en of | dit een Onvoorzien | 176 | 728 | -552 | structureel | patroon | betreft.

| Dit nodigt | uit tot een | gesprek | over de | vraag | of budgetten bewust ruim worden geraamd om onzekerheden op te vangen, of dat Saldo van baten en lasten | 12.194 | -6.667 | 18.860 | de | organisatie | de | beschikbare | middelen | daadwerkelijk | nodig | heeft | om Onttrekkingen reserves | 13.261 | 26.827 | - 13.566 | beleidsdoelen te realiseren. Dotatie aan reserves | -12.003 | -11.230 | -773 RESULTAAT | 13.452 | 8.931 | 4.521 | De | gemeente | hanteert | in haar | begroting | een | conservatieve | systematiek. | Het verbeteren van het voorspellend vermogen is hierin mogelijk en is de gemeente ook actief mee bezig. Op zes van de zeven programma's blijft de besteding achter bij de begroting na wijziging.

Pagina 10

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND10 Van verklaren naar voorspellen De jaarrekening en de Perspectief- en Najaarsnota geven uitgebreid inzicht in de oorzaken van afwijkingen per programma. Deze transparantie is waardevol en stelt de raad in staat om goed kennis te nemen van de verschillen tussen begroting en realisatie. Waar nog winst te behalen is, betreft het systematisch terugblikken op de vraag welke afwijkingen structureel van aard zijn en welke incidenteel. Een jaarlijkse analyse van begrotingsafwijkingen, waarbij wordt onderzocht welke budgetten structureel achterblijven (onderuitputting), of doelen dan niet worden gehaald en wat daarvan de oorzaken zijn, draagt bij aan realistischere ramingen in volgende begrotingen. Dit versterkt het inzicht in de uitvoerbaarheid van beleid en ondersteunt de raad bij de kaderstellende en controlerende rol. Wij erkennen daarbij dat het begrotingsproces complex is. Ramingen zijn afhankelijk van externe factoren zoals rijksbeleid, aanbestedingsresultaten, vergunningstrajecten en arbeidsmarktomstandigheden. Volledige nauwkeurigheid is daardoor niet haalbaar. Wel biedt een terugkerende analyse van afwijkingen de mogelijkheid om patronen te herkennen en deze te benutten bij het verbeteren van toekomstige begrotingen.

Hierin zijn al stappen gezet, onder andere door de actualisatie van onderhoudsplannen en het verder verfijnen van de verschillenanalyses. De volgende stap ligt in het vergroten van de zichtbaarheid en diepgang van de hieruit voortvloeiende acties, zodat duidelijker wordt hoe deze analyses bijdragen aan het versterken van het voorspellend vermogen. Onderuitputting en financiële wendbaarheid De geconstateerde onderuitputting vraagt om duiding: deze kan duiden op efficiënte uitvoering, maar ook op vertraging of niet-gerealiseerde doelen. Voor de raad is dit onderscheid relevant voor het inzicht in doelmatigheid en doeltreffendheid. De financiële positie is robuust. De opgave voor de komende jaren is om deze solide basis te combineren met realistische ramingen en tijdige bijsturing binnen de planning- en controlcyclus. 3.1 Begroting versus realisatie (2)

Pagina 11

Pagina 12

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND12 4.1 Onze opdracht en controle 4.2 Sociaal domein 4.3 Grondexploitaties uitgelicht 4.4 Voorzieningen uitgelicht 4.5 Rechtmatigheidsverantwoording 4.6 Data-analyse 4.7 BBV , WNT en SiSa 4. Onze controle

Pagina 13

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND13 De raad heeft ons daarbij opgedragen om bij onze oordeelsvorming en rapportering uit te gaan van de hierna vermelde goedkeurings- en rapporteringstolerantie. Op basis van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO) en onze professionele oordeelsvorming hebben wij de materialiteit voor de jaarrekening als geheel bepaald op € 3.700.000. Wij houden ook rekening met afwijkingen en/of mogelijke afwijkingen die naar onze mening voor de gebruikers van de jaarrekening om kwalitatieve redenen materieel zijn. Wij zijn met u overeengekomen dat wij tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen boven de € 150.000 rapporteren, alsmede afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn. Onze controle richt zich tevens op de getrouwheid van de informatie in de WNT- verantwoording en de getrouwheid en rechtmatigheid van de SiSa-bijlage van de jaarrekening. Voor de WNT en SiSa gelden specifiek voorgeschreven rapporteringstoleranties die veelal lager zijn dan uw rapporteringstolerantie. Wij passen deze voorgeschreven WNT- en SiSa-toleranties eveneens op correcte wijze toe.

Het jaarverslag en de jaarrekening zijn verenigbaar De jaarstukken 2025 bestaan uit:  het jaarverslag 2025 (programmaverantwoording en verplichte paragrafen);  de jaarrekening 2025 (rechtmatigheidsverantwoording, balans met toelichtingen, overzicht van baten en lasten in de jaarrekening met toelichting inclusief SiSa-bijlage en taakvelden). In het onderdeel ‘programmaverantwoording’ van het jaarverslag is informatie opgenomen over ‘wat hebben we gedaan’, ‘wat hebben we bereikt’ en ‘wat heeft het gekost?’ De programmaverantwoording vormt samen met de verplicht voorgeschreven paragrafen (zoals weerstandsvermogen, bedrijfsvoering, etc.) het jaarverslag. Het jaarverslag en de jaarrekening zijn met elkaar verenigbaar. Doel en object van de controle Het doel van de controle is het geven van een onafhankelijk oordeel of de financiële overzichten van uw gemeente, in alle van materieel belang zijnde opzichten, zijn opgesteld in overeenstemming met het BBV. De reikwijdte van onze controle nader toegelicht Wij hebben de jaarrekening gecontroleerd conform de Nederlandse controle- standaarden en de met u gemaakte afspraken in de opdrachtbevestiging van 29 augustus 2025.

Tevens beoordeelden wij de verenigbaarheid van de andere informatie, inclusief de overige gegevens en het jaarverslag met de jaarrekening en of deze geen materiële afwijkingen bevatten op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins. Voor een accountantscontrole gelden inherente beperkingen, die zijn uiteengezet in de opdrachtbevestiging. Wij geven een goedkeurende controleverklaring af Aangezien de jaarrekening 2025 van uw gemeente aan de daaraan te stellen eisen voldoet, hebben wij hierbij een goedkeurende controleverklaring, gedateerd op 28 mei 2026, afgegeven. Alle bevindingen voortvloeiend uit onze controle zijn afdoende behandeld en onze controle is dan ook afgerond. Materialiteit Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fouten of fraude en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen. De materialiteit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op ons oordeel. Bij onze controlewerkzaamheden hebben wij als uitgangspunt de door de raad vastgestelde toleranties gehanteerd. 4.1 Onze opdracht en controle

Pagina 14

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND14 Wij zijn onafhankelijk van uw gemeente Op basis van Nederlands recht en overige beroepsregels, zoals de ‘Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assuranceopdrachten ’ (ViO), is vereist dat wij onafhankelijk zijn ten opzichte van onze controlecliënten. Wij zijn van mening dat door ons is voldaan aan deze eisen. Wij hebben de overige dienstverlening naast de controle van de jaarrekening beoordeeld aan de hand van onze beroepsregels en hebben geconcludeerd dat het type dienstverlening en de vergoeding onze onafhankelijkheid niet beïnvloeden. Wij hebben de automatiseringsorganisatie uitsluitend in het kader van de jaarrekeningcontrole beoordeeld De accountant dient op basis van artikel 2:393, lid 4 BW, melding te maken van zijn bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Tijdens de interim-controle hebben wij ook relevante processen met betrekking tot de geautomatiseerde gegevensverwerking getoetst. Voor onze bevindingen verwijzen wij naar onze managementletter 2025. Wij hebben de automatiseringsorganisatie van de organisatie uitsluitend in het kader van de jaarrekeningcontrole beoordeeld.

De materiële schattingen die onderhevig zijn aan de jaarrekening hebben we gecontroleerd en daartoe hebben we geen bijzonderheden aangetroffen De belangrijkste verslaggevingsgrondslagen van uw gemeente zijn uiteengezet in de grondslagen van de jaarrekening 2025. Significante verslaggevingsgrondslagen en toepassing hiervan zijn belangrijk voor de presentatie van de financiële positie van uw gemeente en de baten en lasten in de jaarrekening. Daarnaast vereisen zij van het college en het management dat zij een oordeel vormen ten aanzien van soms moeilijke, subjectieve en complexe posities vaak vanwege de noodzaak om inschattingen te moeten maken over het effect van zaken die inherent onzeker zijn. Wij hebben het door het college en het management toegepaste proces met betrekking tot significante verslaggevingsaspecten geëvalueerd en hebben gegevensgerichte controle- werkzaamheden uitgevoerd. Onze controleaanpak is gebaseerd op een risicogerichte benadering Onze controleaanpak is gebaseerd op een risicogerichte benadering, waarbij waar mogelijk gesteund wordt op de opzet, het bestaan en de werking van de aanwezige administratieve organisatie en de daarin opgenomen beheersingssystemen. Deze aanpak gaat uit van een risicoanalyse op transactiestromen, zoals verkoopactiviteiten en personeelszaken.

In de risicoanalyse hebben wij beoordeeld in hoeverre de onderkende risico’s van invloed kunnen zijn op de jaarrekening. Wij hebben voor de volgende risico’s in onze controle verhoogde aandacht gehad:  Het risico van management override of internal controls; dit is het ook op grond van de controlestandaarden te onderkennen risico dat het management buiten de getroffen interne beheersingsmaatregelen om invloed zou kunnen of willen uitoefenen op de in de jaarrekening gepresenteerde uitkomsten. 4.1 Onze opdracht en controle

Pagina 15

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND15 Strekking van de controleverklaring is goedkeurend Wij geven een goedkeurende controleverklaring af. Dit betekent dat de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de grootte en de samenstelling van zowel de baten en lasten over 2025 als van de activa en passiva per 31 december 2025 in overeenstemming met het Besluit begroting en verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV). De in de jaarrekening opgenomen rechtmatigheidsverantwoording geeft een getrouw beeld en de met de raad gemaakte afspraken hierover zijn nageleefd (zie ook verdere uitwerking in paragraaf 4.4). Daarnaast hebben wij onderstaande verschillen geconstateerd welke niet zijn verwerkt in de jaarrekening. Wij zijn met u overeengekomen dat wij tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen boven de € 150.000 rapporteren, alsmede afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve redenen relevant zijn. De gerapporteerde onzekerheden voor WMO en Jeugdzorg zijn verder toegelicht in paragraaf 4.2. De onzekerheid is ten opzichte van voorgaand jaar met € 0,4 miljoen gedaald.

ONGECORRIGEERDE CONTROLEVERSCHILLEN 2025 # Omschrijving Post/toelichting Fouten en onzekerheden (in €) Verwijzing 1 Onzekerheden WMO Sociaal domein 400.000 §4.2 2 Onzekerheden Jeugdzorg Sociaal domein 710.000 §4.2 TOTAAL 1.110.000 Materialiteit (2% voor fouten en onzekerheden) 3.700.000 Rapporteringstolerantie 150.000 4.1 Onze opdracht en controle

Pagina 16

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND16 Eén van de door ons uitgevoerde maatregelen is het bespreken van de mogelijke frauderisico’s en mogelijke fraudesituaties met verschillende personen binnen de organisatie. Daarnaast nemen wij kennis van de door u opgenomen toelichtingen in de jaarstukken. Het voorkomen en mitigeren van frauderisico’s is primair de verantwoordelijkheid van het college. Daarom hebben wij op diverse momenten met u over dit onderwerp van gedachten gewisseld. Deze besprekingen en onze controlewerkzaamheden hebben geen indicaties voor materiële fraude opgeleverd. In 2025 heeft zich een incident voorgedaan waarin activa van de gemeente zijn ontvreemd, wij hebben hierover gerapporteerd in onze managementletter en de impact is niet materieel voor de jaarrekening. Hierbij hebben wij specifiek aandacht besteed aan de veronderstelling dat er bij de opbrengstverantwoording frauderisico’s bestaan. Wij hebben in onze controleverklaring melding gemaakt van de belangrijkste frauderisico’s en hoe wij deze hebben geadresseerd.

Tijdens de controle van boekjaar 2025 betroffen dat het volgende risico:  Het risico van management override of internal controls; dit is het ook op grond van de controlestandaarden te onderkennen risico dat het management buiten de getroffen interne beheersingsmaatregelen om invloed zou kunnen of willen uitoefenen op de in de jaarrekening gepresenteerde uitkomsten. Voor een nadere uiteenzetting van onze controleaanpak ten aanzien van de frauderisico’s verwijzen wij naar onze controleverklaring 2025. Onze werkzaamheden hebben niet geleid tot specifieke aanwijzingen voor materiële fraude(risico’s) of vermoedens van materiële fraude(risico’s). Wij vinden de inschatting van het college v.w.b. het vermogen om risico’s vanuit de reguliere bedrijfsvoering financieel op te vangen aanvaardbaar In generieke zin kunnen gemeenten bij langdurige financiële tekorten een beroep doen op een extra uitkering uit het gemeentefonds. Gemeenten kunnen echter niet failliet gaan. Het gevolg hiervan is dat crediteuren en andere stakeholders nooit benadeeld kunnen worden door een faillissement. Desalniettemin is de financiële positie vanuit het perspectief van raadsleden van belang en moet het college inzicht geven in hoeverre de gemeente in staat is om de financiële risico’s vanuit de reguliere exploitatie en onverwachte tegenvallers financieel op te vangen, zonder tussenkomst van de toezichthouder.

Met de invoering van de aangepaste Nederlandse Standaard 700 dienen accountants voor gemeenten in hun controleverklaringen bij jaarrekeningen naast fraude te rapporteren over de veronderstellingen inzake de financiële risico’s in relatie tot de financiële positie. Onze controlewerkzaamheden hebben geen informatie opgeleverd die strijdig is met de veronderstellingen en aannames van het college over de gehanteerde uitgangspunten om de normale bedrijfsvoering voort te kunnen zetten. Voor een nadere uiteenzetting van onze controleaanpak ten aanzien van de veronderstellingen inzake financiële risico’s in relatie tot de financiële positie verwijzen wij naar onze controleverklaring 2025. De besprekingen met het management en onze controlewerkzaamheden hebben geen indicaties voor materiële fraude opgeleverd Bij de planning van de jaarrekeningcontrole houden wij rekening met het risico dat de jaarrekening als gevolg van fraude en onregelmatigheden onjuistheden van materieel belang zou kunnen bevatten. Daarnaast hebben wij beoordeeld in hoeverre sprake kan zijn van een risico omtrent corruptie of een risico omtrent het niet-naleven van wet- en regelgeving. 4.1 Onze opdracht en controle

Pagina 17

Pagina 18

Deze | drie | P’s | zijn | tijdens | de | jaarrekeningcontrole | besproken | met | uw medewerkers. Tijdens deze gesprekken zijn de uitgangspunten gechallenged. De grondexploitaties | zijn met | deze | uitgangspunten | per 31 | december | 2025 geactualiseerd. Boekwaarde | Mutatie verlies- | Overzicht mutatie | Boekwaarde (*€ 1.000) | 31-12-2024 | Investeringen (+) | Inkomsten (-/-) | voorziening | winstneming | 31-12-2025 Terrein Kornputkazerne | 4.073 | 813 | - | - | -247 | 4.639 Noordermaten | 1.086 | 611 | 1.455 | - | 57 | 299 Wanneperveen | 202 | 854 | 305 | - | - | 751 Overige complexen | -577 | 141 | 139 | - | 532 | -43 Totaal grondexploitaties | 4.785 | 2.419 | 1.898 | - | 342 | 5.647

Pagina 19

Een deel van het onderhoud staat gepland voor 2026, maar er zijn ook signalen dat werkzaamheden worden doorgeschoven naar latere jaren.

Pagina 20

20 ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND 4.5 Rechtmatigheidsverantwoording Status wijziging wet– en regelgeving Naar aanleiding | van | de wijzigingen | in het BBV | wijzigt vanaf | boekjaar | 2025 | het maximum | van de door | de raad | vastgestelde | verantwoordingsgrens | naar | 2%. De omvangsbasis van de verantwoordingsgrens wijzigt naar de totale lasten, exclusief de toevoegingen aan de reserves. In september 2025 is de kadernota rechtmatigheid geactualiseerd. De belangrijkste wijzigingen zijn: • De verantwoordingsgrens valt vanaf 2025 binnen de bandbreedte van 0% tot 2% van de totale lasten exclusief toevoegingen aan de reserves. • Het percentage voor de verantwoordingsgrens geldt vanaf 2025 voor de rechtmatigheidsfouten en onduidelijkheden samen. Strekking van uw rechtmatigheidsverantwoording Uw verantwoordingsgrens is door de raad bepaald op 2% van de totale lasten exclusief toevoegingen aan de reserves en is daarmee bepaald op € 3,7 miljoen. Blijkens de rechtmatigheidsverantwoording stelt het college vast dat de omvang van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties die niet rechtmatig | tot stand | zijn gekomen | € 611.000 | bedraagt. Dit | is lager dan | de | daarvoor | gestelde | verantwoordingsgrens.

Pagina 21

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND21 Voorwaardencriterium Het college toetst bij de uitvoering van haar controlewerkzaamheden of bij de uitvoering van financiële beheershandelingen binnen de geldende wet- en regelgeving is gehandeld. De relevante wet- en regelgeving is tussen het college en de raad afgestemd door middel van het normenkader. Het voorwaardencriterium is met name relevant bij de processen: subsidieverstrekkingen, participatiewet en aanbestedingen. Indien is vast komen te staan dat de gemeente niet aan het voorwaardencriterium heeft voldaan is sprake van een onrechtmatigheid. Europese aanbestedingen In het kader van de rechtmatigheidsverantwoording 2025 heeft het college de juiste toepassing van de Europese aanbestedingsrichtlijnen gecontroleerd aan de hand van een zogenaamde spendanalyse. Over 2025 blijkt uit de spendanalyse een totaal aan onrechtmatigheden van € 398.000 (2024: € 638.000). De daling van € 240.000 laat zien dat de gemeente actieve opvolging gegeven heeft aan de bevindingen van voorgaand jaar, een positieve ontwikkeling. Begrotingscriterium Het begrotingscriterium richt zich op het budgetrecht van de raad. Overschrijdingen van de lasten en overschrijdingen van investeringsbudgetten (kredieten) zijn op basis van de Gemeentewet onrechtmatig. Het totaal van de begrotingsonrechtmatigheden heeft de verantwoordingsgrens niet overschreden.

Rechtmatigheidsverantwoording in uw jaarrekening geeft een getrouw beeld Het is onze rol om de getrouwheid van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening 2025 te controleren. Wij hebben vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording in uw jaarrekening een getrouw beeld geeft. Onze controle richt zich op het bepalen of de opsomming van de onrechtmatigheden door het college toereikend is onderbouwd. De rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening richt zich op een drietal criteria die wij hieronder nader hebben toegelicht. Voor de SiSa-bijlage heeft het college negen rechtmatigheidscriteria in acht genomen. Hierbij stellen wij vast of de rechtmatigheidsverantwoording is opgesteld in overeenstemming met de afspraken die gemaakt zijn tussen de gemeenteraad en het college. Deze afspraken zijn vastgelegd in het normenkader van de gemeente Steenwijkerland, dat 15 december 2025 door de gemeenteraad is vastgesteld, en de financiële verordening. De paragraaf bedrijfsvoering is verenigbaar met de jaarrekening en bevat geen materiële afwijkingen De paragraaf bedrijfsvoering is onderdeel van het jaarverslag. Wij hebben deze paragraaf gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of deze paragraaf materiële afwijkingen bevat.

Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden van de rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening. Op grond van onze werkzaamheden zijn wij van mening dat de paragraaf bedrijfsvoering verenigbaar is met de jaarrekening en geen materiële afwijkingen bevat. 4.5 Rechtmatigheidsverantwoording

Pagina 22

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND22 Overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten en baten en investeringsbudgetten (kredieten) zijn op zichzelf niet onrechtmatig. Deze zijn echter wel onrechtmatig als deze niet tijdig tot een begrotingswijziging hebben geleid of te laat aan de raad zijn gemeld. Het college en de raad hebben door middel van de financiële verordening afspraken gemaakt over wanneer overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten en baten en investeringsbudgetten (kredieten) in een begrotingswijziging aan de raad voorgelegd moeten worden. Het college heeft de overschrijdingen van baten en/of onderschrijdingen van lasten en baten en investeringsbudgetten (kredieten) veelal tijdig voorgelegd aan de raad en er is in dit kader geen sprake van begrotingsonrechtmatigheden. Misbruik en oneigenlijk gebruik criterium Als laatste dient het college een uitspraak te doen over de naleving van bepalingen die in wet- en regelgeving zijn opgenomen met betrekking tot misbruik en oneigenlijk gebruik. Hiervoor stelt het college vast welke verplichte handhaving noodzakelijk is en welke maatregelen binnen de gemeente genomen zijn om dit te kunnen uitvoeren. Tevens stelt het college vast of de getroffen maatregelen werken. 4.5 Rechtmatigheidsverantwoording

Pagina 23

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND23 Als accountant maken wij gebruik van data-analyses om grote hoeveelheden financiële gegevens efficiënt te controleren. Daarmee kunnen wij gericht kijken naar risico’s op fouten en fraude, en tegelijk vaststellen of interne beheersmaatregelen goed hebben gewerkt. Hieronder lichten wij twee belangrijke analyses toe die wij hebben uitgevoerd op de inkoopfacturen en betalingen. Data-analyse autorisatie inkoopfacturen De gemeente verwerkt haar inkoopfacturen volledig digitaal. In dit proces is ingebouwd dat facturen boven een bepaald bedrag altijd door twee personen worden gecontroleerd (vier-ogenprincipe), waaronder een zogenoemde prestatieverklaarder. Deze controle is belangrijk, omdat hiermee wordt vastgesteld dat de geleverde prestatie daadwerkelijk heeft plaatsgevonden voordat betaling plaatsvindt. Met behulp van de data-analyse is gecontroleerd of deze maatregel gedurende het jaar goed heeft gewerkt. Uw verbijzonderde interne controle gebruikt dit ook in haar controleaanpak. Uit onze analyse blijkt dat dit vrijwel volledig het geval is. Slechts bij 6 facturen boven de grensbedragen ontbrak de prestatieverklaring. Deze hebben wij afzonderlijk en volledig gecontroleerd, waarbij geen bijzonderheden zijn geconstateerd.

Voor u als raad betekent dit dat wij hebben vastgesteld dat de gemeente in de praktijk goed borgt dat betalingen alleen plaatsvinden voor daadwerkelijk geleverde prestaties. Data-analyse op in- en uitgaande betalingen Daarnaast hebben wij alle banktransacties geanalyseerd met het oog op mogelijke fraude-indicatoren, zoals afwijkende rekeningnummers, ongebruikelijke betaalmomenten of transacties naar risicolanden. Uit deze analyse blijkt dat:  afwijkingen in bankrekeningnummers bij crediteuren verklaarbaar zijn;  er geen ongebruikelijke of risicovolle betalingen zijn vastgesteld;  er geen transacties zijn geweest met landen met een verhoogd frauderisico. Met deze analyses hebben wij gericht gekeken naar belangrijke frauderisico’s, zoals onrechtmatige betalingen of betalingen zonder geleverde prestatie. Op basis van onze werkzaamheden zijn geen aanwijzingen gevonden voor dergelijke risico’s. Daarmee krijgen wij voldoende zekerheid dat de beheersing op dit punt goed functioneert en dat betalingen rechtmatig en zorgvuldig plaatsvinden. 4.6 Data-analyse

Pagina 24

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND24 Naleving van de wettelijke verslagleggingsregels (BBV) Wij hebben vastgesteld dat uw gemeente de wettelijke verslagleggingsregels (BBV) heeft nageleefd. Wij hebben vastgesteld, op grond van de verkregen informatie in onze controle, dat de jaarrekening en het jaarverslag verenigbaar zijn en voldoen aan de eisen in de BBV voor de vorm en inhoud van het jaarverslag. Naleving van de (publicatieverplichtingen) WNT De Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector (WNT) is met ingang van 2013 van toepassing. Doelstelling van de wet is te verhinderen dat instellingen in de publieke en semipublieke sectoren rechtens in staat zijn bovenmatige bezoldigingen toe te kennen. Voor gemeenten geldt dat de gemeentesecretaris en de griffier als topfunctionaris worden aangemerkt. De algemene bezoldiging voor een topfunctionaris mag voor 2025 niet meer bedragen dan € 246.000 per jaar. De externe accountant is belast met de controle op de naleving van de WNT door de instelling. Overschrijding van de bezoldigingsnorm wordt aangemerkt als een onverschuldigde betaling, die door de topfunctionaris terugbetaald moet worden aan de instelling. Gebeurt dit niet, dan is BDO als accountant wettelijk verplicht om bij het ministerie melding te doen van deze onverschuldigde betaling.

Wij hebben tevens een meldingsplicht indien u geen of onjuiste gegevens heeft gepubliceerd in de jaarrekening. Wij hebben vastgesteld dat de bezoldigingen over 2025 niet strijdig zijn met de WNT en dat de jaarrekening 2025 voldoet aan de publicatieverplichtingen van de WNT. 4.7 BBV , WNT en SiSa

Pagina 25

| uitkering sport en | bewegen, SiSa-bijlage (Single information Single audit). Het aantal specifieke | gezondheidsbevordering, uitkeringen blijft consistent hoog na de exponentiële stijging in eerdere jaren. | cultuurparticipatie | en de Voor gemeente Steenwijkerland is sprake van 31 | specifieke uitkeringen in 2025 | sociale basis 2023–2026 (2024: 28). | M16: Bekostigingsregeling | 9.672 | 2025 | 9.447 | 9.447 opvang ontheemden Wij constateren dat de gemeente in toenemende mate wordt geconfronteerd | Oekraïne met uitdagingen ten aanzien van de besteding van ontvangen SPUK | -middelen in relatie tot de daaraan verbonden uitvoeringsvoorwaarden en | -termijnen. De beschikbare periode waarbinnen deze middelen doelmatig en rechtmatig moeten worden aangewend, lijkt in de praktijk onder druk te staan. Besteding in 2025 Hiernaast is een overzicht opgenomen van de grootste regelingen.

Pagina 26

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND26 5.1 Bevindingen SiSa-bijlage 5. Bijlagen

Pagina 27

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 – GEMEENTE STEENWIJKERLAND27 Inleiding Bij de jaarrekening wordt als bijlage de SiSa-verantwoording toegevoegd. De gemeente Steenwijkerland heeft de rechtmatige totstandkoming van de SiSa-bijlage getoetst. In onderstaande tabel zijn de te rapporteren bevindingen opgenomen. Op grond van het Besluit accountantscontrole decentrale overheden, artikel 5, lid 4, rapporteren wij in dit rapport over de fouten en onzekerheden van de specifieke uitkeringen die in 2025 in het kader van SiSa worden verantwoord. Per regeling is aangegeven of, en zo ja welke financiële fouten of onzekerheden zijn geconstateerd. Er is geen sprake van bevindingen in het kader van de SiSa, daarom zijn de kolommen ‘Financiële omvang in €’ en ‘Toelichting fout/onzekerheid’ leeg. 5.1 Bevindingen SiSa-bijlage NR.

SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG FOUT OF ONZEKERHEID FINANCIËLE OMVANG IN € TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID B2 Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek Fout B2 Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek Onzekerheid C62 Specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen van gedupeerden door de toeslagenaffaire Fout C62 Specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen van gedupeerden door de toeslagenaffaire Onzekerheid C92 Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid Fout C92 Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid Onzekerheid D8 Onderwijsachterstandenbeleid 2023 -2026 (OAB) Fout D8 Onderwijsachterstandenbeleid 2023 -2026 (OAB) Onzekerheid STREKKING CONTROLEVERKLARING 2025 Strekking controleverklaring getrouwheid (jaarrekening) Goedkeurend Strekking controleverklaring rechtmatigheid (SiSa-bijlage) Goedkeurend

Pagina 28

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 - GEMEENTE STEENWIJKERLAND28 5.1 Bevindingen SiSa-bijlage NR. SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG FOUT OF ONZEKERHEID FINANCIËLE OMVANG IN € TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID D14 Regeling specifieke uitkering inhalen COVID -19 gerelateerde onderwijsvertragingen Fout D14 Regeling specifieke uitkering inhalen COVID -19 gerelateerde onderwijsvertragingen Onzekerheid D23 Regeling eenmalige specifieke uitkering en subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen Fout D23 Regeling eenmalige specifieke uitkering en subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen Onzekerheid E44B Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021 –2027 (SiSa tussen medeoverheden) Fout E44B Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021 –2027 (SiSa tussen medeoverheden) Onzekerheid E83B Tijdelijke regeling specifieke uitkering bodem 2022 Fout E83B Tijdelijke regeling specifieke uitkering bodem 2022 Onzekerheid E84 Regeling stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2022 - 2023 Fout E84 Regeling stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2022 - 2023 Onzekerheid E103 Tijdelijke stimuleringsregeling slim, veilig, doelmatig en duurzaam gebruik van mobiliteitsinfrastructuur 2023 -2027 Fout E103 Tijdelijke stimuleringsregeling slim, veilig, doelmatig en duurzaam gebruik van mobiliteitsinfrastructuur 2023 -2027 Onzekerheid E120 Regeling specifieke uitkering verkeersveiligheidsmaatregelen 2025-2030 Fout E120

Regeling specifieke uitkering verkeersveiligheidsmaatregelen 2025-2030 Onzekerheid

Pagina 29

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 - GEMEENTE STEENWIJKERLAND29 5.1 Bevindingen SiSa-bijlage NR. SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG FOUT OF ONZEKERHEID FINANCIËLE OMVANG IN € TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID G2 Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2025 Fout G2 Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2025 Onzekerheid G2 Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire gebundelde uitkering Participatiewet in jaar T_gemeentedeel 2025 Fout G2 Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffairegebundelde uitkering Participatiewet in jaar T_gemeentedeel 2025 Onzekerheid G3 Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004_gemeentedeel 2025 Fout G3 Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004_gemeentedeel 2025 Onzekerheid G3 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2024 Fout G3 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire levensonderhoud BBZ in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2025 Onzekerheid G3 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen

BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2025 Fout

Pagina 30

ACCOUNTANTSVERSLAG 2025 - GEMEENTE STEENWIJKERLAND30 5.1 Bevindingen SiSa-bijlage NR. SPECIFIEKE UITKERING OF OVERIG FOUT OF ONZEKERHEID FINANCIËLE OMVANG IN € TOELICHTING FOUT/ONZEKERHEID G3 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2025 Onzekerheid G3 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ en achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BOB in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2025 Fout G3 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ en achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BOB in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2025 Onzekerheid G3 BBZ vanaf 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2025 Fout G3 BBZ vanaf 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2025 Onzekerheid G10 Wet

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Paginanummers tellen de pagina's van het PDF, niet de nummers die op de pagina's gedrukt staan. Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://steenwijkerland.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/65910e44-f79e-4f87-940c-69708cbcbcab?agendaItemId=a3c265bb-f679-4cd6-8545-2ae68656a12c