12.0 VNG_ledenbrief 26-036_Bekendmaking invulling vacatures VNG-bestuur en commissies
Tekst van het document
Vereniging van Nederlandse Gemeenten Nassaulaan 12 Den Haag | Postbus 30435 | 2500 GK Den Haag 070 - 373 83 93 | info@vng.nl | vng.nl 1/6 Geachte leden van college en gemeenteraad, Op 21 september heeft de Voordrachtscommissie van de VNG haar enkelvoudige voordracht vastgesteld voor de invulling van 255 vacatures van de in totaal 269 opengestelde vacatures in de bestuurlijke organisatie van de VNG. De kandidaten op deze voordracht, uitgezonderd de kandidaten voor de commissie Europa en Internationaal, zijn vervolgens door het bestuur van de VNG op 24 september jl. benoemd tot waarnemer: commissievoorzitter (tevens lid bestuur), lid bestuur, lid commissie en lid college. Dit waarnemerschap geldt voor de periode van 24 september tot de Najaars ALV van 11 december. In die ALV worden de tot waarnemer benoemde kandidaten en eventuele tegenkandidaten aan de leden voorgelegd. Door de benoeming van waarnemers kan de bestuurlijke organisatie van de VNG ook in de periode tot aan de Najaars ALV haar taken ten behoeve van de leden op een goede wijze vervullen. In totaal 12 vacatures in het College voor Arbeidszaken en 2 vacatures in het College voor Dienstverleningszaken konden in deze vacatureronde helaas niet worden ingevuld bij gebrek aan voldoende benoembare kandidaten.
Op basis van het Reglement van de commissie Europa & Internationaal zijn de voorgedragen kandidaten voor de internationale delegatie door het bestuur benoemd. De voorgedragen kandidaten voor de delegaties naar het Comité van de Regio’s en het Congres van Lokale en Regionale Overheden worden formeel benoemd door Raad van Ministers van de Europese Unie respectievelijk de Raad van Ministers van de Raad van Europa. In de bijlage bij deze ledenbrief ontvangt u het overzicht van de nieuwe samenstelling van bestuur, commissies en colleges. Aan de leden Onderwerp Bekendmaking invulling vacatures VNG-bestuur en commissies Datum 25 september 2026 Ons kenmerk U202600437 Lbr. 26/036 Telefoon 070 3738393 Bijlage(n) 1 Vereniging van Nederlandse Gemeenten 2/6 Voorzitter Sharon Dijksma en vicevoorzitter Mark Boumans hebben een doorlopende benoemingstermijn. Daarnaast is er een aantal leden van de commissie Europa & Internationaal met een doorlopende termijn in verband met afwijkende Europese en internationale benoemingsgronden. In deze ledenbrief gaan wij achtereenvolgens in op: 1. Achtergrond van de vacatures in de bestuurlijke organisatie van de VNG 2. De enkelvoudige voordracht van de Voordrachtscommissie en de benoeming tot waarnemer van de door de Voordrachtscommissie voorgedragen kandidaten 3. De verdere procedure en de mogelijkheid van het stellen van tegenkandidaten 1.
Achtergrond vacatures in de bestuurlijke organisatie van de VNG Inrichting bestuurlijke organisatie VNG De bestuurlijke organisatie van de VNG is in de Najaars ALV van 28 november 2025 als volgt gewijzigd: - De Tijdelijke commissie Asiel & Migratie is vervangen door de vaste adviescommissie Asiel, Migratie & Integratie - De vaste adviescommissie Raadsleden & Griffiers is omgevormd tot de vaste adviescommissie Lokaal Bestuur & Democratie - De vaste adviescommissie Participatie, Schuldhulpverlening & Integratie is omgevormd tot de vaste adviescommissie Participatie, Werk & Inkomen - Het College voor Dienstverleningszaken is uitgebreid van elf naar zestien leden. Daarmee bestaat de bestuurlijke organisatie van de VNG in de nieuwe bestuursperiode uit het bestuur, tien vaste adviescommissies en twee colleges. Uitgangspunten voor de kandidaatstellingsprocedure Algemene uitgangspunten De belangrijkste uitgangspunten zijn in deze procedure ongewijzigd gebleven: - Alleen de voorzitter en vicevoorzitter van de VNG en een aantal leden van de commissie Europa & Internationaal hebben een doorlopende termijn.
Alle overige vacatures worden opengesteld (inclusief het commissie/collegevoorzitterschap) - Voor leden van bestuur en commissies geldt statutair een maximum van twee benoemingstermijnen van vier jaar (dit is statutair bepaald) - Bij de selectie van kandidaten staat kwaliteit nadrukkelijk voorop - De bestuurlijke organisatie is herkenbaar voor de achterban, maar hoeft niet per se exact representatief te zijn op criteria als gemeentegrootte en partijpolitieke kleur - Profielschetsen voor het bestuur, de commissies en colleges bevatten de belangrijkste thema’s voor de komende vier jaar - Op basis van de thema’s in de profielschetsen worden de leden voor bestuur, commissies en colleges geworven - Naast de provinciale afdelingen worden ook andere gremia gevraagd om aanbevelingen te doen voor kandidaten uit hun specifieke achterban, waaronder zowel de netwerken G4, Vereniging van Nederlandse Gemeenten 3/6 G40, M50 (middelgrote gemeenten), P10 (plattelandsgemeenten), K80 (kleinere gemeenten) en R8 (grotere herindelingsgemeenten) als de verenigingen van doelgroepen: de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden, het Nederlands Genootschap van Burgemeesters, de Wethoudersvereniging, de Vereniging van Gemeentesecretarissen en de Vereniging van Griffiers.
Ook is de Scoutingscommissie lokale partijen opnieuw gevraagd om aanbevelingen voor kandidaten van lokale partijen en partijloze kandidaten. 2. Enkelvoudige voordracht van de Voordrachtscommissie en benoeming tot waarnemer Samenstelling Voordrachtscommissie Op basis van het Huishoudelijk Reglement van de VNG is een onafhankelijke Voordrachtscommissie belast met het doen van voordrachten aan de ALV voor de samenstelling van het bestuur en de vaste adviescommissies. De huidige Voordrachtscommissie bestaat uit: - René Verhulst (burgemeester Ede - CDA) – voorzitter - Jannewietske de Vries (burgemeester Súdwest-Fryslân – PvdA) – vicevoorzitter - Lennart van der Linden (wethouder Barendrecht – Lokale partij) - Sebastiaan Vliegen (raadslid Voerendaal – VVD) - René Grotens (secretaris Zeist) - Eveline Hamelink-Van Rens (griffier Lansingerland) - Leonard Geluk (Algemeen directeur VNG) - NB) Vanaf 1 oktober 2026 wordt Pieter Jeroense als nieuwe Algemeen directeur VNG in die hoedanigheid lid van de Voordrachtscommissie. De lastige puzzel van de Voordrachtscommissie Bij de vaststelling van haar enkelvoudige voordracht zag de Voordrachtscommissie zich geplaatst voor de opdracht om uit ruim 600 aanmeldingen de opengestelde 269 vacatures in bestuur en commissies in te vullen. Dat betekende dat de Voordrachtscommissie een keuze moest maken uit een ruim aanbod van kwalitatief goede kandidaten.
De Voordrachtscommissie heeft in haar voordracht naast de persoonlijke kwaliteiten van de kandidaten rekening gehouden met onder meer de aanbevelingen van de provinciale afdelingen, verenigingen van doelgroepen (NGB, VGS, VvG, Wethoudersvereniging en NVvR), netwerken van gemeenten (G4, G40, M50, P10, K80 en R8) en de Scoutingscommissie lokale partijen. Andere aspecten waarmee rekening is gehouden zijn de representativiteit van bestuur en commissies op criteria als politieke partij, gemeentegrootte en geslacht. De Voordrachtscommissie meent met haar uiteindelijke voordracht recht te hebben gedaan aan de verschillende wensen en verwachtingen. Hierna geven wij een toelichting op de totstandkoming van de voordracht. De Voordrachtscommissie was allereerst gebonden aan de bepalingen in Statuten en Huishoudelijk Reglement van de VNG. Daarnaast hanteert de Voordrachtscommissie reeds geruime tijd een aantal aanvullende uitgangspunten, waaronder het uitgangspunt dat elke provincie in het bestuur en in iedere commissie is vertegenwoordigd. Vereniging van Nederlandse Gemeenten 4/6 Voor de goede orde, juist bij de samenstelling van het bestuur van de VNG zijn de mogelijkheden beperkt om aan een evenwichtige verdeling op de verschillende criteria en aan de voordrachten van de diverse netwerken tegemoet te komen.
Zo worden de commissievoorzitters in eerste aanleg op hun persoonlijke ervaring en expertise geselecteerd, waarbij vervolgens rekening is gehouden met een evenwichtige politieke verdeling in het cohort voorzitter/vicevoorzitter/ commissievoorzitters. Voorts is statutair voorgeschreven dat in het bestuur minimaal drie raadsleden, één secretaris en één griffier zitting hebben. Tenslotte hanteert de Voordrachtscommissie ook voor het bestuur het uitgangspunt dat iedere provincie is vertegenwoordigd. Werkwijze Voordrachtscommissie De Voordrachtscommissie selecteert per vacature één kandidaat. In aanvulling op de hiervoor genoemde uitgangspunten heeft de Voordrachtscommissie er nadrukkelijk naar gestreefd om: - het aandeel van vertegenwoordigers van lokale partijen en partijlozen in bestuur en commissies verder te vergroten, waarbij dankbaar gebruik is gemaakt van het werk van de Scoutingscommissie lokale partijen - de diversiteit in de samenstelling van bestuur en commissies te vergroten, onder meer door waar mogelijk de voorkeur te geven aan vrouwelijke kandidaten. De Voordrachtscommissie heeft de aanbevelingen van de provinciale afdelingen, gemeentelijke netwerken (G4, G40, M50, P10, K80 en R8) en verenigingen van doelgroepen (NGB, VGS, VvG en NVvR; de Wethoudersvereniging heeft geen aanbevelingen gedaan) zwaar laten wegen.
Ook hebben de aanbevelingen van de Scoutingscommissie lokale partijen zwaar meegewogen. Voor de goede orde, daarbij blijven het persoonlijke netwerk, ervaring en expertise van kandidaten een belangrijke factor in de afwegingen. Vertegenwoordiging lokale partijen en partijlozen gelijk gebleven Op verzoek van de VNG heeft de Scoutingscommissie lokale partijen opnieuw in het hele land de aandacht gevestigd op de nieuwe vacatures. Marco Pastors (directeur Nationaal Programma Rotterdam Zuid en voormalig wethouder Rotterdam) en Lennart van der Linden (lid van de Scoutingscommissie en van de Voordrachtscommissie) hebben zich met een landsdekkende scoutingscommissie ingezet om zoveel mogelijk kwalitatief goede kandidaten zich te laten aanmelden. Daarbij heeft de Scoutingscommissie zich opnieuw gericht op zowel vertegenwoordigers van lokale partijen als partijloze bestuurders. Het aandeel van vertegenwoordigers van lokale partijen, inclusief partijloze kandidaten, in VNG bestuur en commissies is in de huidige vacatureronde gelijk gebleven met 26%. Dit aandeel is sinds 2014 gestegen van 10% naar 26%. Van de aangemelde kandidaten in deze vacatureronde was in totaal 25% lid van een lokale partij of partijloos. Gerelateerd aan de uitkomst van de raadsverkiezingen, waarin 33,41% van de stemmen naar lokale partijen ging, betekent dit nog steeds een ondervertegenwoordiging.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten 5/6 Aandeel vrouwen gelijk gebleven De Voordrachtscommissie heeft ook een voorkeursbeleid gevoerd om het aandeel van vrouwen in de bestuurlijke organisatie te vergroten. Dit aandeel is gestegen van 30% in 2018 naar 36% in 2022 en is in deze vacatureronde gelijk gebleven met 36%. Het aantal vrouwelijke kandidaten voor de vacatures is gestegen van 27% in 2018 naar 31% in 2022 naar 33% nu. Het percentage vrouwelijke kandidaten verschilde sterk per commissie, waardoor er in een deel van de commissies nog steeds een aanzienlijke ondervertegenwoordiging van vrouwen is. Representativiteit nieuwe samenstelling bestuur en commissies De beschikbaarheid en achtergrond van kandidaten voor het bestuur en voor de verschillende commissies was erg wisselend. Voor sommige commissies waren er veel kandidaten, voor anderen weinig. Soms waren er veel vrouwelijke kandidaten, soms weinig. Ook de partijpolitieke achtergrond van de kandidaten wisselde. Dat betekent dat er voor het bestuur en per commissie niet altijd een exact representatieve samenstelling mogelijk was. De Voordrachtscommissie heeft wel gepoogd om tot een herkenbaar en representatief totaalbeeld van bestuur en commissies te komen.
Hierna brengen wij de representativiteit van bestuur en commissies in beeld op de criteria M/V-verhouding, politieke partijen, provincie, gemeentegrootte en functiedoelgroep. M/V Politieke partijen Provincies (*) Gemeente- grootte Doelgroepen 36% vrouw Lokaal 18% Brabant 15% 0-25.000 12% Raadslid 10% 64% man Partijloos 8% Drenthe 5% 25-50.000 28% Griffier 4% CDA 16% Flevoland 5% 50-100.000 29% Burgemeester 28% D66 12% Friesland 6% 100.000+ 20% Wethouder 47% Pro 20% Gelderland 9% G4 11% Secretaris 8% VVD 19% Groningen 6% Overig 7% Limburg 5% Noord-Holland 10% Overijssel 8% Utrecht 8% Zeeland 5% Zuid-Holland 17% (*) Het uitgangspunt dat iedere provincie in het bestuur en in iedere commissie is vertegenwoordigd leidt ertoe dat provincies met weinig inwoners (en weinig kandidaten) relatief zijn oververtegenwoordigd. Vereniging van Nederlandse Gemeenten 6/6 3. Verdere procedure tot en met de Najaars ALV van 11 december 2026 Openstelling van de mogelijkheid tot het stellen van tegenkandidaten Op 6 november, vijf weken voor de Najaars ALV van 11 december, zal de mogelijkheid worden geopend tot het stellen van tegenkandidaten. De procedure daarvoor luidt als volgt: - Tot uiterlijk 20 november, drie weken voor de Najaars ALV, kunnen per vacature andere kandidaten worden gesteld.
Deze kandidaatstelling kan slechts geschieden door het lid van de Vereniging waarvan de kandidaat lid is van een bestuursorgaan, de secretaris of de griffier is en dient mede ondersteund te worden door tien andere gemeenten - Het bestuur brengt uiterlijk 27 november, twee weken voorafgaand aan de Najaars ALV, de namen van de gestelde kandidaten ter kennis van de leden. Uit deze kandidaten benoemt de Najaars ALV op 11 december a.s. de leden in de vacatures in het bestuur, commissies en de colleges. Slotwoord Wij zijn alle kandidaten voor bestuur, commissies en colleges zeer dankbaar voor hun bereidheid om een bijdrage te leveren aan het werk van onze vereniging. De waarnemende leden in bestuur en commissies wensen wij veel succes toe in de komende periode. Wij kunnen ons goed voorstellen dat er teleurstelling is bij kandidaten die veel werk hebben gestoken in hun motivatie, vaak ook met ondersteunende aanbevelingen, en toch niet zijn voorgedragen. Hiervoor hebben wij, met respect voor de vertrouwelijkheid van alle aanmeldingen en aanbevelingen, geprobeerd om te laten zien hoe complex de puzzel van de Voordrachtscommissie opnieuw was. Wij hopen dat de kandidaten die niet zijn voorgedragen op een andere wijze toch hun bijdrage willen leveren, aan het werk van de Vereniging.
Tenslotte zijn wij de Voordrachtscommissie zeer dankbaar voor het uitvoeren van deze moeilijke en voor het functioneren van onze vereniging belangrijke opdracht. Met vriendelijke groet, Vereniging van Nederlandse Gemeenten dr. mr. L.K. Geluk Algemeen directeur