Woonzorgvisie en kernvisies 2404168.pdf
Tekst van het document
Als mensen willen verhuizen uit hun huidige woning dan is het zaak dat in de kleine kern voldoende aanbod is aan geschikte nieuwbouw woningen om ook op hogere leeftijd te kunnen wonen, zoals appartementen of grondgebonden levensloopbestendige31 woningen. In het geval mensen daadwerkelijk gezondheidsklachten krijgen en het moeilijker wordt om zelfstandig te kunnen blijven wonen is het wenselijk dat er in de verschillende kernen kleinschalige woonzorgcomplexen worden gerealiseerd. Dit sluit aan bij het landelijke beleid en hiervoor wordt dan ook ruimte geboden. Het is nadrukkelijk niet de bedoeling, vanwege het belang om zo dicht mogelijk bij de voorzieningen te wonen dat er ruimte wordt geboden voor dergelijke nieuwe ontwikkelingen in het buitengebied. Tegen over de mensen die willen verhuizen staat een nog grotere groep ouderen die in hun eigen woning wil blijven wonen. Dan is het wel wenselijk dat men in de eigen woning ook kan blijven wonen en dat deze geschikt is, of wordt gemaakt om tot op hoge leeftijd te blijven wonen. (zie ook paragraaf 6.3. zelfredzaamheid). Bestaande woningen kunnen worden aangepast door drempels in de woning te verwijderen, een traplift aan te brengen, beugels aan te brengen in douche en toilet, domotica32 maatregelen te treffen etcetera. Om dit mogelijk te maken kunnen mensen nu al een stimuleringslening aanvragen bij de gemeente.
Dit is een lening onder gunstige condities, (lage rente) die de gemeente verstrekt aan bewoners van eigen woningen om hun woning geschikt te maken. De corporaties kijken bij de nieuwbouw van sociale huurwoningen ook nadrukkelijk naar de geschiktheid van de woningen en ook bij renovatie van bestaande huurwoningen wordt hier naar gekeken. 30
Een levensloopbestendige woning is een woning die geschikt is voor verschillende levensfasen. De woning is zo gebouwd dat de bewoners erin kunnen blijven wonen als hun levensomstandigheden veranderen, bijvoorbeeld door ouderdom, ziekte of een handicap. In de praktijk is dit vaak een nultredenwoning. 31 Levensloopbestendige woning: Woning waarbij woon, slaapkamer en badkamer op de begane grondvloer zijn gelegen 32 Domotica: Met domotica kunnen zorgbehoevenden zelfstandiger leven. Domotica zijn allerlei technische hulpmiddelen die taken in en om het huis automatiseren. En zo iemands zorg makkelijker maken en de veiligheid vergroten.
53 Bewoners kunnen ook een aanvraag doen bij de Wmo (zie ook zelfredzaamheid paragraaf 6.3.). Hierbij wordt onderzocht in welke mate bewoners belemmeringen ondervinden bij het gebruik van hun woning als gevolg van hun beperking(en). Voor Wmo voorzieningen geldt een plicht tot het betalen van een eigen bijdrage, deze is niet inkomensafhankelijk. 33. De verwachting is dat het rijk binnen enkele jaren de regelgeving zodanig gaat aanpassen dat het inkomen wel een rol gaat spelen. Dit houdt dan in dat mensen met een hoog inkomen ook een hoge eigen bijdrage gaan betalen. 6.4.2 Mantelzorgwoningen De wens is geuit om mantelzorgwoningen die geplaatst worden via de landelijke regeling ook te handhaven als de persoon aan wie de mantelzorg wordt verleend overlijdt of verhuist. De landelijke regelgeving is zodanig opgesteld dat de mantelzorgwoning dient te verdwijnen als degene aan wie de mantelzorg wordt verleend er niet meer woont. Vaak is deze termijn in de praktijk vrij kort. Dit vormt een belemmering voor veel mensen om deze toch vrij grote investering te doen. In het buitengebied bepaalt de provincie op dit punt de regels. Op basis van het huidige provinciale beleid zijn er geen mogelijkheden om aan de wens van de bevolking te voldoen. In bestaand stedelijk gebied (bebouwde kom) kan de gemeente bepalen wat er wel of niet kan, ook ten aanzien van dit onderwerp.
Daarom wordt aan deze wens tegemoet gekomen door de bouw van permanente mantelzorgwoningen toe te staan in de bebouwde kom onder bepaalde randvoorwaarden. Immers naast het belang van de aanvrager staat ook altijd het belang van omwonenden, in dit geval voornamelijk de direct aangrenzende buren. Onder welke voorwaarden mantelzorgwoningen kunnen blijven staan wordt nog nader uitgewerkt door aanpassing van de bestemmingsplannen/omgevingsplannen34. Mocht het provinciale beleid op dit punt wijzigen dan zal ook het gemeentelijk standpunt worden dat onder de nog te stellen randvoorwaarden in het buitengebied mantelzorgwoningen kunnen blijven staan na overlijden of verhuizing van de bewoner. Bij de eerste vergunningverlening voor een mantelzorgwoning zal altijd gekeken worden of mantelzorg noodzakelijk is. Via Vraagwijzer zal dan, net als nu, in het in het kader van de Wmo een melding worden gedaan, waarna een onderzoek naar de noodzaak van mantelzorg wordt gedaan. Op basis van de resultaten van dit onderzoek wordt een besluit genomen over de vergunningverlening van de mantelzorgwoning. 6.4.3. Huisvesting bijzondere doelgroepen zowel in wooncomplexen als in de bestaande reguliere woningvoorraad vergt extra aandacht ook in relatie tot de directe woonomgeving Verdere uitwerking staat opgenomen in hoofdstuk 8 huisvesting bijzondere doelgroepen.
6.4.4 Toewijzingsbeleid levensloopbestendige (sociale) huurwoningen Stadlander en Woonkwartier wel of niet enkel aan senioren? Zowel Stadlander en Woonkwartier labelen al levensloopbestendige sociale huurwoningen die alleen worden toegewezen aan senioren. Dit geldt echter niet voor elk complex. Nadeel hiervan is
33
WMO: Wet maatschappelijk ondersteuning. De gemeenteraad heeft een verordening vastgesteld op d.d. 3011-2017 op basis waarvan mensen subsidie kunnen aanvragen voor het levensloopgeschikt maken van de woning. Er is geen inkomensgrens gesteld wel dient er een medische noodzaak aanwezig te zijn om de woningaanpassing te realiseren. 34 Bij de introductie van de omgevingswet per 1-1-2024 wordt niet langer meer gesproken over bestemmingsplannen maar over omgevingsplannen
54 dat dan andere woningzoekenden dan senioren minder kans hebben om voor een een sociale huurwoning in aanmerking te komen. Tot nu toe is het labelen van sociale huurwoningen nooit onderwerp van gesprek geweest bij het opstellen van de prestatieafspraken. Bij de de opstelling van de nieuwe prestatieafspraken 35 die zullen gelden vanaf 2025 zal dit onderwerp worden meegenomen. Samenvatting wonen gemeentebreed Beleidsmatig uitgangspunt is dat mensen in hun eigen kern kunnen blijven wonen ook als ze op leeftijd zijn of te maken krijgen met een noodzaak tot een aangepaste rolstoel- of rollator vriendelijke woning. Voor de grote groep die niet wil verhuizen als ze op leeftijd zijn zal de nadruk vooral komen te liggen op het levensloopgeschikt maken van de eigen koopwoning en de huurwoningen. Hiervoor zijn nu al financiële instrumenten beschikbaar, de stimuleringslening (alleen voor koopwoningen) en via de Wmo (=Wet maatschappelijk ondersteuning). De nieuwbouw van levensloopbestendige woningen en woonzorgcomplexen en mantelzorgwoningen kunnen een bijdrage leveren aan het doel om langer zelfstandig in de eigen kern te kunnen wonen. De regelgeving voor de bouw van mantelzorgwoningen binnen de bebouwde kom zal worden gewijzigd om het vooral financieel aantrekkelijker te maken om een mantelzorgwoning te bouwen.
Bij de opstelling van de nieuwe prestatieafspraken die zullen gelden vanaf 2025 zal het onderwerp om wel of niet levensloopbestendige sociale huurwoningen te labelen voor de doelgroep senioren worden meegenomen.
6.5 Zelfredzaamheid (opbrengsten participatie gemeentebreed) De hierboven genoemde maatregelen hebben alleen betrekking op de woningen. De vraag of men in de eigen woning wil en kan blijven wonen is echter ook afhankelijk van andere aspecten zoals voorzieningen in het algemeen. Dit punt wordt verder toegelicht in hoofdstuk 7 sociale aspecten (welzijn). In dit hoofdstuk wordt verder ingegaan op het aspect zelfredzaamheid in relatie tot de aanwezigheid van zorg/medische voorzieningen en de inrichting van de openbare ruimte. Ook de openbare ruimte moet toegankelijk zijn voor minder validen. Uit de bijeenkomsten met de bevolking en deskundigen kwamen de volgende punten naar voren:
35
Onbekendheid met aanbod Vraagwijzer bij gedeelte van de bevolking. Betere afstemming en samenwerking tussen verschillende welzijn- en zorgorganisaties, maar ook met de vrijwilligersorganisaties zou wenselijk zijn;
Prestatieafspraken zijn een vrijwillige, maar niet vrijblijvende overeenkomst tussen drie partijen: de huurdersorganisatie, gemeente en corporatie. Een belangrijke achterliggende gedachte bij het maken van prestatieafspraken is dat samenwerking nodig is om de volkshuisvestingsdoelen te bereiken. In de toekomst wordt verwacht dat ook welzijn- en zorgorganisaties worden betrokken bij de prestatie-afspraken.
55
Aandacht voor mensen die zelf niet om hulp kunnen of willen vragen terwijl ze dit wel nodig hebben; Aanpassingen van eigen woning; Doorstroming bevorderen; Financiële ondersteuning/begeleiding zeker voor mensen met een lager inkomen is van belangrijk om zelfstandig te kunnen blijven wonen; Waar het betreft eenvoudige zorg zouden mensen meer zelf kunnen doen; Belang van ontmoeting/ontmoetingsplekken en tegengaan van eenzaamheid; Aandacht voor goede voorlichting en cursussen; Te kort aan huisartsen; Belang van bewegen. Initatieven bevorderen (genoemd in de kernbijeenkomsten in Dinteloord en Welberg); Inrichting toegankelijk openbare ruimte In beperkt aantal kernen genoemd. Maar wordt gemeente breed opgepakt. Specifieke kernproblematiek in De Heen, Nieuw-Vossemeer en Dinteloord. Inrichting toegankelijkheid horeca (Ingebracht door de adviesraad sociaal domein als reactie op het ontwerp)
6.5.1 Onbekendheid met aanbod Vraagwijzer bij gedeelte van de bevolking Uit de gehouden kernbijeenkomsten bleek dat de bekendheid met het aanbod van Vraagwijzer gering is. Het is van belang om de bekendheid van Vraagwijzer te vergroten, zodat mensen die hulp nodig hebben dit ook sneller gaan zoeken. Om de bekendheid te vergroten wordt daarom in deze woonzorgvisie gestart met een korte uitleg van Vraagwijzer en de werkzaamheden die ze uitvoeren. In overleg met Vraagwijzer en communicatie zal bekeken worden hoe de bekendheid naar de toekomst toe te vergroten. In het kader op de volgende bladzijde wordt aangegeven wat Vraagwijzer doet en welke organisaties hieraan deelnemen. Intakers36 WijZijn37 MEE/Memo38 Ernaartoe team39 Bij Vraagwijzer werken ongeveer 50 mensen, werkzaam bij verschillende instellingen, waaronder ook de gemeente. De gemeente is dus slechts één van de deelnemende partijen aan Vraagwijzer. Dit zijn : Intakers28 ,WMO consulenten, kwaliteitsmedewerker sociaal domein, informatieanalist, WMO backoffice, jeugdprofessionals ( in dienst van Spring )backoffice jeugd, Maatschappelijk werkers ( in dienst van WijZijn29 ) welzijnswerkers ( WijZijn) jongerenwerkers ( WijZijn ) buurtsportcoaches, leerplichtambtenaar, vrijwilligers ( WijZijn) Digi punt, ISD klantmanager Stadlander. MEE/Memo30 ondersteuning Ernaartoe team, Samen Scheiden team.
In deMeer toegang zorgt vraagwijzer er zoveel voor dat ze op huisbezoek gaan bij de klant 6.5.2. en betere samenwerking tussenmogelijk welzijn en zorgorganisaties met de juiste mensen uit het voorliggend veld. Bijvoorbeeld een huurder van een woning van woningstichting Stadlander heeft een woningaanpassing nodig maar heeft ook 36 De intaker heeft als rol om, op basis van de vraag waarmee de inwoner zich meldt, goed door te vragen en in geldproblemen. Dan gaat de WMO consulent samen met in dit geval lid Ernaartoe team31 op te schatten wat het meest geschikte vervolgproces is om de inwoner te helpen. 37 huisbezoek om samen z.s.m. de inwoner weer op pad te helpen. Het Ernaartoe team is een WijZijn Steenbergen is een brede welzijnsorganisatie actief in de gemeente. WijZijn is er voor iedereen: jong wat voorsociale iedereen bereikbaar is. Zij gaan in op signalen betreffende zorgmijders. Gaan énteam oud, ongeacht achtergrond of beperking. WijZijn Steenbergen maakt onderdeel uit van Vraagwijzer endaar helptproberen inwoners van de gemeente om een oplossing te vinden over bijvoorbeeld geldzaken, relatie, werk, binnen te komen en hulp te bieden. Het Ernaartoeteam is opgericht op grond school, gezin of bij huiselijk geweld.
van het raadsakkoord en is een voorbeeld van de uitwerking van het Gezond en Actief leven 38 MEE/Memo :Praktijk voor geestelijke gezondheidszorg actief in West-Brabant-west en Zeeland. 39 Akkoord (GALA). Dit doen zij ook vaak met ondersteuning vanuit MEE/MEMO. Het gaat er dus Het Er naar toe Team bestaat uit diverse hulpverleners, met ieder hun kennis en achtergrond. Dit team gaat dat er bij Stadlander lijnen zijnhulp metkunnen, gemeente Hebben inwoners opom meldingen af van inwonerskorte die niet zelf om willenen of welzijnspartijen. durven vragen. Inwoners kunnen iemand hun huis/huisvesting dandat trekken we samen op met de wordt bijproblemen Vraagwijzer met aanmelden, zonder dat zij weten de melder een melding heeftStadlander, gemaakt. Perzodat melding erinwoner gekeken welke het meestmensen passend betalingsachterstanden zijn. Het Ernaartoe Team kijkt er ,nodig is en begeleid, weer hulpverleners verder kan. Hebben bvwat huur dan komt dit uit wanneer nodig, naar een hulpverlening traject. het “Vroeg signaleringssysteem”. Ook hier gaan dan mensen uit het Ernaartoe team op huisbezoek. De kracht van Vraagwijzer zit echt in de korte lijnen tussen hulpverleners van verschillende instanties, dit zorgt ervoor dat de klant snel en goed geholpen wordt.
56 Woningstichting Woonkwartier heeft de pilot ‘Kom aan Tafel’ gestart in de kern Dinteloord. Hier komen professionals op het gebied van wonen, welzijn, zorg en vrijwilligersorganisaties bij elkaar in het kantoor van Woonkwartier aan het Raadhuisplein. Het doel van deze structurele ontmoetingen is om meer kennis op te doen van elkaar, elkaars werkterrein, voorzieningen en faciliteiten. De samenwerkingsverbanden die hierdoor ontstaan, resulteren in korte lijntjes waarmee met name cliënten (inwoners) geholpen zijn. Maar het helpt ook de betrokken organisaties om snel en effectief te schakelen. Het overleg biedt bovendien volop kansen om uit te breiden met meer organisaties en inwoners. Inmiddels zien we dat ook in Kruisland en NieuwVossemeer vergelijkbaarbare ontmoetingsplaatsen worden opgestart. Ieder vanuit een eigen achtergrond, maar met als doel om door middel van ontmoeting en samenwerking de leefbaarheid te vergroten. Duidelijk is dat het wenselijk is om structureel samen te werken tussen partijen om kerngericht werken nader vorm te geven. De vorm waarin is niet nog niet strak omlijnd. De eerste ideevorming staat hieronder in het kader weergegeven. Met het oog op kerngericht werken en participatie bestaat de wens om vanuit de kadernota leefbaarheid en kernen ‘overlegtafels’ in te richten in iedere kern.
Een structureel ontmoetingsmoment waar inwoners, bedrijven, organisaties (waaronder ook de gemeente) met elkaar in gesprek gaan over onderwerpen die leven in de samenleving. Dat de aanzet voor dit soort platformen vanuit de samenleving komt, is het meest wenselijk. De behoefte is dan aangetoond en het draagvlak al gecreëerd. In de kernen waar dit niet spontaan ontstaat, kan de gemeente de aanzet geven. Op het moment dat het platform is ingericht en van start is, treedt de gemeente terug en neemt deel als één van de gesprekspartners. De gemeente zal waarschijnlijk wel een coördinerende rol binnen deze platforms houden, met name om de continuïteit van het overleg te garanderen. 6.5.3.Aandacht voor mensen die zelf niet om hulp kunnen of willen vragen Hierin wordt momenteel al voorzien door de Ernaartoe Teams (zie 6.5.1.) . 6.5.4. Aanpassingen van eigen woning Via de Wet maatschappelijke ondersteuning kan er subsidie worden aangevraagd voor het aanpassen van de woning als hiervoor een medische noodzaak is. Daarnaast kunnen inwoners voor het levensloop geschikt maken van hun woning een stimuleringslening aanvragen bij de gemeente. Hier wordt dus al in voorzien (zie ook 5.4.1). 6.5.5. Doorstroming bevorderen: Uit de bijeenkomsten bleek dat een grote groep ouderen graag in de eigen woning wil blijven wonen.
Een andere gedeelte wil wel graag verhuizen naar een levensloopbestendige woning, appartement of grondgebonden woning. Dan is het wel van belang dat voor deze doelgroep ook nieuwbouw op de markt komt. Bij de nieuwbouwplannen in elke kern zal er rekening worden gehouden met de bouw van nieuwe levensloopbestendige woningen. (zie ook 5.4.1.).
57 6.5.6.Financiële ondersteuning/begeleiding voor mensen met een lager inkomen. Hiervoor zijn verschillende regelingen in het leven geroepen. Vanuit de ISD Brabantse Wal40 (uitvoering van de Participatiewet) worden financiële regelingen geboden. Er is een medewerker van de ISD werkzaam bij Vraagwijzer. Aanvullende actie is niet noodzakelijk. 6.5.7. Waar het betreft eenvoudige zorg zouden mensen meer zelf kunnen doen. In de eerstvolgende aanbesteding (2024-2025) van huishoudelijke ondersteuning voor de daarop volgende jaren zal onderzocht worden in welke mate mensen eenvoudige zorg zelf nog kunnen uitvoeren of weer uit kunnen gaan voeren. 6.5.8. Te kort aan huisartsen Bij navraag bij de verschillende huisartsen blijkt het probleem van een te kort aan huisartsen vooral in de kern Steenbergen te spelen. Mensen die hier komen wonen worden bij één praktijk al niet meer ingeschreven. Bij de andere praktijk verwacht men dat men gedwongen wordt om dit voorbeeld te volgen. Conclusie is dat er een noodzaak is tot realisering van een extra huisartsenpraktijk in Steenbergen. In het plan Vitale vesting wordt hiervoor ruimte gereserveerd. Belangrijke randvoorwaarde is dan wel dat er interesse moet zijn om een nieuwe huisartsenpraktijk te beginnen. Het belang van eerste lijnszorg zoals als huisartsen komt voort uit het IZA.
Daarnaast wil de gemeente bevorderen om door samenwerking tussen huisartsenpraktijken onderling, de werkdruk en kwetsbaarheid van de afzonderlijke huisartsen(praktijken) te verminderen. Er wordt nu al samengewerkt tussen huisartsenpraktijken. Maar deze samenwerking is versnipperd. De huisartsen in Dinteloord werken samen met huisartsen in de gemeente Moerdijk. De huisarts in Kruisland met huisartsen in de gemeente Halderberge en de huisartsen in Steenbergen en Nieuw-Vossemeer met huisartsen in de gemeente Bergen op Zoom. Deze samenwerkingsverbanden zijn van oudsher gegroeid. We achten het als gemeente wel wenselijk om gezamenlijk met de in de gemeente gevestigde huisartsenpraktijken te kijken of er een extra meerwaarde valt te halen uit samenwerking tussen huisartsenpraktijken binnnen de gemeente en in de regio. 6.5.9. Er zal altijd een professioneel vangnet moeten zijn voor de meest schrijnende gevallen. Kleine groep kan niet zelfstandig wonen hiervoor moet passend aanbod zijn De constatering dat er altijd een professioneel vangnet moet zijn is terecht. De garantie en invulling van de beschikbaarheid van verpleeghuiszorg zal door het te kort aan personeel een aanzienlijke grotere opgave zijn. Het is dan ook onzeker of, ondanks alle inspanningen van partijen op basis van deze Woonzorgvisie, dit uitgangspunt in de praktijk ook daadwerkelijk gewaarborgd kan blijven.
Ouderen willen en moeten zolang mogelijk zelfstandig thuis blijven wonen. Zodra zij een zorgvraag hebben kan een VPT 41(Volledig Pakket Thuis) aangeboden worden al dan niet in een geclusterde woonzorgvoorziening. VPT en woonzorgvoorzieningen zullen aanvullend
40
De ISD Brabantse Wal is een samenwerkingsverband van de gemeenten Bergen op Zoom, Steenbergen en Woensdrecht. De ISD voert voor deze gemeenten de taken uit op het gebied van de sociale zekerheid. 41 Bij een VPT blijven mensen thuis wonen en levert een zorginstelling het volledige pakket zorg. Het is dezelfde zorg die mensen zouden krijgen in een zorginstelling. De zorginstelling waar mensen de zorg van ontvangen, hebben een contract met het zorgkantoor. Het zorgkantoor betaalt de zorginstelling rechtstreeks voor de geleverde zorg.
58 op de huidige verpleeghuizen een belangrijke bijdrage gaan leveren om het professionele vangnet te waarborgen voor de groep die ook in de toekomst zwaardere zorg nodig zal hebben. Daarnaast biedt tanteLouise Het zorgconcept van ThuisUit van tanteLouise dat in 2022 is geopend aangrenzend aan de locatie van Onze Stede is een voorbeeld van een vernieuwend zorgconcept. Het is een zorgconcept met een Dag-en Doecentrum, logeerappartementen en ondersteuning in de thuissituatie, bedoeld voor ouderen met een zorgindicatie die zo lang mogelijk zelfstandig thuis willen blijven wonen maar hier door beginnende dementie of lichamelijke beperkingen steeds meer moeite mee krijgen. Zij kunnen bij VanThuisUit terecht voor begeleiding , behandeling en voor uiteenlopende activiteiten om te ontmoeten, ontspannen, ervaren, doen en opnieuw aanleren van vaardigheden om hun zelfredzaamheid te behouden of te vergroten. Op deze wijze wordt een cruciale bijdrage geleverd om ouderen zo lang mogelijk zelfstandig te laten wonen en verhuizing naar een verpleeghuis uit te stellen of te voorkomen. 6.5.10. Geclusterd wonen nabij welzijns-/zorgvoorzieningen kan een bijdrage leveren aan verminderen zorgafhankelijkheid. Geclusterd wonen nabij voorzieningen is één van de mogelijke opties, die met name in de kernen Steenbergen (plan Vitale Vesting) en Dinteloord een bijdrage kunnen leveren (zie ook paragraaf 5.4.
herstructurering). In de kleinere kernen zal dit wat moeilijker liggen. Hier zal waarschijnlijk naar andere opties moeten worden gezocht om wonen tot op hoge leeftijd in de kern aantrekkelijk te maken. 6.5.11.Belang van bewegen. Initatieven bevorderen. Hiervoor is beleid opgesteld in de kaderstellende beleidsnota “Steenbergen Vitaal” van 19 april 2018, verder uitgewerkt in het sportakkoord 2020-2022. Het voornemen is om dit beleid te actualiseren door het opstellen van een nieuwe integrale beleidsnota sociaal domein. Hierin worden meerdere welzijnsaspecten zoals bewegen in opgenomen. Het idee hierachter is dat dan de vele verschillende aparte beleidsnota’s die er nu zijn over welzijn/gezondheid komen te vervallen en één nieuw nota komen te staan. 6.5.12. Inrichting openbare ruimte Al enige jaren wordt bij de nieuwe inrichting of herinrichting van de openbare ruimte rekening gehouden met het Handboek Inrichting Openbare Ruimte (HIOR). Hierin staan ook normen voor de toegankelijkheid van de openbare ruimte voor minder validen, zoals de minimale breedte van het trottoir. Dit handboek heeft geen officiële status. Er is nog veel openbare ruimte waar deze inrichtingseisen niet als uitgangspunt zijn aangehouden. Voor de komende jaren worden de volgende zaken op beleidsmatig gebied opgepakt om de toegankelijkheid van de openbare ruimte te verbeteren.
Het Handboek Inrichting Openbare Ruimte wordt officieel vastgesteld door het college. Dit zal plaatsvinden in 2024. Hierdoor is het voor ontwikkelaars, burgers, bestuurders, raadsleden en de ambtelijke organisatie duidelijk aan welke eisen moet worden voldaan.
Het Gemeentelijk verkeers- en vervoersplan (GVVP) is voorzien van een meerjarig uitvoeringprogramma (MUP). Voor 2024 staan de volgende projecten gepland: • D.01 Onderzoek naar gebruik en beoordeling fiets- en wandelroutes • D.02 Plan van aanpak verbeteren fiets- en wandelroutes • A.02 Opstellen handboek verkeer
59
Genoemde projecten gaan van start in 2024 en lopen door in 2025 en zullen een bijdrage gaan leveren aan het verbeteren van de toegankelijkheid van de openbare ruimte.
Het onderhoudsniveau van de openbare ruimte wordt één keer per 2 jaar geïnventariseerd. Dit zal zo blijven. Als het onderhoudsniveau onder een bepaalde norm ligt, wordt dit in orde gemaakt. Bij directe overlast bestaat altijd de mogelijkheid om via de gemeentelijke app een melding te maken, dan wordt als het noodzakelijk is, direct opgetreden om bijvoorbeeld gevaarlijke situaties te beëindigen.
Samenvatting zelfredzaamheid gemeentebreed Er is al veel opgezet om zelfredzaamheid te bevorderen, zoals de Ernaar toe teams, de Wmo en financiële ondersteuningsarrangementen vanuit de ISD voor mensen met een lager inkomen. Wat opvalt uit de gehouden kernbijeenkomsten is dat de bekendheid met het aanbod laag is. De aandacht voor het bevorderen van zelfredzaamheid zal dan ook vooral op communicatie en informatie komen te liggen en niet op nieuw beleid. Meer en betere samenwerking tussen verschillende welzijns- en zorgorganisaties en bevolking door ondersteunen van initiatieven vanuit de samenleving en/of actieve organisaties indien wenselijk te coördineren door gemeente. In de eerstvolgende aanbesteding (2024-2025) van huishoudelijke ondersteuning voor de daarop volgende jaren wordt onderzocht in welke mate mensen eenvoudige zorg zelf nog kunnen uitvoeren of weer uit kunnen gaan voeren. Het behoud van huisartsen en daar waar noodzakelijk uitbreiden is een belangrijke randvoorwaarde om langer zelfstandig te kunnen blijven wonen. In de kern Steenbergen is de noodzaak tot uitbreiding met een extra huisartsenpraktijk al op kort termijn aanwezig. Tevens zal de gemeente in overleg met de huisartsenpraktijken actief in de gemeente gaan kijken of er meerwaarde valt te halen uit samenwerking tussen de huisartsenpraktijken op gemeentelijk en regionaal niveau.
Volledig Pakket Thuis, de introductie van nieuwe zorgconcepten en realisering woonzorgcomplexen ondersteunen. In ieder geval in Steenbergen (Vitale Vesting) en Dinteloord kijken naar de mogelijkheden voor geclusterd Wonen. Het belang van bewegen blijft voorop staan en wordt meegenomen in de nieuwe nota sociaal domein. De openbare ruimte dient voldoende toegankelijk te zijn voor mensen die minder valide zijn. Hiervoor wordt in 2024 een Handboek Inrichting Openbare Ruimte vastgesteld en wordt in 2025 vastgesteld een handboek Verkeer en een plan van aanpak verbeteren fiets- en wandelroutes.
60 6.6.
Sociale aspecten gemeentebreed Het belang van mantelzorg en vrijwilligerswerk/ Onbekendheid van Vraagwijzer. Te weinig mensen zijn op de hoogte van wat Vraagwijzer te bieden heeft. Gemeenschapshuizen dienen behouden te blijven. Het belang van ontmoeten en ontmoetingsruimten. Behoefte aan ambulante zorg/Wijkzuster Openbaar vervoer kan beter (alleen in kern Steenbergen niet naar voren gekomen als knelpunt)/ Behoud van buurtbus, plusbus en deeltaxi Behoud supermarkten.
6.6.1 Mantelzorg en vrijwilligerswerk, onbekendheid Vraagwijzer Er is een uitvoeringsprogramma mantelzorg, WijZijn Steenbergen geeft uitvoering aan mantelzorgondersteuning en het vrijwilligers informatiepunt. In het algemeen blijkt dat er relatief weinig kennis is van hetgeen Vraagwijzer te bieden heeft. Hoewel er al behoorlijk wat aandacht wordt gegeven aan Vraagwijzer zal een communicatieplan worden opgesteld hoe de bevolking meer te bereiken (zie ook hoofdstuk 6, paragraaf 6.3.1.). 6.6.2. Gemeenschapshuizen dienen behouden te blijven/ Ontmoeten en ontmoetingsruimten Uitgangspunt is behoud van de gemeenschapshuizen in alle kernen. In bepaalde kernen zijn nog aanvullende wensen vanuit het dorp en/of bestuur van de gemeenschapshuizen. Met hen gaan we nog apart in overleg over de geuite wensen.
Foto: gemeenschapshuis De Vaert Welberg
Ook andere ontmoetingsruimten behoren hiertoe, waaronder ook de openbare ruimte. Bij herinrichtingsplannen voor de openbare ruimte zal in elke kern gekeken worden naar de ontmoetingsfunctie van de openbare ruimte (in samenhang met hoofdstuk 6). 6.6.3. Behoefte aan ambulante zorg/Wijkzuster Er wordt nog steeds gewerkt met een wijkzuster. Deze zijn in principe voor een kern of meerdere
61 kernen aangesteld. Vaak wordt er gesproken over wijkverpleegkundigen. In overleg tussen Wmo medewerkers bij de gemeente en wijkzusters kan er gesproken worden over herkenbaarheid en efficiënt werken. Voor huishoudelijke ondersteuning zal bij een nieuwe aanbesteding worden onderzocht of het wenselijk/haalbaar is om met een beperkter aantal aanbieders te werken of meer populatie gebonden. 6.6.4. Openbaar vervoer verbeteren/behoud van buurtbus, plusbus en deeltaxi Het verbeteren van het reguliere openbaar vervoer is een verantwoordelijkheid van de provincie. Hier hebben we als gemeente geen invloed op. Buurtbus, plusbus en deeltaxti zullen als uitgangspunt worden behouden. 6.6.5.Behoud supermarkten Supermarkten bepalen zelf of ze wel of niet blijven in de kern. Voor alsnog gaan we er vanuit dat de huidige supermarkten gehandhaafd blijven in de verschillende kernen. Samenvatting sociale aspecten gemeentebreed Behoud van dorpshuizen/gemeenschapshuizen is essentieel. Bij de aanbesteding van huishoudelijke ondersteuning gaan we (het college van burgemeester en wethouders) beoordelen of het wenselijk en haalbaar is om met een beperkter aantal aanbieders te werken. Handhaven buurtbus, plusbus en deeltaxi. Gemeente heeft een subsidierelatie ten aanzien van de plusbus.
62 7.
Wonen/zelfredzaamheid/ voorzieningen per kern
7.1.Kern Steenbergen
Wens tot versimpeling regelgeving zodat meer mensen bij elkaar in een woning kunnen wonen.Wonen Aandacht voor leefbaarheidsaspecten bij de overgangsperiode van herstructurering en sloop (programma Vitale Vesting) Wonen Bij navraag bij de huisartsen in de gemeente zelf kwam in de kern Steenbergen naar voren dat er in de kern Steenbergen nu al een te kort is aan huisartsen en dat het in de andere kernen nog niet direct een probleem is. Zelfredzaamheid.
Wens tot versimpeling regelgeving zodat meer mensen bij elkaar in een woning kunnen wonen. Het uitgangspunt blijft dat er één huishouden per woning gehuisvest kan worden. Dit is gedaan om te voorkomen dat meerdere arbeidsmigranten in een woning kunnen wonen. De belangrijkste reden waarom dit beleid is vastgesteld, is gelegen in de overspannen woningmarkt. De huisvesting van arbeidsmigranten vond vooral plaats in de goedkope woningvoorraad. Dit is de woningvoorraad die met name geschikt is voor starters op de woningmarkt. Het is van belang om starters voldoende kansen te bieden om een woning te kopen op de overspannen woningmarkt. Wel is het mogelijk om in bepaalde bijzondere gevallen af te wijken, zoals recent bij de huisvesting van Oekraïense vluchtelingen. Aandacht voor leefbaarheidsaspecten bij overgangsperiode bij herstructurering en sloop programma Vitale Vesting) Dit wordt meegenomen bij het programma Vitale Vesting en eventueel bij andere toekomstige projecten (zie paragraaf 5.4.1). Huisartsen te kort In Steenbergen ruimte bieden voor extra huisartsenpraktijk (zie paragraaf 6.5.8). Samenvatting kern Steenbergen Uitgangspunt van beleid blijft voor heel de gemeente huisvesting van één huishouden per woning. Wel blijft de mogelijkheid aanwezig om af te wijken door het leveren van maatwerk in bijzondere situaties.
Wens tot realisatie extra huisartsenpraktijk faciliteren (6.5.8.)
63 7.2 .Kern Dinteloord
Verplaatsen van bedrijven uit de kern en eventuele samenvoeging van scholen geeft ruimte voor nieuwbouw van woningen. (Wonen) Inrichten gemeenschapstuin bij nieuwe wooncomplexen (Wonen). Toewijzing door woningstichting van seniorenwoningen alleen aan senioren. (Zelfredzaamheid, wonen) Verbeteren van toegankelijkheid openbare ruimte. Voldoende brede stoepen, geen obstakels en het aanstellen van een ambassadeur voor toegankelijkheid openbare ruimte. (Zelfredzaamheid) Ruimte/subsidie voor organisaties die voorzien in behoefte. (Zelfredzaamheid) Belang van bewegen. (Initiatieven bevorderen) Buddy aanstellen als mensen geen familie of naasten hebben buddy aanstellen/Matchen van vrijwilligerswerk. (Sociale aspecten) Aandacht voor betaalbaarheid sociale voorzieningen (Sociale aspecten) Begeleiders van Syriërs als voorbeeld nemen voor begeleiding andere doelgroepen (Sociale aspecten). Tevredenheid over aanwezigheid voorzieningen. Mogelijk nog extra supermarkt (Sociale aspecten) Zorgen over mogelijke overlast arbeidsmigranten. (Sociale aspecten)
Verplaatsen bedrijven uit kern en eventuele samenvoeging van scholen geeft ruimte voor nieuwbouw van woningen In hoofdstuk 5 paragraaf 5.4.2 is hier al aandacht aan besteed. Door het opstellen van een nieuw ontwikkelplan voor Dinteloord wordt aan deze wens verder vorm gegeven. Dit nieuwe ontwikkelplan wordt een verdiepingsslag op het dorpsontwikkelingsplan Dinteloord uit 2007. In de basis is immers het idee van herstructurering door bedrijven te saneren uit de kern en te vervangen door woningbouw toen al vastgelegd. Ook het eventueel samenvoegen van maatschappelijke voorzieningen zoals scholen zou een bijdrage kunnen leveren aan het beschikbaar komen van nieuwe woningbouwlocaties. Inrichten gemeenschapstuin bij nieuwe wooncomplexen Dit idee zal worden meegenomen bij de ontwikkelingen van toekomstige woon(zorg) complexen. Wel zal er altijd gekeken worden naar de specifieke situatie waar vooral de beschikbare ruimte van belang is bij de beoordeling, evenals de betaalbaarheid van het wonen. Toewijzing door woningstichting van seniorenwoningen alleen aan senioren Woonkwartier (en ook rechtsvoorganger WSD) hanteert dit systeem van toewijzing al jaren. Woonkwartier kent zogenaamde 55+ labels voor bepaalde woningen. Deze woningen hebben meestal bij oplevering /nieuwbouw dit label gekregen, omdat de woningen bepaalde kenmerken hebben waardoor ze geschikt zijn voor senioren.
Bijvoorbeeld vanwege de ligging, de plattegrond of voorzieningen in de woning, toegankelijkheid, etc.. In deze woningen zijn voorzieningen als slaapkamer en badkamer meestal bereikbaar zonder trappen. Het kenmerk 55+ wordt bij verhuizing van een huurder en bij het adverteren in Klik voor Wonen ook als eis verbonden aan nieuwe kandidaten. Dat wil zeggen alleen woningzoekenden van 55 jaar en ouder kunnen reageren op de woning. Alleen in zeer uitzonderlijke gevallen (bijvoorbeeld vanwege een medische urgentie) en wanneer er op redelijke termijn geen andere alternatieven zijn, kan eventueel worden afgeweken van de leeftijdseis. (Voor verdere toelichting zie gemeentebreed
64 6.2.4.). In de nieuw op te stellen prestatieafspraken zal opnieuw worden gekeken hoe hiermee om te gaan. Verbeteren toegankelijkheid openbare ruimte/ambassadeur voor toegankelijkheid openbare ruimte. De komende jaren (2024 t/m 2027) staan er diverse projecten op de planning binnen de kern Dinteloord. Dit betreft onder andere projecten in en rond de straten Wilhelminastraat, Groene Kruisstraat, Westzijstraat, Oostzijstraat en Oosterstraat, Steenbergseweg, Irenestraat, Europastraat en Pr. Marijkestraat. Bij deze werkzaamheden wordt de openbare ruimte herstraat en/of aangepast. Hierbij zal rekening worden gehouden met de eisen in het Handboek Inrichting Openbare Ruimte. Ook de recreatieve wandelpaden werden genoemd tijdens de bijeenkomst. Ook hier wordt naar gekeken, waarbij wel aangetekend wordt dat de ommetjes vaak over grond van particulieren, meestal agrariërs, lopen. Dit aspect zal worden meegenomen in het onderzoek naar gebruik en beoordeling fiets- en wandelroutes en uiteindelijk in het plan van aanpak verbeteren fiets- en wandelroutes. Er is een offerte opgevraagd bij experts om de toegankelijkheid van openbare gebouwen en de openbare ruimte te verbeteren. Ruimte/subsidie die voorzien in behoefte Op basis van de subsidieregeling welzijn, d.d. 22 november 2022, kunnen verenigingen of stichtingen subsidie aanvragen.
Er zijn op dit moment geen specifieke knelpunten bij de gemeente bekend die het nodig maken om de subsidieregeling te herzien. Belang van bewegen. Initiatieven bevorderen Zie 6.3.10. opgenomen bij algemeen beleid gemeentebreed. Buddy aanstellen als mensen geen familie of naasten hebben buddy aanstellen/Matchen van vrijwilligerswerk. Dit is al geregeld via Vraagwijzer. Verdere actie is niet noodzakelijk. Aandacht voor betaalbaarheid sociale voorzieningen Voor mensen met lagere inkomens zijn al vele financiële ondersteuningsmogelijkheden aanwezig, bijvoorbeeld voor het deelnemen aan het verenigingsleven. Verdere actie is dan ook niet noodzakelijk. Begeleiders van Syriërs als voorbeeld nemen voor begeleiding andere doelgroepen. Via het pilotproject Kom aan Tafel in Dinteloord wordt gekeken hoe vrijwilligers en welzijn- en zorgorganisaties elkaar kunnen versterken (zie paragraaf 6.5.2.). Voorbeeldprojecten van andere gelopen trajecten kunnen daarin worden meegenomen. Tevredenheid over aanwezigheid voorzieningen. Mogelijk nog extra supermarkt Verdere actie is niet noodzakelijk. Een extra supermarkt is een commerciële voorziening waar de gemeente geen invloed op heeft. Tot nu toe is gebleken dat er geen ketens geïnteresseerd zijn om een tweede supermarkt te beginnen in Dinteloord. Zorgen over mogelijke overlast arbeidsmigranten.
De gemeenteraad heeft op 30 januari 2020 het beleid voor arbeidsmigratie vastgesteld. De
65 doelstelling is maatschappelijk verantwoorde huisvesting van arbeidsmigranten, zowel voor de arbeidsmigrant als voor de omgeving. Onderdeel van de maatschappelijk verantwoorde huisvesting is een goed 24/7 beheer. De dialoog hierover tussen de initiatiefnemer en de omgeving wordt gestimuleerd. De gemeente kan hierbij eveneens aansluiten. Dergelijke initiatieven zijn niet nieuw voor de gemeente Steenbergen. Na de oprichting van Stella Maris, een grootschalige opvang van huisvesting arbeidsmigranten in de kern Welberg, zijn we vergelijkbaar als nu in Dinteloord, vanwege bepaalde vragen/zorgen over met name; een goed beheer, het voorkomen van klachten, het afhandelen van klachten, het realiseren van de nieuw/verbouw, een dialoog gestart, De initiatiefnemer, de dorpsraad Welberg, de wijkagent en de gemeente (wethouder met ambtelijke ondersteuning) hebben enkele jaren meerdere gesprekken met elkaar gevoerd. In Dinteloord kan als hier behoefte aan is een vergelijkbare aanpak worden gevolgd, mogelijk afhankelijk van de wensen van het dorp in een andere samenstelling. Samenvatting Dinteloord Herstructurering van bedrijven uit de kern en het eventueel samenvoegen van bepaalde maatschappelijke voorzieningen en op de vrijkomende locaties woningen bouwen vormt een belangrijk uitgangspunt voor de kern Dinteloord.
Dit zal verder op een groter detailniveau worden uitgewerkt in het ontwikkelplan Dinteloord. De openbare ruimte in het noordwesten van Dinteloord wordt de komende jaren aangepakt. Er zal een plan van aanpak worden opgesteld voor het verbeteren van fiets- en wandelroutes. Het belang en bevorderen van bewegen krijgt verder invulling in een nieuw op te stellen integrale beleidsnota sociaal domein. Dit gaat dan gelden voor heel de gemeente dus ook in Dinteloord. Er is tevredenheid over de aanwezigheid van voorzieningen. Als de geplande grootschalige huisvesting van arbeidsmigranten aan de Noordlangeweg doorgaat neemt de gemeente het initiatief, als hier behoefte aan is, om een vergelijkbare overleg aanpak met het dorp te volgen als in Welberg.
66 7.3. Kern Kruisland
Zorgen dat mensen met een middeninkomen het dorp niet hoeven te verlaten (wonen). Bij nieuwbouw aandacht voor groen en water (wonen) Kantine tennis en voetbal gebruiken als ontmoetingsruimte voor ouderen overdag.(sociale aspecten) Buurt en plusbus ook over gemeentegrenzen rijden (sociale aspecten).. Kijken naar verschillende zorgvoorzieningen onder één dak (sociale aspecten) Hospice op dorp (sociale aspecten)
Zorgen dat mensen met een middeninkomen het dorp niet hoeven te verlaten In het in voorbereiding zijnde bestemings- of omgevingsplan De Boogerd, wordt voorzien in nieuwe woningbouw van 73 woningen waaronder 34 betaalbare koopwoningen (prijs onder de € 355.000,-). Dit biedt mogelijkheden voor mensen met een middeninkomen. In Kruisland is de bestaande woningvoorraad relatief duur in vergelijking met de andere kernen, dit geldt overigens ook voor de kern Welberg, hoewel dit tijdens de kernbijeenkomst niet werd benoemd. In onderstaand schema is de gemiddelde WOZ waarde in 2022 per kern, exclusief het buitengebied weergegeven. Kern Steenbergen centrum Steenbergen Noord Steenbergen Zuid Welberg Dinteloord Nieuw-Vossemeer Kruisland De Heen
Gemiddelde Woz waarde 2022 € 244.000,€ 291.000,€ 258.000,€ 334.000,€ 269.000,€ 254.000,€ 319.000,€ 253.000,-
Bij nieuwbouw aandacht voor groen en water Dit heeft bij elk nieuwbouwplan in elke gemeente aandacht. Zie ook paragraaf 5.3.4 duurzaamheid. Kantines tennis en voetbal gebruiken overdag als ontmoetingsruimte voor ouderen. Dit initiatief vanuit de Kruislandse samenleving wordt meegenomen bij de verdere uitvoering van het vastgoed- en accomodatieplan vastgesteld in juli 2023. Buurt en plusbus ook over gemeentegrenzen laten rijden De buurtbus wordt gefinancierd door de provincie. Hier hebben we als gemeente geen invloed op. De Plusbus is aan de gemeentegrenzen gebonden vanwege een concurrentiebeding taxivervoer. We hebben wel opgenomen dat de doelgroep voor incidentele uitjes naar bijvoorbeeld een tuincentrum buiten de gemeente vervoerd kan worden.
67
Als je in Roosendaal wilt komen kun je naast de reguliere busverbinding, die maar beperkt rijdt gebruik maken van de deeltaxi . De deeltaxi kan gebruikt worden voor een afstand tot 25 km. Voor een grotere afstand kan gebruik worden gemaakt van Valys . Verschillende zorg voorzieningen onder één dak In het dorpshuis zitten al veel zorg- en welzijnsvoorzieningen onder één dak, zoals prikpost, kinderopvang, huisarts, Wijzijn, huiskamer, eetpunt. Als er nog meer zorg-welzijnsorganisaties geïnteresseerd zijn om zich te vestigen in het dorpshuis, zal gezocht worden naar een maatwerkoplossing. Hospice op dorp Wanneer een initiatiefnemer zich hiervoor aanmeld zal de gemeente het initiatief faciliteren en positief staan ten opzichte van ontwikkelingen. Randvoorwaarde is wel dat het initiatief past binnen het ruimtelijk beleid vastgelegd in de structuurvisie of in de toekomstige omgevingsvisie. Samenvatting kern Kruisland In Kruisland is extra aandacht voor betaalbare woningbouw belangrijk omdat de bestaande woningvoorraad relatief duur is. Het idee is geopperd/initiatief is ontstaan om de kantines van de tennis- en voetbalvereniging overdag als ontmoetingsruimte te gebruiken voor ouderen. Dit idee wordt meegenomen bij de uitvoering van het vastgoed en accomodatiebeleid van Juli 2023. Aan het verzoek om de Plusbus ook naar Roosendaal te laten rijden kan niet tegemoet worden gekomen.
De Plusbus is aan de gemeentegrenzen gebonden vanwege een concurrentiebeding taxivervoer. In het huidige beleid is wel opgenomen dat de doelgroep voor incidentele uitjes naar bijvoorbeeld een tuincentrum buiten de gemeente vervoerd kan worden. Mocht er sprake zijn van een initiatief voor een hospice in Kruisland dan zal de gemeente dit positief benaderen, mits voldaan wordt aan het ruimtelijk beleid.
68 7.4. De Heen Wonen
Bestemmingsplan(nen) is/zijn te streng. Hierdoor is het moeilijk om een aanbouw te realiseren (wonen). In plan Hogendiep voorzien in levensloopbestendige/geschikte woningen (wonen). Pendelcoördinatie vanuit het dorp/carpoolen te organiseren door bewoners zelf/ Vraag en aanbod steun voor boodschappen doen. Gezamenlijk te regelen door inwoners zelf. Boodschappen voor elkaar meenemen of carpoolen/ Dit centraal regelen en bekendmaken.(zelfredzaamheid) In de Dorpsweg wordt op dit moment op de trottoirs geparkeerd, waardoor de toegankelijkheid voor mensen met een rolstoel, rollator of kinderwagen beperkt is. Dit heeft als gevolg dat de wegen te smal zijn waardoor hulpdiensten problemen hebben met de toegankelijkheid (zelfredzaamheid) De huisarts moet weer terug naar De Heen/ Afhaalpunt medicijnen moet weer terug naar De Heen. Nu moet je naar Nieuw-Vossemeer (bezorging alleen op Woensdag)/ Spreekuur Wij zijn Traverse moet weer terug. (sociale aspecten, zelfredzaamheid) Internet/mobiel bereik is nog steeds niet goed (sociale aspecten). Mensen wonen permanent op de camping. Nadeel hiervan is dat ze geen huisadres hebben en ambulance etc. op het algemene adres van de camping uitkomen (sociale aspecten, zelfredzaamheid)
Bestemmingsplannen zijn te streng Naar aanleiding van deze vraag zijn de deelnemers van de participatiebijeenkomst De Heen uitgenodigd voor een aparte verdiepingsbijeenkomst op 28 augustus 2023. Tijdens deze bijeenkomst bleek dat alle personen met verbouwplannen konden worden geholpen. In 2016 is het bestemmingsplan De Heen aangepast en zijn de bouwmogelijkheden verruimd. Het bleek dat ze zich gebaseerd hadden op informatie die zij hadden gekregen voor 2016. Verdere actie is op dit punt daarom niet noodzakelijk. Plan Hogendiep In het plan Hogediep wordt voorzien in levensloopbestendige woningen. Het exacte aantal zal nog nader worden bepaald. Pendelcoördinatie/carpoolen gezamenlijk regelen Dit is al geregeld via Vraagwijzer als centraal punt. Blijkbaar is dit onvoldoende bekend en daarom wordt gekeken hoe de communicatie te verbeteren (zie 6.5.1.). Inrichting dorpsweg De problemen in de Dorpsweg zijn bekend. Het is al jaren toegestaan om de auto op het trottoir te parkeren. Hierdoor is de toegankelijkheid van het trottoir voor mensen met een rolstoel of rollator niet voldoende gewaarborgd. Het voornemen is aanwezig om de openbare ruimte, inclusief ondergrondse infrastructuur zoals riolering in De Heen te reconstrueren/herinrichten, project “Klimaatbestendig inrichten De Heen”. Dit betreft de Dorpsweg, Langeweg en Schutbocht.
69 Hierbij wordt de gehele riolering aangepakt en zal ook bovengronds de Openbare Ruimte worden aangepakt waarbij rekening wordt gehouden met minder validen. Voor dit geheel is budget gereserveerd in de begroting. De definitieve herinrichting zal nog middels participatie nader vorm worden gegeven. De toegankelijkheid van de trottoirs aan de Dorpsweg wordt hierin dan meegenomen. De planning is om in de 2e helft van 2024 te starten met de herinrichting van de openbare ruimte in De Heen en dit in 2025 af te ronden. Het budget hiervoor is al aanwezig. Huisarts/medicijnophaalpunt/ spreekuur Wij Zijn Traverse De afgelopen decennia is De Heen veel voorzieningen verloren als gevolg van vergrijzing en schaalvergroting. Hoewel de inwoners van De Heen dit geaccepteerd hebben en met veel plezier op hun dorp wonen, blijft vooral het gemis op het gebied van zorg en welzijn voelbaar. Met name het ontbreken van een huisartsenspreekuur en apotheek in de eigen kern, in combinatie met de beperkte bezorgservice van de apotheek, wringt. Ook het opheffen van het spreekuur van WijZijn Traverse wordt genoemd. Aan de andere kant is juist het gebrek aan bezoekers van het spreekuur de reden dat WijZijn dit spreekuur heeft stopgezet.
Ook hier kunnen de eerdergenoemde ‘overlegtafels’ , zie paragraaf 6.5.2, een belangrijke rol gaan vervullen omdat ook de instellingen op het gebied van zorg en welzijn bij voorkeur een plek krijgen aan deze tafel. Internet/mobiel bereik is nog steeds niet goed Inmiddels is dit geregeld. Er is slechts één provider die is aangesloten. Voor mensen die een abonnement hebben bij deze provider is het bereik goed. Dit geldt niet voor andere providers. Er zijn geen mogelijkheden om providers te dwingen om ook een antenne in de mast op De Heen te hebben. Mensen wonen permanent op de camping. Nadeel hiervan is dat ze geen huisadres hebben en ambulance etc. op het algemene adres van de camping uitkomen. Het is niet toegestaan om op de camping te wonen. Daarom kan er niet worden meegewerkt worden aan de wens tot het geven van aparte huisadressen. Samenvatting kern De Heen Aandacht voor levensloopbestendige nieuwbouw. De inrichting van de Dorpsweg moet veranderen vanwege de slechte toegankelijkheid voor mensen met een handicap. In 2024 zal gestart worden met een participatieproject om tot een herinrichting te komen van de openbare ruimte in De Heen, waaronder ook begrepen de inrichting van de Dorpsweg.
In overleg met welzijnsorganisatie, zorgorganisaties, corporaties, verenigingsleven, leefbaarheid De Heen, bestuur Dorpshuis, woningstichting Stadlander kijken wat er voor mogelijkheden zijn om de leefbaarheid op De Heen te verbeteren. De vorm waarin zal nog worden uitgewerkt. De gemeente zal voornamelijk een coördinerende rol op zich nemen.
70 7.5. Welberg
Gemeente moet sturen via het nieuwbouwbeleid en het voorzieningenbeleid dat ouderen niet wegtrekken uit de Welberg. (wonen) Kijken naar wat er mogelijk is op Stella Maris en aangrezende gronden als in de toekomst arbeidsmigranten niet meer gehuisvest worden (wonen). . Seniorensport organiseren op sportveld (zelfredzaamheid, sociale aspecten) Naar de toekomst toe kijken wat de kerk kan bieden aan mogelijkheden voor ontmoeting, dokter en dergelijke (sociale aspecten).
Via nieuwbouw en voorzieningen beleid zorgen dat ouderen niet wegtrekken uit de kern Het uitgangspunt voor heel de gemeente en niet alleen voor Welberg zal zijn om ernaar te streven dat ouderen in de eigen kern kunnen blijven wonen. Waar het betreft maatschappelijke voorzieningen is de beleidsnota Vastgoed- en accommodatiebeleid recent vastgesteld, d.d. 4 juli 2023. Er wordt onderzocht of deze wens wordt meegenomen en zo ja hoe er dan invulling aan wordt gegeven. Toekomst Stella Maris Voorlopig is de locatie nog belangrijk voor de huisvesting van arbeidsmigranten. Daarom wordt dit nu niet verder uitgewerkt in de Woonzorgvisie. Seniorensport organiseren op sportveld Dit verzoek wordt verdere meegenomen bij de uitwerking van het vastgoed en accommodatiebeleid, zie 6.4.5 en 6.3.10. In overleg natuurlijk met het bestuur van de voetbalvereniging. Naar de toekomst kijken wat de kerk kan bieden voor ontmoeting , dokter en dergelijke Hoewel het idee wordt ondersteund wordt er op dit moment geen verdere actie ondernomen. Het is privébezit. De bestemming van de kerk is zodanig ruim dat de gevraagde voorzieningen zoals dokter of ontmoetingsruimte kunnen worden gerealiseerd zonder dat hiervoor een wijziging of afwijking van de bestemming nodig is. Samenvatting kern Welberg Het streven is erop gericht dat ouderen in de kern Welberg kunnen blijven wonen.
Voorzieningen spelen hierbij een belangrijke rol. Bij de verdere uitwerking van het vastgoed- en accommodatiebeleid wordt dit meegenomen. Daarnaast ook meer aandacht voor betaalbaarheid van het wonen, zie tekst kern Kruisland 4.6.3. Bij de uitwerking van het vastgoed en accommodatie beleid wordt de wens om seniorensport te organiseren op het sportveld meegenomen.
71 7.6. Nieuw-Vossemeer
Toewijzingsbeleid (sociale) huurwoningen Stadlander zou gewijzigd moeten worden, door levensloopbestendige woningen alleen toe te wijzen aan ouderen (wonen). Stadlander zou kernbinding voor sociale huur moeten instellen. Zodat mensen uit NieuwVossemeer zelf voorrang krijgen bij het toewijzen van een huurwoning (wonen). Mogelijkheden om woningen te bouwen in het buitengebied verruimen (wonen) Extramurale zorg die werd geleverd vanuit de Vossemeren is verdwenen. Het dorp wil dit weer terug/Wens om nachtzuster onder te brengen in de Vossemeren (zelfredzaamheid) Stoepen, vooral in het centrum, maar ook bijvoorbeeld op de Hogendijk zijn te smal. Er zijn paaltjes neergezet die de toegankelijkheid nog verder beperken. Er wordt bovendien vaak geparkeerd op de stoep. Dit zorgt ervoor dat toegankelijkheid van de openbare ruimte voor mensen met een rolstoel beperkt is/ Verzoek om meer bankjes in de openbare ruimte te realiseren (zelfredzaamheid). In het buitengebied wordt geen Bode en Steenbergse krant bezorgd (zelfredzaamheid, sociale aspecten) Leer huishoudelijke medewerkers ook bepaalde eenvoudige zorgtaken te doen (zelfredzaamheid). De Vossemeren heeft zijn oorspronkelijke ontmoetingsruimte voor inwoners van het complex en andere inwoners verloren. Het dorp wil dit weer terug.
Plein bij de Vossemeren weer gebruiken voor activiteiten zoals oorspronkelijk de bedoeling was (sociale aspecten)
Toewijzingsbeleid (sociale) huurwoningen Stadlander zou gewijzigd moeten worden, door levensloopbestendige woningen alleen toe te wijzen aan ouderen Ongeveer 50% van de sociale huurwoningen in bezit van Stadlander in Nieuw-Vossemeer zijn specifiek gelabeld voor toewijzing aan ouderen (voor verdere toelichting zie paragraaf 6.2.4.). Stadlander zou kernbinding voor sociale huur moeten instellen Kernbinding kan alleen worden toegepast als er een huisvestingsverordening is vastgesteld. Zo niet dan geldt de grondwettelijk vastgelegde vrijheid van vestiging. In hoofdstuk 9, Schaarste op de woningmarkt, wordt hier verder inhoudelijk op ingegaan. Verruimen mogelijkheden om te bouwen in buitengebied Per 1 januari 2024 treedt de nieuwe provinciale verordening in werking. Deze is al vastgesteld. Er zijn geen ingrijpende wijzigingen voor het bouwen van woningen in het buitengebied in opgenomen. Mochten er wel wijzigingen komen in de toekomst dan ontstaat er een heroverwegingsmoment van het gemeentelijk beleid. Verzorgingstehuis De Vossemeren Aan het verzoek om weer extramurale zorg te leveren vanuit de Vossemeren kan door tanteLouise niet worden tegemoetgekomen, omdat tanteLouise zich puur richt op het leveren van intramurale zorg. Verbeteren toegankelijkheid openbare ruimte
.
Er wordt in overleg met mensen uit het dorp, geïnventariseerd hoe de toegankelijkheid van de openbare ruimte voor minder validen te verbeteren. Dit is vooral voor het centrumgebied van belang.
72 Bezorging kranten in buitengebied De Steenbergse Bode en de huis-aan-huis-editie van de Steenbergse Courant wordt niet alleen in Nieuw-Vossemeer niet in het buitengebied bezorgd, maar in geen enkele kern. Dit is al jaren het geval. Die keuze is indertijd gemaakt op basis van organisatie (er zijn simpelweg geen bezorgers en dat tekort wordt steeds nijpender) en kosten (verzending via Post NL is duur). Alleen de abonnees krijgen de krant in het buitengebied en dat gebeurt per post. Aangezien uitgeverijen van kranten commerciële organisaties zijn, kan met deze wens verder weinig gedaan worden. Leer huishoudelijke medewerkers eenvoudige zorgtaken laten verrichten. In de eerstvolgende aanbesteding (2024-2025) van huishoudelijke ondersteuning voor de komende jaren zal onderzocht worden in welke mate huishoudelijke medewerkers extra eenvoudige zorgtaken kunnen uitvoeren. Hierbij moet opgemerkt worden dat verzorging thuis geen taak van de gemeenten is, maar op basis van de zorgverzekeringswet uitgevoerd wordt. De Vossemeren heeft zijn oorspronkelijke ontmoetingsruimte voor inwoners van het complex en andere inwoners verloren. Het dorp wil dit weer terug. Plein bij de Vossemeren weer gebruiken voor activiteiten zoals oorspronkelijk de bedoeling was. De kern Nieuw-Vossemeer heeft behoefte voor inwoners.
In overleg met tanteLouise en andere belanghebbenden wordt verkend of het plein bij het verpleegtehuis de Vossemeren ook gebruikt kan worden voor andere activiteiten. De wens vanuit het dorp om de Vossemeren zelf weer meer een functie te geven als ontmoetingsruimte wordt nu niet meegenomen. We willen dit in samenhang bekijken met de studie naar de toekomst van het dorpshuis. Samenvatting kern Nieuw-Vossemeer Er wordt geen kernbinding ingesteld. Voor nadere toelichting zie hoofdstuk 9, schaarste op de woningmarkt. Aan het verzoek om weer extramurale zorg te leveren kan door tanteLouise niet worden tegemoetgekomen vanuit de Vossemeren, omdat tanteLouise zich puur richt op het leveren van intramurale zorg. Er wordt in overleg met mensen uit het dorp, geïnventariseerd hoe de toegankelijkheid van de openbare ruimte voor minder validen te verbeteren. Dit is vooral voor het centrumgebied van belang. In de eerstvolgende aanbesteding (2024-2025) van huishoudelijke ondersteuning voor de komende jaren zal onderzocht worden in welke mate huishoudelijke medewerkers extra eenvoudige zorgtaken kunnen uitvoeren. De kern Nieuw-Vossemeer heeft behoefte aan een ontmoetingsruimte voor inwoners. In overleg met tanteLouise en andere belanghebbenden wordt verkend of het plein bij het verpleeghuis de Vossemeren ook gebruikt kan worden voor andere activiteiten.
De wens vanuit het dorp om de Vossemeren zelf weer meer een functie te geven als ontmoetingsruimte wordt nu niet meegenomen. We willen dit in samenhang bekijken met de studie naar de toekomst van het dorpshuis.
73 8.
Bijzondere doelgroepen
8.1. Arbeidsmigranten De druk op de woningmarkt neemt ook toe door de steeds groter wordende groep arbeidsmigranten die werkzaam zijn in de Nederlandse economie. In de gemeente Steenbergen is dit een grote groep. In januari 2020 is de beleidsnota Arbeidsmigratie vastgesteld. Uitgangspunt van het beleid is dat arbeidsmigranten 42 die hier tijdelijk verblijven niet gaan wonen in de reguliere woonwijken maar in pensions, hotels in het centrum van een kern of het buitengebied. Het tweede uitgangspunt is dat arbeidsmigranten die zich hier tijdelijk vestigen, binnen de gemeente ook daadwerkelijk werkzaam zijn in de gemeente. Aan de hand van dit uitgangspunt is de inschatting zoals opgenomen in de beleidsnota Arbeidsmigratie van januari 2020 opgenomen. Arbeidsmigranten die hier uiteindelijk permanent gaan verblijven naar schatting ongeveer 20% van de arbeidsmigranten dienen een woning te zoeken in de reguliere woningvoorraad. De 20% betreft een landelijke inschatting. Dit kan lokaal anders zijn, maar dit aantal wordt aangehouden om een beeld te hebben van de te verwachten extra toename van de reguliere huisvestingsopgave in de gemeente voor deze doelgroep.
Huisvestingsopgave arbeidsmigranten 4500 4000 3500 3000 2500 2000 1500 1000 500 0 situatie legaal aanwezige Situatie legaal vergunde Streefcijfer te realiseren Streefcijfer te realiseren huisvesting huisvesting totaal legale opgave totaal legale opgave arbeidsmigranten in de arbeidsmigranten in de huisvesting huisvesting gemeente per 1-1-2020 gemeente per 1-1-2024 arbeidsmigranten >2025 arbeidsmigranten >2030 huisvestingsopgave tijdelijk aanwezige arbeidsmigranten, exclusief piekseizoen huisvestingsopgave tijdelijke aanwezige arbeidsmigranten, inclusief piekseizoen
Voor onze gemeente gaat het vooral om de huisvesting van Oost-Europese arbeidsmigranten die vooral werkzaam zijn in de land- en tuinbouw. De opgave is voor de gemeente Steenbergen ook landelijk gezien hoog. In de kaarten op de volgende pagina staat dit duidelijk weergeven. Na de periode 2030 wordt nog een extra opgave voor de huisvesting van arbeidsmigranten en expats43 verwacht. Dit hangt samen met de ontwikkeling van een gepland nieuw regionaal
42
Arbeidsmigranten zijn personen die tijdelijk in Nederland komen werken. Vaak worden zij hierheen gehaald door een uitzendorganisatie of andere werkgever in bijvoorbeeld de tuinbouw-, distributie- of de bouwsector. Tijdens hun verblijf in Nederland hebben arbeidsmigranten huisvesting nodig. 43 Een expat (afgeleid van het Engelse 'expatriate') is iemand die voor werk tijdelijk in het buitenland woont. Een kenmerk van expats is dat ze vaak niet integreren in het land waar ze werken en dat dit meestal ook niet van hen verwacht wordt omdat het verblijf tijdelijk is. De gemiddelde verblijfsduur is 3 tot 5 jaar maar korter of langer is natuurlijk ook mogelijk.
74 bedrijventerrein en de mogelijke uitbreiding van het AFC Nieuw-Prinsenland. Hoe groot de extra opgave is moet nog worden onderzocht en hangt ook af van de uiteindelijke besluitvorming van de gemeenteraad over het geplande nieuwe regionale bedrijventerrein en de besluitvorming over het wel of niet uitbreiden van het AFC Nieuw-Prinsenland. Het belangrijkste verschil tussen expats en arbeidsmigranten is dat expats vaak zelf in hun huisvesting voorzien en over het algemeen een hoger inkomen hebben. Bij de vaststelling van de omgevingsvisie zal worden bepaald welke ruimte er wordt gegeven aan nieuwe economische activiteiten en hiermee samenhangend de extra huisvestingsopgave voor expats en/of arbeidsmigranten.
Bron: Planbureau voor de leefomgeving, vestigingspatronen van recente migratie achtergrondstudie 30 juni 2021 Voor huisartsenzorg aan arbeidsmigranten is een aparte regeling opgesteld. Bij aankomst in Steenbergen, is er een overdracht naar Arene 44. Bij Arene kunnen mensen terecht voor het totale pakket aan huisartsgeneeskundige zorg, huisarts, praktijkassistente, praktijkondersteuners en GGZ. Wat beter en sneller online kan, regelen ze ook online. Bij spoed, fysieke behandeling of palliatieve zorg45, regelt Arene een huisarts in de buurt. Zo besparen ze tijd en geregel, doordat een cliënt minder vaak naar een praktijk hoeft. Ze maken gebruik van intelligente innovatieve ( thuis ) tools en apps. Dit valt onder de basisverzekering van de cliënt. En alles uiteraard in de taal van de cliënt.