Sjabloon zienswijze ontwerpbegroting GGD WB 2022 2113934.pdf

Gemeenschappelijke Regeling GGD West-Brabant (GR GGD) Programma Portefeuillehouder Doel Activiteiten (o.a.)

Vestigingsplaats Aantal deelnemers: 16 gemeenten Reden aangaan verbinding Uittredingsbepalingen Bestuurlijk belang Financieel belang

Risico totaal

Eigen vermogen Vreemd vermogen Resultaat Jaarstukken tijdig ingediend Inhoudelijke aandachtspunten, beleidsvoornemens

Mens en Samenleving Lid Algemeen Bestuur: dhr. Krook Gemeenschappelijke behartiging van de belangen van de deelnemende gemeenten op het gebied van gezondheid(-szorg). De GGD West-Brabant voert taken uit om de gezondheid van inwoners te bevorderen, te bewaken en te beschermen zoals jeugdgezondheidszorg (JGZ), infectieziektebestrijding, tuberculosebestrijding, medische milieukunde, technische hygiënezorg (THZ), seksuele gezondheidszorg, forensische geneeskunde, preventieprogramma’s, inspecties kinderopvang, , onderzoek en advies, geneeskundige hulpverlening bij rampen en Openbare geestelijke gezondheidszorg. Toezicht WMO, THZ, reizigersadvies en JGZ zijn (ook) Plustaken. Deze taken worden ingevuld op een wijze die aansluit bij de opgaven van de decentralisaties, met aandacht voor preventie, dichtbij de inwoner georganiseerd, met als uitgangspunt het versterken van eigen kracht en mentale weerbaarheid. Het streven is om met de invulling van de taken een basis te leggen voor gezonde burgers en het voorkomen van dure zorg. De GGD heeft daarbij oog voor kwetsbare groepen; mensen die hun weg naar zorg en ondersteuning niet weten te vinden. De kennis- en onderzoeksfunctie van de GGD is een belangrijk instrument om sturing en regie te kunnen voeren op sociaal domein.

Breda Gemeenten: Alphen-Chaam, Altena, Baarle-Nassau, Bergen op Zoom, Breda, Drimmelen, Etten-Leur, Geertruidenberg, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Woensdrecht, Zundert. Wettelijke verplichting om een regionale gezondheidsdienst in stand te houden (artikel 14 Wet publieke gezondheid) Staan opgenomen in de Gemeenschappelijke Regeling GGD, hoofdstuk 7 toetreding, uittreding, wijziging en opheffing (artikelen 17-20). Door de gemeenteraad aangewezen lid van het college van burgemeester en wethouders vertegenwoordigt de gemeente in het Algemeen Bestuur. Hiertoe verkozen vanuit het AB GGD mogelijk ook in het Dagelijks Bestuur. De deelnemende gemeenten dragen bij in het nadelig saldo naar rato van het aantal inwoners. De bijdrage van de gemeente Steenbergen in 2022 bedraagt €490.296 (2021: € 493.369) Het belang dat de gemeente Steenbergen in de GGD WB heeft bedraagt 2,46%  De geneeskundige zorg afstemmen op de aanvaardbare kosten.  De gemeente draagt bij in het nadelig saldo.  De bestrijding van COVID-19 heeft geen directe financiële consequenties voor de gemeenten, maar komt volledig ten laste van VWS. 01 jan. 2020: € 4079 01 jan. 2022: € 5410 31 dec. 2020: € 4920 31 dec. 2022: € 5317 01 jan. 2020: € 10.978 01 jan. 2022: € 10.500 31 dec. 2020: € 21.827 31 dec.

2022: € 10.500 2019: € 633 2020 € 797 Ja, op 15 april 2021 is tijdig de (concept-) beleidsbegroting 2022 aan uw gemeenteraad aangeboden voor zienswijzen. De jaarrekening 2020 incl. controleverklaring van de accountant zijn gelijktijdig aangeboden. Het AB besluit over deze stukken in haar vergadering van 7 juli 2021. Inhoudelijke aandachtspunten, beleidsontwikkelingen e.d. De beleidsbegroting is op passende wijze geformuleerd. Mocht er een opdracht voor 2022 vanuit het ministerie van VWS ten behoeve van de

1

bestrijding van het coronavirus komen, dan kan dit prima naast de reguliere publieke gezondheid die in opdracht van de gemeenten uitgevoerd wordt en in deze beleidsbegroting uiteengezet wordt. Beleidsbegroting 2022 ‘Op naar de gezondste regio van Nederland.’ Dat is en blijft de ambitie van de GGD West-Brabant ondanks de coronacrisis. In 2022 gaat de GGD verder met de strategische ambities uit de Agenda van de Toekomst en zet vooral in op de maatschappelijke gevolgen van de coronacrisis en het effect hiervan op de Publieke Gezondheid in West-Brabant. Deze ambities worden met de wettelijke taken voortdurend bepaald door ontwikkelingen om ons heen.

Gezonde en veilige leefomgeving

De coronacrisis maakt de relatie tussen gezondheid en omgeving meer dan duidelijk. Hierbij is van belang om de kennis te vergroten over het effect van omgevingsfactoren (grond- en luchtkwaliteit), een betrouwbare en robuuste crisisorganisatie te blijven en bij in werking treden van de Omgevingswet de gemeenten te voorzien van adviezen en informatie. Evenzeer blijft van belang om een gezonde, groene en duurzame woon- en leefomgeving in samenwerking met de gemeenten na te streven.

Preventie verbreden en verdiepen

In het kader van het Nationaal Preventieakkoord ‘Een gezonder Nederland’ wordt ingezet op leefstijlthema’s roken, overgewicht en problematisch alcoholgebruik. Er is aandacht voor de mentale gezondheid voor zowel jong als oud. Lokaal kunnen gemeenten eigen accenten in een op maat gemaakt preventieakkoord aanbrengen. Naar verwachting zal het Rijksvaccinatieprogramma verder uitgebreid worden; er vindt in ieder geval een HPV inhaalcampagne plaats.

Gelijke gezondheidskansen voor iedereen

Sociaaleconomische gezondheidsverschillen zullen nog groter worden als gevolg van de coronapandemie. Om deze te verkleinen zet de GGD in op de community-aanpak. Dichtbij kinderen en ouders om kwetsbare kinderen vroegtijdig te kunnen signaleren en te ondersteunen. Naast M@ZL VO en MBO ook uitrol van M@ZL PO om ziekteverzuim eerder op te merken en passende hulp te bieden. Mogelijk volgt er landelijke financiering hiervoor vanuit het Deltaplan Jeugd. Er gaat extra aandacht uit naar laaggeletterden, arbeidsmigranten en andere mensen met een niet-Nederlandse achtergrond. Tevens wordt gewerkt aan regionale dekking van het programma Nu Niet Zwanger. In het AB van juli 2021 vindt definitieve besluitvorming plaats over het uitstapprogramma prostituees. Er is vanaf 2021 sprake van een Decentralisatie-uitkering uitstapprogramma’s voor prostituees (DUUP, voorheen RUPS). Voor een effectieve en succesvolle aanpak in de hele regio is medefinanciering door alle gemeenten heel gewenst.

Borging van onze moderne, eigentijdse dienstverlening

‘zelfredzaamheid waar mogelijk, professionele ondersteuning waar nodig’. De toepassing van online en datagedreven werken en eHealth heeft mede door de coronacrisis een grote vlucht genomen. Via de jaarrekening zal inzicht gegeven gaan worden hoe de eenmalige bestemmingsreserve wordt ingezet, in 2021 en 2022. Hoofduitgangspunten zijn de bereikbaarheid van de GGD en haar medewerkers meer laten aansluiten op moderne communicatievormen en de wens/behoefte van de klanten, datagedreven publieke gezondheid en

2

waarborgen van privacy van onze klanten. Ook naar goed functionerende ICT gaat nadrukkelijk aandacht uit.

Financiële aandachtspunten, beoordeling begroting 2022

In de Beleidsbegroting worden per basistaak/productgroep de belangrijkste Indicatoren in beeld gebracht. Mede op verzoek van de raden is met de GGD een traject gestart om tot optimalisering van de prestatie-indicatoren te komen. Door de grote druk op de GGD vanwege de coronacrisis is hier vertraging op ontstaan. Met betrekking tot de JGZ is het traject al wel ver gevorderd. In aanloop naar de Kadernota/Beleidsbegroting 2023 gaat de GGD met gemeenten in gesprek over plusproducten. Onderzocht gaat worden of sommige producten uit het basispakket gehaald kunnen worden en in het vervolg door gemeenten als plusproduct ingekocht. Mocht dit mogelijk blijken, dan kunnen gemeenten daarmee (meer) zelf bepalen of zij bepaalde producten nog blijven afnemen bij de GGD. De ontwerpbegroting 2022 is beoordeeld a.d.h.v. de financiële richtlijnen 2022. Aandachtspunten: 1. De ontwerpbegroting 2022 wordt structureel financieel sluitend gepresenteerd. De structurele exploitatie ruimte is moeilijk te beoordelen omdat:  het vergelijk met de jaarrekening 2020 en begroting 2021 ontbreekt,  de lastenstijging volledig verwerkt is op de ‘overige bedrijfskosten’ zonder toelichting. Vermoedelijk is dit de prijsen loonindexeringen die op 1 kostenpost is verwerkt,



de structurele toevoegingen aan de reserves duiden op groei van de algemene risicoreserve, maar dit wordt voor de ramingen 2023 en verder, niet toegelicht. Gelet op de financiële tekorten bij gemeenten en mogelijk exploitatieruimte bij de

GGD is dit relevant. 2. Het bestuur van de GGD geeft aan af te wijken van de richtlijn: “De begroting 2022 dient te worden opgesteld op basis van een gelijkblijvende gemeentelijke bijdrage t.o.v. het begrotingsjaar 2021. Als dit leidt tot beleidsmatige keuzes dienen deze aangegeven te worden in de kaders voor de begroting 2022.” In haar reactie schrijft de GGD dat een uitzondering wordt gemaakt voor de indexering, omdat dit een structurele autonome ontwikkeling betreft. Daarnaast geeft de GGD aan dat zij bij een mogelijke bezuinigingstaakstelling graag in gesprek gaat met de betreffende gemeente over de plusproducten. Formeel gesproken is de bedoeling van de richtlijn eigenlijk een andere. De deelnemende gemeenten verkeren in moeilijke financiële omstandigheden en vragen daarom juist aan hun verbonden partijen om ook mee te bewegen en juist binnen de bedrijfsvoering kosten te besparen, zodat niet geïndexeerd hoeft te worden en geen beleidsmatige keuzes gemaakt hoeven te worden om plusproducten niet meer af te nemen. Gelet op de bijzondere omstandigheden rondom de corona bestrijding geeft dit voor nu echter onvoldoende aanleiding voor een formele zienswijze. Wel lijkt de structurele dotatie aan een algemene risicoreserve op gespannen voet te staan met het indexeren conform septembercirculaire 2020 zoals de GGD dit in haar begroting 2022 heeft gedaan.

De GGD zal hier voor de beleidscyclus van 2023 op geattendeerd worden. Accountantsverklaring

3

De controlerende accountant heeft op zowel getrouwheid als rechtmatigheid een goedkeurende verklaring afgegeven voor het boekjaar 2020. In de laatste jaren gold dit deels niet op rechtmatigheid. Een mooie prestatie gezien de uitdagingen rondom corona in 2020. Is voldaan aan de BBV?

Lokale en overige aandachtspunten-

Toekomstige Ontwikkelingen

De ontwerpbegroting 2022 voldoet niet volledig aan de indeling zoals voorgeschreven in het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). Bij de financiële opstelling van lasten en baten dient een kolom jaarrekening 2020 en begroting 2021 opgenomen te zijn. Dit met als doel inzicht te geven in het verloop van lasten en baten in de tijd. Positief is dat in het meerjarig perspectief nu ook de meerjarige deelnemersbijdrage is uiteen gezet. Bedragen in onderstaande tabel: Verbonden Begroting Resultaat Begroting Ontwerp partij 2020 2020 2021 Begroting 2022 Totaal GR €18.897.819 €797.000 €19.683.621 €19.920.432 Bijdrage gemeente €475.691 €19.606 €493.369 €490.296 Steenbergen Voor 2020 en 2021 zijn afspraken gemaakt met het ministerie van VWS over de compensatie van de kosten die de GGD maakt voor de bestrijding van het coronavirus. Het is onduidelijk hoe lang deze pandemie nog duurt en in welke mate die ook in 2022 inzet van de GGD vraagt. De GGD verwacht dat de gemaakte compensatie-afspraken van kracht blijven.

De GGD benoemt in de beleidsbegroting een aantal ontwikkelingen die in de komende jaren impact kunnen hebben op de hoogte van de gemeentelijke bijdrage: Doorontwikkeling van het ICT-systeem ‘GGD-contact’ (kosten deels GGD, rest door VWS) Prenataal huisbezoek bij kwetsbare zwangere vrouwen Regionale dekking Nu Niet Zwanger Uitbreiding van het Rijksvaccinatieprogramma Meer druk (inhoudelijk en financieel) op het basistakenpakket als gevolg van toename kwetsbare situaties door corona Financiële risico’s door corona voor reguliere taken ( bijv. minder reizigersvaccinaties) Het is afwachten of deze ontwikkelingen daadwerkelijk tot meerkosten zullen leiden. In het verleden is namelijk gebleken dat sommige nieuwe of uitbreiding van taken volledig gecompenseerd worden vanuit het Gemeentefonds. Mochten deze ontwikkelingen leiden tot een begrotingswijziging voor 2022, wordt dit aan het AB van de GGD WB voorgelegd.

Jaarrekening 2020

De GGD heeft over 2020 een positief resultaat behaald van €797.000 (zie bijlage 3). Dit wordt veroorzaakt door: niet in kunnen vullen van vacatures, €400.000 hogere realisatie van opbrengsten binnen exploitatie dan begroot, €150.000 actualisatie samenwerkingsverbanden, €100.000 onderbesteding RUPS-gelden, €60.000 onderbesteding innovatiebudget (effect Corona), €100.000 en wordt nadelig beïnvloed door o.a. het telefonieproject met €150.000 door vertraging in de aanbesteding en een aantal kleine posten van gesaldeerd €140.000.

4

Een voorstel tot resultaatbestemming over 2020 wordt besproken in het AB van 7 juli 2021.

Advies: 

Kennis te nemen van de jaarstukken 2020 van de GGD WestBrabant.

Voorstel: Gelet op bovenstaande aandachtspunten, worden de volgende zienswijzen voorgesteld: 1. Kennis te nemen van de jaarstukken 2020 van de GGD West-Brabant, 2. Geen zienswijze over de ontwerpbegroting 2022 naar voren te brengen. Bijlagen: 1. Aanbiedingsbrief (concept) beleidsbegroting 2022 en jaarstukken 2020 aan gemeenten WestBrabant, 2112957 2. (Concept) Beleidsbegroting GGD 2022, 2112956 3. Jaarstukken 2020 GGD West-Brabant, 2112955 4. Aanbiedingsbrief Verstegen controleverklaring jaarrekening 2020, 2112954 5. Controleverklaring jaarrekening 2020 onafhankelijke accountant (ongetekend), 2113937

5