Raadsvoorstel verzilverlening RD2400302.pdf

RD2400302

Raadsvergadering

Agendanummer:

Onderwerp: Verzilverlening

Steenbergen; 15 april 2025

Aan de raad, Vastelling verordening Verzilverlening (1), Gebruikmaking krediet voor het verstrekken van de verzilverlening (2) en aanwijzing verzilverlening als economische activiteit van algemeen belang (3).

Inleiding 1. De gemeente Steenbergen biedt momenteel drie leningen aan haar inwoners: de Starterslening, de Stimuleringslening en de Stimuleringslening kleine VvE. De starterslening is bedoeld om mensen die voor het eerst een woning kopen te ondersteunen. De stimuleringslening biedt woningeigenaren de mogelijkheid een lening met gunstige voorwaarden aan te vragen voor het uitvoeren van verbeteringen aan hun woning op het gebied van levensloopbestendigheid, duurzaamheid en veiligheid. De Stimuleringslening kleine VvE is voor VvE's met maximaal zeven woningen/appartementen en stelt mensen met een vaak smallere beurs in staat soortgelijke verbeteringen aan hun woning uit te voeren. Daarnaast biedt SVn de Verzilverlening aan. Deze lening stelt huiseigenaren in staat om de overwaarde van hun woning te gebruiken voor het aanbrengen van aanpassingen die de woning levensloopbestendig, duurzamer en veiliger maken. Dit biedt ouderen de kans om hun woning te verbouwen zonder dat zij eigen middelen of leencapaciteit nodig hebben.

2. Uw raad heeft op 31 oktober 2024 krediet beschikbaar gesteld van C1.000.000,- ten behoeve van de storting op de Gemeenterekening Stimuleringslening en/of, de Gemeenterekening Stimuleringslening kleine VvE en/of de Gemeenterekening Starterslening bij de stichting Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SVn) voor het verstrekken van: Stimuleringsleningen op basis van de verordening Stimuleringsregeling "Kwaliteitsimpuls bestaande particulier woningvoorraad" gemeente Steenbergen; - Stimuleringsleningen op basis van de Verordening Stimuleringslening kleine VvE gemeente Steenbergen; - Startersleningen op basis van de Verordening Starterslening gemeente Steenbergen

www.gemeente-steenbereen.nl

RD2400302

Geadviseerd wordt om de leningen op basis van de verordening verzilverlening gemeente Steenbergen ook vanuit dit krediet te voorzien, want gebleken is dat er nog voldoende capaciteit hiervoor is. 3. Tevens stellen wij voor om ook de verzilverlening aan te wijzen als economische activiteit die plaatsvindt in het algemeen belang als bedoeld in artikel 25h, vijfde lid, van de Mededingswet.

Achtergrond De verzilverlening van SVn is een hypothecaire lening voor inwoners van 58 jaar en ouder met een eigen woning met overwaarde die willen investeren in hun woning, zonder daarbij maandelijks te hoeven aflossen. Voor veel inwoners zal de verzilverlening een laatste keer zijn dat men een lening aangaat. Het is daarom van belang om zo veel mogelijk in een keer te kunnen doen als men toch de lening aangaat en niet direct de lasten heeft. De verzilverlening biedt de mogelijkheid om integraal de woning aan te pakken en kan voor allerlei thema's worden ingezet, zoals asbestsanering, funderingsherstel, langer thuis wonen, verduurzaming etc. De vereisten voor het aanvragen van een verzilverlening zijn de volgende: - 58jaar en ouder - Overwaarde op eigen koopwoning - Aanvrager moet de te aanpassen woning zelf gaan bewonen - Te lenen bedrag tussen C2.500 - C40.000 bestemd voor aanpassingen aan woning

Overwegingen 1. De verzilverlening is een goede aanvulling op de starterslening en stimuleringsregeling gezien het een andere doelgroep bereikt. Deze wordt alleen verstrekt vanaf een leeftijd van 58 jaar en er hoeft niets te worden afgelost tot het moment van verkopen van de betreffende woning of het overlijden van de bewoner. Hierdoor kent deze lening geen maand- of jaarlasten en is deze geschikt voor doelgroepen met een lager inkomen. Gezien de ambities van de woonzorgvisie, waar onder andere langer thuis wonen een grote rol speelt, en de duurzaamheidsdoelstellingen sluit de verzilverlening hier goed bij aan. Ook kunnen er mogelijk kosten worden bespaard op de Wmo, doordat inwoners al in een vroegtijdig stadium worden gestimuleerd aanpassingen te doen, en er zo geen beroep op de Wmo hoeft worden gedaan. Ook dient de verzilverlening ten behoeve van de Wet Markt en Overheid aangewezen te worden als economische activiteit van algemeen belang. Dit is een apart raadsbesluit. 2. Uit oogpunt van flexibiliteit is het onnodig een apart budget beschikbaar te stellen voor de verzilverlening. Het is eenvoudiger dit te financieren vanuit het reeds beschikbaar gestelde budget. 3. Ten behoeve van de Wet Markt en Overheid dienen overheidsbedrijven (in dit geval SVn) zich aan vier gedragsregels te houden. Deze luiden als volgt; a) De integrale kostprijs doorberekening.

Overheden moeten tenminste alle integrale kosten van een economische activiteit doorberekenen in de kostprijs. Motivering; Dit is gewaarborgd door de opbrengsten op basis van het vastgestelde rentepercentage die kostendekkend zijn. b) Bevoordeling overheidsbedrijven. Deelnemers hebben inspraak bij de benoeming van de Raad van Toezicht van SVn. Er zijn bijna geen alternatieven in de markt, maar enkele partijen zoals Florius en ABN Amro kennen een variant hierop. De keuze is erg beperkt maar ook de kosten, zoals advies en oversluiten, maken het vaak niet aantrekkelijk voor deze partijen te kiezen. Ook kent dit product van ABN Amro en Florius een veel hogere marktrente waardoor de lasten veel sneller oplopen en het product meer risico kent. 2

RD2400302

Daarnaast vereist Florius dat de gehele hypotheek bij hen loopt. De verzilverlening Svn kan als tweede hypotheek naast een eerste hypotheek van een andere bank. Er is dus sprake van bevoordeling van overheidsbedrijven. Omdat de markt het onvoldoende oppakt en het algemeen belang er mee gediend is om de duurzaamheids- en levensloopbestendige investeringen in woningen te realiseren is het logisch om vergelijkbaar met de standaard stimuleringsregeling deze activiteit aan te wijzen als economische activiteit in het algemeen belang op basis van artikel 25h, vijfde lid van de Mededingingswet. c) Gegevensgebruik. Gegevens die in het kader van de publieke taak zijn verkregen mogen niet voor een andere activiteit worden gebruikt als die gegevens niet ook aan derden beschikbaar kunnen worden gesteld. Motivering; Dit is gewaarborgd. De gegevens worden enkel gebruikt voor het verstrekken van de leningen. d) Functiescheiding: Als de overheid voor een bepaalde economische activiteit een bestuurlijke rol heeft, maar die activiteit ook zelf uitvoert, dan mogen dezelfde personen niet betrokken zijn bij de bestuurlijke en economische activiteit. Motivering: Ook dit is gewaarborgd. Het SVn (Het Stimuleringsfonds volkshuisvesting Nederlandse gemeenten) verstrekt uiteindelijk de leningen namens de gemeente. Op drie van de vier punten voldoet de verzilverlening aan de wet markt en overheid.

Op het tweede punt niet, maar vanwege het feit dat de verduurzaming- en levensloopbestendigheid achterblijft en vanuit het algemene belang, de door de raad vastgestelde doeleinden in de woonzorgvisie waar het betreft de duurzaamheids- en levensloopbestendigheid wenselijk is om deze achterstand in te halen wordt hiervan afgeweken en stellen wij voor dat de gemeenteraad besluit de verstrekking van verzilverleningen aan te wijzen als economische activiteit in het algemeen belang

4. Middelen 1. Uw raad heeft afgelopen oktober 2024 besloten om C 1.000.000, - beschikbaar te stellen voor het verstrekken van startersleningen en stimuleringsleningen. De raad kan beslissen de verzilverlening te voorzien vanuit dit budget. Dit is een apart raadsbesluit samen met de hiervoor benoemde aanwijzing. De lening wordt in één keer afgelost, aan het einde van de looptijd, bij de verkoop van de woning of bij overlijden. De rente van de SVn Verzilverlening wordt bepaald bij afsluiting van de lening en staat gedurende maximaal veertig jaar vast. De rente wordt één keer per jaar bij de restschuld opgeteld.

2. Uit het gebruik van het in oktober 2024 beschikbaar gestelde krediet blijkt dat hier nog ruimte is om een soortgelijke lening toe te voegen aan de besteding van dit krediet. De verzilverlening heeft een gemeenschappelijk doel met de andere stimulerings- en startersleningen die op dit moment al in werking zijn; namelijk duurzaamheid. Daarnaast voorziet deze in de behoefte woningen meer levensloopbestendig te maken. Uit de administratie blijkt dat er van dit budget nog zo'n C700.000,resteert. Dit betekent dat er 000.000 reeds is overgemaakt naar de SVn ten behoeve van het verstrekken van leningen.

5. Duurzaamheid De verzilverlening draagt bij aan duurzaamheid. Inwoners kunnen langer in hun eigen woning blijven wonen, en kunnen de lening ook gebruiken om energiebesparende maatregelen te nemen.

3

RD2400302

6. Risico's 1 8; 2. De risico's van de verzilverlening zijn beperkt, gezien er zekerheid bestaat dat de woning op termijn wordt verkocht en de overwaarde vrijkomt. Wel kan het zo zijn dat deze overwaarde pas later vrijkomt dan de in eerste instantie vastgestelde termijn, wanneer de woning langer wordt bewoond dan gedacht. Er wordt tevens gewerkt met een minimaal vereiste overwaarde waardoor de kans dat de overwaarde op termijn niet meer toereikend is door marktschommelingen, wordt beperkt. Voor het bepalen van de overwaarde houdt SVn rekening met de leeftijd van de aanvrager en de huidige hypothek(en). 3. Tegen een besluit om een economische activiteit aan te wijzen als activiteit in het algemeen belang staat bezwaar en beroep open. 7. Communicatie/Aanpak 1. Inwoners kunnen via verschillende kanalen hun aanvraag indienen (website, per post, via balie) Een medewerker van de gemeente behandelt vervolgens alle aanvragen. Er wordt getoetst op: - Is iemand inwoner van de gemeente - Heeft iemand een koopwoning - Voldoet offerte aan maatregelenlijst Als een inwoner hieraan voldoet, wordt de aanvraag doorgezet naar de SVn. Deze toetst vervolgens of de financiële situatie van de inwoner voldoet om in aanmerking te komen voor de Verzilverlening.

Na de vaststelling van de verordening zal met ondersteuning van SVn nadere voorlichting worden gegeven via voorlichtingsbijeenkomst(en), maar ook via de website en infopagina om het product onder de aandacht te brengen. De verordening zal op de gebruikelijke wijze bekendgemaakt worden en treedt de dag na bekendmaking in werking. 2 8* 3. Zowel de Verordening Verzilverlening als het Aanwijzingsbesluit Wet Markt en Overheid worden bekend gemaakt in het elektronisch gemeenteblad en in de decentrale regelingenbank geplaatst.

8. Participatie Bij de totstandkoming van de Woonzorgvisie heeft uitgebreide participatie plaatsgevonden. Een van de belangrijkste punten dat naar voren kwam uit het participatieproces is dat ouderen graag in hun eigen woning oud willen worden. De vaststelling van deze verordening draagt bij aan deze wens. 9. Voorstel 1. De verordening Verzilverlening gemeente Steenbergen vast te stellen. 2. Goedkeuring geven aan gebruikmaking beschikbaar gesteld krediet voor het verstrekken van de verzilverlening; 3. Aanwijzing verzilverlening als economische activiteit van algemeen belang.

4