Raadsvoorstel begrotingwijziging ISD 2021 RD2100183.pdf

gemeente Steenbergen

RD2100183

Raadsvergadering

Agendanummer:

30 september 2021

Onderwerp: Begrotingswijziging Intergemeentelijke Sociale Dienst Brabantse Wal 2021

Steenbergen; 17 augustus 2021

Aan de raad, 1. Inleiding De gemeenten Bergen op Zoom, Steenbergen en Woensdrecht werken samen op het gebied van sociale zaken in de ISD Brabantse Wal. Op 26 mei 2021 heeft het bestuur van de ISD Brabantse Wal haar begroting 2021 gewijzigd. Deze wijziging regelt voornamelijk dat de rijksmiddelen, die zijn toegevoegd aan de gemeentelijke begroting, worden vrijgemaakt voor de uitvoering van TOZO (tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers) en TONK (tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten) en de implementatie van de Wet Inburgering door de ISD Brabantse Wal. Voordat de begrotingswijziging definitief wordt, wordt deze voorgelegd aan uw gemeenteraad die de gelegenheid krijgen om zienswijzen in te dienen. 2. Achtergrond Op 26 mei 2021 heeft het bestuur van de ISD Brabantse Wal haar begroting 2021 gewijzigd. Deze wijziging regelt voornamelijk dat de rijksmiddelen, die zijn toegevoegd aan de gemeentelijke begroting, worden vrijgemaakt voor de uitvoering van TOZO (tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers) en TONK ('tijdelijke ondersteuning noodzakelijke kosten) en de implementatie van de Wet Inburgering door de ISD Brabantse Wal.

Daarnaast wordt in de begroting ISD de ontvangst van een rijks- en provinciale subsidie voor het GIP (GrensInformatiePunt) verwerkt, alsmede een besparing op loonkosten omdat een HR-manager uit de formatie is gehaald en is vervangen door een HR-ondersteuner. Als laatste zijn in de begrotingswijziging nog de incidentele kosten voor de implementatie van een proces kennis ondersteunend systeem (PKO) meegenomen. Besluit om af te wijken van de reguliere bekostigingssystematiek uit de GR Het meest in het oog springend besluit genomen door het bestuur van de ISD BW is, om uitsluitend voor de bekostiging van TOZO en TONK, af te wijken van de reguliere bekostigingssystematiek uit de vastgestelde regeling (GR ISD). Normaal gesproken vindt bekostiging plaats op basis van het aantal cliënten per gemeente op 1 januari T-1 omgeslagen naar een percentage per gemeente. Omdat TOZO en TONK duidelijk afwijkende percentages hebben en er rijksmiddelen ter beschikking worden gesteld per afhandeling van een TOZO-aanvraag, heeft het bestuur besloten om voor TOZO en TONK de bijdrage af te stemmen op het percentage behandelde TOZO-aanvragen. Immers het aantal zelfstandigen (dat TOZO-aanvraagt) per gemeente is duidelijk afwijkend van het aantal

cliënten sociale zaken per gemeente. Voor Steenbergen betekent dit 11,S0M bijdrage aan TOZO en TONK en 13,5696 aan reguliere onderdelen uit de begrotingswijziging (zie voor alle percentages het raadsvoorstel). Het doel is de ISD BW van de benodigde middelen te voorzien om TOZO en TONK uit te voeren en opgelopen achterstanden in te halen enerzijds en anderzijds de implementatie van de Wet inburgering en het PKO projectmatig op te pakken. 3. Overwegingen Deze begrotingswijziging betreft 2 componenten. Eén deel betreft de afhandeling van TOZO en TONK aanvragen (C 135.438K) en een correctie op de begroting (C 1.479 ). De regelingen TOZO en TONK lopen nog steeds en daar waar het vorige en begin dit jaar de ISD nog eigen personeel kon inzetten voor de behandeling, is dat inmiddels lastiger geworden. Regulier werk gaat door en achterstanden moeten worden ingelopen. Daarnaast wordt gespecialiseerde inzet ingehuurd bij het IMK (instituut midden- en kleinbedrijf), waarvoor ook middelen benodigd zijn. In het bestuur is de afspraak gemaakt dat de beschikbaar gestelde TOZO en TONK-middelen uitsluitend mogen worden ingezet voor TOZO en TONK of om door TOZO en TONK ontstane achterstanden in het reguliere werk weg te werken. De gemeente Steenbergen wordt vanuit het Rijk gecompenseerd voor zowel de productkosten (levensonderhoud en bedrijfskrediet) als de uitvoeringskosten voor Tozo.

De rijksmiddelen die ter beschikking zijn gesteld voor de uitvoering van TOZO (tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers), zijn gebaseerd op het aantal (aanvragen door) ondernemers per gemeente. Hieruit blijkt al dat deze regeling een ander karakter heeft dan de bijstands- en participatieregelingen die doorgaans door de ISD worden uitgevoerd. Tozo is een landelijk vastgestelde taak en bestaat uit drie onderdelen: « levensonderhoud; » bedrijfskrediet; « heroriëntatie op de arbeidsmarkt voor ondernemers (per 1 -1 -2021). Tozo kent de volgende periodes: Tozo 1: maart 2020 tot juni 2020 Tozo 2: juni 2020 tot oktober 2020 Tozo 3: oktober 2020 tot april 2021 Tozo 4: april 2021 tot juli 2021 Op basis van de ervaring van Tozo 1 en 2 is een berekening gemaakt van het aantal verwachte aanvragen voor 3 en 4 in 2021. Voor Tozo 4 worden op de gehele Brabantse Wal 450 aanvragen levensonderhoud en 18 aanvragen bedrijfskrediet verwacht. De kosten voor de uitvoering van Tozo 3 en 4 bedragen in 2021 zijn op basis van de bovengenoemde berekening geraamd op fE 346.034. TONK loopt vanaf maart 2021 en is bedoeld voor huishoudens die door de gevolgen van Covid-19 problemen hebben met het betalen van (bepaalde) woonlasten. Deze nieuwe regeling kent lokale beleidsvrijheid die door middel van gemeentelijke beleidsregels is vastgesteld.

De drie Brabantse Wal gemeenten hebben elk hun eigen beleidsregels die enigszins van elkaar verschillen. Hierdoor is de uitvoering verschillend per gemeente. Ook is er door het Rijk geen vaste vergoeding voor de uitvoering van deze regeling en is er geen landelijke ondersteuning voor de uitvoering door een systeem. De vormgeving, uitvoering en monitoring van de regeling is dan ook een stuk intensiever 2

dan Tozo 3 en 4, omdat TONK een nieuwe en lokale regeling is. Er is voor de berekening gebruik gemaakt van een prognose van het aantal aanvragen (584 totaal) op basis van het in eerste instantie toegekende bedrag vanuit het Ministerie. Op basis van de prognose zijn de kosten voor de uitvoering TONK geraamd op C 270.875. Totale kosten Tozo en TONK De geraamde uitvoeringkosten van Tozo en TONK zijn (C 346.034 + C 270.875) = C 616.909. De bijbehorende additionele kosten zijn berekend op basis van de inhuur van totaal 7,5 fte (dit is het ingeschatte aantal extra in te zetten personeel op de Tozo en de TONK). Er geldt een bedrag van C 20.936 per fte voor additionele kosten voor een jaar. De additionele kosten zijn dan totaal C 157.020. Dit maakt de kosten voor de uitvoering van Tozo en TONK, inclusief additionele kosten op : C 616.909 (uitvoering) + C 157.020 (additioneel) = C 773.929 Overige wijzigingen Invoerings- en implementatiekosten Wet Inburgering De Wet inburgering zal per 1 januari 2022 in werking treden. Deze nieuwe wet maakt de gemeenten verantwoordelijk voor de inburgering. Dit betekent dat een behoorlijk aantal nieuwe taken hieruit zullen ontstaan. Dit zorgt er echter voor dat de gemeenten de regie weer krijgen en dat de inburgering en participatie van de inburgeraars dichter bij elkaar komen.

Op 29 januari 2021 is door het bestuur ISD besloten om de implementatiemiddelen die door het Rijk beschikbaar zijn gesteld te gebruiken voor de voorbereidingen en de implementatie van de opdracht. Om de nieuwe taken die uit deze wet voortvloeien uit te kunnen voeren, moet een nieuwe werkwijze worden opgezet. Om deze werkwijze vast te leggen zal een intensieve samenwerking worden gecreëerd tussen de ISD en de gemeentes in de vorm van een projectteam. Dit projectteam zal de verdere voorbereiding en realisatie van de werkwijze vormgeven. Dit zal gebeuren onder aansturing van een externe projectleider (C 119.880). Daarnaast zal een 3-tal werkgroepen worden geïnstalleerd om het beleid, de inkoop en aanbesteding en het proces in te richten. In deze werkgroepen zitten de beleidsadviseurs van de 3 gemeenten en die van de ISD Brabantse Wal. Op deze manier kunnen zij de nodige bijdrage leveren aan de voorbereiding en implementatie van de nieuwe wet. Implementatiekosten PKO De ISD maakt al járen gebruik van een kennis ondersteunend systeem voor de verwerking van aanvragen en mutaties voor bijstand levensonderhoud en de bijzondere bijstand. De programmatuur MRE van leverancier Berkely Bridge is echter al enige tijd qua ínhoud en techniek niet meer toereikend en het wordt van de markt gehaald, bij gebrek aan voldoende afnemers.

Het verouderde kennissysteem wordt vervangen door een module van Centric, het Proces Kennis Ondersteunend (PKO)systeem. De migratie van MRE naar PKO is een forse operatie en geschiedt in de vorm van een project, met een looptijd van iets meer dan 6 maanden. Per 01-07-2021 is PKO operationeel en het gebruik van MRE uit gefaseerd. Beleid moet ingebracht worden, tekstdocumenten als rapporten, beschikkingen en brieven worden getransfereerd naar PKO, processen moeten aangepast worden en medewerkers moeten geïnstrueerd worden. Om dit in goede banen te leiden is een professionele projectleider die organisatorisch en op ICT-gebied ervaren is, absoluut noodzakelijk. Aangezien dergelijke capaciteit niet intern beschikbaar is, dient deze te worden ingehuurd (C 29.000). Subsidie GIP Het Rijk en de Provincie Noord-Brabant stellen structurele middelen beschikbaar voor het de uitvoering van taken rondom grensoverschrijdende informatievoorziening, middels het GrensInformatiePunt (GIP).

3

In de ISD begroting zijn ten behoeve van het GIP kosten opgenomen voor personeel en kosten die gerelateerd zijn aan grensoverschrijdende informatie- en adviesvoorziening, zoals budget voor evenementen en promotie. Het Rijk subsidieert 500Zo van de kosten en de Provincie 250Zo. Zelf is de ISD verantwoordelijk voor de overige 250Zo. De kosten voor de ISD staan al in de begroting. In deze herziene begroting zijn de baten (-C 89.274) toegevoegd vanuit het Rijk en de Provincie. Afschalen HR management In oktober 2020 is door de gemeente Bergen op Zoom besloten om de taken en verantwoordelijkheden van de HR managers opnieuw te verdelen en het aantal HR managers te verminderen. Omdat de ISD onderdeel is van het personeelsbestand van Bergen op Zoom is hier eenduidig in gehandeld richting ISD. Naar aanleiding hiervan heeft het bestuur ISD besloten om de HR taken die een groot administratief karakter hebben, te laten uitvoeren door een ondersteuner van de HR managers en de overige HR taken bij de 1 FTE HR manager (verdeeld over 2 personen) te laten. Hiervoor een administratief HR ondersteuner in dienst te nemen bij de ISD. Dit betekent dat de verantwoorde personele zorg binnen de ISD op peil gehouden kan worden en dat het restant van de loonsom aan de gemeenten vervalt. De wijziging van de HR medewerker levert en voordeel op van C 48.696. 4.

Middelen

TOZOenTONK

Wijziging 2021 totaal ISD

Aandeel Steenbergen

C 773.929

C 135.438

Gemeenten ontvangen uitvoeringsmiddelen per behandelde aanvraag TOZO (levensonderhoud C450 en bedrijfskrediet C 800). UITVOERINGSKOSTEN Tozo

Steenbergen

Afgehandelde besluiten Levensonderhoud Afgehandelde besluiten Leningen

524 36

Compensatie vanuit Rijk

C 264.600

Over de periode 1 april 2020 tot en met 2 juni 2021 ontving Steenbergen C 264.600 voor de uitvoering van de Tozo. TONK kent een andere bekostigingssystematiek. Op 2 juni 2021 bedroegen de geraamde uitvoeringskosten TONK voor Steenbergen C 47.403. Het totaal aan ontvangen uitvoeringskosten Tozo en TONK bedroeg op 2 juni 2021 derhalve C 312.003. Ruimschoots toereikend om de gevraagde bijdrage ad C 135.438 te voldoen. Wijziging 2021 totaal ISD wijziging wet inburgering

C 119.880

wijziging HR medewerker inhuur projectleider PKO ontvangsten GIP Totaal ISD

-C 48.696 C 29.000 -C 89.274 C 10.910

Aandeel Steenbergen

C 1.479

Het staatje hierboven laat zien de begroting ISD Brabantse Wal wijzigt met C 10.910 aan overige wijzigingen.

4

Het effect is dat de gemeente Steenbergen C 1.479 meer aan kosten heeft dan begroot. Deze kosten worden gedekt uit de post participatiemiddelen, waar nog voldoende dekking voor is en niet ten koste gaat van de inzet op re-integratie trajecten. 5. Risico's De 1e begrotingswijziging ISD Brabantse Wal 2021 is hoofdzakelijk een technische wijziging voor de inzet van de benodigde (rijks) middelen voor het uitvoeren van rijksbeleid. Er is voldoende dekking. De middelen voor de overige wijzigingen ( C 1.479) worden ingezet vanuit de reguliere participatiemiddelen. Deze middelen zijn voldoende beschikbaar, zonder dat het ten koste gaat van de inzet op re-integratie. De begrotingswijziging levert daarbij geen nadelige effecten op voor de gemeente. 6. Communicatie/Aanpak Na besluitvorming het bestuur van de ISD Brabantse Wal hierover te informeren. 7. Voorstel In te stemmen met de 1e begrotingswijziging 2021 van de Intergemeentelijke Sociale Dienst Brabantse Wal (ISD) en daarop geen zienswijze in te dienen.

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Stee/ibergen, de secretaris, de purgemeę^ ter,

R\P. v

Belt, MBA

5