Bijlage memo optimalisatie reclamebelasting Steenbergen 2138112.pdf

MEMO

Onderwerp Datum Van Opgesteld door Ontvanger

: Reclamebelasting : September 2021 : ANG : V. Maltha en T. Wijers : Gemeente Steenbergen

Inleiding De gemeente Steenbergen heeft aan ANG een opdracht verstrekt tot het verrichten van een evaluatie omtrent de reclamebelasting. Het onderzoek betreft een evaluatie van de heffing en besteding van de reclamebelasting en de mogelijkheden die er zijn voor de gemeente Steenbergen om de huidige heffing van de reclamebelasting meer aan te laten sluiten op de wensen en behoeften van de betreffende ondernemers.

Doel van het onderzoek Het doel van het onderzoek is om, in lijn met het raadsprogramma ‘Aan de slag’, te evalueren hoe de verschillende betrokken partijen momenteel aankijken tegen de heffing van de reclamebelasting en of het gewenst is om dit aan te passen. Hiervoor zal er door ANG contact opgenomen worden met verschillende betrokken partijen. Daarnaast heeft de gemeente Steenbergen aangegeven graag een advies te krijgen over de mogelijkheid tot het compenseren van de ondernemers die reclamebelasting betalen in verband met Corona.

1.1

Huidige situatie

De gemeente Steenbergen heft reeds jaren reclamebelasting van de gebruiker van de vestiging waarop, waaraan, waarin of waarbij één of meer reclameobjecten zijn aangebracht dan wel zijn geplaatst in het centrum van Steenbergen. De reclamebelasting is gebaseerd op artikel 227 van de Gemeentewet. Bij het opleggen van reclamebelasting heeft de gemeente grote vrijheden. In de gemeentewet is slechts bepaald dat de objecten waarvoor reclamebelasting geheven kan worden openbare aankondigingen moeten betreffen die zichtbaar zijn vanaf de openbare weg. De reclamebelasting mag echter niet afhankelijk zijn van de hoogte van de winst, het inkomen of het vermogen.

ANG021-0238TW

pagina 1 van 8

MEMO De gemeente heft de reclamebelasting en betaalt de geïnde gelden, minus de uitvoeringskosten, uit aan ONS Steenbergen waarna de gelden worden gebruikt voor de optimalisering van het centrum. Hierbij valt te denken aan onder andere het plaatsen van banieren, sfeerverlichting en plantenbakken. De reclamebelasting wordt geheven voor openbare aankondigingen die zichtbaar zijn vanaf de openbare weg. De hoogte van de af te dragen reclamebelasting wordt gebaseerd op de WOZ-waarde van de vestiging. Hierdoor betalen vestigingen met een hogere WOZ-waarde meer reclamebelasting dan vestigingen met een lagere WOZ-waarde.

1.2

Benchmark

ANG heeft ook een onderzoek verricht naar de reclamebelasting in de gemeenten: Breda, Dongen, Moerdijk en Roosendaal. In het belastinggebied van de BWB zijn dit ook de enige gemeenten die reclamebelasting heffen. Twee van deze gemeenten heffen de reclamebelasting zelfs pas per 2021. Uit het onderzoek is gebleken dat er een duidelijke tweedeling te zien is wat betreft de maatstaf van heffing. Deze tweedeling bestaat uit de maatstaf van het heffen op basis van een vast bedrag en op basis van de WOZ-waarde. De gemeente Steenbergen heeft in het verleden geheven op basis van een vast bedrag en tegenwoordig wordt er geheven op basis van de WOZ-waarde. Een enquête onder de belastingplichtige ondernemers zal uitwijzen of zij hier nog steeds achter staan. Bij alle vier de gemeenten die betrokken zijn in het onderzoek is gebleken dat de reclamebelasting minus de onkosten terugvloeit naar het ondernemersfonds en dat er veel samenwerking is tussen de gemeente en het fonds. Opvallend is dat er in alle vier de gemeentes op één of andere manier een financiële bijdrage wordt verleend aan het ondernemersfonds waar dit in de gemeente Steenbergen niet het geval is. Verder is ook te zien dat er gemeenten zijn die onderscheid maken in de hoogte van de heffing naar gelang een object verder van het centrum af ligt.

Gemeente Bergen op Zoom Breda Dongen Drimmelen Geertruidenberg Halderberge Moerdijk Roosendaal Tholen Woensdrecht Zundert

ANG021-0238TW

Reclamebelasting Nee Ja Ja Nee Nee Nee Ja Ja Nee Nee Nee

pagina 2 van 8

MEMO 1.3

Resultaten

Allereerst dient vermeld te worden dat er vanuit meerdere partijen is aangegeven dat zij niet goed begrijpen waarom er nu wederom een evaluatie van de reclamebelasting is opgezet. Zij geven aan dat er twee á drie jaar geleden reeds een evaluatie is geweest en dat hiervoor destijds een werkgroep is opgericht die alles in goede banen heeft geleid. Verder is er door de Coronacrisis ook nog niet echt de mogelijkheid geweest om de volledige werkbaarheid van het nieuwe systeem te ondervinden. Uit overleg met verschillende betrokken partijen is naar voren gekomen dat het niet wenselijk is om de reclamebelasting in het centrum van Steenbergen in zijn totaliteit af te schaffen. De reclamebelasting heeft de afgelopen jaren gezorgd voor een opleving van het centrum en de afschaffing van de reclamebelasting zal dan ook negatieve gevolgen teweeg brengen. Meerdere ondernemers hebben weliswaar aangegeven voor de afschaffing te zijn, echter dient hier voorzichtig mee omgegaan te worden. Wanneer een ondernemer de vraag gesteld wordt of deze minder belasting wil betalen zal het antwoord nagenoeg altijd ‘ja’ zijn. Eén van de nuances die op dit moment uiteraard aangebracht dient te worden is de Coronacrisis. Dit is voor veel ondernemers (zeker in het centrum) een moeilijke periode waar veel inkomsten worden misgelopen.

Het is op dit moment dan ook logisch dat men minder open staat tegenover de heffing en besteding van de reclamebelasting. Verder zijn veel ondernemers niet op de hoogte van alles wat er in het centrum wordt gerealiseerd door de heffing van de reclamebelasting. Dit is echter niet omdat er een gebrek is aan communicatie, maar omdat de interesse er simpelweg niet is. Het wegvallen van deze faciliteiten zal echter wel opvallen waarna zij hoogstwaarschijnlijk wel aan de bel zullen gaan trekken. Voor het onderzoek zijn meerdere ondernemers binnen de gemeente Steenbergen aangeschreven die gevestigd zijn in het gebied waar reclamebelasting geheven wordt. Daarnaast zijn er eveneens meerdere ondernemers aangeschreven die gevestigd zijn in Dinteloord om na te gaan of er draagvlak is voor het heffen van reclamebelasting. De ondernemers die in het onderzoek zijn betrokken zijn voortgekomen uit een selectie van het Stuf-TAX bestand van de gemeente Steenbergen. De selectie is gemaakt op basis van de objectomschrijving. Op basis van de selectie zijn de winkeliers betrokken in het onderzoek, echter mogelijk niet alle horecaondernemers. Daarnaast hebben enkele personen aangegeven dat zij geen partij zijn in het onderzoek, omdat ze slechts eigenaar zijn van het pand waarvoor de uitnodiging is verstuurd en geen gebruiker, waardoor de reclamebelasting voor hen niet van toepassing is.

Hieronder zijn de resultaten van de enquête puntsgewijs weergegeven. De resultaten zijn tevens verwerkt in bijlage 1 en 2 van deze memo. Steenbergen centrum • Voor het onderzoek zijn 161 ondernemers aangeschreven. • 28 ondernemers hebben de enquête ingevuld, het deelnamepercentage betreft daarmee slechts 17,4 procent. • Eénentwintig deelnemers hebben aangegeven reclamebelasting te betalen. Vijf deelnemers dragen geen reclamebelasting af. De resterende twee ondernemers hebben geen reactie gegeven op deze vraag. • Achttien deelnemers, ofwel 64 procent van de deelnemers, is voor afschaffing van de reclamebelasting. In hoofdlijnen komt het erop neer dat ze nooit voorstander van de heffing zijn geweest of geen meerwaarde zien. ANG021-0238TW

pagina 3 van 8

MEMO • • • • • • • • • • •

• •

De resterende tien deelnemers hebben aangegeven dat de reclamebelasting gehandhaafd mag blijven. Zij zien in dat er geld nodig is voor onderhoud en aankleding van het centrum of zijn van mening dat de heffing gehandhaafd moet blijven, omdat het pas recent is ingevoerd. Op de vraag of het gebied waarin reclamebelasting geheven wordt goed bevonden wordt, hebben zes ondernemers bevestigend geantwoord. Vijf ondernemers zijn van mening dat het gebied waarin reclamebelasting geheven wordt uitgebreid moet worden. Daarentegen geven eveneens vijf ondernemers aan dat het gebied juist beperkter moet worden. Twaalf ondernemers zijn van mening dat ook andere gebieden in de heffing betrokken dienen te worden, waarvan het merendeel aangeeft graag te zien dat alle ondernemers met een reclame-uiting belast worden. Negentien deelnemers hebben aangegeven dat zij voorstander zijn van een gedifferentieerd tarief voor de reclamebelasting. Zes deelnemers zijn daar juist geen voorstander van. De resterende drie deelnemers hebben hier geen mening over gegeven. Zes deelnemers zijn het eens met de huidige heffingsmethodiek op basis van de WOZ-waarde. Tien deelnemers zien liever een heffingsmaatstaf op basis van de oppervlakte van de reclameobjecten. Vijf deelnemers zijn voor heffing op basis van de vestingslocatie.

Zeven deelnemers vinden dat de reclamebelasting beter volgens een vast bedrag geheven kan worden. Het grote merendeel van de deelnemers is van mening dat het tarief voor de reclamebelasting te hoog is. Vijf ondernemers vinden het huidige tarief goed. Eén deelnemer heeft geen mening gegeven over de hoogte van het tarief. Drieëntwintig van de 28 ondernemers hebben een reactie gegeven op de vraag of de reclamebelasting naar hun mening goed besteed wordt. Daarvan hebben vijftien ondernemers aangegeven dat ze de besteding goed vinden. Enkele ondernemers hebben nog een aanvullende toelichting ingevuld met zaken waar volgens hun ook aandacht naartoe kan. Hiervoor wordt verwezen naar het bestand in bijlage 1. Acht deelnemers hebben aangegeven liever te zien dat de opbrengst anders besteed wordt, zoals aan onder andere het organiseren van evenementen en meer/nieuwe winkels. Een aantal deelnemers hebben naast de antwoorden op de vragen uit de enquête nog een opmerking ingevuld. Deze opmerkingen zijn niet verwerkt in bovengenoemde resultaten van de enquête. De opmerkingen zijn opgenomen in bijlage 1.

Dinteloord • Voor het onderzoek zijn 160 ondernemers aangeschreven. • Elf ondernemers hebben de enquête ingevuld, het deelnamepercentage betreft daarmee slechts 6,9 procent. Eén deelnemer heeft echter aangegeven geen ondernemer meer te zijn, waardoor de enquête voor hem niet meer van toepassing is. Meneer heeft wel aangegeven dat hij geen voorstander is van de reclamebelasting. De enquête van deze meneer is niet meegenomen in de hierna weergegeven resultaten. • Slechts één van de tien ondernemers is voor het invoeren van de reclamebelasting in Dinteloord. De overige negen ondernemers zijn hiertegen, omdat ze geen meerwaarde zien. • Indien de gemeente besluit om reclamebelasting te heffen in Dinteloord zijn vier van de tien ondernemers die deel hebben genomen aan het onderzoek voor een heffing op basis van de oppervlakte van het reclameobject. • Drie ondernemers zien liever een heffing op basis van de locatie van een onderneming. • Twee ondernemers zijn voor het heffen op basis van een vast bedrag. ANG021-0238TW

pagina 4 van 8

MEMO • • • •

1.4

Slechts één ondernemer zou bij invoer van de heffing voor de huidige heffingsmethodiek zijn die geldt voor het centrum van Steenbergen, op basis van WOZ-waarde. Alle tien de deelnemers hebben aangegeven dat zij het tarief dat momenteel geheven wordt te hoog vinden. Zeven ondernemers vinden de besteding van de opbrengst aan de beoogde doelen goed. Twee ondernemers zijn het daar niet (volledig) mee eens. Een aantal deelnemers hebben naast de antwoorden op de vragen uit de enquête nog een opmerking ingevuld. Deze opmerkingen zijn niet verwerkt in bovengenoemde resultaten van de enquête. De opmerkingen zijn opgenomen in bijlage 2.

Compensatie

De gemeente Steenbergen heeft tevens aan ANG gevraagd een inventarisatie te maken van de mogelijkheden om reclamebelasting te compenseren vanwege Corona. Wettelijk gezien is het niet mogelijk om kwijtschelding te verlenen aan bedrijven indien deze belasting direct verband houdt met de onderneming. Een algemene kwijtschelding behoort dan ook niet tot de mogelijkheden om de ondernemers te compenseren. De gemeente zou kunnen besluiten om het tarief van de reclamebelasting te verlagen. Hierbij dient vermeld te worden dat het uitzonderlijk is om een verordening achteraf aan te passen. Het is ook alleen mogelijk om een verordening achteraf aan te passen indien dit in het voordeel is van alle belastingplichtigen. Aangezien aan deze eis wordt voldaan behoort deze optie tot de mogelijkheden. Zoals hierboven reeds vermeld, dient de verlaging dan wel van toepassing te zijn op alle belastingplichtigen. Daarbij kan er bij deze optie dan ook geen rekening gehouden worden met de mate waarin ondernemers zijn getroffen door de Coronacrisis. Een andere optie is om een stelsel van subsidies in te voeren waar de ondernemers die belastingplichtig zijn voor de reclamebelasting subsidie aan kunnen vragen. Bij deze optie zijn er meer mogelijkheden voor de gemeente om rekening te houden met de mate waarin ondernemers getroffen zijn door de Coronacrisis.

1.5

Conclusie centrum Steenbergen

Vanuit de raad is een motie aangenomen aangaande de behoefte voor een evaluatie omtrent de reclamebelasting. ANG is gevraagd om hiervoor een onderzoek uit te voeren waarbij verschillende partijen zijn geraadpleegd. Naar aanleiding van het onderzoek kan het volgende worden geconcludeerd. Gezien de respons op de uitnodiging voor het invullen de enquête voor het onderzoek lijkt men niet de behoefte te hebben om een mening te geven over de heffing van de reclamebelasting. Van degene die deel hebben genomen aan het onderzoek vindt een kleine meerderheid dat de belasting afgeschaft moet worden. Desondanks adviseert ANG om hier geen gehoor aan te geven aangezien de heffing en besteding van deze belasting in het belang van de vitaliteit van het centrum van Steenbergen is. Wel adviseert ANG om de mogelijkheden te onderzoeken om vanuit de gemeente een bijdrage te leveren aan het ondernemersfonds, waardoor de bijdrage van de ondernemers verlaagd kan worden. ANG021-0238TW

pagina 5 van 8

MEMO Het merendeel van de ondernemers die deel hebben genomen aan het onderzoek is van mening dat de reclamebelasting niet alleen in het centrumgebied geheven moet worden, maar bij alle ondernemers die een reclame-uiting hebben waarvoor de belasting geheven kan worden. Het is dan ook raadzaam om te onderzoeken of hier draagvlak voor is. Hierdoor zou de gemeente extra opbrengsten kunnen genereren. De vraag is dan wel of de moeite die hiermee gepaard gaat opweegt tegen die extra opbrengsten. Daarnaast kan de besteding ter discussie komen te staan, omdat deze zich voornamelijk zal richten op het centrum. Enkele ondernemers dragen echter aan dat ook ondernemers buiten het centrumgebied baat hebben bij een aantrekkelijk centrum. Over de heffingsmaatstaf zijn de meningen erg verdeeld. Over het tarief is daarentegen het merendeel van mening dat het momenteel te hoog is. De ondernemers zien nog wel aandachtspunten met betrekking tot de besteding van de opbrengst van de reclamebelasting. Indien hier meer tevredenheid over gecreëerd wordt, zal men vermoedelijk ook positiever staan tegenover de hoogte van het tarief. Wat betreft de heffingsmaatstaf kan de gemeente er ook voor kiezen om locaties die dichterbij het centrum zitten meer reclamebelasting te laten betalen dan locaties die verder van het centrum zitten en dus ook minder baat hebben van de uitgaven.

Deze keuze dient echter niet lichtvaardig te worden gemakt. De gemeente dient hierover in gesprek te gaan met het ondernemersfonds om te kijken of er überhaupt draagvlak is voor een dergelijke differentiatie. Wat betreft de compensatie kan zoals eerder vermeld geen kwijtschelding verleend worden. Wel kan de gemeente ervoor kiezen om een compensatie te verlenen op basis van subsidies.

1.6

Conclusie Dinteloord

Allereerst dient vermeld te worden dat er vanuit het ondernemersfonds uit Dinteloord onbegrip was over het betreffende onderzoek. Vanuit hen is namelijk aangegeven dat zij reeds in gesprek zijn met hun leden en de gemeente over de invoering van de reclamebelasting. Het ondernemersfonds bestaat momenteel uit twintig leden en die hebben allen unaniem ingestemd met de invoering van de reclamebelasting. Verder is het ondernemersfonds bezig met uitbreiding. Hiervoor hebben zij de horeca benaderd. Het ondernemersfonds zou dan uit 40 leden gaan bestaan. Naast het feit dat er unaniem is ingestemd met de invoering van de reclamebelasting is er ook al overlegd over de kosten. Hieruit is naar voren gekomen dat zij de reclamebelasting in het centrum van Steenbergen te hoog vinden. Zij willen de reclamebelasting (op basis van WOZ-waarde) graag beperken tot € 250,00 á € 300,00. Wanneer een lid dan ook zeggenschap zou willen dienen zij hier nogmaals € 50,00 voor in te leggen. Uiteraard wordt er ook hier niet negatief gereageerd op een bijdrage vanuit de gemeente. Gelijk aan het enquête-onderzoek dat is gehouden onder de ondernemers in het centrum van Steenbergen, is de respons op het onderzoek onder de ondernemers in Dinteloord minimaal. Ook deze ondernemers lijken niet de behoefte te hebben om hun mening te geven over de eventuele heffing van de reclamebelasting in het dorp.

Indien de gemeente Steenbergen, bijvoorbeeld naar aanleiding van de unanieme stem van het ondernemersfonds, toch besluit om de reclamebelasting voor de ondernemers in Dinteloord te gaan heffen, is het kleine merendeel van de deelnemers aan de enquête voorstander van een heffingsmethodiek op basis van de oppervlakte van de reclameobjecten. Het tarief dat momenteel wordt geheven in het centrum van Steenbergen wordt als (veel) te hoog beschouwd, zoals ook reeds is aangegeven door de leden van het ondernemersfonds. Met de besteding van de ANG021-0238TW

pagina 6 van 8

MEMO opbrengsten is men het over het algemeen eens. Een enkeling heeft daarvoor middels de enquête nog andere ideeën aangedragen.

ANG021-0238TW

pagina 7 van 8

MEMO Bijlage 1 De resultaten van het enquête-onderzoek dat gehouden is onder de ondernemers die gevestigd zijn in het centrum van Steenbergen, dan wel het gebied waar reclamebelasting geheven wordt, zijn opgenomen in het Excel-bestand ‘Resultaat enquete reclamebelasting centrum Steenbergen.xlsx’ Resultaat enquete reclamebelasting centrum Steenbergen.xlsx

Bijlage 2 De resultaten van het enquête-onderzoek dat gehouden is onder de ondernemers die gevestigd zijn Dinteloord, zijn opgenomen in het Excel-bestand ‘Resultaat enquete reclamebelasting Dinteloord.xlsx’ Resultaat enquete reclamebelasting Dinteloord.xlsx

ANG021-0238TW

pagina 8 van 8