Raadsvoorstel Belastingmaatregelen SB 2023

Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:

Belastingmaatregelen 2023 1005312

Commissie: Raadsvoorstel:

8 december 2022. 22 december 2022

Portefeuillehouder: Programma:

T. Visser 1: Bestuur en ondersteuning

Karakter:

Besluitvormend

Bijlagen:

1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.

Verordening onroerendezaakbelastingen 2023 Verordening afvalstoffenheffing 2023 Verordening rioolheffing 2023 Verordening begraaf- en grafrechten 2023 Verordening forensenbelasting 2023 Verordening hondenbelasting 2023 Legesverordening 2023 Verordening marktgeld 2023 Verordening nachttoeristenbelasting 2023

Voorgesteld besluit: Vaststellen van de: 1. Verordening onroerendezaakbelastingen 2023 2. Verordening afvalstoffenheffing 2023 3. Verordening rioolheffing 2023 4. Verordening begraaf- en grafrechten 2023 5. Verordening forensenbelasting 2023 6. Verordening hondenbelasting 2023 7. Legesverordening 2023 8. Verordening marktgeld 2023 9. Verordening nachttoeristenbelasting 2023

Inleiding Uitgaande van de door u vastgestelde programmabegroting 2023, bieden wij met dit raadsvoorstel alle negen belastingverordeningen ter vaststelling aan. Vanaf 2022 heeft dit raadsvoorstel als vaste naam de Belastingmaatregelen en dan telkens voor het aanstaande belastingjaar. De belastingverordeningen zijn tekstueel geactualiseerd in relatie tot de modelverordeningen van VNG en de vaste jurisprudentie. Beleidsmatig worden behoudens tariefsverhogingen, geen veranderingen voorgesteld. Beoogd effect Met de gemeentelijke belastingen worden drie verschillende soorten inkomsten gerealiseerd: -voor de algemene middelen (“algemene belastingen” zoals onroerendezaakbelastingen) -voor het dekken van de kosten voor het uitvoeren van gemeentelijke zorgplichten (“bestemmingsbelastingen”, zoals afvalstoffen- en rioolheffing) -voor het individueel gebruik van gemeentelijke voorzieningen en/of diensten (bijvoorbeeld leges en marktgeld). Als gevolg van het besluit van de raad om de baten van de Hondenbelasting aan te wenden ter dekking van de kosten die honden teweeg brengen en voor voorzieningen die ten goede komen aan het welzijn van de honden en de hondeneigenaren, is deze in Stede Broec een Bestemmingsbelasting. Beleidsvrijheid/ -ruimte (wettelijk kader) De raad heeft de mogelijkheid om bij de Algemene belastingen de voorgestelde tarieven te verhogen of te verlagen.

Een wijziging van de tarieven heeft gevolgen voor de beoogde begrotingsopbrengst.

1

Bij Bestemmingsbelastingen en Rechten mogen de geraamde baten niet hoger zijn dan de geraamde lasten. Anders gezegd, het percentage van de kostendekking mag niet hoger zijn dan 100%. Het percentage van de kostendekking is vastgelegd in de paragraaf lokale heffingen van de programmabegroting. Bij een lager kostendekkingspercentage dan 100%, zullen deze kosten op een andere wijze gedekt dienen te worden. De tarieven zijn conform de vastgestelde begroting 2023. Bij de gemeente Stede Broec is de hondenbelasting een Bestemmingsbelasting, hierbij is echter géén sprake van maximaal 100% kostendekking. Ook voor de Hondenbelasting heeft de raad de mogelijkheid om de voorgestelde tarieven te verhogen of te verlagen. Een wijziging van de tarieven heeft gevolgen voor de beoogde begrotingsopbrengst. Argumenten verschillende belastingen Met het vaststellen van programmabegroting 2023 heeft u de te realiseren opbrengsten van de verschillende gemeentelijke belastingen vastgesteld. Hierna werken wij uit welke consequenties deze besluitvorming heeft voor de verschillende belastingverordeningen Onroerendezaakbelastingen Bij het bepalen van het tarief wordt een relatie gelegd met de waardeontwikkeling van de onroerende zaken. Voor de aanslagen voor de Onroerendezaakbelastingen in het belastingjaar 2023, is de WOZwaardepeildatum: 1 januari 2022.

Bij de berekening van de tarieven voor de woningen dient rekening gehouden te worden met een gemiddelde stijging van de WOZ-waarden van 22%. Bij de niet-woningen dient rekening gehouden te worden met een stijging van de WOZ-waarden van 2%. Deze stijgingen hebben geen invloed op de OZBopbrengst. De opbrengst wordt bepaald bij het vaststellen van de begroting. Na vaststelling van de opbrengst, wordt het tarief bepaald door de opbrengst te delen door de WOZ-waarde. Doordat de stijging van de WOZ waarden bij woningen hoger is dan bij niet woningen én uitgegaan wordt van een totale opbrengst, neemt het tarief van woningen af en niet woningen toe. Voor de Onroerendezaakbelastingen is als uitgangspunt bepaald dat de opbrengst op basis van de inflatiecorrectie voor 2023 stijgt met 5,9%. Daarnaast wordt de te realiseren opbrengst van de OZB structureel verhoogd met € 685.000, - voor het dekken van de kosten van beheer en onderhoud van buitenwegen door het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) aan onze gemeente. De verdeling van deze kosten wordt evenredig verdeeld over de opbrengst voor woningen en de opbrengst voor niet woningen (ophoging opbrengst met respectievelijk € 552.000 en € 133.000). Dit heeft tot gevolg dat de opbrengst van OZB in 2023 met 21% stijgt ten opzichte van 2022.

Hier staat tegenover dat de waterschapsbelastingen voor het aandeel onderhoud buitenwegen met gelijke pas daalt. De kosten voor het onderhoud verplaatsen van het waterschap naar de gemeente. Het verhaal van deze kosten verplaatst daarmee ook. Er is dan ook sprake van een budgettair neutrale wijziging, wat betekent dat de belastingbetaler gemiddeld hetzelfde blijft betalen voor het onderhoud van de buitenwegen. Omdat er een verschil zit in de wijze van heffing tussen HHNK en de gemeente, kan het zijn dat de gemeentelijke lasten over het geheel wel gelijk blijven, maar de burger dit wel in zijn portemonnee merkt. Daarom is ook bepaald wat de gemiddelde woning nu en straks aan wegenheffing en OZB betaalt. Bij de wegenheffing worden gebruiker en eigenaar van een woning apart aangeslagen, terwijl bij de OZB alle kosten op de eigenaar verhaald worden. Het verschil geldt waarschijnlijk nog meer voor de bedrijven, een bedrijf op een bedrijventerrein betaalt aan HHNK alleen voor datgene wat bebouwd is. In de OZB is de heffingsverdeling anders, waardoor het bedrijf meer zal moeten betalen. Bij een agrarisch bedrijf wordt voordeel verwacht door het vervallen van de heffing op datgene wat onbebouwd is. De verhouding aan lastendruk bij alle woningen versus alle bedrijven blijft grofweg gelijk. Bij HHNK betaalden de woningen grofweg 85% van de belastingen voor wegenbeheer.

Door het kostenverhaal via de OZB is dit iets lager geworden (80%).

2

Op basis van bovengenoemde overwegingen worden de onderstaande tarieven opgenomen in de verordening onroerendezaakbelastingen 2023: • Eigenaren woningen 0,1334% (was 0,1367%); • Eigenaren niet-woningen 0,2147% (was 0,1875%); • Gebruikers niet-woningen 0,1755% (was 0,1533%).

Afvalstoffenheffing De gemeente is wettelijk verplicht om zorg te dragen voor het huishoudelijk afval. De gemeente Stede Broec heeft ervoor gekozen om de kosten hiervan te dekken met de Afvalstoffenheffing. Een Bestemmingsbelasting waarbij de baten niet hoger mogen zijn dan de lasten. Voor 2023 worden de lasten voor 100% gedekt met de Afvalstoffenheffing. Conform de programmabegroting 2023, worden de inkomsten voor de Afvalstoffenheffing verhoogd met 4%. Dit is lager dan de inflatiecorrectie, wat te maken heeft met het feit dat de totale kosten worden omgeslagen over het aantal éénpersoonshuishoudens en meerpersoonshuishoudens. Als de kosten voor het inzamelen en verwerken van huishoudelijk afval dalen, dan heeft dit tot gevolg dat ook het tarief overeenkomstig daalt. Bij het berekenen van de tarieven voor de twee categorieën eenpersoonshuishoudens en meerpersoonshuishoudens is verder van belang welke verhouding er tussen deze twee categorieën is. Dit is niet ieder jaar hetzelfde. Daarnaast moet het tarief deelbaar zijn door 12 omdat de verschuldigdheid van deze belasting per maand wordt beoordeeld. Om deze reden worden de volgende tarieven voorgesteld:: • Eenpersoonshuishouden € 279,-(was € 267,12); • Meerpersoonshuishouden € 411,-(was € 396,50).

Rioolheffing Naast het transport van het huishoudelijk- en bedrijfsafvalwater en de zuivering van huishoudelijk afvalwater, heeft de gemeente de zorgplicht voor het hemel- en grondwater. De basis voor de kosten van het rioolbeheer is het GRP. De gemeente Stede Broec heeft ervoor gekozen om de kosten hiervan te dekken met de Rioolheffing. Een Bestemmingsbelasting waarbij de baten niet hoger mogen zijn dan de lasten. De Rioolheffing wordt geheven bij percelen waarbij de gemeente haar zorgplicht nakomt. De rioolheffing wordt geheven bij eigenaren van percelen en bij gebruikers van percelen van nietwoningen. Het percentage van de kostendekking is 100%. Bij het bepalen van het tarief Rioollheffing (conform huidige GRP) is de eenmalige korting van € 20, waar in 2020 toe is besloten, weer aan het tarief toegevoegd (overigens conform de raadskaders) én conform de programmabegroting 2023 is het tarief verhoogd met een inflatiecorrectie van 5,9%: • Woningen € 180,77 (was € 150,70). Voor de tarieven van de niet-woningen verwijzen wij naar de verordening in de bijlage bij dit voorstel.

Begraaf- en grafrechten Voor de gemeentelijke begraafplaats in Stede Broec, is de Verordening begraaf- en grafrechten vastgesteld. Met deze Rechten worden de kosten van de gemeentelijk begraafplaats gedekt, alsmede de kosten van gemeentelijke diensten zoals het begraven van overledenen. De opbrengsten van deze Rechten mogen niet hoger zijn dan de kosten. Conform de programmabegroting 2023 worden de tarieven voor de Begraaf- en grafrechten verhoogd met de inflatiecorrectie van 5,9%, zie daarvoor de tarieventabel van de bijgevoegde verordening.

Forensenbelasting De gemeente Stede Broec heft forensenbelasting van natuurlijke personen die meer dan 90 dagen een woning voor zichzelf of voor hun gezin beschikbaar houden. Deze personen hebben geen hoofdverblijf in onze gemeente en dragen op deze wijze bij aan de algemene middelen.

3

Voor deze belasting wordt een vast bedrag per perceel gehanteerd. Zoals besloten bij de uitgangspunten van de begroting 2023, wordt het tarief voor de forensenbelasting verhoogd met de inflatiecorrectie van 5,9%: • Per woning € 327,65,-(was € 309,40).

Hondenbelasting Bij de gemeente Stede Broec heeft de raad besloten om de Hondenbelasting aan te wenden voor de kosten die honden teweeg brengen en voor voorzieningen die ten goede komen aan het welzijn van de honden en de hondeneigenaren. Daarmee is de Hondenbelasting een Bestemmingsbelasting. Voor de Hondenbelasting wordt een tarief per hond gehanteerd. Met uitzondering van de honden die in een kennel worden gehouden, daarvoor geldt het kenneltarief. Conform de programmabegroting 2023 is besloten om de tarieven voor de hondenbelasting te verhogen met de inflatiecorrectie van 5,9%: • voor 1 hond € 66,40 (was € 62,70); • voor 2 honden € 194,00 (was € 183,20); • voor elke hond boven het aantal van 2 € 161,10 (was € 152,10); • voor een kennel € 581,20 (was € 548,80).

Leges Ook de Leges zijn Rechten en wel voor verhalen van de kosten van de dienstverlening. De tarieven van de Leges zijn opgenomen in drie titels: 1. Algemene dienstverlening; 2. Dienstverlening vallend onder fysieke leefomgeving/omgevingsvergunning; 3. Dienstverlening vallend onder Europese dienstenrichtlijn. Binnen deze titels zijn in 38 hoofdstukken leges opgenomen voor verschillende diensten. Voor bepaalde tarieven zoals voor reisdocumenten, rijbewijzen en kansspelen gelden wettelijke maximumtarieven. Leges vallen ook onder de Rechten, daarmee mogen de opbrengsten van alle tarieven samen niet hoger zijn dan de kosten van al deze diensten samen. Dit betekent ook dat de geraamde opbrengsten van een hoofdstuk van de tabel wel hoger mogen uitvallen dan de geraamde lasten binnen dat hoofdstuk. Dit geldt niet voor de tarieven in titel 3: diensten die vallen onder de Europese dienstenrichtlijn. Deze mogen per dienst niet meer dan kostendekkend zijn. Voor titel 1 en 2 samen geldt dat de kostendekking van toepassing is op het totaal van alle diensten die onder deze twee titels vallen. Dit betekent dat de raad de vrijheid heeft om voor bepaalde diensten een lager bedrag in rekening te brengen dan de werkelijke kostprijs.

Het tekort dat hierdoor ontstaat mag dan gecompenseerd worden door voor een of meerdere andere diensten een hoger bedrag in rekening te brengen dan de werkelijke kostprijs. Conform de programmabegroting 2023, worden de (niet wettelijke) tarieven van de Legesverordening verhoogd met de inflatiecorrectie van 5,9%, zie daarvoor de tarieventabel van de verordening. In titel 2 Dienstverlening vallend onder fysieke leefomgeving/omgevingsvergunning, zijn tekstuele aanpassingen doorgevoerd. Deze dienstverlening wordt vanuit de SED-werkorganisatie op een uniforme wijze uitgevoerd voor de drie deelnemende gemeenten. Het is daarom van belang dat de dienstverlening op dezelfde wijze is omschreven in titel 2 van de Legesverordening. Vrijdag 14 oktober 2022 heeft de minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening in een brief aan Eerste Kamer de invoering van de Omgevingswet en de en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen uitgesteld tot 1 juli 2023. De invoering van deze wetten zal ook consequenties hebben voor de Legesverordening. In het voorjaar van 2023 zullen wij u voorstellen om de Legesverordening onder de Omgevingswet vast te stellen, zodat deze van kracht kan worden samen met de invoering van de Omgevingswet.

4

Marktgeld Het Marktgeld van de gemeente Stede Broec geldt voor het innemen van een stand- of grondplaats op het marktterrein. Het Marktgeld is een Recht waarmee de kosten van gemeentelijke voorzieningen (het marktterrein), alsmede kosten van de gemeentelijk dienstverlening (de inzet van de marktmeester) verhaald worden. Ook voor het Marktgeld geldt dat baten niet hoger mogen zijn dan de lasten. Conform de programmabegroting 2023, worden de tarieven voor de Marktgelden verhoogd met de inflatiecorrectie van 5,9%: • Voor een vaste stand- of grondplaats, per dag, per strekkende meter, per kalenderkwartaal € 1,77 (was € 1,67); • Voor een dag stand- of grondplaats, per dag, per strekkende meter € 3,34 (was € 3,15). Nachttoeristenbelasting Onder de naam Nachttoeristenbelasting heft de gemeente Stede Broec toeristenbelasting voor het tegen betaling (in welke vorm dan ook) overnachten door personen die niet als ingezetene van de gemeente zijn ingeschreven in de Basisregistratie Personen. Voor deze belasting geldt een bedrag per persoon per nacht. Zoals besloten bij de programmabegroting 2023, wordt het tarief voor de Toeristenbelasting verhoogd met de inflatiecorrectie van 5,9%: • Tarief per persoon per nacht € 1,70 (was € 1,60).

Kanttekeningen/ alternatieven Uitgangspunt is de in de begroting 2023 vastgestelde inflatiecorrectie van 5,9%, samen met de geraamde inkomsten voor de algemene belastingen of geraamde baten en lasten voor Bestemmingsbelastingen en Rechten. In de Begroting 2023 is als uitgangspunt bepaald dat de opbrengst van deze belastingen op basis van de inflatiecorrectie voor 2023 stijgt met 5,9%. Dit betekent dat de bijstelling van het inflatiegetal in 2022 niet wordt meegenomen. In de begroting voor 2022 is een inflatiepercentage van 1,4% meegenomen. Bij de najaarsnota is dit opgehoogd tot 4,2%, naar aanleiding van het inflatiecijfer dat in de meicirculaire is opgenomen. Deze structurele stijging van 2,8% % (van 1,4% naar 4,2%) in de kosten die de gemeente maakt is nu niet gedekt door een gelijke stijging van de OZB (als grootste dekkingsmiddel voor de algemene middelen) en de overige algemene belastingen. Draagvlak De besluiten vloeien voort uit de verschillende wetten op basis waarvan de raad gemeentelijke belasting kan invoeren, zoals de Gemeentewet, de Wet milieubeheer en de Paspoortwet. Financiën Door het vaststellen van deze verordeningen kunnen de in de begroting 2023 geraamde opbrengsten voor de gemeentelijke belastingen gerealiseerd worden.

Bovenkarspel, 22 november 2022 Burgemeester en wethouders van Stede Broec De secretaris, De burgemeester, A. Huisman

R.A.P. Wortelboer

5