Raadsvoorstel beeindigen duurzame energie subsidie 26-01.docx
Tekst van het document
Voorstel aan de gemeenteraad Onderwerp: Zaaknummer:
Beëindiging subsidie duurzame energie 5412
Commissie: Raadsvoorstel:
6 februari 2023. 23 februari 2023
Portefeuillehouder: Programma:
M. G. T. Visser 6: Milieu
Karakter:
Besluitvormend
Bijlagen:
Evaluatie subsidieregeling duurzame energie 2022 Raadsbesluit
Voorgesteld besluit: 1) De subsidie Duurzame Energie per 1 januari 2023 niet meer te verstrekken; 2) De aanvragen uit 2022 die op de wachtlijst terecht gekomen zijn nog wel in behandeling te nemen en indien nodig, uit te keren met de middelen uit 2023; 3) Te onderzoeken of vrijvallende middelen (structureel) kunnen worden ingezet voor het verduurzamen van gemeentelijke monumentale gebouwen in Stede Broec. Inleiding De gemeente verstrekt jaarlijks subsidie aan woningeigenaren die energiebesparende maatregelen uitvoeren. De energiesubsidie heeft als doel om woningeigenaren te stimuleren om hun woning te verduurzamen. Het jaarlijks beschikbare subsidiebudget is € 25.000,-. Naast de gemeentelijke subsidie, kunnen inwoners ook gebruik maken van subsidie vanuit de Rijksoverheid. Deze landelijke regeling heet: Investeringssubsidie Duurzame Energie en Energiebesparing (ISDE1). Per 1 januari 2023 zijn de subsidiebedragen van deze ISDE subsidie verhoogd en de voorwaarden versoepeld. Zo is het vanaf 2023 mogelijk om ook voor 1 maatregel ISDE subsidie aan te vragen, mits die maatregel na 2 april 2022 is gerealiseerd (de ISDE subsidie wordt achteraf aangevraagd). Hiermee is de ISDE subsidie in veel gevallen aantrekkelijker dan de gemeentelijke subsidie. Beoogd effect Het advies is daarom om te onderzoeken of de middelen effectiever ingezet kunnen worden.
De subsidie duurzame energie is ingezet om jaarlijks ca. 40 individuele woningeigenaren te ondersteunen bij het verduurzamen van hun woning. In aansluiting op de erfgoednota wil het college onderzoeken of de vrijgevallen middelen ingezet kunnen worden om te ondersteunen bij het verduurzamen van gemeentelijke monumentale gebouwen in Stede Broec. Beleidsvrijheid / -ruimte (wettelijk kader) Er is voor de gemeenteraad volledige beleidsvrijheid om de subsidie te verstrekken of niet. De subsidie wordt op grond van artikel 4.23 Awb verstrekt. Argumenten Er zijn een aantal argumenten om de subsidie per 1 januari 2023 niet langer te verstrekken. De ISDE subsidie De landelijke ISDE subsidie is voor dezelfde doelgroep te gebruiken en veelal gunstiger dan de gemeentelijke voorwaarden en bedragen. De ISDE mag achteraf aangevraagd worden en kent voldoende budget om gedurende het gehele jaar verleend te kunnen worden. De gemeentelijke subsidie bereikt meestal na een half jaar het plafond, waardoor er de rest van het jaar niet meer aangevraagd kon worden. Het Rijk heeft bovendien de gemeente, op basis van een specifieke uitkering (SPUK), budget verleend voor een isolatieaanpak voor kwetsbare huishoudens. Wij gaan hier dan ook nader invulling aan geven. 1
https://www.rvo.nl/subsidies-financiering/isde
1
Stapelen van subsidies In de subsidie verordening is opgenomen dat stapelen, het aanvragen van meerdere subsidies bij verschillende subsidieverstrekkers voor dezelfde uitvoeringsmaatregelen, niet toegestaan is. Dit is voorheen altijd actief gecommuniceerd. Omdat het mogelijk is om de ISDE subsidie achteraf aan te vragen is het vrijwel onmogelijk geworden om te controleren of er gestapeld wordt. Als er wordt gekozen om de subsidie voort te zetten zal dit verbod op stapeling dus uit de verordening moeten worden gehaald. Gebruikers van de subsidie Uit de aanvragen blijkt dat er de laatste jaren veel aanvragen zijn voor HR++ glas. Dit is één van de duurdere maatregelen die onder de subsidie vallen en over het algemeen niet de meest energie besparende maatregel. Muur-, dak- en vloerisolatie hebben over het algemeen een hogere energiebesparing. Subsidie aanvragen voor maatregelen zoals isoleren van muren, vloer, dak of doe het zelf isolatie komen weinig meer voor. Drechterland kende tot 2021 een vergelijkbare subsidieverordening (Beëindigd vanaf 2022). Uit een enquête onder gebruikers in Drechterland bleek dat een hoog percentage van de subsidie aanvragers de maatregelen ook zonder de subsidie van de gemeente uitgevoerd zou hebben. Uitvoering van de subsidie De huidige uitvoeringskosten bedragen al snel ca. 30% van de subsidie besteding.
Daarnaast lijkt de tijdinspanning voor de beoordeling de laatste jaren te stijgen. Door toenemende aandacht voor de verduurzaming en innovatie komen er steeds meer mogelijkheden en regelingen. Dit veroorzaakt meer vragen over de regeling en maakt de beoordeling en afhandeling complexer. Wat te doen met de vrijvallende middelen? De middelen voor 2023 zullen worden gebruikt om de subsidieverzoeken van aanvragers die in 2022 op de wachtlijst zijn beland af te handelen. Voor de besteding van de gelden vanaf 2024 wil het college onderzoeken of de vrijgevallen middelen kunnen worden ingezet om te ondersteunen bij het verduurzamen van gemeentelijke monumentale gebouwen al dan niet met een maatschappelijke functie, zoals bijvoorbeeld Bessie. Hierbij zal worden voortgebouwd op de erfgoednota die u als raad in de eerste helft 2023 krijgt voorgelegd ter besluitvorming. Eigenaren van monumentale panden hebben vanwege de stijgende energiekosten een wens om te verduurzamen. Maar omdat het om unieke gebouwen gaat is het vaak moeilijk en kostbaar om ze te isoleren terwijl dit wel noodzakelijk is. Kanttekeningen / alternatieven Er kan worden gekozen voor het voortzetten van de huidige subsidie. In dit geval is het wel wenselijk de verordening aan te passen. In de eerste plaats is het verbod op stapeling niet uitvoerbaar.
Daarnaast is het wenselijk het college te machtigen om voorwaarden en maatregelen bij te mogen stellen. Dan kan sneller ingespeeld worden op snel veranderende technologie. Een tweede alternatief is het stopzetten van de subsidie en geen nieuwe bestemming voor de middelen te zoeken. Gezien de grote verduurzamingsopgave waar de gemeente voor staat kijkt het college echter liever naar een manier om de middelen beschikbaar te houden voor de duurzaamheidsopgave. Draagvlak In het onderzoek zal met belanghebbenden worden afgestemd over de beste manier om de middelen te besteden. Planning, evaluatie en verantwoording In afwachting van uw besluit wordt over de mogelijke veranderingen gecommuniceerd via de gebruikelijke kanalen (zie ook de eerder dit verzonden raadsbrief). Wij komen in de loop van 2023 met een voorstel hoe de subsidie anders besteed kan worden.
2
Financiën Het onderzoek kan intern uitgevoerd worden en brengt geen aanvullende kosten met zicht mee. De uitvoering van nieuwe subsidie wordt in principe bekostigd door de vrijgevallen middelen van de te beëindigen subsidieverordening duurzame energie.
Bovenkarspel, 10 januari 2023 Burgemeester en wethouders van Stede Broec De secretaris, De burgemeester,
A. Huisman
R.A.P. Wortelboer
3