Coalitieakkoord 2022-2026

Samenwerken Samen leven Samen ontwikkelen Coalitieakkoord 2022 -2026

Inhoudsopgave Inleiding ................................................................................................................................................... 2 Coalitieakkoord op hoofdlijnen ............................................................................................................... 3 Inhoud van het coalitieakkoord .............................................................................................................. 3 Samenwerken: ..................................................................................................................................... 3 Regionale samenwerking ................................................................................................................ 3 SED ................................................................................................................................................... 3 De relatie tussen de gemeente en haar inwoners .......................................................................... 3 Afvalverwerking ............................................................................................................................... 4 Samen leven: .......................................................................................................................................

4 Sociaal Domein ................................................................................................................................ 4 Voorzieningen.................................................................................................................................. 4 Meedoen in Stede Broec ................................................................................................................. 5 Veiligheid ......................................................................................................................................... 5 Recreatie.......................................................................................................................................... 5 Samen ontwikkelen: ............................................................................................................................ 6 Wonen ............................................................................................................................................. 6 Verkeer ............................................................................................................................................ 6 Duurzaamheid en klimaat ...............................................................................................................

7 Openbare ruimte ............................................................................................................................. 7 Wijken.............................................................................................................................................. 7 Onderwijshuisvesting ...................................................................................................................... 7 Centrumontwikkeling ...................................................................................................................... 8 Financiën ......................................................................................................................................... 8 Economie en ondernemen .............................................................................................................. 8 Afsluiting.............................................................................................................................................. 8

1

Inleiding Op 14, 15 en 16 maart 2022 vonden de gemeenteraadsverkiezingen plaats. In de twee jaar waarin corona en de daaraan verbonden maatregelen de boventoon voerden, is het houden van verkiezingen verspreid over 3 dagen. Uiteindelijk hebben de verkiezingen in Stede Broec er toe geleid dat de 19 raadszetels als volgt zijn verdeeld: Open en Duidelijke Stede Broec (ODS): 6 zetels CDA Stede Broec: 5 zetels VVD Stede Broec: 3 zetels Partij van de Arbeid/Groen Links 1 zetel Gemeentebelangen Stede Broec (GBS) 1 zetel Onafhankelijke Partij 1 zetel Socialistische Partij (SP) 1 zetel Eerlijk Leefbaar Stede Broec (ELS) 1 zetel Op initiatief van de grootste politieke partij, ODS, hebben er gesprekken met alle politieke partijen plaatsgevonden om te onderzoeken welke coalitiemogelijkheden er op basis van de verkiezingsprogramma’s mogelijk zouden zijn. Dit zijn constructieve gesprekken geweest waarbij er uiteindelijk voor is gekozen om recht te doen aan de verkiezingsuitslag en de coalitiebesprekingen voort te zetten met ODS, CDA en VVD. We hebben de coalitieonderhandelingen als een intensieve periode beleefd. Er is in verschillende samenstellingen veel besproken. Al deze gesprekken hebben geleid tot dit coalitieakkoord. Het coalitieakkoord vormt de hoofdlijn voor ons handelen in de komende bestuursperiode maar is zeker geen uitputtende opsomming van maatschappelijke opgaven.

Er zal ruimte zijn om in te spelen op toekomstige ontwikkelingen op (inter)nationaal, regionaal en lokaal gebied. Het coalitieakkoord “Samenwerken, Samen leven, Samen ontwikkelen” geeft de hoofdlijnen aan van onze ambities in de komende bestuursperiode. Een bestuursperiode die zich bij de start in ieder geval kenmerkt door onzekerheid. We lijken ons aan het einde te bevinden van de grote coronapandemie maar de effecten van diezelfde pandemie op bijvoorbeeld gezondheidszorg, economie en onderwijs ijlen nog lang na. Ook de tekorten op jeugdzorg en zeer recent de oorlog tussen Oekraïne en Rusland en de daaruit voortvloeiende opvang van vluchtelingen, zorgen ervoor dat er geen sprake is van een stabiele periode. Ons coalitieakkoord is daarom ook bewust een akkoord op hoofdlijnen. Het geeft de richting aan maar zorgt er ook voor dat we wendbaar en flexibel blijven. Het coalitieakkoord zal de basis vormen voor het nog uit te werken raads- en collegeprogramma. Bij die verdere uitwerking komen uiteraard ook de prioritering en financiële doorrekening aan de orde. Het college wordt gevormd door de burgemeester en 3 wethouders. In hoofdlijnen hebben we voor de wethouders de volgende portefeuilleverdeling gemaakt: ODS: CDA: VVD:

Financiën, ICT, Verkeer, Duurzaamheid, Kunst en Cultuur Ruimtelijke ontwikkeling en grondgebiedszaken WMO, Jeugdzorg, Sport, Onderwijs, Werk en Inkomen

De definitieve portefeuilleverdeling zal in de eerste collegevergadering worden vastgesteld waarbij ook de portefeuille van de burgemeester als voorzitter en lid van het college zal worden betrokken. 2

Coalitieakkoord op hoofdlijnen Het coalitieakkoord is, zoals eerder aangegeven, heel bewust een akkoord op hoofdlijnen. Het is uitdrukkelijk geen uitputtende opsomming maar een uitwerking van een onderhandelingsresultaat van de coalitiebesprekingen. Op basis van dit coalitieakkoord zal er, evenals in de vorige bestuursperiode, een raadsprogramma worden opgesteld. Het is onze wens om alle politieke partijen de ruimte te geven om voor hen belangrijke thema’s in te brengen. Het raadsprogramma zal uiteindelijk door de raad worden vastgesteld. Op basis van het raadsprogramma zal het college vervolgens een college uitvoeringsprogramma (CUP) opstellen.

Inhoud van het coalitieakkoord Samenwerken: Regionale samenwerking We zijn trots op de samenwerking in Westfriesland. Als centraal gelegen gemeente is de regio Westfriesland heel erg belangrijk voor Stede Broec. Vele thema’s zijn grensoverschrijdend, zoals bijvoorbeeld ICT, recreatie en wonen, en zijn voor onze inwoners beter met een goede regionale afstemming. De SED-organisatie heeft als voordeel dat dit met 3 van de 7 Westfriese gemeenten al bijna een vanzelfsprekendheid is.

SED De coalitie staat achter de verdere doorontwikkeling van de SED-organisatie en is bereid daarin te investeren. Ontvlechting en fusie zijn de komende vier jaar uitgesloten. We hebben in de laatste jaren verbeterde resultaten van de dienstverlening van de SED-organisatie gezien, bijvoorbeeld met betrekking tot de tevredenheid van medewerkers. Om de kwaliteit van de dienstverlening verder te verbeteren hebben we de ambitie om op sommige vlakken de uitvoering van gemeentelijke taken dichter bij Stede Broec te brengen. Op bestuurlijk vlak is er nog een grote uitdaging. We zijn van mening dat het verstandig is om met de gemeenten Enkhuizen, Drechterland en Stede Broec een gemeenschappelijke visie te ontwikkelen op de doorontwikkeling van de SED-organisatie. Stede Broec verwacht hierbij ook goede wil van de beide buurgemeenten binnen de SED. Verder wil de coalitie beleidsharmonisatie binnen de SED nadrukkelijker meenemen in besluitvorming. Dit betekent niet dat Stede Broec de SED lijn moet volgen, maar wel dat duidelijk wordt wanneer beleid afwijkt en wat daarvan de consequenties zijn.

De relatie tussen de gemeente en haar inwoners Stede Broec is toegankelijk en transparant voor iedereen, inwoners en ondernemers. Inspraak van inwoners via onze adviesorganen vinden we van grote waarde. We willen veel zaken samen met inwoners doen, waarbij we ons als bereikbare en meedenkende partner opstellen. Stede Broec is benaderbaar waarbij initiatieven van inwoners zoveel mogelijk worden aangemoedigd en

3

gefaciliteerd. We informeren actief aan inwoners en ondernemers over plannen die hun omgeving raken. De menselijke maat staat hierbij centraal. We willen de informatievoorziening voor inwoners ook verder verbeteren, om ervoor te zorgen dat alle stukken die inwoners nodig hebben om besluitvorming te volgen toegankelijk en leesbaar zijn. Veel kan tegenwoordig digitaal, maar omdat we het belangrijk vinden dat iedereen mee kan blijven doen, moeten de diensten, informatievoorziening en besluiten ook niet-digitaal beschikbaar blijven.

Afvalverwerking In de raadsperiode 2022-2026 loopt de huidige dienstverleningsovereenkomst (DVO) met de huisvuilcentrale (HVC) af. We willen tijdig samen met de andere (Westfriese) gemeenten onderzoeken wat een goede toekomstige vorm van afvalverwerking kan zijn. De verbetering van het milieuresultaat staat hierbij voorop, maar de afweging van kosten ten opzichte van het te behalen resultaat vraagt te allen tijde een politieke afweging. Tenslotte wordt niet gekozen voor de invoer van een recycletarief. De afvalinzameling wordt, bij voorkeur in samenwerking met gemeente Drechterland, wel verder geoptimaliseerd. Voor de definitieve keuze tot afvalverwerking en –inzameling zullen eerst de ervaringen van de gemeenten in Westfriesland waar al wel gewerkt wordt met het recycletarief worden afgewacht en of er op dat moment betere alternatieven zijn.

Samen leven: Sociaal Domein We willen de komende vier jaar nog meer grip krijgen op de kosten van het Sociaal Domein. Hiervoor wordt onder andere gekeken naar een verbeterde afbakening van zorg. De hoofdvraag hierbij is: “Welke zorg is de gemeente verplicht te leveren en waarin bestaat een keuzevrijheid?”. Ook zal worden bekeken op welke wijze er verder geïnvesteerd kan worden in het regionale contractmanagement binnen Westfriesland. De rol van het wijkteam Ons Stede Broec wordt verder ontwikkeld om zoveel mogelijk zorgvragen vroegtijdig te kunnen opvangen. Hierdoor kunnen zorgvragers snel geholpen worden en kan wellicht eventuele duurdere en langjarige zorg worden voorkomen. Het uitgangspunt blijft dat er altijd adequate zorg beschikbaar blijft voor degenen die dat nodig hebben. In de afgelopen periode is echter ook duidelijk geworden dat de kosten van het Sociaal Domein voor een groot deel onvoorspelbaar zijn. Deze onvoorziene overschrijdingen mogen in principe niet ten koste gaan van mensen die zorg nodig hebben. Om tegenvallers binnen het Sociaal Domein op te vangen streven we ernaar om de reservepositie te verbeteren zodat er geen noodmaatregelen genomen hoeven te worden.

Voorzieningen Stede Broec kent van oudsher een hoog voorzieningenniveau op het gebied van sport en cultuur. Daarnaast worden er al jarenlang in de verschillenden dorpen allerlei activiteiten georganiseerd waarbij de kermissen de meest bekende zijn. De vele voorzieningen en activiteiten kunnen rekenen op veel betrokken en vitale vrijwilligers. Daar zijn we trots op! Een deel van de voorzieningen, zoals de scholen voor voortgezet onderwijs, het winkelcentrum, Theater Het Postkantoor, de bibliotheek, het muziekonderwijs en een aantal sportaccommodaties kennen een bescheiden regiofunctie. Het is van belang dat inwoners en bezoekers gebruik kunnen blijven maken van al onze voorzieningen. 4

Met betrekking tot de sportvoorzieningen willen we het buitensporten motiveren. Dit kan door meer oog te hebben voor wandelpaden, buitenfitnessapparaten mogelijk te maken maar ook verdere uitvoering te geven aan het sportakkoord samen met de veelheid aan sportverenigingen die Stede Broec kent. In de afgelopen raadsperiode is er een nieuw subsidiebeleid vastgesteld. In 2023 willen we evalueren of het beleid heeft bijgedragen aan de doelstellingen van het subsidiebeleid of dat bijsturing nodig is. Tenslotte willen we een accommodatiebeleid opstellen om het gemeentelijk vastgoed effectief en transparant te kunnen beheren en onderhouden.

Meedoen in Stede Broec Iedereen moet mee kunnen doen in Stede Broec. Werken, sporten, een theater bezoeken en alle andere vormen van “meedoen” zouden vanzelfsprekend moeten zijn ongeacht bijvoorbeeld een beperking, leeftijd of (het ontbreken van) financiële middelen. Door de stijgende kosten van energie en voedsel wordt het voor sommige Stede Broecers steeds moeilijker om mee te kunnen doen. We zullen ons er daarom voor inzetten dat iedereen, ook de minima, mee kunnen blijven doen in Stede Broec. We zullen ons ook in de komende periode blijven inzetten om eenzaamheid onder jongeren en senioren te verminderen. Dit is door de coronapandemie in de laatste jaren een steeds groter probleem geworden. Onze inwoners moeten de weg naar alle prachtige voorzieningen weer kunnen vinden! Tenslotte blijven we ons inzetten om o.a. middels het project “in control of Alcohol & Drugs” de dranken drugsproblematiek terug te dringen.

Veiligheid Sinds 2017 zet Stede Broec BOA’s in als gastdames en –heren in de openbare ruimte die aanspreken en signaleren. In de komende periode zal er een nieuw Integraal Veiligheidsplan worden opgesteld. Veiligheid in de wijk is een belangrijk punt en wij zijn van mening dat een verdere zichtbaarheid van de gastdames en –heren in de openbare ruimte daar een bijdrage aan kan leveren. Dit kan bijvoorbeeld door extra inzet van BOA’s of door de inzet van bijvoorbeeld buurtcoaches. In wijken willen we dat hierdoor extra aandacht komt voor in ieder geval drugscriminaliteit, ondermijning en vuurwerkoverlast Er is al jaren sprake van een daling in de cijfers van de zogenoemde ‘traditionele’ criminaliteit. Daarnaast is er wel een toename van een aantal vormen van criminaliteit, zoals bijvoorbeeld cybercriminaliteit. Wij geven prioriteit aan een digitaal weerbare gemeente. We zetten ons in om te voorkomen dat inwoners en bedrijven slachtoffer worden van cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit. Ook zorgen we ervoor dat de informatiebeveiliging van Stede Broec op orde is en dat we goed voorbereid zijn op cybercrises en online aangejaagde ordeverstoringen.

Recreatie Stede Broec biedt prachtige recreatievoorzieningen met onder andere Het Streekbos en het grote netwerk van doorvaarbare sloten. Het is een onlosmakelijk onderdeel van de Stede Broecse identiteit. We willen, in combinatie met andere ontwikkelingen binnen onze gemeente, blijven investeren in het verder uitbreiden van dit netwerk om varend recreëren aantrekkelijk te houden. We staan positief tegenover meer ruimte voor natuurlijke en recreatieve ontwikkelingen rondom Het Streekbos.

5

Samen ontwikkelen: Wonen Binnen het Pact van Westfriesland is de ambitie uitgesproken om tot de top 10 woonregio’s van Nederland te behoren. Om daartoe te komen is er na een lang en goed samenwerkingstraject een Regionale Woonvisie vastgesteld. In 2021 is er voor Stede Broec een verfijning op de regionale woonvisie vastgesteld onder de titel “Wonen doen we samen”. Zoals in heel Nederland heeft ook Stede Broec te maken met een hoge druk op de woningmarkt. We willen daarom de komende periode stappen zetten met de ontwikkeling van Florapark, het centrum, Molensloot-Zuid en het versneld uitvoeren van woningbouwplan Groot-Vriend. De woonvisie is hierbij het uitgangspunt en er zal nadrukkelijk rekening worden gehouden met de woonbehoeftes van verschillende doelgroepen. Stede Broec is een plattelandsgemeente met een stedelijk karakter en een breed scala aan eigen voorzieningen. Het is prettig wonen in onze gemeente met circa 22.000 mensen in de vitale, actieve en historische dorpen Lutjebroek, Grootebroek en Bovenkarspel. Groen en water zijn onderscheidende kenmerken van de gemeente. Mede door de populariteit en de problemen op de woningmarkt in zowel de koop- als de huursector, is het voor sommige mensen lastig om een betaalbare woning te vinden. In de woonvisie zijn de ambities voor 2021-2025 als volgt vastgesteld: 1.

Een gezonde, evenwichtige woningmarkt met passende woningen, voor nu en later; 2. Zorgzame wijken; 3. Verduurzamen van de woningvoorraad. De ambities uit de woonvisie worden uiteraard nog steeds onderschreven waarbij we met name het minderdraagkrachtige deel van onze gemeenschap willen bedienen. We willen betaalbare huur- en/of koopwoningen voor onze eigen inwoners realiseren waarbij we denken aan bijvoorbeeld starterswoningen, flexwoningen maar ook de doorstroming willen bevorderen. We zullen nadrukkelijk aandacht blijven vragen voor een meer evenredige verdeling van koop- en (sociale)huurwoningen in regioverband, gelet ook op de opgaven waar we gezamenlijk voor staan wat betreft het huisvesten van diverse kwetsbare doelgroepen.

Verkeer De komende vier jaar gaan we stappen zetten in de uitvoering van het verkeersplan. Hiervoor wordt een uitvoeringsplan inclusief verkeerscirculatieplan opgesteld dat aansluit op de onderhoudsagenda. Daarnaast wordt ook gekeken of en waar er extra geïnvesteerd kan worden in de kwaliteit van het wegennet en dan met name de 30-kilometerzones. We beginnen bij knelpunten zoals die in het verkeersplan zijn geïnventariseerd. We blijven ook zoeken naar mogelijkheden voor het verbeteren van de noord-zuid verbindingen, waar mogelijk in samenwerking met Drechterland. Tenslotte wordt ook gekeken of in het lint kan worden ingezet op het realiseren van een dorpsstraat met ruimere stoepen en met prioriteit voor voetgangers en fietsers.

6

Duurzaamheid en klimaat Een duurzame toekomst is van groot belang voor Stede Broec. De eerste versie van de Regionale Energiestrategie is vastgesteld en we zullen de komende jaren blijven meewerken aan de verdere uitwerking en implementatie van de Regionale Energiestrategie waarbij we verwachten dat de rijksoverheid middelen ter beschikking stelt. We zijn wel terughoudend met het toestaan van windturbines en zonnepanelen op (land)bouwgrond. Er zal de komende jaren worden geprobeerd om meer ruimte te scheppen voor inwoners om aanspraak te maken op (rijks)subsidies voor energiebesparende maatregelen zoals isolatie. Daarnaast zullen we blijven investeren in het verduurzamen van het eigen vastgoed.

Openbare ruimte Onder invloed van noodzakelijke bezuinigingen in de gemeentelijke begroting als gevolg van de jeugdzorg-tekorten is het onderhoud in de buitenruimte de afgelopen periode teruggebracht naar een lager onderhoudsniveau. We streven naar een goed onderhouden, groen Stede Broec. We willen het onderhoudsniveau van het openbaar groen verhogen en meer inzetten op de bestrijding van exoten en onkruid. Om het niveau van het groen te verbeteren en beter aan te laten sluiten op lokale wensen willen we het onderhoud samen met inwoners in hun eigen buurt of straat vormgeven. Daarbij blijven vergroening, leefbaarheid en biodiversiteit het uitgangspunt. Er wordt enerzijds overlast ervaren door hondenpoep en anderzijds geven hondenbezitters aan dat er onduidelijkheid is over losloopgebieden en de opruimplicht. We gaan duidelijkheid brengen in de problemen die worden ervaren en hoe de kosten zich verhouden tot de opbrengst van de hondenbelasting.

Wijken We betrekken de inwoners actief bij de inrichting en leefbaarheid van hun omgeving. Om dit te bereiken gaan we de wijkbijeenkomsten nieuw leven in blazen om onder andere de uitdagingen op het gebied van openbaar groen en verkeer samen met onze inwoners op te pakken. Maatregelen moeten voor wijken op maat gemaakt kunnen worden en aansluiten op lokale wensen zonder dat dit negatieve invloed heeft op andere wijken.

Onderwijshuisvesting In onze gemeente volgen dagelijks ruim 2.000 kinderen (speciaal) basisonderwijs. Dat onderwijs wordt gegeven in 12 schoolgebouwen, verspreid over de gehele gemeente. Een aantrekkelijk, veilig en gezond gebouw dat voldoende ruimte biedt, is daarbij een belangrijke randvoorwaarde. Het grootste deel van de schoolgebouwen bestaat reeds zo’n 40 jaar of langer. Om te bepalen wát we aan elk gebouw wannéér gaan doen en tegen welke kosten, maken we in overleg met schoolbesturen een zogenaamd Integraal Huisvestingsplan (IHP). Een van de knelpunten die steeds weer naar voren komt bij die gesprekken is de situatie bij de Molenwiek en locatie Wendel van OBS ’t Vierspan. Beide gebouwen zijn verouderd en daarbij komt dat de Molenwiek is gehuisvest op twee locaties, hetgeen als niet optimaal wordt ervaren door het schoolbestuur. In dezelfde wijk staan gymzaal De Helt én peuterschool Nijntje Pluis met daarin ook BSO Op Zuid die in dezelfde periode zijn gebouwd als de twee scholen. Daarnaast is GGD Hollands Noorden op zoek naar een alternatieve locatie voor de huisvesting van de Jeugdgezondheidszorg. Uitgangspunt is om al deze maatschappelijke functies bij elkaar te brengen op deze locatie onder één dak in een modern en nieuw gebouw door de voorgenomen realisatie van een Integraal Kindcentrum (IKC).

7

Centrumontwikkeling We gaan voortvarend aan de slag met de recent aangenomen centrumvisie voor een mooi centrum voor Stede Broec met een gezellig verblijfsplein met meer horeca, detailhandel, gratis parkeren en betaalbare appartementen voor jong en oud.

Financiën We streven naar een gezonde financiële positie. Door de onvoorspelbaarheid van landelijk beleid en financiering daarvan zullen we de komende periode met zowel onvoorziene mee- als tegenvallers te maken krijgen. Het doel is om die onvoorspelbaarheid het hoofd te bieden door de reservepositie te versterken. We willen ons voorzieningenniveau toekomstbestendig maken. Bij tegenvallers die niet door de reserve kunnen worden opgevangen zullen politieke keuzes moeten worden gemaakt. Die keuze zal bestaan uit ombuigingen dan wel inkomstenverhoging. Handhaving van het voorzieningenniveau is hierbij het uitgangspunt.

Economie en ondernemen We hebben in Stede Broec een gezond en vitaal bedrijfsleven met een actieve winkeliersvereniging Streekhof en een enthousiaste Bedrijvengroep Stede Broec. Een onderdeel daarvan is KVO (Keurmerk Veilig Ondernemen), waar veel aandacht is voor ondermijning en criminaliteit. We blijven ons inzetten voor een bruisend Stede Broec waar ondernemers, binnen de geldende weten regelgeving, de ruimte krijgen om te ondernemen ten behoeve van een bloeiende lokale economie.

Afsluiting We zien uit naar een goede en constructieve samenwerking met de samenleving, gemeenteraad, SEDorganisatie en alle andere ketenpartners.

Stede Broec, 3 mei 2022

Thijs Visser, Lijsttrekker ODS,

John Kok, Lijsttrekker CDA,

Joey Leeuwinga, Lijsttrekker VVD,

8