CConstaterende datStede Broec
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 2 Ombuigingenrapportage

Gemeenteraad 3 juli 2025, gemeente Stede BroecBij agendapunt: Vaststellen Voorjaarsnota 2025 en Kadernota 202613.792 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

38 / 62

4. Gladheidsbestrijding Voorstel met deze ombuiging is om alleen gladheidsbestrijding op ontsluitingswegen te verzorgen. Maatschappelijke impact In de wijken wordt het minder veilig bij gladheid. De verkeersveiligheid zal afnemen waarbij kwetsbare groepen zoals fietsers, ouderen en kinderen harder worden geraakt. Groen, Water, Begraven Groenbeheer betreft de gemeentelijke inzet bij onze parken, plantsoenen, straatbomen, groenstroken, speelgroen, maaibeheer en onkruidbestrijding op verharding. Met Waterbeheer vult de gemeente haar wettelijke taak in aangaande oppervlaktewater in stedelijk gebied zijnde watergangen, oevers en beschoeiingen maar ook wateroverlastpreventie. Onder begraven valt het beheer van de Algemene Begraafplaats Rustoord. Wettelijke taak Wettelijke taken met betrekking tot waterbeheer zijn vastgelegd in de Wet milieuhinder, Waterwet en Gemeentewet. Belangrijke onderdelen zijn de zorgplicht voor inzameling en verwerking van afvalwater en de afvoer van regenwater. De wettelijke basis voor groenbeheer is vastgelegd in de Floraen faunawet met taken aangaande het onderhouden van plantsoenen, bomen, bermen, parken, natuurbeheer, instandhouding biodiversiteit en de bestrijding van invasieve soorten. De Wet op de lijkbezorging regelt dat de gemeente tenminste één begraafplaats heeft. Ombuigingen

1. Terugdraaien raadsbesluit investeren groen 2. Beheer verharding niveau C 3. Doorbelasten onderhoud particuliere bomen 4. Verhuur snippergroen

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 € € € 154 € 35 € 35 € 35 € 5 € 5 € 5 € € 20 € 20

Totaal ombuigingen Groen, Water & Begraven

€

Ombuigingen Groen, Water & Begraven

40

€

60 €

214

1. Terugdraaien raadsbesluit investeren groen Met het raadsbesluit van 11 november 2024 heeft uw raad besloten structureel te investeren in de kwaliteit van het groenonderhoud. Hiermee voldoet deze weer aan de gestelde kaders van kwaliteitsplan kapitaalgoederen openbare ruimte die de raad op 24 november 2016 (met een update in 2019) heeft vastgesteld. Tevens is het effect van dit besluit dat de beeldkwaliteit geborgd wordt in de toekomst. Daarnaast kan hierdoor op een adequate manier invulling gegeven worden aan de opgaven: biodiversiteit, toegankelijkheid en klimaatadaptatie.

39 / 62

Maatschappelijke impact Het heroverwegen van dit besluit is heeft naast een negatief effect op de kwaliteit van het groen eveneens tot gevolg dat de incidentele investering van € 1,3 miljoen minder rendement geeft. 2. Beheer verharding op niveau C Het beheer van de verharding kan verlaagd worden naar niveau C voor Stede Broec waardoor er meer ongewenst groen zichtbaar wordt op verharding. Maatschappelijke impact Het verminderen van groenbeheer leidt tot verrommeling van de openbare ruimte door een toename van ongewenst groen en zwerfafval. Dit kan leiden tot een toenemend onveilig gevoel en afname van het gebruik van de openbare ruimte. Ook zal er sprake zijn van afnemend eigenaarschap van inwoners en ondernemers waardoor de verrommeling sneller zal toenemen. 3. Doorbelasten onderhoud particuliere bomen In Stede Broec worden bomen op particuliere gronden onderhouden door de gemeente. Voorstel is om de kosten van onderhoud middels een abonnement door te belasten of de inzet te beëindigen. De opbrengst betreft een eerste indicatie. Maatschappelijke impact Het niet meer onderhouden van deze bomen of het in rekening brengen van kosten kan leiden tot een verminderd aantal bomen of onveilige situaties door verminderd onderhoud. 4. Verhuur snippergroen Momenteel wordt gewerkt aan een nieuw beleid voor Snippergroen.

De verwachting is dat er sprake kan zijn van meeropbrengsten vanuit het verhuur van snippergroen aan particulieren. Maatschappelijke impact Het in rekening brengen van (een hogere)huursom kan leiden tot bezwaar vanuit inwoners, zeker als het al jaren om-niet gebruikt is en in stand is gehouden door de gebruiker. Wel leidt het tot een eerlijke verdeling van middelen: bij gebruik van extra groen betaal je er ook voor. Over het algemeen levert een nieuw beleid voor snippergroen met bijgaande handhaving onrust op bij inwoners, duidelijke communicatie bij de vaststelling kan dit wegnemen.

40 / 62

Spelen en straatmeubilair Binnen het taakveld spelen en straatmeubilair vallen uitgaven welke te maken hebben met de inrichting en het beheer van speelvoorzieningen en straatmeubilair in de openbare ruimte. Dit betreft onder meer aanleg, vervanging en onderhoud van speeltoestellen, speeltuinen en de keuring van speeltoestellen. Bij straatmeubilair betreft het plaatsing, onderhoud en vervanging van banken, afvalbakken, fietsenrekken en bloembakken. Wettelijke taak Conform de Warenwetbesluit Attractie- en Speeltoestellen is een gemeente verplicht te zorgen voor veilige toestellen en jaarlijkse keuringen en inspecties. Het aanleggen van speeltuinen is geen wettelijke taak, de wijze van onderhouden wel. Ombuigingen

1. Spelen risicogestuurd beheren 2. Minder maar grotere speeltuinen 3. Taakstellend 30% prullenbakken verwijderen

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 pm pm pm € € 5 € 5 € € 5 € 5

Totaal ombuigingen Spelen & Straatmeubilair

€

Ombuigingen Spelen & Straatmeubilair

-

€

10 €

10

1. Spelen risico gestuurd beheren Uitgangspunt bij de uitwerking van deze ombuiging is het verlagen van het onderhoudsniveau waarbij er alleen risico gestuurd wordt onderhouden. Daar waar (veiligheid)risico’s worden verwacht wordt onderhoud verricht. Maatschappelijke impact De kans op onveilige speeltoestellen en verrommeling in de openbare ruimte neemt toe. De gemeente is aansprakelijk voor schade bij onveilige speeltoestellen. 2. Minder maar grotere speeltuinen Een focus aanbrengen op minder kleine speeltuinen met speeltoestellen en alleen in de grotere speeltuinen ook speeltoestellen plaatsten levert een efficiencywinst op in onderhoud en vervanging en reparatie.

41 / 62

3. Taakstellend 30% prullenbakken verwijderen Om te komen tot een besparing in budgetten voor onderhoud en vervanging wordt een inventarisatie gemaakt van prullenbakken welke zeer beperkt worden gebruikt. De hiermee samenhangende besparing wordt nog uitgewerkt. Maatschappelijke impact Het verwijderen van prullenbakken kan een toename van zwerfafval betekenen. Het doet een beroep op inwoners om de verantwoordelijkheid te nemen rommel mee te nemen en elders weg te gooien. Openbare Verlichting Met openbare verlichting wordt invulling gegeven aan alle activiteiten rondom aanleg, beheer, onderhoud en energiekosten van verlichting in de buitenruimte. Wettelijke taak Het plaatsen van openbare verlichting is geen wettelijke taak. Als deze is geplaatst is het veilig en goed onderhouden wel een juridische zorgplicht. Ombuigingen

1. Beperken onderhoudsbudget

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 € 15 € 15 € 15

Totaal ombuigingen Openbare Verlichting

€

Ombuigingen Openbare Verlichting

15

€

15 €

15

1. Beperken onderhoudsbudget Uit een analyse van de budgetten voor openbare verlichting blijkt dat circa € 15.000,- structureel resteert binnen het onderhoudsbudget. Maatschappelijke impact De ombuiging is niet van invloed op het niveau van onderhoud en beheer van openbare verlichting.

42 / 62

c.

Economie De gemeente draagt bij aan het versterken van de samenwerking tussen de ondernemers onderling, zowel lokaal als regionaal, en werkt aan het bestendigen van de samenwerking tussen de gemeente en de ondernemers. Wettelijke taak De inzet op economie is geen wettelijke taak. Ombuigingen

1. Stoppen bijdrage Ontwikkelingsbedrijf NHN

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 € € € 60

Totaal ombuigingen Economie

€

Ombuigingen Economie

-

€

-

€

60

1. Stoppen bijdrage Ontwikkelingsbedrijf NHN De 17 gemeenten in Noord-Holland Noord en de provincie zijn samen aandeelhouders van de economische uitvoeringsorganisatie Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord. 26 september 2024 is met een raadsbesluit de DVO aangegaan tot en met 2031. Deze is opzegbaar met een termijn van twee jaar na opzegging. Maatschappelijke impact Het ONHN adviseert en ondersteunt ondernemers onder andere bij het vinden van geschikte bedrijfslocaties, zoeken van financiering voor innovatie en groei, aantrekken en opleiden van personeel, verduurzamen van het bedrijf. Daarnaast faciliteert het ONHN in bestuurlijke samenwerking en kennisuitwisseling tussen overheid, onderwijs en ondernemers. Het wegvallen van deze inzet kan van effect zijn op de lokale economie.

43 / 62

d.

Duurzaamheid en milieu Stede Broec is een duurzame gemeente, met aandacht voor de unieke identiteit van de wijken. We investeren in een goed werkende afvalinzameling en verwerking, met een goede keuze tussen dienstverlening, kosten en milieuresultaat. Wettelijke taak Het verzorgen van een fungerend rioolstelsel en afvalinzameling voor inwoners is een wettelijke taak. Op dit moment worden er geen extra taken uitgevoerd bovenop het wettelijk verplichten. Binnen de afvalstoffenheffing en rioolheffing heeft de gemeente meerdere budgetten. Dit betreft onder andere afvalinzameling, afvalverwerking, milieustraat, beheer en onderhoud van het riool, uitbreiding en vervanging van riool en watertaken conform het Gemeentelijk rioleringsplan. Al deze budgetten zijn onderdeel van de gesloten systemen voor afvalstoffenheffing en rioolheffing en derhalve niet direct betrokken bij de ombuigingen. De heffingen maken onderdeel uit van de gemiddelde (woon)lasten van onze inwoners en ondernemers. Een mogelijke verlaging van de heffingen kan indirect bijdragen aan het project ombuigingen. Ombuigingen Indirecte ombuigingen binnen afvalstoffenheffing en rioolheffing zijn betrokken bij voorliggende uitwerking van ombuigingen. Het betreft voorstellen voor:

1. Duurzaamheid 2. Optimaliseren afvalstoffenheffing 3. Optimaliseren rioolheffing

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 € 25 € 25 € 25 € € € € € € -

Totaal ombuigingen Duurzaamheid

€

Ombuigingen Duurzaamheid & Milieu

25

€

25 €

25

Duurzaamheid & milieu Het verlagen van het beschikbare budget ter stimulans voor duurzaamheidsmaatregelen aangevuld met het efficiënter uitvoeren van taken en activiteiten binnen het inzamelen van afval waardoor ruimte ontstaat voor het toerekenen van overheadkosten kan bijdragen aan de ombuigingen voor circa € 25.000,-. De concrete maatregelen worden nog uitgewerkt en mogelijk meegenomen richting de uitwerking van de Kadernota richting de Programmabegroting 2026.

44 / 62

e.

Ruimtelijke Ontwikkeling

Ombuigingen Ruimte algemeen

1. Resultaat aanbesteding luchtfoto's 2. Erfgoed

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 € 20 € 20 € 20 € 25 € 25 € 25

Totaal ombuigingen Ruimte algemeen

€

Ombuigingen Ruimte algemeen

45

€

45 €

45

1. Resultaat aanbesteding luchtfoto’s In 2024 is het maken van luchtfoto’s aanbesteedt. Het resultaat op de aanbesteding is ruim € 20.000,- voordelig. 2. Erfgoed In 2024 zijn minder subsidies voor de instandhouding van monumenten aangevraagd en uitgekeerd. Ook zijn geen subsidieaanvragen gedaan voor eenmalige activiteiten. Met het inzetten van deze ombuiging wordt de budgetruimte voor subsidies structureel verlaagd. Maatschappelijke impact Het structureel verlagen van budget voor subsidies kan betekenen dat het gemiddelde onderhoud van onze monumenten achteruit gaat. Een subsidie kan een impuls geven aan de eigenaar om te komen tot onderhoud en/of verduurzaming waar mogelijk. Verkeer Stede Broec heeft de ambitie om de verkeersveiligheid te vergroten door te (blijven) investeren in inrichting, voorlichting en handhaving. Wettelijke taak Het investeren in verkeersveiligheid middels het verkeersplan is geen wettelijke taak. Ombuiging

1. Stoppen uitvoering Verkeersplan

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 € € 200 € 200

Totaal ombuigingen Verkeer

€

Ombuigingen Verkeer

-

€

200 €

200

45 / 62

Maatschappelijke impact Het stopzetten van het Verkeersplan kan een brede en langdurige impact hebben. De verkeersveiligheid kan verslechteren aangezien er minder tot geen prioritering meer is voor verkeersveiligheidsmaatregelen, er minder risicovolle locaties worden aangepakt zoals bijvoorbeeld scholen en oversteekplaatsen. Ook de verkeersoverlast kan toenemen door toenemend verkeer op sluiproutes of toenemend geluidsoverlast in woonwijken. Zonder een verkeersplan ontbreekt regie, prioritering en afstemming zowel op straatniveau als bij grotere opgaven zoals gezondheid, woningbouw, leefbaarheid en duurzaamheid.

46 / 62

f.

Samenvatting knop Onze Leefomgeving

Samenvatting knop Onze Leefomgeving

Veiligheid 1. Handhaving

Begroting Begroting Begroting 2028 2027 2026

100 €

100

€

€ € € €

95 pm 320 60 10 15

€ € € €

115 pm 270 214 10 15

-

€

-

€

60

€ € €

25 -

€ € €

25 € € € -

25 -

Ruimte 1. Algemeen 2. Verkeer

€ €

45 € € -

45 € 200 €

45 200

Totaal ombuigingen Onze leefomgeving

€

730 €

870 €

1.054

€

100 €

€

€

€ € € €

85 pm 420 40 15

Economie

€

Duurzaamheid en milieu 1. Duurzaamheid 2. Optimaliseren afvalstoffenheffing 3. Optimaliseren rioolheffing

Openbare Ruimte 1. Openbare Ruimte algemeen 2. Kunstwerken 3. Wegen 4. Groen, Water & Begraven 5. Spelen & Straatmeubilair 6. Openbare Verlichting

47 / 62

g.

Benchmark bij knop Onze Leefomgeving

Toelichting benchmark In het kader van een gedetailleerde vergelijking op taakveldniveau is een benchmark uitgevoerd waarbij onze gemeente is vergeleken met zowel omliggende als vergelijkbare gemeenten. De selectie van de vergelijkbare gemeenten betreft de gemeenten Drechterland, Enkhuizen en Opmeer. Daarnaast zijn de gemeenten in de categorie 15.000 – 25.000 inwoners in de benchmark meegenomen. De benchmark richt zich specifiek op de lasten en baten per inwoner en is uitgevoerd op basis van de begroting 2025. Om een zo goed mogelijke vergelijking te presenteren is er gekozen voor de nettolasten en -baten per inwoner, zoals deze zijn verwerkt op de website www.findo.nl. Deze website van de Rijksoverheid baseert zich op de zogenaamde IV3-gegevens, die de gemeenten aanleveren bij het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Desondanks kunnen er verschillen zitten in de wijze waarop gemeenten toerekenen op taakveldniveau, waardoor de vergelijking op dit laagste niveau mogelijk een enigszins vertekend beeld geeft.

Benchmark taakvelden knop Onze Leefomgeving Onze Leefomgeving Openbare orde en veiligheid Recreatieve havens Economische havens en waterwegen Fysieke bedrijfsinfrastructuur Economische promotie Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Economische ontwikkeling Begraafplaatsen en crematoria Ruimte en leefomgeving Milieubeheer Riolering Afval Openbaar groen en (openlucht) recreatie Verkeer en vervoer Wonen en bouwen

Stede Broec Drechterland Enkhuizen

€ € € € € € € € € € € € € € €

46,60 € 0,20 € 11,00 € 0,90 € 0,80 € 1,00 € 11,20 € 3,30 € 42,80 € 24,40 € 66,40 € 142,80 € 143,70 € 192,80 € 49,70 €

42,00 € € 11,30 € 1,90 € 1,00 € 1,40 € 11,20 € 12,40 € 67,70 € 53,30 € 61,20 € 150,20 € 110,60 € 188,00 € 52,90 €

63,80 € 83,40 € 15,50 € 2,10 € 7,50 € 5,60 € 43,20 € 16,20 € 36,40 € 56,50 € 77,50 € 161,50 € 114,70 € 256,20 € 65,60 €

Opmeer

15 - 25.000

56,00 € 39,60 € 2,90 9,10 € € 25,20 € € 5,90 19,10 € 14,40 7,20 € 11,80 67,20 € 52,10 56,40 € 68,20 84,20 € 92,90 147,70 € 126,50 134,50 € 116,60 131,70 € 182,00 476,40 € 83,30

48 / 62

Op basis van de omvang van het bedrag per inwoner zijn hierboven de taakvelden afval, openbaar groen en verkeer en vervoer opgenomen. Hieronder zijn de taakvelden openbare veiligheid, ruimte en leefomgeving, milieubeheer en riolering grafisch weergegeven.

49 / 62

2.4

Sport, cultuur en recreatie

a.

Ombuigingen binnen de knop Sport, cultuur en recreatie

De gemeente zorgt voor groot en klein onderhoud van de sportvelden en sporthallen, denk aan het maaien van het gras, het herstel van de veldoppervlakte, onkruidbestrijding, reparatie van vloeren, enzovoort. Daarnaast subsidieert de gemeente diverse sport, multifunctionele accommodaties en wijk- en buurtwerk. De voornaamste investering binnen sport zit in het zwembad. De gemeente is verantwoordelijk voor het aanbod en de toegankelijkheid van culturele voorzieningen. Ze bevorderen cultuurparticipatie door evenementen en activiteiten voor inwoners te organiseren. Gemeenten ondersteunen de culturele sector, bijvoorbeeld door subsidies en infrastructuur te bieden aan kunstenaars en culturele instellingen. Verder ontwikkelen gemeenten cultuurbeleid om inclusie en diversiteit in de cultuur te waarborgen en culturele initiatieven te stimuleren.

50 / 62

b.

Samenvatting knop Sport, cultuur en recreatie

Samenvatting knop Sport, Cultuur & Recreatie

Sport 1. Niet-indexeren subsidies 2. Verlagen / stoppen subsidies 3. Verwerken hogere opbrengsten 4. Sportbevordering

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028

€ €

€ pm 150 € 20 €

€ pm 150 € 20 €

pm 150 20

Cultuur 1. Niet indexeren subsidies 2. Verlagen / stoppen subsidies

€ €

-

€ €

20 € €

46 -

Totaal ombuigingen Sport, Cultuur & Recreatie

€

170 €

190 €

216

c.

€

Sport

Wettelijke taak Een gemeente heeft geen wettelijke taak in het aanbieden of ondersteunen van sport. Onder sport heeft de gemeente Stede Broec het onderhouden van sportaccommodaties, verstrekken van subsidies en het bevorderen van sportdeelname. Ombuigingen 1. Niet-indexeren subsidies Binnen de begroting zijn er beperkt subsidies voor sport. De subsidies worden niet geïndexeerd.

51 / 62

2. Stoppen van subsidies Binnen het taakveld sport wordt circa € 68.000,- subsidie verstrekt. Voornamelijk aan binnen- en buitensportverenigingen en evenementen. Gezien de beperkte financiële omvang en impact op het verenigingsleven is geen ombuiging uitgewerkt. 3. Verwerken hogere opbrengsten Uit de concept jaarrekening 2024 blijkt een naar verwachting structureel voordeel op huurinkomsten bij sportgebouwen en de inkomsten uit het zwembad. Sportgebouwen De huuropbrengsten van de sportgebouwen waren voornamelijk afkomstig van de verhuur van sportzaal De Kloet en het Martinus College. Dit patroon was vergelijkbaar met het voorgaande jaar en is gerelateerd aan onderwijsactiviteiten. Zwembad De inkomsten waren in 2023 € 375.000 dit kwam doordat dat jaar meer bezoekers waren geweest dan begroot en hebben meer kinderen zwemles gevolgd. De betaalde zwemlessen waren verruimd qua variatie, frequentie en bezoeken. De zwemlessen waren effectiever ingedeeld waardoor kinderen meerdere keren per week kunnen zwemmen om zo sneller hun diploma te halen. Door de sluiting van het zwembad in Wervershoof hadden we een toestroom van kinderen voor het ABC-zwemlessen gehad. De stijging in bezoekers en betaalde zwemlessen heeft in 2024 doorgezet. 4. Sportbevordering Uit de analyse van de concept jaarrekening 2024 blijkt een positief resultaat op sportbevordering van € 20.000,- over 2024.

d.

Cultuur

Ombuigingen 1. Niet-indexeren subsidies Binnen het taakveld cultuur is er voor ruim € 0,8 miljoen subsidie opgenomen. De 4 grootste subsidies van totaal € 0,75 miljoen betreffen Bibliotheek, muziekonderwijs, Stichting evenementen Postkantoor en Ons Stede Broec. Het niet indexeren van deze subsidies vanaf 2027 kan in 2028 bijna € 50.000,- bijdragen aan de ombuigingen. Maatschappelijke impact Cultuur is essentieel voor onze persoonlijke vorming en identiteit, maar ook van belang voor het behoud van onze gemeenschap. Het draagt bij aan positieve gezondheid en het mentale welzijn van onze inwoners. Door het cultuurbeleid in te perken, worden inwoners minder in staat gesteld zich

52 / 62

cultureel te ontwikkelen, zal de verbinding en sociale cohesie afnemen, wordt het cultuuraanbod beperkt en dreigt de zichtbaarheid en vindbaarheid van het huidige culturele aanbod af te nemen. 2. Stoppen van subsidies Naast de eerder genoemde 4 grote subsidies wordt de resterende € 50.000,- verstrekt aan 7 verenigingen / instellingen. Dit betreft de lokale omroep, muziek-, zang- en toneelvereniging, open monumentendag en evenementen Streekplein. Gezien de beperkte financiële omvang en impact op het verenigingsleven is geen ombuiging uitgewerkt.

e.

Recreatie De uitgaven binnen het taakveld recreatie zijn grotendeels de bijdrage aan de gemeenschappelijke regeling. Deze vormt geen onderdeel van de rapportage Ombuigingen.

f.

Benchmark bij knop Sport, Cultuur & Recreatie

Toelichting benchmark In het kader van een gedetailleerde vergelijking op taakveldniveau is een benchmark uitgevoerd waarbij onze gemeente is vergeleken met zowel omliggende als vergelijkbare gemeenten. De selectie van de vergelijkbare gemeenten betreft de gemeenten Drechterland, Enkhuizen en Opmeer. Daarnaast zijn de gemeenten in de categorie 15.000 – 25.000 inwoners in de benchmark meegenomen. De benchmark richt zich specifiek op de lasten en baten per inwoner en is uitgevoerd op basis van de begroting 2025. Om een zo goed mogelijke vergelijking te presenteren is er gekozen voor de nettolasten en -baten per inwoner, zoals deze zijn verwerkt op de website www.findo.nl. Deze website van de Rijksoverheid baseert zich op de zogenaamde IV3-gegevens, die de gemeenten aanleveren bij het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Desondanks kunnen er verschillen zitten in de wijze waarop gemeenten toerekenen op taakveldniveau, waardoor de vergelijking op dit laagste niveau mogelijk een enigszins vertekend beeld geeft.

53 / 62

Benchmark taakvelden knop Sport, Cultuur & Recreatie Sport, Cultuur & Recreatie

Stede Broec

Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Musea Cultureel erfgoed Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Media

€ € € € € €

Drechterland Enkhuizen

12,80 € 128,30 € 11,20 € 5,40 € 37,00 € 28,40 €

18,90 € 56,40 € 11,00 € 8,60 € 14,80 € 33,10 €

Opmeer

35,50 € 74,60 € 20,50 € 28,40 € 37,80 € 21,20 €

15 - 25.000

16,30 € 76,50 € 6,50 € € 21,00 € 25,20 €

21,60 75,30 6,20 7,30 20,00 26,00

54 / 62

Bijlage 1: Totaaloverzicht opgave versus ombuigingen

Opgave

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 € -2.003 € -2.045 € -2.637

Ombuigingen Gemeente Zorg en onderwijs Onze leefomgeving Sport, cultuur en recreatie Subtotaal ombuigingen

€ € € € €

Ombuigingen

Samenvatting knop Gemeente Technische ombuigingen 1. Inzetten 10% algemene reserve 2. Inkoopvoordeel assurantie 3. Kostprijsdekkende leges 4. Meicirculaire 2025 Semi-technische ombuigingen 1. Verlagen investeringsniveau 2026 -2028

2.043 557 730 170 3.500

€ € € € €

2.093 836 870 190 3.989

€ € € € €

2.143 930 1.054 216 4.343

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028

Samenvatting knop Zorg en Onderwijs

€ € €

Sociaal Domein algemeen 1. Niet-wettelijke taken jeugd- & ouderen 2. Niet indexeren subsidies

€ €

-

€ €

235 € 44 €

235 88

Jeugdwet 1. Vrijval budget technisch-functioneel beheersysteem

€

10 €

10 €

10

€ € €

13 € 40 € pm 8 €

13 € 40 € pm 8 €

13 40 pm 8

Participatiewet 1. Versoberen minimabeleid 2. Besparen op re-integratie 3. Afschaffen collectieve zorgverzekering 4. Afschaffen minimaregeling 5. Kinderopvang 6. BUIG-budget 7. Afschaffen subsidie stichting leergeld

€ € € € € €

pm 58 24 50 40 100 9

€ € € € € €

pm 58 24 50 40 100 9

€ € € € € €

pm 58 24 50 40 100 9

Onderwijs 1. Afschaffen tegemoetkomen voorschoolse voorziening 2. Leerlingenvervoer 3. Stoppen onderwijsarrangementen 4. Stoppen subsidie onderwijsbegeleiding

€ € € €

31 50 124 -

€ € € €

31 50 124 -

€ € € €

31 50 124 50

Totaal ombuigingen Zorg en Onderwijs

€

557 €

836 €

930

€

1.100 € 100 € 80 € pm

100 €

1.100 € 100 € 80 € pm

100 €

1.100 100 80 pm

100

Bestuur en ondersteuning 1. Vrijval post onvoorzien 2. Vergroten inkomsten subsidies

€ €

15 € €

15 € 50 €

15 100

Dienstverlening 1. Regionale samenwerking 2. Archief

€ €

50 € 60 €

50 € 60 €

50 60

Maatschappelijk vastgoed 1. Strategisch vastgoedplan

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028

pm

pm

pm

Algemene dekkingsmiddelen 1. OZB 2. Toeristenbelasting

€ €

538 € €

538 € €

538 -

Totaal ombuigingen Gemeente

€

2.043 €

2.093 €

2.143

Wmo 1. Afschaffen meerkostenregeling 2. Afschaffen toelage huishoudelijke hulp 3. Minimum abonnementstarief 4. Niet indexeren PGB-tarieven

55 / 62

Samenvatting knop Onze Leefomgeving

Veiligheid 1. Handhaving

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028

€

100 €

100 €

100

€

€

€ € € €

85 pm 420 40 15

€

€ € € €

95 pm 320 60 10 15

€ € € €

115 pm 270 214 10 15

Economie

€

-

€

-

€

60

Duurzaamheid en milieu 1. Duurzaamheid 2. Optimaliseren afvalstoffenheffing 3. Optimaliseren rioolheffing

€ € €

25 -

€ € €

25 € € €

25 -

Ruimte 1. Algemeen 2. Verkeer

€ €

45 € €

45 € 200 €

45 200

Totaal ombuigingen Onze leefomgeving

€

730 €

870 €

1.054

Openbare Ruimte 1. Openbare Ruimte algemeen 2. Kunstwerken 3. Wegen 4. Groen, Water & Begraven 5. Spelen & Straatmeubilair 6. Openbare Verlichting

Samenvatting knop Sport, Cultuur & Recreatie

Sport 1. Niet-indexeren subsidies 2. Verlagen / stoppen subsidies 3. Verwerken hogere opbrengsten 4. Sportbevordering

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028

€ € €

€ pm 150 € 20 €

€ pm 150 € 20 €

pm 150 20

Cultuur 1. Niet indexeren subsidies 2. Verlagen / stoppen subsidies

€ €

-

€ €

20 € €

46 -

Totaal ombuigingen Sport, Cultuur & Recreatie

€

170 €

190 €

216

56 / 62

Bijlage 2: Totaaloverzicht benchmark Begroting - 2025 - Gemeenten in euro per inwoner

Stede Broec Drechterland Enkhuizen

Opmeer

15 - 25.000

Gemeente Burgerzaken Crisisbeheersing en brandweer Bestuur Treasury Beheer overige gebouwen en gronden Overhead

€ € € € € €

Zorg & Onderwijs

Stede Broec Drechterland Enkhuizen

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO Beschermd wonen (WMO) Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal Hulpmiddelen en diensten (WMO) PGB WMO Maatschappelijke- en vrouwenopvang (WMO) Overige maatwerkarrangementen (WMO)

€ € € € € € €

1,40 € 9,50 € 2,30 € 52,20 € 7,70 € € 247,10 €

1,40 € 4,00 € 70,90 € 31,20 € 3,90 € 1,20 € 227,40 €

54,60 € 9,50 € 43,00 € 46,90 € 1,30 € 1,60 € 338,00 €

19,00 € € 30,00 € 29,30 € 4,40 € € 0,70 €

Jeugdhulp ambulant lokaal Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd Coördinatie en beleid Jeugd Jeugdhulp met verblijf landelijk Jeugdbescherming Jeugdhulp met verblijf regionaal PGB Jeugd Jeugdhulp ambulant regionaal

€ € € € € € € €

8,20 € 17,50 € 28,10 € 16,70 € 39,30 € 143,90 € 5,70 € 301,00 €

5,00 € 0,50 € 49,40 € 3,30 € 34,00 € 38,60 € 4,00 € 233,40 €

5,70 € 0,80 € 44,70 € 11,00 € 36,30 € 74,80 € 13,80 € 338,30 €

1,00 € 25,10 30,80 € 33,50 21,00 € 13,50 € 6,10 12,40 € 18,00 59,50 € 66,00 2,30 € 9,40 175,10 € 148,70

Arbeidsparticipatie WSW en beschut werk Samenkracht en burgerparticipatie Inkomensregelingen

€ € € €

17,10 € 102,40 € 157,90 € 294,90 €

11,20 € 68,80 € 105,30 € 247,40 €

24,50 € 97,80 € 141,70 € 429,70 €

€ 30,30 42,50 € 105,30 92,80 € 158,20 224,60 € 296,60

Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingzaken

€ €

70,10 € 44,00 €

25,20 € 37,10 €

40,40 € 51,00 €

56,00 € 64,40 €

53,10 58,20

Volksgezondheid

€

66,90 €

58,80 €

61,70 €

69,80 €

62,10

31,60 € 66,10 € 89,50 € 1,80 € 21,80 € 392,10 €

31,30 € 74,70 € 83,40 € -1,80 € 10,20 € 399,20 €

38,30 € 82,60 € 92,50 € 6,20 € 16,00 € 480,40 €

50,60 € 41,30 76,90 € 84,10 96,70 € 88,40 8,80 € 15,40 28,40 € 13,30 700,30 € 492,70 Opmeer

15 - 25.000

19,90 5,60 26,10 52,50 15,60 2,10 13,50

57 / 62

Begroting - 2025 - Gemeenten in euro per inwoner

Onze Leefomgeving

Stede Broec Drechterland Enkhuizen

Opmeer

15 - 25.000

Stede Broec Drechterland Enkhuizen

Opmeer

15 - 25.000

Openbare orde en veiligheid Recreatieve havens Economische havens en waterwegen Fysieke bedrijfsinfrastructuur Economische promotie Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Economische ontwikkeling Begraafplaatsen en crematoria Ruimte en leefomgeving Milieubeheer Riolering Afval Openbaar groen en (openlucht) recreatie Verkeer en vervoer Wonen en bouwen

€ € € € € € € € € € € € € € €

46,60 € 0,20 € 11,00 € 0,90 € 0,80 € 1,00 € 11,20 € 3,30 € 42,80 € 24,40 € 66,40 € 142,80 € 143,70 € 192,80 € 49,70 €

Sport, Cultuur & Recreatie

Stede Broec

Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Musea Cultureel erfgoed Cultuurpresentatie en cultuurparticipatie Media

€ € € € € €

42,00 € € 11,30 € 1,90 € 1,00 € 1,40 € 11,20 € 12,40 € 67,70 € 53,30 € 61,20 € 150,20 € 110,60 € 188,00 € 52,90 €

63,80 € 83,40 € 15,50 € 2,10 € 7,50 € 5,60 € 43,20 € 16,20 € 36,40 € 56,50 € 77,50 € 161,50 € 114,70 € 256,20 € 65,60 €

Drechterland Enkhuizen

12,80 € 128,30 € 11,20 € 5,40 € 37,00 € 28,40 €

18,90 € 56,40 € 11,00 € 8,60 € 14,80 € 33,10 €

56,00 € 39,60 € 2,90 9,10 € € 25,20 € € 5,90 19,10 € 14,40 7,20 € 11,80 67,20 € 52,10 56,40 € 68,20 84,20 € 92,90 147,70 € 126,50 134,50 € 116,60 131,70 € 182,00 476,40 € 83,30

Opmeer

35,50 € 74,60 € 20,50 € 28,40 € 37,80 € 21,20 €

15 - 25.000

16,30 € 76,50 € 6,50 € € 21,00 € 25,20 €

21,60 75,30 6,20 7,30 20,00 26,00

58 / 62

Bijlage 3: Actuele financiële ontwikkelingen Zoals toegelicht in paragraaf 1.1 is het huidig structureel tekort afgerond € 2,5 mln. in 2028. Ten opzichte van de situatie bij de begroting 2025 hebben zich verschillende financiële ontwikkelingen voorgedaan. Om een zo compleet mogelijk beeld te schetsen, zijn majeure actuele ontwikkelingen nu al in deze bijlage meegenomen. De effecten van de Voorjaarsnota van het Rijk zijn per 23 april op hoofdlijn vertaald naar de meerjarenbegroting van Stede Broec. De hieronder opgenomen bedragen zijn inschattingen van effecten op de begroting van Stede Broec op basis van per 17 april bekend geworden landelijke bedragen. Uit het overzicht blijkt dat de actualisatie van de financiële ontwikkelingen leidt dat het tekort in de jaren 2026 en 2027 substantieel afneemt. Het structureel te dekken bedrag en dus het vertrekpunt voor de ombuigingen blijft voor 2028 voorlopig € 2,5 mln. In de Kadernota wordt de jaarschijf 2029 toegevoegd.

Opgave Ombuigingen Begroting 2025

Begroting Begroting Begroting 2026 2027 2028 € -2.003 € -2.045 € -2.637

Actuele ontwikkelingen 1. Decembercirculaire € 2. Groenonderhoud openbare ruimte € 3. Resultaat Jeugd & Wmo concept jaarrekening 2024 € 4. Kadernota's 2026 gemeenschappelijke regelingen € 5. Schatting effecten Voorjaarsnota Rijk €

431 -154 -1.200 -75 2.317

€ € € € €

527 -154 -1.200 65 2.345

€ € € € €

618 -154 -1.200 285 614

Subtotaal actuele ontwikkelingen

€

1.319 €

1.583 €

163

Saldo begroting na actuele ontwikkelingen

€

-684 €

-462 €

-2.474

59 / 62

Toelichting bij actuele ontwikkelingen 1. Decembercirculaire De cijfers van de Septembercirculaire 2024 door het Rijk waren niet volledig opgenomen. De volumegroei (het 8-jarig gemiddelde) van het Bruto Binnenlands Product was hoger dan eerder opgenomen, waardoor het Rijk in de decembercirculaire een correctie heeft toegepast. Voor onze gemeente leidt dit tot structurele voordelen in de meerjarenbegroting. 2. Groenonderhoud openbare ruimte 11 november 2024 heeft u besloten om weer te voldoen aan de beeldkwaliteit openbaar groen. Met een incidentele investering en een structurele verhoging van het budget wordt het openbaar groen door middel van groot onderhoud en reconstructies teruggebracht naar het vastgestelde beeldkwaliteit. Het terugbrengen van het openbaar groen naar het vastgestelde niveau vraagt een incidentele investering van € 1,3 miljoen en een structurele verhoging van € 154.000,=. 3. Resultaat cliëntgebonden kosten Jeugd en Wmo concept jaarrekening 2024 Het resultaat jeugd staat al langere tijd onder druk. De Jeugdwet is, net als de Wmo, een zogenaamde openeinderegeling. Dit betekent dat de levering van zorg voorop staat en gemeenten de vraag altijd moet blijven doorbetalen. Ondanks de aandacht voor en de maatregelen die we het afgelopen jaar hebben ingezet, zien we een stijging van de cliëntgebonden kosten in 2024.

De toename is toe te schrijven aan een aantal ontwikkelingen. Zo zijn we in 2024 bij Jeugd gestart met het wegwerken van de achterstanden. Dat heeft geleid tot een groei van het aantal cliënten in 2024, deels met terugwerkende kracht vanaf begin 2024. Daarnaast zagen we een toename in de gemiddelde zorgzwaarte per client en was de complexiteit van de casuïstiek opvallend. Dit betekende in een aantal gevallen dat er meerdere zorgaanbieders bij een cliënt betrokken waren met een hoog specialistische zorg waarbij we niet altijd gebruik konden maken van het gecontracteerde aanbod.

60 / 62

4. Kadernota’s gemeenschappelijke regelingen 2026 De besturen van de diverse Gemeenschappelijke Regelingen (GR’en) waarbij onze gemeente is aangesloten, hebben begin 2026 hun kadernota’s naar ons toegezonden. Op grond de kadernota’s en uw zienswijze is het financiële effect meegenomen als actuele ontwikkeling. De in de actuele effecten verwerkte saldi zijn als volgt te specificeren:

Effect Kadernota's GR'-en Veiligheidsregio Noord-Holland Noord Recreatieschap Westfriesland Westfries Archief GGD Hollands Noorden SSC DeSom Omgevingsdienst Noord-Holland Noord WerkSaam Westfriesland Afvalbeheer Westfriesland SED Organisatie Totaal

2026 € € € € € € € € € €

-108 -8 -17 -157 -19 -146 380 -75

2027 € € € € € € € € € €

-108 -8 -17 -157 -19 -146 520 65

2028 € € € € € € € € € €

-108 -8 -17 -157 -19 -146 740 285

5. Schatting effecten Voorjaarsnota Rijk Het kabinet heeft 17 april bekend gemaakt met de Voorjaarsnota 3 miljard vrij te maken voor gemeenten. Dit geld is een (gedeeltelijke) compensatie voor jeugdzorguitgaven, de terugval in het gemeentefonds en een bijstelling van de loon-/ prijsindexatie. Het effect van de Voorjaarsnota van het Rijk is vanwege de impact op het project Ombuigingen op hoofdlijn vertaald en meegenomen onder de actuele ontwikkelingen. Het betreft een zo zorgvuldig mogelijk uitgewerkte inschatting maar kan afwijken van het later dit jaar duidelijk wordende werkelijke effect.

61 / 62

Het mogelijke effect is als volgt opgebouwd:

Schatting effect Voorjaarsnota Rijk VJN 2025 Algemene mutaties BCF effect VJN 2025 Mutatie LPO accres VJN 2025 Mutaties Jeugd Correctie op reeds ingeboekt Jeugd - stelpost vervallen Bijstelling stelpost jeugd 2028 en verder 50% van 2027 Verschuiving AU naar eigen inkomsten: Eigen bijdrage Jeugd Totaal effect

2026 € € € € € € € €

523 -36 526 1.666 -362 2.317

2027 € € € € € € € €

605 -36 515 1.530 -269 2.345

2028 € € € € € € € €

572 -36 547 -150 -319 614

Algemene mutaties In totaal heeft het Rijk ruim € 400 miljoen structureel beschikbaar gesteld middels de Voorjaarsnota voor het dempen van de terugval in het gemeentefonds vanaf 2026. Het effect hiervan voor de gemeente Stede Broec bedraagt in 2028 plus € 572.000,-. Mutatie Loon-/ Prijsontwikkeling (LPO) Een compensatie voor de loon/prijs indexatie naar actuele stand is eveneens een structurele bijdrage van circa € 547.000,- positief in 2028. Mutaties Jeugd Incidenteel is het effect van het besluit van het Rijk om de voorgenomen bezuinigingen via de Hervormingsagenda Jeugd door te schuiven naar 2028. De onzekerheid voor 2028 is nog erg groot.

62 / 62

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15660352/1