Bespreeknotitie jeugdzorg oktober 2021 (002)

Bespreeknotitie: beteugelen van kosten van gecontracteerde zorgbedrijven Niet klagen over de grote winsten, maar aanpakken die handel. Met enige regelmaat verschijnen er berichten in de krant, op tv en in de sociale media’ over commerciële bedrijven in de jeugdzorg, die miljoenen winst uitkeren aan aandeelhouders. Met name onderzoeksbureau Follow the Money heeft indringend laten zien dat soms exorbitante winsten worden gemaakt. Van verantwoord maatschappelijk ondernemen is geen sprake. Schijnbaar kijken we machteloos toe. We spreken er schande van, zeker als er vermoedens zijn van bedrijven in de eigen regio. in april 2019 vond er al in de raad en commissie van Stede Broec een groepssessie plaats, waarin ideeën werden uitgewisseld over meeropbrengsten en bezuinigingen in het sociaal domein. In het najaar van 2019 stond een bespreeknotitie van ODS op de agenda van de commissie met de titel “Maatregelen kostenontwikkeling jeugdzorg”. In de afgelopen twee, drie jaar zijn hierin een aantal positieve stappen gezet. Denk o.a. aan de ontwikkelingen bij Ons Stede Broec, de toegang tot en toewijzing van de zorg, de professionalisering van het wijkteam, de praktijkondersteuning van de huisarts ter voorkoming van te snelle verwijzingen, de ontwikkeling van het dashboard voor het herkennen van trends en kostenbeheersing.

Desondanks moeten we ons als gemeenteraad ook dit jaar weer druk maken over een sluitende begroting voor 2022. De overschrijding in het sociaal domein is steeds de boosdoener. Wij vragen ons af of onze gemeente in samenwerking met de andere zes West-Friese gemeenten ondanks alle bovenstaande inspanningen meer kan doen. Dat roept de vraag op hoe het contractmanagement van WMO en Jeugdhulp er uit ziet. Contracten en afspraken De zeven gemeenten kopen middels het inkoopnetwerk WMO en jeugdzorg in. Dat moet zorgvuldig, maar ook scherp gebeuren. Daarbij is het belangrijk dat alleen eerlijke en kwalitatief goede bedrijven gecontracteerd worden. In de beperking toont zich de meester. -

-

Is dat de praktijk, die we hanteren? Worden er aan de voorkant afspraken gemaakt over bijvoorbeeld winstpercentages (bv maximaal 5% bij de laagst mogelijke overheadkosten), vastgoedconstructies, loonkosten of kwaliteitseis? Duiken ambtenaren in de boeken van aanbieders om echt te controleren of alles klopt? Een gemiddeld zorgbedrijf heeft 80% van de inkomsten nodig om de loonkosten te betalen. Wat als het 60% blijkt? Wat is er dan aan de hand? En waarom is de eigenaar van een zorgbedrijf ook eigenaar van een ander commercieel bedrijf? Klopt dat wel?

Door aan de voorkant te investeren in goede contracten en alles goed te controleren, voorkomen als gemeenten een boel ellende. -

Heeft onze gemeente, dan wel in samenwerking met de zeven gemeenten, mensen die jaarrekeningen goed kunnen doorgronden?

-

Wordt dit jaarlijks structureel geanalyseerd? Is er oog voor vreemde geldstromen? Is er voldoende kwalitatief personeel, dat onderzoek doet? Durven ze de lastige gesprekken aan?

Actie ondernemen Naast een goede contractering is contractmanagement essentieel. - Doen de zorgbedrijven ook wat ze beloven? - Wat is de effectiviteit? - Houden ze zich aan de afspraken? Ondernemen we als gemeente (n) actie, wanneer dat echt niet zo is? - Zeggen we contracten op? - Wat is de ervaring met de wildgroei van “laagspecialistische zorg” hulporganisaties, zoals paardencoach, therapie met dieren, zorgboerderijen etc. is dit niet vaak symptoombestrijding en zit het probleem niet op andere fronten als armoede , echtscheiding en woonproblemen. Moet je dan niet met de thuissituatie aan de gang? - Moeten we daar niet in snoeien? Machteloos toekijken hoeft niet We weten dat de inkoop van met name jeugdzorg best een gigantische klus is. En contractmanagement is dat ook. Als we de sluizen aan de voorkant wagenwijd open zetten, moeten we echter niet klagen dat we natte voeten krijgen. Het is tijd dat we als politieke partijen de onmacht over de marktwerking achter ons laten. We pleiten voor betere en concretere afspraken en ambtenaren met de tijd, de kennis en de lef om mensen aan afspraken te houden. We willen meer zicht hebben op ontwikkelingen, ervaringen en voortschrijdende inzichten m.b.t. de inkoop, zodat we onze kader stellende en controlerende taak als raad beter kunnen uitoefenen. Dan kunnen een heel eind komen. We kunnen er ook zelf veel aan doen.

Minder markt meer samenwerking daar gaat het om. Er moet echter niet vergeten worden, dat het achterblijven van voldoende middelen en de zeer complexe regelgeving de grootste oorzaak van onze tekorten is in heel Nederland. Namens ODS Dirk Visser