bespreeknotitie inkomenstoets WMO cie samenleving

Bespreeknotitie commissie samenleving van mei 2021 Datum: 2 mei 2021 Steller: Anton Wildoer, namens CDA Stede Broec Bijlagen: 1: de motie vreemd aan de agenda voor de gemeenteraad van 29 april, Onderwerp: Instellen inkomenstoets voor de WMO. 2: De brief van de VNG d.d. 23 november 2020, onderwerp: Maatregelen beheersing kosten abonnementstarief. 3: Raadsvoorstel en verordening WMO gemeente Leusden (los bijgevoegd)

Aanleiding In de themabijeenkomst voor het sociaal domein voor de commissie samenleving op 8 april 2021, is een beeld geschetst dat er voor wat betreft jeugdzorg er zicht was op de kosten en door het instellen van de maatregelen hopelijk op termijn ook grip. Voor wat betreft de uitvoeringskosten van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) werd aangegeven dat er voor 2020 een tekort werd voorzien van ongeveer € 300.000. De presentatie waarin de cijfers stonden zouden naar de commissie- en raadsleden worden verstuurd, echter ten tijde van het opstellen van deze notitie zijn ze nog niet ontvangen. Aanleiding voor de motie Gemeenten aan zet In het blad Binnenlands Bestuur troffen wij een bericht aan over de gemeente Krimpen aan de IJssel, die in navolging van de oproep van de VNG (bijlage 2), over gaan op het instellen wat daarin werd genoemd een inkomenstoets voor de WMO. In onderstaande hyperlink kunt u het artikel lezen.

https://www.binnenlandsbestuur.nl/sociaal/nieuws/krimpen-voert-inkomenstoets-wmoin.16750166.lynkx? tid=TIDP703363XAC1241DF94094D239A1D6E429F7F34C8YI5&utm_campaign=BB_NB_Dag elijks&utm_medium=email&utm_source=binnenlandsbestuur Open einde regeling Naar aanleiding van de presentatie van 8 april, waarin werd aangegeven dat de WMO als open einde regeling voor een financieel risico zorgt, waarbij voor 2020 de kosten al flink uit de pas zijn gaan lopen en de brief van de VNG waarin aan de gemeenten een aantal suggesties werden gedaan om hierin het risico te beperken, is een motie ingediend (bijlage 1). Inkomenstoets De oude WMO kende een inkomenstoets. De reden was simpel, omdat het niet juist leek dat ongeacht de hoogte van het inkomen, er aanspraak gemaakt zou kunnen worden op bijvoorbeeld huishoudelijke hulp. Het leek juist om de aanspraak hierop niet voor iedereen bereikbaar te maken. Het middel dat werd ingezet was de inkomenstoets. bespreeknotitie

versiedatum 2 mei 2021

Pagina 1 van 9

In 2020 is de nieuwe WMO ingevoerd. Hierin was het abonnementstarief opgenomen. Dit hield in dat een ieder tegen betaling van een vast (laag) bedrag per maand aanspraak kon maken op de voorzieningen die werden geboden vanuit de WMO. Waarom een abonnementstarief Mensen met een beperking of chronische ziekte hebben momenteel te maken met een stapeling van zorgkosten en eigen bijdragen. Zoals voor de Wlz, Wmo of het eigen risico voor de zorgverzekering. Sommige huishoudens moeten daardoor duizenden euro’s per jaar extra bijdragen aan noodzakelijke zorg en ondersteuning. De invoering van een maximale eigen bijdrage van € 19,- voor zorg en ondersteuning vanuit de Wmo per 1 januari 2020 – het zogeheten abonnementstarief Wmo – is één van de maatregelen van het kabinet om de stapeling van zorgkosten tegen te gaan. VNG heeft zich overigens verzet tegen de invoering van het abonnementstarief. Een van de bezwaren van de gemeenten is dat het kan zorgen voor een aanzuigende werking waardoor de zorgkosten voor gemeenten nog verder oplopen. VNG en VWS hebben afgesproken dat de kostenontwikkeling voor de komende paar jaar in een landelijke monitor wordt gevolgd.

Als de financiële gevolgen groter blijken dan nu begroot, overlegt de VNG met de minister over passende maatregelen1 Zorgen VNG terecht We zijn nu één jaar onderweg met de WMO en de vrees voor de aanzuigende werking blijkt dus terecht. De zorgkosten stijgen, zonder dat daar dus compensatie vanuit het Rijk tegenover staat. Redenen voor de motie Het financiële risico van de WMO ook door de visitatiecommissie genoemd in de bijeenkomst van 8 april. Daar werd als mogelijke oplossing een budgetplafond voorgesteld. De belangrijkste reden om de motie (bijlage 1) in te dienen, is dat het CDA vreest voor een nieuw financieel debacle, conform de uitkomst van de visitatiecommissie. Het vet is al helemaal van de botten. Als de WMO ons nog verder in de financiële problemen drukt, vrezen wij dat wij als gemeente verder moeten snijden in de financiën. Dit zal kan dan tot de volgende consequenties leiden: 1: nog verder bezuinigen en daarmee onomkeerbare besluiten moeten nemen zoals bijvoorbeeld het sluiten van voorzieningen als bijvoorbeeld het zwembad. 2: het instellen van bijvoorbeeld een budgetplafond (optie 3 uit de brief van de VNG), waardoor de zorg voor degenen die het echt nodig hebben in de knel komt.

1

Bron VNG

bespreeknotitie

versiedatum 2 mei 2021

Pagina 2 van 9

Discussie over de motie In de gemeenteraad van 29 april is de motie behandeld. Deze leidde tot vragen over met name de uitvoering, maar ook de legitimiteit van hetgeen werd voorgesteld. Het college aan de andere kant was welwillend om de motie uit te voeren, maar voorzag ook haken en ogen. Het voorstel van met name de gemeenteraad was om de motie, middels een bespreeknotitie in de commissie Samenleving van mei 2021 te bediscussiëren. Voorbeeldgemeente Er zijn zoals in Binnenlands Bestuur staat een aantal gemeenten die de inkomenstoets reeds hebben ingevoerd of dit op korte termijn gaan doen. De gemeente Leusden is een gemeente die dit al heeft ingevoerd. Het raadsvoorstel en de verordening zijn als bijlage bijgevoegd. Als dit voorbeeld wordt gevolgd, hoeven wij als gemeente niet het wiel uit te vinden, maar kunnen we daar collegiaal advies vragen voor een snelle, rechtmatige invoering. Vragen De centrale vraag die er is, is de volgende. Wil de gemeenteraad van de gemeente Stede Broec een inkomenstoets c.q.

draagkrachtnorm (als bedoeld in bijlage 2) invoeren voor de WMO? Afgeleide vragen zijn dan onder andere: -Hoe hoog kan/mag het inkomen dan zijn, telt vermogen mee? -Kunnen wij een verordening aannemen die ondanks de afwijking rechtmatig is? -Op welke termijn willen wij deze inkomenstoets gerealiseerd zien? -Zijn er (extra) kosten gemoeid aan de invoering ofwel, weegt de investering op tegen de opbrengsten? Noties Voor wat betreft de vragen zijn een aantal noties te noemen. 1: De VNG heeft aangegeven te willen ondersteunen bij onder andere eventuele proefprocessen. 2: Aan de zorgvuldigheid als bedoeld in de wet wordt niet getornd (zie bijlage 2) 3: Voorlopig komt het Rijk nog niet met aanvullende bijdragen en zullen wij zonder gewijzigd beleid de meerkosten houden. 4: Als deze keuze niet wordt gemaakt, welke alternatieven zijn er om de kosten te beheersen? 5: Als voorbeeld is het raadsvoorstel en de verordening WMO van de gemeente Leusden als bijlage bijgevoegd (bijlage 3) bespreeknotitie

versiedatum 2 mei 2021

Pagina 3 van 9

BIJLAGE 1

bespreeknotitie

versiedatum 2 mei 2021

Pagina 4 van 9

bespreeknotitie

versiedatum 2 mei 2021

Pagina 5 van 9

BIJLAGE.2

bespreeknotitie

versiedatum 2 mei 2021

Pagina 6 van 9

bespreeknotitie

versiedatum 2 mei 2021

Pagina 7 van 9

bespreeknotitie

versiedatum 2 mei 2021

Pagina 8 van 9

bespreeknotitie

versiedatum 2 mei 2021

Pagina 9 van 9