09 Raadsbrief planning participatieproces omgevingsvisie

Raadsbrief Participatieproces bij opstellen omgevingsvisie Informatie Zaaknummer: 163864 Bijlage: Planning omgevingsvisie met participatiemomenten

Geachte raad, Met deze raadsbrief informeren we u over het participatieproces bij het opstellen van de omgevingsvisie. Aanleiding In 2023 en 2024 werken de gemeenten Stede Broec, Drechterland en Enkhuizen aan hun gezamenlijke omgevingsvisie. Vanuit de Omgevingswet moeten de gemeenten motiveren op welke manier invulling is gegeven aan participatie bij het opstellen van de omgevingsvisie. In de bijlage is een voorstel opgenomen hoe de SED-organisatie dit voor de drie gemeenten aan wil pakken. Informatieverstrekking Participatie onder de Omgevingswet Stellen gemeenten, provincies en waterschappen een omgevingsvisie, omgevingsplan, omgevingsverordening, waterschapsverordening of programma vast? Dan moeten ze aangeven hoe ze invulling hebben gegeven aan hun eigen participatiebeleid (motiveringsplicht). De vorm van het participatiebeleid mogen overheden zelf bepalen. Voor alle betrokkenen moet duidelijk zijn wat de visie op, uitgangspunten voor en de weging van het participatieresultaat is. Manifest burgerparticipatie De gemeente Stede Broec heeft in 2022 het Manifest burgerparticipatie vastgesteld. Het Manifest Burgerparticipatie beschrijft de uitgangspunten voor burgerparticipatie, de doelstellingen, de kernvoorwaarden en de rolverdeling daarin.

Burgerparticipatie is geen doel op zich, maar een instrument om in een zo vroeg mogelijk stadium inzicht te krijgen in meningen en belangen van externe partijen. Inwoners, bedrijven, maatschappelijke instellingen en organisaties die bij een ontwikkeling of probleem betrokken zijn, worden in een zo vroeg mogelijk stadium betrokken bij het vraagstuk. De gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland willen hiermee tot een kwalitatief beter beleid komen, meer draagvlak voor beleid realiseren, de relatie met externe partijen verbeteren en externen inspireren om burgerparticipatie op soortgelijke wijze aan te pakken. Kernvoorwaarden Onze 10 kernvoorwaarden voor het aangaan van een participatietraject: 1. Wetgeving: Participatie moet mogelijk worden gemaakt door wet- en regelgeving. 2. Relevantie: Er moet nog voldoende ruimte zijn voor inbreng van betrokkenen. 3. Duidelijkheid over de rol en inbreng van gemeenten en van de participanten. 4. Management van verwachtingen: Welke ruimte voor inbreng is er en hoe wordt er uiteindelijk met die inbreng omgegaan? 5. Constructieve relatie tussen gemeenten en participanten: Een belangrijke voorwaarde is dat er tussen gemeente(besturen) en participanten vertrouwen bestaat. 6. Geschikt vraagstuk: Het is van belang dat er voldoende belangstelling is voor het vraagstuk. 7.

Voldoende personele capaciteit en hulpmiddelen: Ook de beschikbaarheid van een digitaal participatieplatform is noodzakelijk (samen.stedebroec.nl, samen.enkhuizen.nl, samen.drechterland.nl). 8. Wij passen de methodiek van het RelevantGesprek© toe als eenduidige werkwijze voor het bepalen van de participatieaanpak.

Daarnaast is van belang: 9. Een actieve rol van de gemeenten: 10. De opstelling van de gemeenteraden: Raden maken transparant welke plek de uitkomsten van de participatie heeft gekregen in de besluitvorming. Toelichting bij aanpak participatie omgevingsvisie 1. We maken optimaal gebruik van wat er al ligt Met het document ‘Bouwstenen voor de omgevingsvisie van Stede Broec’ is de fase om heel breed en open ideeën op te halen al afgerond. In juni 2023 heeft de SED-organisatie een online enquête uitgezet over de omgevingsvisie. Bij de start wordt geïnventariseerd of er raakvlakprojecten zijn waar ook participatie plaatsvindt. Dit alles om te voorkomen dat we zaken dubbel doen. Hiermee voorkomen we ‘participatiemoeheid’ onder inwoners en ‘Omgevingswetmoeheid’ bij de SED-organisatie. 2. Maatwerk binnen kaders De participatie vindt plaats binnen bepaalde kaders, zoals de doelen, het participatieniveau, (meeweten, meedenken en meewerken) en het vertrekpunt (de Bouwstenen). Ketenpartners zijn vaak bij alle drie de SED-gemeenten betrokken, omdat er vergelijkbare trends en opgaven spelen. Individuele inwoners en bepaalde belangenorganisaties praten juist graag over hun eigen wijk of gemeente. Daar houden we rekening mee bij plaats en vorm van participatie. 3.

Participatie heeft een duidelijk doel De aanpak voor het participatietraject heeft twee hoofdoelen: • Inhoudelijke verrijking en onderbouwing van keuzes. • Brede betrokkenheid van samenleving en versterken van de lokale democratie. Het zwaartepunt van het vervolg van het participatietraject van de omgevingsvisie ligt bij het (gebiedsgericht) prioriteren van de opgaven en bij het bespreken van de kansen en dillema’s die hieruit volgen. 4. Participatie is inclusief Iedereen die mee wil doen krijgt de mogelijkheid om mee te doen. Daarbij is in bijzonder aandacht voor de doelgroepen die lastiger te bereiken zijn, zoals jongeren (onder andere via de JAR), immigranten of jonge gezinnen (of vertegenwoordigers hiervan). We zetten verschillende (laagdrempelige) middelen in om zoveel mogelijk mensen te verleiden mee te doen. 5. Gebruik van creatieve én bewezen methoden Een greep uit de werkvormen die worden ingezet voor SED-gemeenten: • Online participatie gericht op jongeren zoals ‘swipen of liken’. • Laagdrempelige inwonerparticipatie in 2-minuten tijdens ‘stationgesprekken’. • Schoolproject met middelbare scholieren. • In gesprek met de SED-organisatie, bestuur, gemeenteraden, en belangenorganisaties over keuzes en prioriteiten aan de hand van de ‘stellingenmat’ en ‘over de streep’. 6.

Geen goede participatie zonder goede communicatie Communicatie is belangrijk voor zowel de activering van mensen om mee te doen als voor de terugkoppeling. De terugkoppeling borgen we door goede verslaglegging en met de inzet van de omgevingsvisie als ‘groeidocument’ in de vorm van een projectwebsite. Het proces is hierdoor navolgbaar en toetsbaar. Vervolg In de bijlage ‘Planning omgevingsvisie met participatiemomenten’ is uitgewerkt waarom, waarover en met wie in gesprek gegaan wordt per fase van het project omgevingsvisie. In het schema zijn de momenten waarop de raad wordt betrokken te vinden in de balk ‘Bestuur en besluitvorming’, onderstreept.

Bovenkarspel, 25 juli 2023 Burgemeester en wethouders van Drechterland De secretaris, De burgemeester,

A. Huisman

R.A.P. Wortelboer