02 Raadsbrief Uitvoeringsprogramma huiselijk geweld

Raadsbrief Uitvoeringsprogramma behorende bij Regiovisie aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling 2020-2023 Informerend Zaaknummer: 720061 Bijlage: 1. Regiovisie Aanpak Huiselijk Geweld en 2. Uitvoeringsprogramma Aanpak Huiselijk Geweld en Kindermishandeling

Geachte raad, Met deze raadsbrief informeren wij u over het regionale uitvoeringsprogramma behorende bij de Regiovisie aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling Noord-Holland Noord 2020-2023. Aanleiding In december 2020 is de regiovisie aanpak huiselijk geweld en kindermishandeling 2020-2023 “Samen zorgen voor veiligheid” vastgesteld door de 18 gemeenteraden in Noord-Holland Noord. In dit regionale uitvoeringsprogramma staan de acties beschreven die nodig zijn om de ambities uit de regiovisie te bereiken. Deze acties geven aan waar we de komende jaren in samenwerking met ketenpartners extra aandacht voor zullen hebben in de aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling. De acties zijn opgesteld in samenwerking met gemeenten, ketenpartners er ervaringsdeskundigen en sluiten aan bij knelpunten die naar voren zijn gekomen uit landelijk en regionaal onderzoek. Het uitvoeringsprogramma is opgezet voor Noord-Holland Noord in zijn geheel omdat we veel gedeelde uitvoeringsorganisaties hebben op het gebied van zorg en veiligheid en gezamenlijk één veiligheidsregio en Veilig Thuis regio vormen.

Informatieverstrekking Huiselijk geweld en kindermishandeling is de meest voorkomende vorm van geweld in Nederland. Deze problematiek heeft grote negatieve gevolgen voor het welzijn van de betrokken personen en voor de maatschappij in zijn geheel. In 2020 zijn er in totaal 4445 meldingen gedaan van huiselijk geweld en kindermishandeling bij Veilig Thuis Noord-Holland Noord. Uit landelijk onderzoek blijkt dat 8,3% van de inwoners van Nederland in 2020 te maken had met huiselijk geweld. 1 Op dit moment is er slechts een klein deel van de huishoudens waar er sprake is van huiselijk geweld bekend bij Veilig Thuis. Het streven is dat dit beeld vollediger wordt, zodat hulpverlening tijdig ingezet kan worden. Nadat het geweld gemeld is, lukt het in veel gevallen niet om het geweld duurzaam te stoppen. In een onderzoek van Veilig Thuis over de periode 2015-2019 kwamen van het totaal aantal gemelde personen 27% in twee of meer meldingen voor. 2 Uit meerdere landelijke onderzoeken blijkt dat de aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling nog niet effectief genoeg is. 3,4 Van de minderjarigen komt bijna 30% in twee of meer meldingen voor en van de meerderjarigen is dit 25%.

1 Impactmonitor van het CBS zie: https://dashboards.cbs.nl/v2/dashboardimpactmonitor_hgkm/ 2 C. Waardenburg (2020).Recidive onderzoek jeugdigen Veilig Thuis 2015-2019. GGD Holland Noorden: Alkmaar. 3 Tierolf, B. Lünnemann, K. Steketee, M. (2014) Doorbreken geweldspatroon vraagt gespecialiseerde hulp. Onderzoek naar effectiviteit van

de aanpak huiselijk geweld in de G4. Verwey Jonker: Utrecht. Zie: https://www.verweyjonker.nl/doc/vitaliteit/1366_Doorbreken%20geweldspatroon%20vraagd%20gespecialiseerde%20hulp_Web.pdf 4 Steketee, M. Tierolf, B. Lünneman et al. (2019). Kwestie van een lange adem. Verwey Jonker: Utrecht.

Voor een effectieve aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling is het essentieel om deze patronen te doorbreken. De uitgangspunten van de regiovisie ondersteunen hulpverleners in het aanbrengen van focus en zicht op de veiligheid binnen een gezin. Deze extra aandacht voor zicht op de veiligheid geeft de mogelijkheid om passende hulp in te zetten en de veiligheid duurzaam te herstellen. Om de aanpak effectiever te maken waarbij de recidive vermindert en de intergenerationele overdracht duurzaam wordt doorbroken, is het versterken van de samenwerking in de keten essentieel. Daarnaast zijn er acties nodig gericht op preventie, het eerder signaleren en het stoppen en duurzaam oplossen van huiselijk geweld. Ook is er aandacht nodig voor specifieke kwetsbare doelgroepen, waaronder slachtoffers van ouderenmishandeling, kinderen bij complexe scheidingen en slachtoffers van mensenhandel of loverboys. In dit uitvoeringsprogramma staan de acties beschreven die nodig zijn om de ambities uit de regiovisie te bereiken. Deze acties geven aan waar we de komende jaren in samenwerking met ketenpartners extra aandacht voor zullen hebben in de aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling.

De acties zijn opgesteld in samenwerking met gemeenten in Noord Holland Noord? , ketenpartners er ervaringsdeskundigen en sluiten aan bij knelpunten die naar voren zijn gekomen uit landelijk en regionaal onderzoek. Doelen en resultaten Doel van het uitvoeringsprogramma is een effectievere aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling in Noord-Holland Noord en het verbeteren van de samenwerking in de keten. Met dit uitvoeringsprogramma streven we ernaar om onderstaande maatschappelijke bewegingen in gang te zetten. De acties die zijn opgesteld onder de kernelementen (gefaseerde ketenzorg, nauwe samenwerking tussen zorg en veiligheid, lokaal tenzij en inzet ervaringsdeskundigheid) dragen hier ook aan bij. Preventie 1. Door de inzet van preventie daalt op de lange termijn het aantal gezinnen waar huiselijk geweld en kindermishandeling voorkomt. Eerder beter in beeld 1. Het aantal adviesvragen over huiselijk geweld en kindermishandeling bij Veilig Thuis stijgt door de aandacht voor het signaleren. 2. Het aantal meldingen van huiselijk geweld en kindermishandeling bij Veilig Thuis stijgt door de aandacht voor het signaleren. 3. Casuïstiek die wordt gemeld bij Veilig Thuis heeft minder geweldgeschiedenis, omdat men vroegtijdig signaleert. Stoppen en duurzaam oplossen 1.

Recidive stijgt op korte termijn door de aandacht voor het signaleren en een focus op (on)veiligheid in gezinnen. Deze aanpak leidt op de lange termijn (3 jaar en langer) tot een verlaging in recidive in de casuïstiek, omdat er een stabiele veiligheid ontstaat en patronen worden doorbroken. 2. Meer casussen worden afgesloten waarbij de situatie stabiel en veilig is. 3. De inzet van gespecialiseerde hulpverlening daalt op de lange termijn, door vroegtijdig signaleren en ondersteunen is de casuïstiek minder ernstig. Specifieke doelgroep ouderen mishandeling/ slachtoffers mensenhandel of loverboyproblematiek/ kinderen bij complexe scheidingen

1. Het aantal adviesvragen over ouderenmishandeling/ slachtoffers van mensenhandel of loverboyproblematiek bij Veilig Thuis stijgt door de aandacht voor het signaleren. 2. Het aantal meldingen van ouderenmishandeling/ slachtoffers van mensenhandel of loverboyproblematiek bij Veilig Thuis stijgt door de aandacht voor het signaleren. 3. Het aantal kinderen dat te maken heeft met ouders in een complexe scheiding neemt af door inzet in preventie van vechtscheidingen. Vervolg Lokaal Dit uitvoeringsprogramma is gericht op het gebied van Noord-Holland Noord. Op lokaal (gemeentelijk) niveau zijn er verschillen in de inrichting van de hulpverlening. Individuele gemeenten worden nadrukkelijk aangemoedigd om te kijken wat er op lokaal niveau verder nodig is om de aanpak van huiselijk geweld en kindermishandeling zo goed mogelijk in te richten, inaanvulling op dit uitvoeringsprogramma. Hierbij kunnen het VNG kwaliteitskader ‘Werken aan veiligheid voor lokale teams’ en de bijbehorende zelfscan worden gebruikt. Dit is opgenomen als actie onder de kop “Lokaal tenzij”. Op dit moment, eind oktober 2021, zijn een aantal acties van de uitvoeringsagenda al uitgevoerd of in uitvoering. Dat geldt voor zowel regionale als lokaIe acties.

Lokaal is het gebiedsteam getraind in de Top 3 methodiek, aangesloten bij de website Scheidingsplein en vanaf 1 oktober actie met het Uniform Hulp Aanbod (UHA) bij vechtscheidingen. De Multidisciplinaire Aanpak (MDA++) wordt doorontwikkeld en is vanaf 2021 bezig met pilots “casus door de keten”. Ook de aandachtsfunctionarissen zijn opgeleid en jaarlijks vindt er bijscholing/scholing plaats. Een aantal acties zal in de komende maanden en 2022-2023 uitgevoerd worden: meldcode, gebruik verwijsindex, Data Protection Impact Assesment, inzet ervaringsdeskundigen, versterken samenwerking zorg en veiligheid, ondersteunen gebruik zelfscan bij gebiedsteams en lokale ontwikkelplannen. Samenwerking en afstemming met de lokale teams is onderdeel van de werkwijze voor alle acties. Voortgang De voortgang van dit uitvoeringsprogramma en het maatschappelijke effect van de aanpak wordt t/m 2023 jaarlijks geëvalueerd. De hiervoor benodigde informatie wordt bij elkaar gebracht in de ambtelijke voorbereidingslijn in samenwerking met de ketenpartners. Dit wordt ingebracht in de regionale portefeuillehouders overleggen (PFO, Madivosa) zodat er gestuurd kan worden op de voortgang en op resultaten. De voortgang wordt vervolgens gedeeld met de colleges. Ook zullen de jaarcijfers van Veilig Thuis gebruikt worden om te evalueren.

De voortgang zal ter informatie gedeeld worden met de bestuurlijke commissie Zorg en Veiligheid van de veiligheidsregio. De gemeente raad wordt actief geïnformeerd over de voortgang en de resultaten. De Wmo raad en participatie raad worden actief meegenomen in het proces.

Bovenkarspel, 2 november 2021 Burgemeester en wethouders van Stede Broec De secretaris, De burgemeester,

A. Huisman

R.A.P. Wortelboer