01 RKC SED Jaarverslag 2021 - Jaarplan 2022

Rekenkamercommissie SED Stede Broec - Enkhuizen - Drechterland

Rekenkamercommissie Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland Jaarverslag 2021 / Jaarplan 2022

Vastgesteld door de Rekenkamercommissie SED op 11 maart 2022

Rekenkamercommissie Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland Postbus 20 1610 AA Bovenkarspel

email: rekenkamercommissie@sed-wf.nl

Voorwoord

Voor u ligt het jaarverslag 2021 en het jaarplan 2022 van de Rekenkamercommissie (Rkc) van de gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland (SED). In het jaarverslag 2021 legt de Rkc verantwoording af over de onderzoeken en overige activiteiten die zij in 2021 uitvoerde. In het jaarplan 2022 wordt vooruitgekeken naar onderzoeken en overige activiteiten die de Rkc voornemens is om in 2022 uit te voeren. De Rkc is eind 2020 gestart met het onderzoek naar de digitale dienstverlening van de gemeenten en een drietal gemeenschappelijke regelingen. Dit onderzoek is in de eerste helft van 2021 afgerond. In het tweede deel van 2021 stond het onderzoek naar het woonbeleid centraal. De Rkc biedt dit in de eerste helft van 2022 aan bij de nieuwe raden. Ook is er in 2021 deelgenomen aan het Doe-Meeonderzoek van de NVRR, aangaande Wob-verzoeken. Doe-Mee-onderzoek is een ‘light’ benchmarkonderzoek waar meerdere rekenkamer(commissie)s zich op kunnen inschrijven. De definitieve resultaten hiervan worden eveneens begin 2022 verwacht. Het jaar 2021 werd uiteraard nog steeds sterk beïnvloedt door de coronacrisis. Hoewel de wijze van werken door de Rkc ook aangepast moest worden, heeft zij wel op redelijk normale wijze haar werk kunnen uitvoeren. Interviews en vergaderingen werden digitaal georganiseerd. Hoewel dit suboptimaal is, heeft het ook voordelen gehad.

Zo is het makkelijker en efficiënter een extra interview of vergadering in te plannen. Helaas is er wel minder contact ter plaatse met de raden geweest. De hoop is dat in 2022 – in het tijdperk van hybride werken – het beste van beide werelden kan worden toegepast. In 2022 zal de Rkc eerst het onderzoek naar woonbeleid afronden. Daarna zal zij, mede op basis van de voorkeuren van de presidia en de selectiecriteria voor onderzoek, een keuze maken voor een volgend onderzoek. De eerder voorgestelde onderzoeksonderwerpen zijn als bijlage 2 in dit jaarplan opgenomen.

De Rekenkamercommissie, ondersteund door de secretaris Henk Wokke Laurens van Ede Tijmen Siermann

Norma van Toledo

Pagina 2

Inhoud 1. Jaarverslag 2021 .................................................................................................................................................. 4 1.1 Samenstelling rekenkamercommissie ........................................................................................................... 4 1.2 Onderzoek ..................................................................................................................................................... 4 1.3 Overige activiteiten van de rekenkamercommissie ...................................................................................... 7 1.4 Financiën ....................................................................................................................................................... 8 2. Jaarplan 2022 ...................................................................................................................................................... 9 2.1 Samenstelling rekenkamercommissie ........................................................................................................... 9 2.2 Onderzoek .....................................................................................................................................................

9 2.3 Overige activiteiten van de rekenkamercommissie .................................................................................... 10 2.4 Financiën ..................................................................................................................................................... 11 Bijlage 1: Overzicht (neven-)functies van Rkc-leden ............................................................................................. 12 Bijlage 2: Groslijst onderzoeksonderwerpen ........................................................................................................ 13

Pagina 3

1. Jaarverslag 2021 De rekenkamer doet onderzoek naar de doeltreffendheid, de doelmatigheid en de rechtmatigheid van het gevoerde gemeentelijke beleid. De onderzoeksresultaten, conclusies en aanbevelingen worden aan de gemeenteraad gerapporteerd ter ondersteuning van de kaderstellende en controlerende rol. In de Gemeentewet is bepaald dat de rekenkamer elk jaar voor 1 april een verslag opstelt van haar werkzaamheden over het voorafgaande jaar. Met dit verslag legt de rekenkamer hier verantwoording over af. Dit verslag is op grond van artikel 185 vijfde lid Gemeentewet, openbaar.

1.1 Samenstelling rekenkamercommissie De Rekenkamercommissie (Rkc) van de gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland (SED) bestaat uit drie personen: een voorzitter en twee leden. Zij worden benoemd voor een periode gelijk aan de zittingstermijn van de gemeenteraad en kunnen maximaal twee keer worden herbenoemd.1 De Rkc vindt het belangrijk de samenstelling van de commissie periodiek te wijzigen, maar wil ook de continuïteit waarborgen. Daarom streeft de commissie naar een getrapt aftredingsschema. In 2020 bestond de Rkc uit de volgende leden: ▪ Henk Wokke (voorzitter sinds 28 januari 2016) ▪ Tijmen Siermann (lid sinds 1 juni 2018) ▪ Laurens van Ede (lid sinds 26 september 2019). De Rkc werd in de eerste helft van het jaar ondersteund door Nelleke Domburg, de secretaris/onderzoeker die samen met de leden onderzoeken uitvoert en secretariële werkzaamheden verricht. In september heeft zij haar taken neergelegd. Sindsdien wordt de Rkc tijdelijk in secretariële taken ondersteund door Norma van Toledo. Eind 2021 is een wervingsprocedure voor een nieuwe secretaris/onderzoeker gestart. De verwachting is dat er medio april een nieuwe secretaris/onderzoeker aansluit bij de Rkc. In bijlage 1 is een overzicht van de (neven-)functies van de leden van de Rkc opgenomen.

1.2 Onderzoek In 2021 heeft de Rkc aandacht gegeven aan de volgende onderzoeken: 1) Het onderzoek naar digitale dienstverlening; 2) Het Doe mee-onderzoek naar Wob-verzoeken; 3) Het onderzoek naar woonbeleid; In de onderstaande tabel zijn de data van aanvang, oplevering en de wijze van behandeling/besluitvorming in de raden weergegeven. Daarna wordt nader ingegaan op vraagstelling, conclusies, aanbevelingen en raadsbehandeling van de onderzoeken.

Onderzoeksopzet Oplevermoment Raad: - Stede Broec - Enkhuizen - Drechterland

Digitale dienstverlening SED en drie GR-en 16 november 2020 12 juli 2021 Behandeling commissies: 16 september 2021 13 september 2021 13 september 2021

Wob-verzoeken Doe mee 19 April 2021 Maart/april 2022 Behandeling commissies: n.t.b. n.t.b. n.t.b.

Woonbeleid 12 juli 2021 Mei 2022 Behandeling commissies: n.t.b. n.t.b. n.t.b.

1 Zie artikel 3 van de Verordening rekenkamercommissie 2014 van de drie gemeenten.

Pagina 4

Onderzoek digitale dienstverlening Het onderwerp digitale dienstverlening is bij de bespreking van de groslijst in 2020 naar voren gebracht. De Rkc heeft na een oriënterend vooronderzoek de onderzoeksopzet voor digitale dienstverlening in november 2020 vastgesteld en ter kennisname aan de raden gestuurd. Het object van onderzoek is de digitale dienstverlening van de SED gemeenten en van een drietal gemeenschappelijke regelingen. De doelstellingen van dit onderzoek luiden: Inzicht geven in de doeltreffendheid van de digitale dienstverlening van de SED gemeenten en gemeenschappelijke regelingen en de raden van de SED gemeenten ondersteunen bij hun kaderstellende, controlerende en volksvertegenwoordigende rol ten aanzien van de doeltreffendheid van de digitale dienstverlening.

De centrale onderzoeksvragen waren: Wat is de visie en het beleid van de drie SED gemeenten ten aanzien van de digitale dienstverlening, en hoe is de kaderstelling hiervoor door de raden – zowel de digitale dienstverlening door de eigen gemeente, als door gemeenschappelijke regelingen? Welke digitale dienstverlening wordt in de drie SED gemeenten aangeboden - zowel de digitale dienstverlening door de eigen gemeente, als door gemeenschappelijke regelingen? Hoe ervaren de gebruikers de digitale dienstverlening van de drie SED gemeenten - zowel de digitale dienstverlening door de eigen gemeente, als door gemeenschappelijke regelingen? Op welke wijze kunnen de raden van de drie SED gemeenten beter in positie komen voor hun kaderstellende, controlerende en volksvertegenwoordigende rol t.a.v. digitale dienstverlening - zowel de digitale dienstverlening door de eigen gemeente, als door gemeenschappelijke regelingen?

Het rapport is medio september behandeld in de commissies en vervolgens vastgesteld in de raden. De belangrijkste conclusies in het rapport zijn: • De uitvoerende SED organisatie heeft de afgelopen jaren ingezet op het digitaal aanbieden van de dienstverlening van de SED gemeenten. • De doeltreffendheid (en doelmatigheid) van de digitale dienstverlening kan in belangrijke mate aan kracht winnen, gezien vanuit het perspectief van gebruikers en gemeenteraden. • Daarnaast zijn raden weliswaar algemeen geïnformeerd, maar niet adequaat in hun rol gezet. • Op het gebied van digitale dienstverlening van GR-en is weinig zichtbaar voor de raden van de SED gemeenten. • Kaders en beleid van de GR-en zijn gericht op de taken, maar niet op de digitale dienstverlening. • De raden zijn ten aanzien van digitale dienstverlening van de GR-en daarom, en gezien de huidige governance van GR-en, niet in positie om kaders te stellen, controle uit te voeren of hun inwoners te vertegenwoordigen op het gebied van digitale dienstverlening. De daaruit voortvloeiende hoofdaanbevelingen: • Continueer en versterk de uitvoerende rol van de SED organisatie om vervolgstappen te zetten in de digitale dienstverlening. Zorg dat de colleges/raden meer gaan sturen, en concretiseer dat in de uitvoering.

• Verbeter de doeltreffendheid (en doelmatigheid) door het concretiseren van algemene kaders door een (kort en SMART) uitvoeringsplan gericht op de doelen en controleerbare servicenormen. Doe dit in lijn met de MDD zodat ook benchmarking goed mogelijk is en blijft. • Zet de raden beter in hun rol door ze structureel, gerichter en samenhangend te informeren over de doelen en het behalen daarvan. Besteed in de informatie aan de raden structureel aandacht aan de ervaringen van gebruikers van digitale dienstverlening en hoe dat heeft geleid/zal leiden tot aanpassingen in beleid en uitvoering. Het is ook belangrijk dat de raden een meer proactieve en sturende rol gaan innemen. De colleges kunnen dit faciliteren door de raden actiever te betrekken bij strategische keuzes over digitale dienstverlening.

Pagina 5

• •

•

Maak digitale dienstverlening van GR-en, juist gezien het toenemende belang, meer zichtbaar voor de raden. Geef meer bestuurlijke aandacht, zowel door de besturen van de GR-en als van de gemeenten, aan de digitale kant van de dienstverlening, o.a. door het stellen van doelen en servicenormen. Gebruik zichtbaar de ervaringen en wensen van gebruikers. Sluit zo mogelijk aan bij de uitgangspunten van de gemeenten. Hierdoor is het ook mogelijk om de raden van de SED gemeenten beter en gerichter te informeren, zodat zij goed in positie komen om kaders te stellen, controle uit te voeren en inwoners te vertegenwoordigen. Doe dit in lijn met de komende wijzigingen in de WGR en veranker dat in de betreffende GR.

Onderzoek naar woonbeleid In maart 2021 heeft de Rkc in een enquête, raads- en commissieleden van de SED gemeenten gevraagd naar voorkeuren en suggesties voor nieuw onderzoek. Hierbij kreeg het onderwerp wonen/woonvisie de meeste voorkeurstemmen. Na toetsing langs de kaders van de Rkc SED is het onderwerp geschikt bevonden en opgestart. Het belangrijkste doel van dit onderzoek is inzicht te krijgen in de doeltreffendheid van het gemeentelijke woningbouwbeleid van de raadsperiode 20182022. Daarbij gaat het om de vraag of de gemeenten hun beleidsambities hebben weten te realiseren en in hoeverre de geformuleerde doelstellingen voor alle doelgroepen uitgevoerd zijn. Daarnaast kijken we ook naar de rollen van de raad bij de doeltreffendheid van het woonbeleid. De secundaire doelstelling is dan ook om de raden te ondersteunen in hun rol. De hoofvraag werd hiermee: In hoeverre is het woningbouwbeleid (ontwikkeling woningvoorraad) van de SED gemeenten in de raadsperiode 2018-2022 doeltreffend (focus woningbouw voor alle doelgroepen) en in hoeverre hebben de raden hierbij invulling gegeven aan hun rol?

Door beperkte beschikbaarheid bij de ambtelijke afdeling vanwege persoonlijke omstandigheden, het vertrek van de secretaris/onderzoeker en persoonlijke omstandigheden bij de andere onderzoeker in ons onderzoeksteam heeft het onderzoek langer geduurd dan aanvankelijk beoogd. Dit zorgde ook voor de noodzaak om in februari een update te doen van de gehanteerde cijfers in het rapport, om zo aan te blijven sluiten bij de actualiteit. De onderzoeksactiviteiten zijn ten tijden van het schrijven van dit jaarverslag afgerond en het ambtelijk wederhoor is opgestart.

Onderzoek Wob-verzoeken: Doe-mee onderzoek Het DoeMee-onderzoek 2021 heeft als onderwerp de praktijk van de Wet Openbaarheid van Bestuur, oftewel de Wob. Openbaarheid is geen gunst die een overheid verleent, maar een recht van een burger. Het stelt hem of haar onder meer in staat de overheid te controleren. Dat is geregeld in de Wob. Wie iets wil weten over bijvoorbeeld een bepaald besluit van de overheid kan hiervoor een Wob-verzoek indienen bij de betreffende overheid. Overheden moeten hier in principe gehoor aan geven, al kan besloten worden bepaalde informatie niet openbaar te maken. Bijvoorbeeld in geval van privacy- of bedrijfsgevoelige informatie. In de Wob is ook geregeld dat overheden binnen een bepaalde termijn op een Wob-verzoek moeten reageren. Bijna 75 rekenkamers en rekenkamercommissies, die in totaal werken voor 98 gemeenten, provincies en waterschappen, doen mee met een benchmarkonderzoek. De hoofdvraag van dit onderzoek luidt: Hoe geven de deelnemende decentrale overheden vorm aan de afhandeling van Wob-verzoeken, in hoeverre gebeurt dit rechtmatig, hoe wordt hierover verantwoording afgelegd (aan volksvertegenwoordiging en samenleving), hoe is actieve openbaarmaking geregeld en hoe verhoudt zich dat tot de eisen die de Woo straks gaat stellen?

Pagina 6

Het gaat om een quickscan-onderzoek uitgevoerd door een externe partner. De resultaten worden in het eerste kwartaal van 2022 verwacht. De Rkc SED zal aan de hand van de relevantie en betrouwbaarheid van de uitkomsten beslissen hoe zij hierover communiceren naar de raad. Opvolging aanbevelingen eerdere onderzoeken Sinds het jaar 2019 wordt in de Jaarstukken ingegaan op de aanbevelingen die door de gezamenlijke Rkc SED zijn gedaan. Wanneer deze met een raadsbesluit worden bekrachtigd, moeten ze worden uitgevoerd door het college. De aanbevelingen die voortkwamen uit het onderzoek naar opvolging van de RKC-onderzoeken (2019) – over een heldere wijze van terugkoppeling naar de raden over de implementatie van de aanbevelingen van de Rkc - zijn hiermee inmiddels afgehandeld. Andere aanbevelingen zijn nog ‘onder handen’.

1.3 Overige activiteiten van de rekenkamercommissie Rekenkamercommissievergaderingen De Rkc heeft in 2021 twaalf keer een reguliere rekenkamercommissievergadering gehouden. Dit gebeurde digitaal. De digitale vergaderingen gaven ook de mogelijkheid korte extra vergaderingen toe te passen, wanneer een situatie zich hiervoor leende. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de werving van een nieuwe secretaris en extra afstemming in onderzoek. Overleggen met presidia en griffies Naast de vergaderingen is er overleg geweest met het presidium van Drechterland (22 maart) en het brede griffiersoverleg van alle drie de gemeenten in Hoogkarspel (5 oktober). Verder is op verschillende momenten telefonisch en per mail afstemming geweest met de griffiers over lopende zaken. Communicatie met de raden en informatie via de websites Zoals eerder aangegeven heeft de Rkc de onderzoeken in de diverse (digitale) raadsoverleggen toegelicht. In het voorjaar heeft de Rkc haar jaarverslag en jaarplan opgesteld en naar de raden en colleges gestuurd. In zowel mei als november heeft de Rkc een nieuwsbrief opgesteld met actuele ontwikkelingen (zoals nieuwe secretaris/onderzoeker, lopende onderzoeken, wetgeving lokale rekenkamers, oproep voor onderzoeksonderwerpen). Deze nieuwsbrieven worden sinds 2020 ook bij de nieuwsberichten op de websites van de SED gemeenten gepubliceerd.

De informatie over de RKC was reeds in 2020 geactualiseerd beschikbaar gemaakt op de sites van alle drie gemeenten. In 2021 zijn hieraan de nieuwsbrieven en het onderzoeksrapport “Doeltreffendheid digitale dienstverlening” en de samenvatting van dit rapport toegevoegd. De webadressen zijn: https://www.stedebroec.nl/rekenkamercommissie-sed https://www.enkhuizen.nl/rekenkamercommissie-sed https://www.drechterland.nl/rekenkamercommissie-sed. NVRR In 2021 is door de NVRR (Nederlandse Vereniging van Rekenkamers & Rekenkamercommissies) vormgegeven aan de mogelijkheid via een kleine financiële bijdrage (maximaal € 1.500 per kring) om samenwerking binnen de vereniging te bevorderen. De kringen van de NVRR zijn nu de platforms waarop alle aspecten van rekenkamerwerk door de deelnemende rekenkamers kunnen worden besproken. Gezien deze mogelijkheid is de overlegstructuur van rekenkamercommissies uit de regio ‘Rekenkamers boven ’t IJ’ in 2021 overgegaan naar de kring ‘Waterkring’ van de NVRR. De voorzitter van de Rkc SED vertegenwoordigt hierbij de Rkc SED. Er hebben in 2021, vanwege de

Pagina 7

coronamaatregelen en vanwege de overgang van dit overleg naar de NVRR, geen vergaderingen plaatsgevonden. Verder zijn de leden via de nieuwsbrieven van de NVRR geïnformeerd over verschillende ontwikkelingen. In 2021 zijn 18 nieuwbrieven gepubliceerd.

1.4 Financiën De begroting en realisatie over 2021 zien er als volgt uit:

Vergoeding voorzitter en externe leden Vergoeding onderzoekswerkzaamheden

Rekening in Begroting 2021 Rekening 2021 % van totaal € 12.000 € 12.087,00 24% € 35.000 € 34.093,00 67%

Vergoeding secretariswerkzaamheden

€ 7.000

Communicatie en contributie NVRR Vergaderkosten Overige kosten Totaal

Verschil B-R € -87 € 907

€ 4.127,00

8%

€ 2.873

€ 750

€

630,00

1%

€ 120

€ 750

€

240,00

0%

€ 510

€ 500

€

-

0%

€ 500

100%

€ 4.823

€ 56.000

€ 51.177

Zoals uit bovenstaand overzicht blijkt, zijn er in de realisatie verschillen ten opzichte van de begroting. Dit heeft te maken met het vertrek van de secretaris/onderzoeker in september 2021, en de lange doorlooptijd van het onderzoek naar woonbeleid. De grootste kostenposten zijn de vergoedingen voor de RKC leden (24%), de onderzoekswerkzaamheden (67%), en de vergoeding voor de secretariswerkzaamheden (8%). Deze kosten hebben een directe relatie met de uitgevoerde onderzoeken (zie paragraaf 1.2) en de overige activiteiten van de rekenkamercommissie (zie paragraaf 1.3). Op grond van de samenwerkingsovereenkomst inzake de gezamenlijke Rkc SED betaalt elk van de drie gemeenten naar rato van het aantal inwoners.

Pagina 8

2. Jaarplan 2022 2.1 Samenstelling rekenkamercommissie De verwachting is dat de Rkc SED in 2022 zal worden aangevuld met een nieuwe secretaris/onderzoeker. De samenstelling zal dus als volgt zijn: ▪ Henk Wokke (voorzitter sinds 28 januari 2016, herbenoemd op 23 april 2018); ▪ Laurens van Ede (lid sinds 26 september 2019); ▪ Tijmen Siermann (lid sinds 1 juni 2018). ▪ Een nog te benoemen secretaris/onderzoeker, die samen met de leden onderzoeken uitvoert en secretariële werkzaamheden verricht. De procedure voor de werving van deze functie is afgerond en de benoeming zal plaatsvinden in april 2022.

2.2 Onderzoek De Rkc is voornemens in 2022 de volgende onderzoeken uit te voeren: 1) Woonbeleid. Dit onderzoek is in 2021 gestart; 2) Onderzoek op basis van een te maken keuze uit onderwerpen van de groslijst; 3) Quickscan en/of Rekenkamerbrief met een specifiek onderwerp; 4) Doe mee onderzoek NVRR. De doelstelling conform de Verordening rekenkamercommissie2 is om door middel van beleidsevaluaties en doelmatigheidsonderzoeken een bijdrage te leveren aan de doeltreffendheid van het beoogde beleid, evenals de doelmatige voorbereiding en uitvoering ervan in de deelnemende gemeenten. Daarbij wil de Rkc de gemeenteraden bij deze onderwerpen ondersteunen bij hun kaderstellende, controlerende en volksvertegenwoordigende rol. 1) Woonbeleid Het onderzoek gaat over de doeltreffendheid van het woonbeleid. We verwijzen hiervoor eerst naar het verslag over 2021 (zie paragraaf 1.2). In januari 2022 is het laatste interview voor het onderzoek uitgevoerd. Omwille van nieuw beschikbare data over de woningbouwprogrammering is er in februari een update van tabellen doorgevoerd. Het rapport is eind februari voor ambtelijk wederhoor aangeboden. 2) Doemee onderzoek NVRR Naast de hierboven genoemde onderzoeken zal de Rkc SED het Doe Mee onderzoek van 2021 begin 2022 afronden. Het onderwerp van onderzoek is: “De praktijk van de Wob”.

Afhankelijk van het onderwerp zal de Rkc SED mogelijk opnieuw meedoen aan het Doe Mee onderzoek van de NVRR. De verwachting van de NVRR is dat dit onderzoek in het tweede kwartaal van 2022 zal starten. 3) Onderzoek op basis van een te maken keuze Een groslijst met potentiële onderzoeksonderwerpen is medio 2021 met afvaardigen van de raad van de drie gemeenten besproken. Deze groslijst is als bijlage 2 in dit document opgenomen. Verder zal in het 1ste kwartaal van 2022 aan raadsleden gevraagd worden naar welk onderzoeksonderwerp hun voorkeur uitgaat. Op basis van de groslijst, de uitkomsten uit de enquête en de selectiecriteria uit het onderzoeksprotocol kiest de Rkc haar volgende onderzoeksonderwerp. Voor de zomer zal het onderwerp voor dit onderzoek worden gekozen. De raden van de SED gemeenten worden hierover met een onderzoeksopzet in kennis gesteld. Het doel is de uitkomsten van het onderzoek te rapporteren aan de raden eind 2022. 2

Verordening rekenkamercommissie gemeente Stede Broec 2014

Pagina 9

4) Quickscan onderzoek/ Rekenkamerbrief Naast het onderzoek naar de digitale dienstverlening en een te kiezen onderzoek uit de groslijst, zal de Rkc in 2021 landelijke, regionale en lokale onderwerpen volgen. Op basis hiervan is het mogelijk hetzij een quickscan (= een kort onderzoek) uit te voeren, hetzij een rekenkamerbrief (= een brief met relevante informatie voor de raden) op te stellen.

2.3 Overige activiteiten van de rekenkamercommissie Rekenkamercommissievergaderingen De Rkc heeft in de eerste maanden van 2022 bovengemiddeld vaak vergaderd, onder meer vanwege de afronding van het onderzoek naar woonbeleid en de werving van een nieuwe secretaris. In het verder verloop van het jaar zal naar verwachting weer sprake zijn van een maandelijkse vergadering. Contacten gemeenten en raden De Rkc wil goed contact houden met raden, commissies, griffiers en de gemeentesecretarissen van de diverse gemeenten. In het bijzonder is er dit jaar aandacht voor het contact met de nieuwe raad, na de gemeenteraadsverkiezingen. Hierin zal kort de Rkc worden geïntroduceerd, en worden de (nieuwe) raadsleden meegenomen in wat zij van de Rkc kunnen verwachten. Op 24 maart 2022 organiseert de NVRR een webinar over dit thema, waarbij de Rkc aanwezig zal zijn. Met de versoepelde maatregelen rondom corona in het achterhoofd hopen we deze in 2022 weer fysiek te kunnen laten plaatsvinden, maar als het opportuun is zullen we ook digitale mogelijkheden overwegen. De presidia en auditcommissie zullen geraadpleegd worden over geschikte onderwerpen voor het rekenkameronderzoek (zie paragraaf 2.2, item 3). Verder zal de Rkc een nieuwsbrief met relevante ontwikkelingen voor raadsleden opstellen.

Wet versterking lokale rekenkamers Momenteel ligt het wetsvoorstel Wet versterking lokale rekenkamers in de eerste kamer. Dit voorstel wijzigt de Gemeentewet, de Provinciewet, de Waterschapswet en de Comptabiliteitswet 2016 in verband met het afschaffen van de decentrale rekenkamerfunctie en het uitbreiden van de bevoegdheden om decentrale rekenkamers te versterken. Uiteraard houdt de Rkc SED de ontwikkelingen rond deze wetgeving in de gaten. De belangrijkste gevolgen zijn: • het wetvoorstel breidt de onderzoeksbevoegdheden van de rekenkamer op verschillende manieren uit, naar o.m. privaatrechtelijke rechtspersonen waarmee de gemeente contracten sluit en zich het recht voorbehoudt om bij de betreffende organisatie controles uit te voeren ten aanzien van de geleverde goederen of diensten. • het wetvoorstel verduidelijkt de regels over de omgang met openbaarheid en vertrouwelijkheid van gegevens bij de vaststelling van rapportages door de rekenkamer. • afschaffing van de mogelijkheid om te kiezen voor slechts een door een raadscommissie te vervullen rekenkamerfunctie. Dit is in de Rkc SED niet aan de orde en zal hier dus geen effect hebben. Dit wetsvoorstel heeft gevolgen voor de werkwijze en bevoegdheden van de Rkc. Deze zijn opgenomen in de Verordening rekenkamercommissie (2014).

In 2022 zal deze verordening, mede in het licht van de op handen zijnde wet lokale rekenkamers worden bezien. Dit wetsvoorstel is in 2021 uitgesteld en staat nu op de agenda voor maart 2022. Kennisdeling en kwaliteitszorg Net als in voorgaande jaren heeft de Rkc het plan om ook in 2021 actief in te zetten op kennisdeling en kwaliteitszorg. Afhankelijk van de fysieke en digitale mogelijkheden gebeurt dit op de volgende manieren:

Pagina 10

▪ ▪ ▪

Het in de gaten houden van de ontwikkelingen rond de Wet versterking lokale rekenkamers. Deelname aan activiteiten van de NVRR, zoals bijvoorbeeld webinars en minicongressen. Hierbij zullen we aansluiten bij de regiokring van de NVRR. Het bespreken van documenten over kwaliteitszorg voor rekenkamercommissies in de eigen vergaderingen.

2.4 Financiën De begroting voor 2022 is gebaseerd op de begroting en rekening van eerdere jaren, waarbij gekeken is naar de verandering en ontwikkeling voor 2022. Door het opnieuw aantrekken van een secretaris wordt verwacht dat de begroting er als volgt uit ziet:

Vergoeding voorzitter en externe leden Vergoeding onderzoekswerkzaamheden Vergoeding secretariswerkzaamheden Communicatie en contributie NVRR Vergaderkosten Overige kosten en onvoorzien Totaal

In % van Begroting 2021 Rekening 2021 Begroting 2022 het totaal 21% € 12.000 € 12.087 € 12.000 63% € 35.000 € 32.932 € 35.000 13% € 7.000 € 4.127 € 7.000 1% € 750 € 630 € 750 1% € 750 € 240 € 750 1% € 500 €0 € 500 100% € 51.177 € 56.000 € 56.000

Het totale budget voor 2022 is onveranderd ten opzichte van 2021.

Pagina 11

Bijlage 1: Overzicht (neven-)functies van Rkc-leden Naam en functie Henk Wokke Voorzitter (sinds januari 2016) Tijmen Siermann Lid (sinds juni 2018) Laurens van Ede Lid (sinds september 2019)

Nevenactiviteiten • Zelfstandig organisatieadviseur, en samenwerkingspartner Twynstra Gudde, met name voor de lokale overheden • Voorzitter Rekenkamercommissie Koggenland • Zelfstandig onderzoeker, met name werkzaam voor de lokale overheden • Lid Rekenkamercommissie IJsselstein • Coördinator Planning & Control, Gemeente Haarlem

Pagina 12

Bijlage 2: Groslijst onderzoeksonderwerpen Selectiecriteria: 1. 2.

3. 4. 5. 6. 7. 8.

het onderzoek moet een bijdrage leveren aan de doeltreffendheid van het beoogde beleid, evenals de doelmatige voorbereiding en uitvoering ervan in de deelnemende gemeenten. het onderzoek moet zo mogelijk bijdragen aan de kaderstellende, controlerende en volksvertegenwoordigende rol van de raad en/of bijdragen aan de kwaliteit van het bestuur van de SED-gemeenten; het onderzoek moet betrekking hebben op de doeltreffendheid, doelmatigheid en/of rechtmatigheid van het beleid; er moet sprake zijn van een substantieel financieel en/of maatschappelijk belang voor de gemeente; het moet door de gemeente te beïnvloeden beleid betreffen; er is sprake van een risico, bijvoorbeeld een financieel of maatschappelijk risico als het onderwerp niet wordt onderzocht; het onderwerp moet voor de Rkc haalbaar zijn, dat wil zeggen dat het past binnen haar financiële en organisatorische mogelijkheden; in opvolgende onderzoeken wordt er gestreefd naar spreiding over de gemeentelijke beleidsterreinen.

Onderwerp

Onderzoeksvraag / focus

Opmerking

1. Duurzaamheid

Hoe kan de gemeente lokale initiatieven van burgers, bedrijven en maatschappelijke organisaties op het terrein van de milieu-dimensie van duurzaamheid aanjagen, stimuleren en faciliteren? Hoe is de burgerparticipatie vormgegeven? Focus op lokale onderwerpen. Zie rapport rekenkamers rond Alkmaar (aangeboden aan de raden van de SED gemeenten op 24 augustus 2020). Grip op de GR en informatievoorziening raden. Inzicht in noodzakelijkheid en kosteneffectiviteit. (andere focus dan eerder onderzoek Berenschot)

Met name in Stede Broec genoemd (als optie gekoppeld aan Burgerparticipatie). Actueel onderwerp

2. Burgerparticipatie 3. GGD (Veilig Thuis)

4. Externe inhuur

5. Omgevingswet 6. GR Veiligheidsregio

Liggen de voorbereidingen voor de Omgevingswet binnen de SED-organisatie op schema? Focus: democratische bestuurslaag / corona

Blijven volgen wat er in de gemeenten rond Alkmaar en bij de GGD gebeurt. Blijven volgen in relatie tot de ontwikkelingen bij de SED organisatie. Is in 2020 weer uitgesteld. Invoering 1/1/2022 Blijven volgen.

Het is altijd mogelijk om onderzoeksonderwerpen met de daarbij behorende onderzoeksvraag/ focus te sturen naar email : Rekenkamercommissie@sed-wf.nl .

Pagina 13