Ontvangen zienswijzen (geanonimiseerd)
Tekst van het document
Slingenberg behoort tot het open agrarisch buitengebied van de stedelijke laag staat dan vermeld in een reactie op een zienswijze. 22. Daarnaast
gemeente Staphorst
en
is geen
gerechtelijke uitspraken van die gerechtelijke uitspraken mogen bijvoorbeeld de percelen 1635 en 1638 in het agrarisch buurtschap Slingenberg niet bebouwd worden. Daarom staat in het ruimtelijk kwaliteitsplan op een kaart ingetekend hoe op deze percelen natuur ontwikkeling behouden moet blijven. van
18
bovendien wordt dit bestaande RO beleid gedragen door en 28 augustus 2024 (Raad van State). Als gevolg
en
november 2022
23. Dit bestaande beleidskader
rechtszekerheid zonder
een
en
geniet daarmee
een zeer sterk en verhoogde mate kan niet door nieuw RO-beleid worden uitgehold of terzijde
expliciete, kenbaar gemotiveerde
en
van
worden geschoven
rechtmatig genomen besluitvorming.
24. Het door de gemeente
Staphorst gebruikte uitgangspunt voor de woningbouw in Slingenberg, te part. herziening bestemmingplan 6al, kan, last but not least, ook niet deugdelijk zijn. In dat is louter een bestaande hinderlijke bedrijfslocatie van 1,3 ha van het voormalige plan sloop/aannemersbedrijf (geanonimiseerd)met bestemming bedrijf her bestemd tot woning. Ten behoeve van het voorliggende volks igsprogramma in het agrarisch buurtschap Slingenberg wordt 7,4 ha agrarische grond met waarde opgeofferd. weten
25. Kortom: niet is deugdelijk
rechtmatig
gemaakt op welke wijze nieuw RO-beleid het bestaande beleid
kan doorkruisen of aantasten.
3. Verzoek tot
aanpassing
Het verzoek is daarom
expliciet
om:
de
vermelding van woningbouw Slingenberg en /of aanverwante vermeldingen uit het de ontwerp-Omgevingsvisie en alle bijlagen, waaronder een gebieds/visie kaart, te verwijderen; Aldus kan worden voorkomen dat de de juridische houdbaarheid
hetgeen verwijderen komt
voor
Omgevingsvisie uitgaat van onjuiste feiten en aannames, zorgvuldigheid van het document ten goede komt. Niet
en
eigen risico van de gemeente.
Gemeente t.a.v.
5005
Staphorst
college
van
burgemeester
en
q OGog!
wethouders
(geanonimiseerd)
nm Pm
-
8
p=
(geanonimiseerd) nr (geanonimiseerd)
Per e-mail verstuurd: Datum:
(geanonimiseerd) MFJ @staphorst.nl
26 januari 2026
Zienswijze:
inzake
Plaats, Meppel
ontwerp-Omgevingsvisie Staphorst 2.0.
Betreft: verzoek tot verwijderen woningbouw vermelding uit de omgevingsvisie en bijlagen
Geacht
et
ontwikkeling Slingenberg en of aanverwante
college,
ondergetekende dient hierbij een ( nadere) zienswijze in tegen de ontwerp-Omgevingsvisie Staphorst 2.0 van de gemeente Staphorst met daarbij het verzoek tot verwijdering van de vermelding woningbouw ontwikkeling Slingenberg en/of aanverwante vermeldingen uit het ontwerp omgevingsvisie 2.0 en alle bijlagen. Ter rechtvaardiging dient het volgende: De
1.
Rechtmatige grondslag voor woningbouw
is niet
gebleken.
1. Bij raadsbesluit van 15 april 2025 is krachtens art 89 lid 4 Gemeentewet door de gemeenteraad de op 28 mei 2024 bij collegebesluit door het college opgelegde geheimhouding krachtens art 87 jo art 88 Gemeentewet op niet bekende locaties, waaronder locatie Slingenberg, opgeheven. Door de lex-specialis werking van art 87 t/m 89 Gemeentewet t.o.v. art 2.5 AWB in combinatie met uit e-mail verkeer gebleken ondeelbare werkzaamheden uitgevoerd door derden in de periode rustte deze geheimhouding vanaf 28 mei 2024 op de hele locatie Slingenberg. van geheimhouding, 2.
3. Bij raadsbesluit d.d. 26 juni 2024 had de gemeenteraad krachtens art 88 lid 6 Gemeentewet op voorstel van het college d.d. 28 mei 2024 al besloten en daarmee was voorgeschreven, dat deze niet bekende locaties ten behoeve van het tot stand brengen van het volkshuisvestingsprogramma
(MPW) binnen
d.d. 13 mei 2025, alleen politiek, bestuurlijk en ambtelijk (waar strikt noodzakelijk) de organen van de gemeente Staphorst mochten worden gedeeld, om het risico op
grondspeculatie te vermijden. 3a. Dit
is op haar beurt de zoals vermeld in het voorliggende ontwerp
volkshuisvestingsprogramma
Slingenberg,
grondslag voor woningbouw in omgevingsvisie Staphorst 2.0.
4. Uit e-mail verkeer en andere documenten blijkt dan, dat de locatie Slingenberg in de geheimhouding niet alleen intern binnen de gemeente Staphorst is gedeeld. 5. Ook
met
periode
van
publiekrechtelijke externe ketenpartners van de gemeente Staphorst, waaronder het
waterschap, de gemeente Meppel, de omgevingsdienst en provincie Overijssel is de locatie Slingenberg in de periode van geheimhouding gedeeld. Al deze partijen waren ingeschakeld voor het tot stand brengen van het volkshuisvestingsprogramma. provincie Overijssel in ruil voor het delen van de locatie Slingenberg verkregen voor het woningbouwproces in Slingenberg.
5.a)
Zo is van de
van
€ 50.000
een
subsidie
6, Daarnaast is de locatie
rivaatrechtelijke
Slingenberg in de periode van geheimhouding
externe
partijen,
zo
ook
gedeeld met
(geanonimiseerd)
(geanonimiseerd) Ook eze
partijen zijn ingeschakeld
voor
het tot stand
7. Last but not least is de locatie
(geanonimiseerd) hi
in de
brengen
van
het volkshuisvestingsprogramma.
periode
van
geheimhouding gedeeld met
bewijs van de ondeelbare werkzaamheden op en het delen van de locatie Slingenberg in de periode van geheimhouding met deze derden, verwijzen wij naar al het e-mail verkeer en documenten die gedestilleerd zijn uit de vanaf 14 augustus 2025 openbaar gemaakte Woodocumenten op dit dossier. De inhoud van dat e-mail verkeer en die documenten behoort 8. Voor het
genoegzaam bekend
te zijn
bij de gemeente Staphorst.
rechtmatig
Ontbreken
9, Niet is gebleken, dat iedere externe partij/derde, waarmee de locatie Slingenberg is gedeeld, behoorde tot de door de gemeenteraad op 26 juni 2024 vastgestelde kring van geheimhouders ex art 88 lid 6 Gemeentewet. Evenmin is gebleken, dat het voorschrift van art 89 lid 1 Gemeentewet voor
de
schriftelijke stukken,
partijen
dien
aangaande
waarop de locatie ten allen
tijde
Slingenberg vermeld stond, bij het delen met externe
correct is
nageleefd.
10. Zolang de juridische drempel van punt 9 niet genomen kan worden, kan woningbouw in Slingenberg, mede in het licht van de consequenties die voortvloeien uit het delen, niet als dragend uitgangspunt in de omgevingsvisie worden opgenomen. 1. Van de
voor het verstrekken van de locatie Slingenberg in de periode van als extern, is, indien en voor zover in het licht van voornoemde nog zowel intern geheimhouding, evenmin relevant, gebleken.
11a. In
(strikte) noodzaak
Slingenberg in de periode van geheimhouding enkel wenselijk en geheel op eigen risico van gemeente Staphorst, maar zeker niet noodzakelijk. Zie hiervoor ook 2. als we komen te spreken over: Nieuw RO beleid kan bestaand RO beleid niet onze
optiek was
het delen
van
de locatie
uitkleden. 12. Zolang ook deze juridische drempel onder punt 11 niet genomen kan worden, kan woningbouw in Slingenberg, mede in het licht van de consequenties die voortvloeien uit het delen, niet als dragend uitgangspunt in de omgevingsvisie worden opgenomen. 13. De gemeente Staphorst beroept zich ter rechtvaardiging voor het delen van de locatie in de periode van geheimhouding in relatie tot enkele privaatrechtelijke derden dan op contractuele geheimhoudingsplicht op grond van inkoopvoorwaarden.
Slingenberg
o.a.
13a. Dat blijkt uit een brief van de gemeente Staphorst d.d. 12 november 2025 aan een klagende omwonende. Dit beroep op deze voorwaarden is echter tevergeefs en daarmee niet toereikend. Want zolang de juridische drempel van punt 9 en 11 niet genomen kan worden, is dít punt niet aan de orde en daarmee irrelevant. 14.
Anderzijds wijst de beoordeling van die inkoopvoorwaarden
al uit, dat uit die helemaal niet is dat de hand daarvan geheimhouding rust op er aan inkoopvoorwaarden gebleken, te houden locatie art 87 88 lid de geheim 6 Gemeentewet jo art 2.5 AWB vanaf 28 Slingenberg ex jo
april 2025 op straffe van art 272 Sr in het licht van de voorgenomen woningbouw
mei 2024 t/m 15
in Slingenberg. Daarmee kunnen deze voorwaarden niet toereikend zijn en niet meer toereikend worden. Ook is niet gebleken, dat de inkoopvoorwaarden op iedere privaatrechtelijke derde in de periode van geheimhouding m.b.t. de geheim te houden locatie Slingenberg, van toepassing waren verklaard. 15. In de brief van 12 november 2025 heeft de g meermaals delen van de locatie Slingenberg met in strijd is geweest met art 87 t/m 89 Gemeentewe” delen van de locatie Slingenberg me augustus 2024 dan ook
(geanonimiseerd)
(geanonimiseerd)
89 Gemeentewet 15a. Ter
beroept
rechtvaardiging
voor
de gemee:
strijdig
in maart 2025 dat het is met art 87 t/m
(geanonimiseerd) nn
het delen van de locatie Slingenberg zich in de brief van 12 november 2025
regulier traject me (geanonimiseerd)
dan op
een
at het
en,
augustus 2024
zogenaamd
poging tot rechtvaardiging is tevergeefs en niet toereikend. Wederom geldt: zolang drempel van punt 9 en 11 niet genomen kan worden, is dit ingebrachte punt door de in dit te gemeente vergeefs. De vraag is ook of een regulier traject überhaupt kader. Het antwoord daarop is: nee. En tot slot: van een regulier traject m (geanonimiseerd) in de periode niet gebleken, waardoor het ook daarom niet van geheimhouding is overigens en bovendien toereikend kan zijn. 15b. Ook deze
de juridische
kn:
(geanonimiseerd) n..
16. Dat de locatie Slingenberg in de periode van geheimhouding wel gedeeld, is in omdat het doel voor het van de onze optiek zo wie zo niet deugdelijk te maken, opleggen mochten weten waar de geheimhouding ingegeven was door het feit dat projectontwikkelaars niet gemeente Staphorst woningbouw plannen had, zoals uit e-mail verkeer van april 2024 blijkt en ook vermeld
staat in het
16a. En
voor
grondslag
de
voor
college besluit en raadsvoorstel van
goede
28 mei 2024.
orde: Dat raadsvoorstel met bijbehorend raadsbesluit d.d. 26 juni 2024 is de brengen van het volkshuisvestingsprogramma bij raadsvoorstel 13 mei
het tot stand
2025. 16b. Het in oktober 2023 bekendgemaakte woonbehoefte onderzoek 2023 ( zie punt 2. kopje Nieuw Ro beleid…) is op haar beurt de grondslag van het raadsvoorstel 28 mei 2024, waarbij stedenbouwkundige doorvertaling woonbehoefte onderzoek 2023 ís gepubliceerd.
de
zolang de zaken onder punt 9 en 11 en al het andere niet deugdelijk zijn gemaakt, kan woningbouw ontwikkeling in Slingenberg, mede in het licht van de consequenties die voortvloeien uit het delen, niet als dragend uitgangspunt in de omgevingsvisie worden opgenomen. 17. Kortom:
18.
Wij
laten die
consequenties
en
alles wat
derden verder betekent
geheimhouding Slingenberg nu even gaan. met
18a. We behouden
ons
hierop terug te mogen
het recht komen.
voor
om
op
het delen van de locatie Slingenberg in de de houdbaarheid van de woningbouw
voor
een
later moment, indien
en voor
zover
periode van
plannen in
noodzakelijk,
namelijk ook goed voorstellen, dat deze zaken en deze consequenties door de gemeente Staphorst zelf op goede wijze zijn in te vullen, omdat ze volledige kennis van zaken 18b. We kunnen
ons
draagt/behoort te dragen van dit dossier.
2. Nieuw
RO
beleid kan bestaand RO beleid niet uitkleden.
19. Onder
kennisneming
van
het door de Wethouder in oktober 2023 bekend
gemaakte
woonbehoefte onderzoek 2023, is aan de hand van de daarin vermelde woningbouwopgave tot 2040 in de gemeente Staphorst door de gemeenteraad op 27 mei 2025 ingestemd met het voornoemde
volkshuisvesting woonprogramma voor de periode t/m 2040, welk programma ook al aangekondigd stond in het raadsvoorstel van 28 mei 2024 als verplicht programma onder de omgevingsvisie. 20. Ondertussen is in de tussenliggende periode bestaand ruimtelijk-ordeningsbeleid in Slingenberg bij raadsbesluit van 23 april 2024 op raadsvoorstel van de Wethouder d.d. 26 maart 2024 nogmaals bevestigd, nader ingekaderd en voorzien van een bindend en bewust ingenomen standpunt van de gemeente Staphorst d.d. 26 maart 2024, bevestigd door de provincie Overijssel. 21.
Slingenberg behoort tot het open agrarisch buitengebied van de gemeente Staphorst en is geen stedelijke laag staat dan vermeld in een reactie op een zienswijze. 22. Daarnaast en bovendien wordt dit bestaande RO beleid gedragen door gerechtelijke uitspraken van 18 november 2022 en 28 augustus 2024 (Raad van State). Als gevolg van die gerechtelijke uitspraken mogen bijvoorbeeld de percelen 1635 en 1638 in het agrarisch buurtschap Slingenberg niet bebouwd worden. Daarom staat in het ruimtelijk kwaliteitsplan op deze percelen natuur ontwikkeling behouden moet blijven.
een
kaart ingetekend hoe op
23. Dit bestaande beleidskader geniet daarmee een zeer sterk en verhoogde mate van rechtszekerheid en kan niet door nieuw RO-beleid worden uitgehold of terzijde worden zonder een expliciete, kenbaar gemotiveerde en rechtmatig genomen besluitvorming.
geschoven
24. Het door
de gemeente Staphorst gebruikte uitgangspunt voor de woningbouw in Slingenberg, te part. herziening bestemmingplan 6al, kan, last but not least, ook niet deugdelijk zijn. In dat plan is louter een bestaande hinderlijke bedrijfslocatie van 1,3 ha van het voormalige bestemming bedrijf her bestemd tot woning. Ten behoeve van het voorliggende volkshuisvestingsprogramma in het agrarisch buurtschap Slingenberg wordt 7,4 weten
re: sloop/aannemersbedrij (geanonimiseerd) ha
agrarische grond met waarde opgeofferd.
25. Kortom:
rechtmatig
niet is deugdelijk gemaakt op welke kan doorkruisen of aantasten.
wijze nieuw
RO-beleid het bestaande beleid
3. Verzoek tot aanpassing Het verzoek is daarom
*
de vermelding
expliciet om: van
woningbouw Slingenberg en /of aanverwante vermeldingen uit het de
ontwerp-Omgevingsvisie
alle
en
bijlagen,
waaronder
een
gebieds/visie kaart,
te
verwijderen; Aldus kan worden voorkomen dat de
hetgeen
de juridische houdbaarheid
verwijderen
komt
voor
en
Omgevingsvisie uitgaat van onjuiste feiten en aannames, zorgvuldigheid van het document ten goede komt. Niet
eigen risico van
de gemeente.
Indien betwist
en voor en
zover
de gemeente meent dat herstel voor een later stadium.
mogelijk is, wordt dit standpunt uitdrukkelijk
voorbehouden
Hoogachtend.
(geanonimiseerd)
(1) ProRail
AANGETEKEND É
Het College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Staphorst
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd)
Datum
22
Ons kenmerk
Onderwerp
januari
LJV/TRO
2026
Eigenaar
Team
/ ZW/#24335
Bijlagen
2
_ Zienswijze Ontwerp Omgevingsvisie
emi
Staphorst
Geacht Financiën
Leefomgeving, zaken
Juridische
Vastgoed
en
Bezoekadres
Ruimtelijke Ontwikkeling
(geanonimiseerd) Reprorzi.n!
College,
Met veel interesse heeft ProRail
kennisgenomen van de Ontwerp Omgevingsvisie Staphorst (verder genoemd: college ter inzage heeft gelegd. De visie spreekt van ambitie en maakt keuzes om in de beperkte ruimte binnen uw gemeente, de grote opgaven en kansen op het terrein van bereikbaarheid, klimaat, wonen, werken en energie in samenhang te realiseren. ProRail heeft hier waardering voor. de
visie) die
uw
Tulpenburgh (geanonimiseerd) | (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) DD | Nederland
Met aandacht is uw visie gelezen, door
collega's van de regiodirectie en op landelijk niveau, en is deze brief opgesteld. Met deze brief vraagt ProRail aandacht voor haar belangen en betrokkenheid bij de uitwerking van de visie in concrete omgevingsplannen. In uw gemeente ligt een spoornetwerk!.
Postadres
_D| Do(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) mm (geanonimiseerd) rn Nederland
www.
prorail.nl
effecten op de 1
Het spoornetwerk heeft ruimte nodig om nu en in de toekomst te functioneren omgeving te beperken. Hierover is ProRail al regelmatig met u in gesprek.
Bescherming
en
de
spoornetwerk en haar omgeving gemeenten als een samenspel tussen ruimtelijke keuzes en het mobiliteitssysteem. Ontwikkelingen in de nabijheid van het spoornetwerk kunnen de bereikbaarheid van woningen en werklocaties versterken. Echter, soms kunnen ontwikkelingen en spoor elkaar belemmeren. Om dit te voorkomen denkt ProRail graag vroegtijdig mee bij ontwikkelingen in de nabijheid van het spoornetwerk. Lees voor een verdere toelichting op ontwikkelen en verdichten nabij het spoor ook op onze website www.prorail.nl?. van
het
ProRail ziet bereikbaarheid van
Rondom
de hoofdspoorweginfrastructuur (HSWI) ligt een beperkingengebied (Omgevingsbesluit, artikel 3.5), ongeveer tot 11 meter buiten de HSWI. Doel van dit beperkingengebied is om het huidig functioneren en de veiligheid rondom het spoornetwerk zeker te stellen. Daarom is het bouwen in dit gebied vergunningplichtig. Meer informatie over het indienen van aanvragen of het doen van meldingen onder de Omgevingswet vindt u op onze website. Daarnaast vraagt ProRail u om de instructieregel uit artikel 5.163 van het Besluit kwaliteit leefomgeving bij de uitwerking van de visie in omgevingsplannen te respecteren. Deze regel vraagt dat u in een omgevingsplan dat van toepassing is op de HSWI in beheer bij 1
Het
gehele netwerk van sporen, vrije baan, stations, emplacementen
sporen.
Spoorgebonden gebouwen zijn alle gebouwen
en
en
spoorgebonden
bouwwerken naast of
nabijde
bouwwerken, niet zijnde stationsgebouwen, die nodig zijn voor het functioneren
van
de
spoorinfrastructuur, zoals onderstations, relaishuizen, verkeersleidingsposten. ?
Klik in de balk bovenin op “samenwerken”, dan op “overheden”
ProRail
b.v., Kvk 30124359
en
dan onder de foto op de tekst op “ontwikkelen
en
verdichten nabij het spoor”.
ProRail
geen regels mogen worden gesteld die het gebruik, vernieuwing van die infrastructuur belemmeren.
ProRail of de
de
instandhouding,
de
verbetering
van nieuwe woon- en werklocaties naast het uw visie betekent dit dat bij het ontwikkelen spoor, ProRail u vraagt om toekomstige uitbreidingen van het spoornetwerk mogelijk te houden en de omgevingseffecten op de woon- en werklocaties te verminderen. Dit kan door het houden van de juiste afstand tot het spoor en door een zorgvuldig ruimtelijk ontwerp.
Voor
ontwikkelingen richting het spoor die een relatie hebben met het en vernieuwing van het spoor. Hierbij wil ProRail u erop wijzen dat het bouwen boven of op de HSWI vergunningplichtig is, privaatrechtelijke toestemming van ProRail vereist en een exclusief recht van ProRail is. Aan de vergunning en toestemming worden voorschriften verbonden met het oog op het voorkomen van nadelige gevolgen voor de staat en werking van de hoofdspoorwegen en uitbreiding daarvan. ProRail herkent in uw visie bestaande
en
beoogde onderhoud, gebruik
Specifiek vraagt ProRail uw aandacht voor deze ambities die geformuleerd zijn op de Visiekaart en mogelijke overlap hebben met het spoor: 1. De locaties nabij het spoor die geduid zijn als “Voorzieningen laten meegroeien”. 2. De uitbreidingslocaties voor woningbouw. 3. Het zoekgebied voor een duurzaam bedrijvenlandschap. 4. Het zoekgebied voor windenergie. 5. De locaties voor wonen en zorg, de vergroening van de leefomgeving en een klimaatbestendige en gezonde inrichting. Naar
aanleiding
van
de
mogelijke overlap is het verzoek van ProRail aan uw gemeente om afstand te houden tot het spoor en rekening te houden met het Daarnaast vraagt ProRail om in een vroegtijdig stadium bij de verdere
bij
de ambities voldoende
beperkingengebied. uitwerking van de ambities
betrokken te worden.
Verder merkt ProRail over de door de gemeente gewenste ontwikkelingen het volgende op: 1. De wens voor een station is bij ProRail bekend. Het is aan de gemeente om deze wens eerst met het ministerie, de provincie en de vervoerder te bespreken. Als daarover
bestuurlijke afspraken gemaakt zijn, dan
kan met ProRail
de
uitvoering
en
verder onderzocht worden.
2.
inpassing Een onderdoorgang voor het wegverkeer aan de Gorterlaan is zowel onderwerp van onderzoek bij ProRail (een onderzoek naar alle overwegen tussen Zwolle en Groningen) als onderwerp van gesprekken die de gemeente voert bij het rijk. Als daarover bestuurlijke afspraken gemaakt zijn, dan kan met ProRail de uitvoering en inpassing verder onderzocht worden. Het verzoek van ProRail is, om in de visie aan te geven dat de onderdoorgang nog onderwerp van onderzoek en besluitvorming is.
Daarnaast vindt ProRail het noodzakelijk om uw aandacht te vragen voor het combineren van functies dicht op het spoor in combinatie met het aanwezige goederenvervoer. Dit goederenvervoer kent afstandsbeperkingen en regels op basis van Basisnet. Het duidelijk opnemen van deze regels
bij de ruimtelijke keuzes in uw gemeente is naar ons omgeving en betrokkenen te beheersen.
idee
nodig om
de
verwachtingen richting de
belemmeringen voor functioneren en veiligheid spoornetwerk gebruik van elektriciteit dat via onderstations, relaiskasten, ondergrondse infrastructuur en bovenleidingen naar de trein en stations wordt geleid. Deze voorzieningen zijn noodzakelijk voor de elektriciteitsvoorziening van de hoofdspoorweginfrastructuur en daarmee voor het rijden van treinen. In de uitwerking van uw plannen verzoekt ProRail uw college om deze 2 Het
Voorkomen
spoornetwerk
maakt
2/5 Ons kenmerk
LJV / TRO
/ ZW / #24335
ProRail
onderstations en relaiskasten niet in te sluiten door bebouwing, bebouwing te realiseren op te dichte afstand en te allen tijde bereikbaar te houden voor onderhouds- en hulpdiensten. Voor deze voorzieningen dient rekening te worden gehouden met een afstand van 5 meter gemeten vanaf de met een hekwerk op de 5 meter-grens. Het functioneren van deze voorzieningen mag niet
gevel
worden beïnvloed door ontwikkelingen in de omgeving. Dit geldt ook voor het overbouwen, onderbouwen of overkragen van deze voorzieningen.
blijkt dat zicht op de hoofdingang de beste manier is om het station te vinden. het station spelen daar een belangrijke rol in en ProRail wil graag dat binnen Zichtlijnen de planontwikkelingen de zichtlijnen geborgd blijven. Uit onderzoek
naar
omgeving tegen effecten van het spoor spoornetwerk, is het voor een goede leefomgeving van het gebruik van het spoor op een zorgvuldige wijze worden gemitigeerd. Bij de uitwerking van de visie naar omgevingsplannen, vraagt ProRail aandacht voor de volgende aspecten (in bijlage 1 zijn deze verder toegelicht): _ Exteme veiligheid; 3
Bescherming
van
de
Bij het ontwikkelen in de nabijheid van het belangrijk dat eventuele nadelige effecten
-
Geluid;
-__
Trillingen; Overwegveiligheid; Waterpeil/stabiliteit, -__Windbeleving en windhinderrisico's; -__Schaduwwerking op zonnepanelen; -_Zonneparken / reflectie in relatie tot hoofdspoorweginfrastructuur. -
-__
-__
Bureau Spoorbouwmeester Spoorbouwmeester is in 2001 op initiatief van de directies van NS en ProRail opgericht als een onafhankelijk adviserend orgaan voor ontwerp en vormgevingsopgaven binnen de spoorsector. Sinds het ontstaan van het bureau wordt aan en met het Spoorbeeld gewerkt, te vinden op www.spoorbeeld.nl. Waar mogelijk kunt u hiervan gebruik maken bij de uitwerking 4
Bureau
van
de visie.
5
Contact met de vaststelling van de visie en de uitwerking daarvan in denkt ProRail vroegtijdig mee over plannen in de nabijheid van het U kunt hiervoor contact opnemen met BEN (geanonimiseerd) regiodirecteur Noord-Oost.
ProRail wenst u veel concrete spoor.
Met
succes
plannen. Graag
vriendelijke groet,
(geanonimiseerd) irecteur
Leefomgeving,
Juridische
zaken
en
Vastgoed
3/5 Ons kenmerk
LJV / TRO / ZW / #24335
ProRail
Windbeleving en windhinderrisico's Hoogbouw rond het station heeft invloed op de windbeleving van de reiziger. Gemiddeld wachten reizigers 7 tot 10 minuten op een trein en dat doen ze bij voorkeur op het perron waar de trein stopt. Wachten met veel wind draagt niet bij aan een positieve stationsbeleving. Reizigers wachten bij voorkeur warm, beschut en comfortabel. Helaas is er echter niet voldoende wachtgelegenheid voor elke reiziger. Daardoor is het van belang dat in de omgeving rekening wordt gehouden met de windbeleving op het perron. Hoogbouw rond het station heeft ook invloed op de windcirculatie/windstromen en kan risico's opleveren voor omliggende bebouwing (zoals schade aan daken/kappen) door veranderende windbelastingen. op zonnepanelen ProRail stelt zich als doel om in 2030 CO2
Schaduwwerking en
perronoverkappingen
neutraal te opereren. Dat betekent dat vele daken of worden van zonnepanelen om zo voldoende stroom zijn reisinformatie, liften en roltrappen. ProRail verzoekt u bij het
voorzien
op te wekken voor verlichting, maken van plannen rekening te houden met mogelijke schaduwwerking zonnepanelen en indien nodig met ProRail in contact te treden.
op de
ProRail
Zonneparken / reflectie in relatie tot hoofdspoorweginfrastructuur
risicoanalyse moet blijken dat zonnepanelen c.a. op bijvoorbeeld parkeerplaatsen en en/of langs spoorwegen geen negatief effect hebben op de hoofdspoorweginfrastructuur. Dat moet onder meer uit de vereiste EMC (elektromagnetische compatibiliteit) berekening blijken. En dan met name de weerstandsbeïnvloeding (geen aardingen/aansluitpunten in buurt van het spoor conform bijgevoegde RLN00398) en diverse aspecten met betrekking tot aansluiting op het hoogspanningsnet. Ook voor de weerkaatsing van licht van zonnepanelen dient aangetoond te worden dat aanwezige seinen niet “overstraald” kunnen worden door lichtweerkaatsing door de zonnepanelen. Uit een
lof geluidschermen
deze risico's te laten berekenen en voordat gestart wordt met de te voorzien van de uitkomsten.
ProRail adviseert
u om
realisatie
zonnepark ProRail
van
het
5/5 Ons
kenmerk
LJV / TRO / ZW / #24335
ProRail Assetmanagement
Richtlijn elektromagnetische beïnvloeding van hoogspanningsverbindingen op de hoofdspoorBeleid
weginfrastructuur.
Beherende instantie:
AM
Techniek
Inhoud verantwoordelijke:
AM
Treinbeveiliging lokale systemen
Status:
Definitief.
Documentnummer:
Datum van kracht:
ID | )dreesiminonaeg(398 02025
ot krachtens eral operbaar gestelde utzondoengen wordendai vervechvoudigd medal van mag dan ook. de
Behoudene
de Auteurswet
\ut doze ufgave lore. merofi ot ep wale anders wize wiesmenng van de acteur,
meta 1912 germaaid door drak. oto voorsgaarde schnfteikotoe-
zorder
©2025 Apart ___ of hin
rom
he
or by
of the
law na part
vitus 1812 copyng”t exeastiord in reproduced or publahed by pnt. ghotecopynd.
doeumerd may be
mecrofim or any Other means wtrout vreten permevon
Fom the auror :
wmadel
vene
2042
ProRail
RLN00398
Beleid elektromagnetische
beïnvloeding
van
hoogspanningsverbindingen op de hswi
uren
snsnnnenrenvenrenevenvensvenenne
INHOUD
Revisiegegevens Algemeen
vens veneennennner
…
21 22
Van
kracht verklaarde voorschriften literatuur
Geraadpleegde Definities en afkortingen
2.3 24
Inleiding
van
Algemeen Eisen
…
….
….
ongewenste gebeurtenissen
Beleid ten aanzien 5.2
normen
snsnserensvennvnnneenevernernsvnnenenvensnseensennnensvenreenvensveenvvnnvennvent
Opsomming 5.1
en
…
5.5
aan hoogspanningslijnen en hoogspanningskabels… HVDC-verbindingen Eisen aan hoogspanningslijnen en -kabels bij railinfrastructuur Unity study (in ontwikkeling)
5.6
EMC-detailstudie
5.3 5.4
…
5.6.1 5.6.2
Rapportage EMC-detailstudie. EMC-maatregelen vastleggen
Uitgangspunten 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6
nonnen
ten
8
nevens
hoogspanningsverbindingen
van
7
…
met 25 kV AC TEV
…
…
eenvenenvenenenenerneneneenenenervenenvenn
13 13
.
behoeve
van
modellering
Algemeen Modellering Hoogspanningsverbinding Faalwijzen Hoogspanningsverbinding/-kabel Modellering Railinfrastructuur Faalwijzen Railinfrastructuur… Modellering van de koppelweg
…
…
…
7
Beoordelingscriteria
8
Uitgangspunten
tbv
…
eenen
orneneneennenenenenvensencenerenenveneenven
modellering mitigerende maatregelen
…
…
…
…
…
Bijlage 1: B1 bovenleidingsysteem geleiderconfiguratie… Bijlage 2: 50 Hz immuniteit enkelbenige spoorstroomlopen Bijlage 3: Template
tbv
basisrapportage
EMC
22 24
…
nanne.
25
enseenvennen 30
nanne
Bijlage 4: Checklist tbv RLN00398 EMC-detailstudi
Rientlijn
20
Vvooá4
@eS
eneen
vrenennenn.
34
pag. 238
ProRail
RLN00398
Beleid elektromagnetische
1
beïnvloeding
van
hoogspanningsverbindingen op de hswi
Revisiegegevens gE 01-11-2013
001
01-12-2020
002
Initiële versie Kleine wijzigingen uitgevoerd mers en
geactualiseerde
normen,
aanleiding van datums/versienumvrijgegeven wijzigingen in OVS00111
naar
aangepaste RIS informatie.
01-11-2021
003
Kleine wijzigingen doorgevoerd in volledige richtlijn op basis van input van verschillende stakeholders (o.a. H5).
01-06-2025
004
Verschillende wijzigingen doorgevoerd. Integraal de richtlijn beter geschikt gemaakt voor gebruikers, o.a flowcharts toegevoegd, eisen geactualiseerd, etc
Richtlijn
Vvoo4
pag.
3/38
ProRail
RLN00398
Beleid elektromagnetische beïnvloeding
van
hoogspanningsverbindingen
op de
hswi
Algemeen Deze
richtlijn beschrijft het beleid van ProRail met betrekking tot de toegestane elektromagnetische van hoogspanningsverbindingen in beheer bij derden op de hoofdspoorweginfrastructuur
invloed
(hswi) in Nederland. 2.1
Scope Deze
richtlijn is van toepassing
niet zijnde ProRail op hoogspanningslijnen en hoogspanningskabels nominale spanning van > 1 kV en een nominale bedrijfsfrequentie van —
met een lijnen en kabels 50 Hz (AC) en 0 Hz (DC) op, onder, boven of naast de hoofdspoorweginfrastructuur. Tevens is de niet zijnde ProRail lijnen richtlijn van toepassing op hoogspanningslijnen en hoogspanningskabels in de zone buiten het terrein behorende tot de hoofdspoorweginfrastructuur, voor zover en kabels —
—
—
het betreft: 1. 2.
beperkingengebied als beschreven in artikel 3.5 (beperkingengebied hoofdspoorweginfrastructuur) van het Omgevingsbesluit, Het gebied daarbuiten, voor zover genoemde lijnen en kabels elektromagnetische ontoelaatbare invloed hebben op de spoorweginfrastructuur. Het
Dit document bevat de eisen aan de
hoogspanningsverbindingen in beheer bij derden en geeft een onderbouwing vloeit voort uit de eisen voor de veiligheid voor personen die zich op of nabij de spoorbaan bevinden en uit de RAMSHE eisen aan de systemen en apparatuur van de hoofdspoorweginfrastructuur. onderbouwing
van
deze eisen.
Deze
Het feit dat de scope van deze
richtlijn hoogspanningskabels > 1 kV betreft, betekent dat ook kabels aangeduid middenspanningskabels met een nominale bedrijfsfrequentie van 50 Hz binnen de deze scope van richtlijn vallen. als
Voor
potentiële elektromagnetische beïnvloeding (HVDC) wordt verwezen naar paragraaf 5.3.
2.2
Van kracht verklaarde Deze
paragraaf geeft
vanuit
hoogspannings-gelijkstroomverbindingen
voorschriften
en
normen
opsomming
van
de referenties die
een
waar in dit voorschrift verwezen
wordt naar een referentie,
gebruikt worden
maakt deze
in dit voorschrift. Daar
referentie onderdeel uit van
dit
voorschrift. Indien eisen conflicteren dient de
oahunNns=
volgende prioriteitsvolgorde te worden aangehouden: Wettelijke (de wetgeving is van toepassing), ProRail Ontwerpvoorschriften en Richtlijnen; Overige ProRail bedrijfsvoorschriften; NEN-EN-IEC-, NEN-EN- en NEN-normen voor railtoepassingen; Overige NEN-EN-IEC-, NEN-EN- en NEN-normen; Overige (internationale) normering. eisen
Nederlandse
Bij aanvang van elk project dient tussen betrokken partijen afgesproken en vastgelegd te worden gehanteerd worden van de genoemde normen en bedrijfsvoorschriften. Zonder expliciete afspraak hierover, is altijd de laatst gepubliceerde versie van de norm of voorschrift van toepassing.
welke versies
Richtlijn
Vvoo4
pag.
4/38
ProRail
RLN00398
Beleid elektromagnetische beïnvloeding
hoogspanningsverbindingen op
van
Bovengrondse elektrische lijnen boven 45 kV wisselspanning Deel 1: Bovengrondse hoogspanningslijnen voor wisselspanning hoger dan 1 kV Deel 1: Algemene eisen Gemeenschappelijke specificaties
NEN-EN 50341-2-15:2019
-
Deel 3: Verzameling
Spoorwegen natie
en
van
nationale normatieve
soortgelijk geleid
vervoer
-
-
inclusief aanvullingen en correcties
—
aspecten
Isolatiecoördi-
Deel 1: Basiseisen Slagwijdten en kruipwegen alle elektrische en elektronische uitrusting -
voor
-
Spoorwegen
hswi
NEN-EN 50341-1:2013
-
Deel 2-15: Overhead electrical lines exceeding AC 1 kV Part 2-15: National Normative Aspects (NNAs) for the Netherlands (based on EN 50341-1:2012)
de
50124-1:2017
inclusief aanvullingen en correcties
en soortgelijk geleid vervoer Vaste installaties Elektrische veiligheid, aarding en retourstromen Deel 1: Eisen in verband met bescherming tegen elektrische schok -
-
NEN-EN
NEN-EN
50122-1:2022
-
Spoorwegen en soortgelijk geleid vervoer Elektromagnetische compatibiliteit Deel 4: Emissie en immuniteit van sein- en telecommunicatie-apparatuur
| NEN-EN 50121-4:2016
Spoorwegen en soortgelijk geleid vervoer Elektromagnetische compatibiliteit - Deel 5: Emissie en immuniteit van vast opgestelde voedingsinstalfaties en apparatuur
NEN-EN 50121-5:2017
Ontwerpvoorschrift Tractieenergievoorzi venleiding Bovenleidingsysteem B1
OVS00024-5.1-VOO5
-
-
-
Spoorwegen en soortgelijk geleid vervoer - Elektromagnetische compatibiliteit Deel 3-1: Rollend materieel Treinen en complete voertuigen -
| NEN-EN 50121-3-1:2017
-
Ontwerpvoorschrift Treindetectie; Laagfrequent spoorstroomlopen 75 Hz secties in ET-gebied
OVS60111-2-V003
Ontwerpvoorschrift Treindetectie; Laagfrequent spoorstroomlopen 75 Hz enkel- en dubbelbenige secties in ET-
OVS60111-3-V001
gebied Ontwerpvoorschrift Treinbeveiligingsysteem;
Tekenvoor-
OVS60091-3-V008
schrift OR-bladen;
2.3
Geraadpleegde
literatuur
(geanonimiseerd) Grenswaarden voor homopolaire stromen BEN Statistische analyse van metingen aan een 110 kV-kabel (Hoogeveen) en twee 220 kV-lijnen (Hes(geanonimiseerd) Versie 2.0, Utrecht, 13 april 2012 senweg), Movares, Kenmerk BEEN -
(geanonimiseerd) R.M. Paulussen, UITGANGSPUNTEN EM-BEÏNVLOEDING BETUWEROUTE BESTAANDE PRORAIL INFRASTRUCTUUR, POBR, 29 september 2005 Versie 2.2
-
(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) Frank Gerritsen, Uitgangspunten EM-beïnvloeding van BEN de HSL-Zuid op de bestaande ProRail infrastructuur voor “Vrijgavetraject wijzigingen ProRail voorschriften; fase 3” t.b.v. parallelloop met de HSL-Zuid, Holland Railconsult, 1F114250_320.02, Versie 2.0, 11 maart 2005 (geanonimiseerd) Onderbouwing werkhypothesen m.b.t. GRS enkelbenige- en dubbelbenige geïsoleerde spoorstroomlopen. Aanvulling voor “Vrijgavetraject wijzigingen ProRail voorschriften; fase 3” t.b.v. parallefloop met de HSL-Zuid, ProRail BB21/25kV Kenmerk BB21-25kV-060281, Versie 1.0, 11 januari 2007
(geanonimiseerd) G.W. Keijzer, BEEN (geanonimiseerd) Onderbouwing werkhypothesen BEN
m.b.t. GRS enkelbenigedubbelbenige geïsoleerde spoorstroomlopen voor “Vrijgavetraject wijzigingen ProRail voorschriften; fase 3" t.b.v. parallelloop met de HSL-Zuid, Holland Railconsult, 1F127500_230_3A0, Versie 1.5, en
20 mei 2005
(geanonimiseerd) Toegestane 50Hz CM stroom door het spoor bij dubbelbenige spoorstroomlopen de parallelloop met 25kV baanvakken, Movares, VS-HDI-20100122-01, versie 2, 19 maart 2010
Richtlijn
Voo4
op
pag.
5/38
ProRail
RLN00398
Beleid elektromagnetische
beïnvloeding
van
hoogspanningsverbindingen
ITU-T K26 04/2008 Protection of telecommunication and electrified railway lines
op de
hswi
lines against harmful effects from electric power
26
RICHTLIJN 2013/35/EU VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD van juni 2013 betreffende de minimumvoorschriften inzake gezondheid en veiligheid met betrekking tot de blootstelling van werknemers aan de risico's van fysische agentia (elektromagnetische velden) (twintigste bijzondere richtlijn in de zin van artikel 16, lid 1, van Richtlijn 89/391/EEG) en tot intrekking van Richtlijn 2004/40/EG. Publicatieblad van de Europese Unie, L 179/1-21, 29 juni 2013 Vervallen
[to]
ICNIRP GUIDELINES for 'Limiting exposure to time-varying electric and magnetic fields (1 Hz kHz)’, gepubliceerd in: HEALTH PHYSICS 99(6):818-836; 2010 Pl (geanonimiseerd)
(geanonimiseerd)
van
—
100
28 maart 2013
(geanonimiseerd) Besluit van 12 december 2016,
rusting ter implementatie
Eindrapportage
van
houdende regels inzake elektromagnetische compatibiliteit van uitrichtlijn 2014/30/EU (Besluit elektromagnetische compatibiliteit 2016)
Onderzoeksfase homopolaire stroom (2021_0186), referentie [5] ESP-2023-008 Sa2 homopolaire stroom v1.0, 29-09-2023
menvatting onderzoekspoor
24
Alternating Current = wisselstroom (& wisselspanning)
Direct Current
=
gelijkstroom (& gelijkspanning)
Differential Mode
Elektromagnetische Elektromagnetische compatibiliteit General
Railway Signalling
Hoofdspoorweginfrastructuur
LCL
For-blad
Richtlijn
Longitudinal Conversion Loss Overzicht Retour tekening van treinbeveiligingsinstailaties
voo4
pag.
6/38
ProRail Beleid
RLN00398
elektromagnetische beïnvloeding
van
hoogspanningsverbindingen op de hswi
Inleiding geval van een hoogspanningsverbinding, dat wil zeggen een hoogspanningslijn of hoogspanningskabel in de nabijheid van de hoofdspoorweginfrastructuur (hswi) moet rekening worden gehouden met de elektromagnetische beïnvloeding van de hoogspanningsverbinding op de hswi. Er is sprake van ontoelaatbare beïnvloeding in die gevallen dat de beïnvloeding kan leiden tot onveilige situaties voor personen en/of de aantasting van de RAMSHE criteria van de hswi. In het
richtlijn geeft invulling aan het beleid van ProRail in hoedanigheid van beheerder van de hswi betrekking tot de aanleg, wijziging en instandhouding van hoogspanningsverbindingen. Deze richtlijn zal worden gehanteerd bij de behandeling van aanvragen voor een omgevingsvergunning als bedoeld in de Omgevingswet, artikel 5.1, tweede lid, sub f onder 4°, maar ook in (geschillen-)procedures in het kader van omgevingsvergunningen, bestemmingsplannen of tracébesluiten. Tevens dient deze richtlijn te worden gehanteerd bij spoorse functiewijzigingsprojecten, welke uitgevoerd worden in de nabijheid van bestaande hoogspanningsverbindingen. Daarbij geldt dat dit van toepassing is voor functiewijzigingsprojecten waarbij één of meer van de volgende aspecten aan de Deze met
orde is:
positie van
het spoor verandert
(verplaatsing
e
de
«
aanpassingen
e
aanpassingen
aan
treindetectiesystemen;
e
_(ver)plaatsing
van
technische
Hoofdstuk 4 bevat een
aan
of leggen van
opsomming
aanleg
spoor,
extra
sporen);
ÎT/IB kabels;
ruimtes.
van
ongewenste gebeurtenissen
ten aanzien van personen
en
systemen. Hoofdstuk 5 bevat het ProRail
beleid ten aanzien
van
hoogspanningsverbindingen
in beheer
bij der-
den.
Hoofdstuk 6 beschrijft de modellering
van
de
locatiespecifieke
Hoofdstuk 7
beschrijft de beoordelingscriteria
Hoofdstuk 8
beschrijft hoe mitigerende maatregelen bepaald
van
EMC-detailstudie.
de EMC-detailstudie.
en
gemodelleerd
dienen te worden.
1 Het oogmerk van deze omgevingsvergunning voor activiteiten in het beperkingengebied met betrekking tot de hoofdspoorweginfrastructuur en de algemene regels ín hoofdstuk 9 van het Besluit algemene regels leefomgeving is “het behoeden van de staat en werking van hoofdspoorwegen voor nadelige gevolgen van activiteiten op of rond die spoorwegen, waartoe aok het belang van verruiming of wijziging van die spoorwegen behoort.”
|(geanonimiseerd) p|
voos
pag.
7138
ProRail
RLN00398
Beleid elektromagnetische beïnvloeding
Opsomming In het
hoogspanningsverbindingen op de
hswi
ongewenste gebeurtenissen
hoogspanningsverbinding in de nabijheid van de hswi moet rekening worden gemet de risico’s van elektromagnetische beïnvloeding van de hoogspanningsverbinding op de
geval
houden
van
van
van een
hswi. Wanneer
de
beïnvloeding
te
groot wordt kan dit leiden tot onveilige situaties, verstoring van de functiotreindienstregeling of versnelde veroudering van de hswi. Spoorvoertuigen kunnen ook hinder ondervinden van de beïnvloeding van hoogspanningsverbindingen. Daar waar dit beïnvloedingsmechanisme bekend is, is dit in deze richtlijn aangegeven. Algemeen geldt dat voldaan moet worden aan het Besluit elektromagnetische compatibiliteit 2016 [13] die geldt voor de elektromagnetische beïnvloeding. naliteit van de hswi en/of de
De
volgende ongewenste gebeurtenissen worden onderscheiden: 1. gevaar voor elektrisering of electrocutie van personen op spoorwegterrein a) Personen kunnen blootgesteld worden aan te hoge aanraakspanningen, bijvoorbeeld bij het aanraken van metalen objecten en het werken aan kabels en (boven-)leidingen; b) Personen kunnen blootgesteld worden aan capacitieve ontladingen, bijvoorbeeld bij het aanraken van metalen objecten en het werken aan kabels en (boven-)leidingen. 2. beïnvloeding van systemen in de hswi a) De goede werking van treindetectiecircuits, van het type GRS spoorstroomlopen, kan verstoord worden door 50 Hz verzadiging; b) Spoorvoertuigen kunnen, ten gevolge van de 50 Hz-beïnvloeding tussen bovenleiding en spoorstaaf, te hoge 75 Hz stoorstromen produceren en daarmee de goede werking van treindetectie verstoren. Dit geldt ook voor ATB op basis van GRS spoorstroomlopen; c) Relaisschakelingen met diode (bijv. grendel/HRDR) kunnen verstoord worden door 50 Hz beïnvloeding; d) Apparatuur kan ten gevolge van te hoge 50 Hz spanningen defect raken bij kortsluitingen in het hoogspanningsnet; e) Overspanningsbeveiligingen kunnen defect raken ten gevolge van 50 Hz beïnvloeding.
(geanonimiseerd) |__p|
Vvoo4
pag.
8/38
RLN00398
ProRail Beleid elektromagnetische
Beleid ten aanzien
beïnvloeding
van
hoogspanningsverbindingen op de
hswi
hoogspanningsverbindingen
van
Algemeen hoogspanningsverbindingen en de bijoehorende eisen zijn beschreven in bijbehorende eisen. De flowchart in paragraaf 5.2 beschrijft de generieke eisen en is van toepassing op potentiële beïnvloeding van niet-geëlektrificeerde railinfrastructuur en geelektrificeerde railinfrastructuur voorzien van 1500 V DC Tractie-energievoorziening (TEV). Het beleid ten aanzien van hoofdstuk 5, inclusief de
Voor potentiële
ragraaf
beïnvloeding vanuit HVDC-verbindingen
van
de netbeheerder
geldt het gestelde
in pa-
5.3.
Voor
potentiële beïnvloeding op ragraaf 5.4.
railinfrastructuur voorzien van 25 kV AC TEV
geldt het gestelde in pa-
Deze
richtlijn dient toegepast te worden bij aanleg, wijziging en instandhouding van hoogspanningsverbindingen. Onder wijziging van hoogspanningsverbindingen wordt hierbij verstaan wijziging van oa: e
_ Maximale ontwerpstroom? door
en
homopolaire
e
_ Aantal circuits per mast.
Daarnaast werkt deze
richtlijn er naartoe
doormiddel
dat alleen de relevante situaties leiden tot een
5.2
stroom in normaal
(bijv. wijziging Wijze van aarding; (bijv: direct geaard, blusspoel geaard, aanpassing aarddraden, etc); Tracé hoogspanningsverbinding;
e
e
bedrijf en/of kortsluitsituaties; Geleiderdoorsnede, Geleiderpositie's, Fasevolgorde, Transposities, etc.)
van:
Eisen
van
volledige
een
flowchart
snel
zo
mogelijk te filteren, zo-
EMC-detailstudie.
hoogspanningslijnen en hoogspanningskabels gemaakt tussen de eisen aan hoogspanningslijnen en hoogspanningskabels 50 Hz-systemen. De flowchart in Figuur 1 is wel geschikt voor zowel lijn- en kabelverbindingen. aan
Er wordt onderscheid voor
Topeisen: Bij elke beschouwing conform
e
staande flowchart te worden
onderbouwing
en
uitkomst van onder-
beschouwing dient qua opbouw en inhoud altijd minimaal invulling te geven vraagde conform de templates? welke van toepassing zijn. hoogspanningslijnen
dat voldaan wordt
De
de
Deze
e
Voor
deze Richtlijn dient geleverd.
aan
dient in
aanvulling
onderstaande
op bovenstaande eisen tevens te worden
_De minimale afstand doen
e
aan
NEN-EN
hoogspanningslijn zijden voorzien te zijn _De
(clearance) van
50341-1
en
de NEN-EN
hoogspanningslijn 50341-2-15 [B].
dient in het kruisende veld met de van
het ge-
aangetoond
eisen.
volgende eisen aangaande hoogspanningslijnen zijn aanvullend e
aan
een
ophanging
bestaande
aan
tot de
de flowchart:
bovenleiding dient te vol-
spoorbaan in de masten uit minimaal 2 isolatoren /
aan weers-
?
Dit is de maximale bedrijfsstroom die kan lopen ook rekening houdend met zomer/winterwaarden, Dynamic Line Rating, etc. de eenvoudigere beschouwingen voldoet generiek de ‘Template tbv basisrapportage EMC', wanneer een EMCdetailstudie nodig is dient het rapport te voldoen aan het gevraagde in de checklist van bijlage 4. ® Voor
Richtlijn
Vvoo4
pag.
9/38
RLN00398
ProRail Beleid elektromagnetische beïnvloeding
van
hoogspanningsverbindingen
op de hswi
isolatorkettingen. Dit als impactreducerende maatregelen bij het enkelvoudig falen van leiderophanging aan de mast. Doormiddel
van
het aantoonbaar
voldoen aan de bovenstaande eisen
en
daarmee
de ge-
ook aan de eisen
beïnvloeding kan zijn van aangetoond de hoogspanningsinfrastructuur systeem. Onder de flowchart staat voor de punten waarvoor dat relevant is een toelichting; er dient voldaan te worden aan wat aangegeven en gevraagd wordt in de toelichting. zoals
genoemd
in de flowchart wordt
dat er geen
ontoelaatbare
op het spoorse
De flowchart
geeft aan wanneer
voerd dient te worden
Richtlijn
een
unity study (zie paragraaf 5.5) en/of een in paragraaf 5.6.
EMC-detailstudie
uitge-
zoals beschreven
Vvoo4
pag.
10/38
ProRail
RLN00398
Beleid elektromagnetische
beïnvloeding
van
hoogspanningsverbindingen op
de
hswi
beschouwde situatie
hoogspanningsverbinding spoor
Bevindt de hoogspanningsverbinding zich: >24 KV buiten de 700 m uit het hart van het buitenste spoor 524 kV buiten de 31 m uit het hart van het buitenste spoor
Geen Geen
ontoelaatbare modelstudie
1) Circuit in f kabel of in dnehoek gebundelde single cores 2) geen pad voor homopolaire stroom (enkel geaard sterpunt) (zie aok G3) 3) kans op 1 fase sluiting met aarde nabij spoor voldoende Klein (bij verbindingen s24 KV betekent dit: geen moffen binnen 31m zone)
Geen
ontoelaatbare
beïndoeding
beinvoeding Geen madelstudie
4) loopt hoogspanningsverbinding: >24kV buiten 70ûm zone (indringdiepte) S24kV buiten 11m zone ofis er binnen deze zones geen parallelloop en wordt voldaan aan (5) en (6) 5) kruist de verbinding het spoar ongewer haaks (BO tot 100 graden) 6) bevind! de verbinding zich op een afstand >20m vanat een dichtsbijzijnde technische ruimte (gebouw, geen kast) 7) word! een eerste orde lijnfout binnen 100ms
Geen
ontaelaabare
beïndoeding Geen
modelstudie
afgeschakeld
(Ce)
beschrijf netparameters
8) van hoogspanningsverbinding onder studie (ligging. antwerpstraom, kodsluitstrocm, etc. zie ook loelichting) 9) voldoet de situatie met te beschouwen verbinding aan RLNOO398 op basis 20% van beoardelingscriteria (G2) (niet konstuitsituatie)
Memo met en voldoen volstaat
de
10) beschrijf natparameters van beschouwde verbinding en overige verbindingen (ligging, antwerpstroom, kortsluitvermogen) 11) sommeer beindoeding alle verbindingen (niet voor kortsluitingen) 12) voldoet de paraltelloop aan RLNOO398
Memo met en voldoen volstaat
parameters aan unity study
parameters unity study
aan
Net niet Ruim
Ü
©
@
v
Overleg over vanolg, bijv. EMC detailstudie waarbij wordt vergeleken met unity study of 2e studie
niet
Overleg over mogelijke maatregelen bij zowel Netbeheerder en Spoorbeheerder|
voldaan aan critena
H) (H)
v EMC
detailstudie waarbij situatie met maatregelen
rapportage
wordt
Figuur
1: Flowchart ten behoeve
Toelichting bij bovenstaande Algemeen: e
Bij het doorlopen
van
getoetst
bepaling benodigde beschouwing
flowchart.
een
stap (A t/m D), dient aan
alle eisen in het
daarbij behorende
blok te
worden voldaan; e
Per eis dient een
onderbouwing aangeleverd
te worden waarom
er wel
of niet aan wordt vol-
daan; e
e
Richtlijn
Als een aspect niet van toepassing is mag dat beschouwd ciet in de rapportage vermeld te worden, inclusief reden; Tot
(C) is het op berekeningen nodig aan
basis van
bekende
worden
parameters bepalen voos
als voldaan.
Dit dient
of het voldoet; vanaf
expli-
(C) zijn er pag.
11/38
ProRail Beleid
5.4
RLN00398
elektromagnetische beïnvloeding
hoogspanningsverbindingen
van
op
de
hswi
hoogspanningslijnen en -kabels bij railinfrastructuur met 25 kV AC TEV Indien de railinfrastructuur is uitgerust met 25 kV AC Tractie-EnergieVoorziening (TEV), gelden niet alle eisen van paragraaf 5.2. De reden is dat het 25 kV AC TEV-systeem een ‘hard geaard' systeem is en met 50 Hz wisselspanning opereert, in tegenstelling tot de ‘conventionele’ railinfrastructuur die een 1500 V DC TEV-systeem met gelijkspanning heeft. Eisen aan
Er dient 1.
2.
bij 25 kV AC
TEV
systemen voldaan te worden aan de volgende eisen: (clearance) van de hoogspanningslijn tot de bovenleiding dient te voldoen aan NEN-EN 50341-1 en NEN-EN 50341-2-15 [B]; De hoogspanningslijn dient in het kruisende veld met de spoorbaan in de masten aan weerszijden voorzien te zijn van een ophanging bestaande uit minimaal 2 isolatoren / isolatorkettingen. Dit als impactreducerende maatregelen bij het enkelvoudig falen van de geleiderophanging aan de mast. De minimale afstand
Dit betreffen
alleen eisen
aan
hoogspanningslijnen.
Voor
kabelverbindingen zijn geen verdere
eisen
gesteld. 5.5
Unity study (in ontwikkeling) Er is op dit moment een ‘unity study’ in ontwikkeling. Met deze unity study wordt het gat tussen de verificatie van een aantal ingangseisen (A & B uit de flowchart) en een locatiespecifieke EMCdetailstudie gevuld. De unity study is gereedschap waarmee op basis van gestandardiseerde doorgerekende situaties de EM-beïnvloeding van een specifieke situatie kan worden ingeschat. De toepassing van deze unity study is op hoofdlijnen al verwerkt in deze versie van de RLN00398. Dit zodat bij gereedkomen van de unity study deze eenvoudig verwerkt kan worden in de volgende versie van
de RLNOO398.
Er is besloten
verwijzingen naar de unity study op te nemen. Daarmee is voor de gebruikers van de RLNO00398 nu al inzichtelijk welke plaats de unity study gaat krijgen in de RLNO0398. Echter omdat de unity study nog niet gereed is dient gebruiker op dit moment nog over te gaan op het uitvoeren van een EMC-detailstudie zodra verwezen wordt naar het toepassen van de unity study. 5.6
EMC-detailstudie welke vervolgstappen nodig zijn indien vanuit de flowchart in paragraaf blijkt dat een locatiespecifieke EMC-detailstudie uitgevoerd dient te worden. Indien een EMCdetailstudie moet worden uitgevoerd dient afstemming plaats te vinden tussen de partij die de EMCdetailstudie uitvoert, de netbeheerder die verantwoordelijk is voor de betreffende hoogspanningsverbinding en ProRail. In de flowchart in figuur 2 is beschreven hoe dat proces er uitziet. Wat de flowchart poogt weer te geven is niet dat er in meerdere stappen/overlegmomenten bepaald moet worden wat er met de resultaten van de EMC-detailstudie dient te gebeuren. Wat de flowchart wel poogt weer te geven is dat ProRail graag betrokken is bij het bekijken en definiëren van maatregelen. Daarbij kan een IB wel al zelf initiatief nemen om bepaalde maatregelen door te rekenen. De flowchart in hoofdstuk 8 geeft daar kaders voor. Wat voorkomen dient te worden is dat er maatregelen doorgerekend worden die technisch of inpassingstechnisch niet mogelijk zijn aan ProRail zijde. Dat is zonde van de modelleringstijd. Het is niet zo dat alleen op de pijltjesmomenten in de flowchart contact mogelijk is. Het staat de netbeheerders of het IB wat de berekeningen uitvoert vrij om op elk gewenst moment contact te zoeken met Hieronder wordt aangegeven 5.2
ProRail.
Richtlijn
voo4
pag.
13/38
ProRail Beleid
RLN00398
elektromagnetische beïnvloeding
Initiatiefnemer (vaak is dat de Netbeheerder,
maar
kan
ook
ProRail
van
of een andere
hoogspanningsverbindingen op
de
hswi
partij zijn)
-geeft opdracht voor uitvoeren studie (indien dit is wat volgt uit flowchart) -levert input/haalt input op/laat exteme partij input ophalen benodigd voor het uitwoeren van studie -als resultaten terugkomen, beoordeelt resultaten; als blijkt dat lengte afhankelijke berekeningen voor B1 nadig zijn, erkend I8-treinbeveiliging nodig «levert studie met resultaten (inclusief eventueel al doorgerekende maatregelen) aan aan ProRail «als er aanvullende maatregelen worden aangegeven, laat deze doorrekenen door IB
Resultaten
Definitieve
met
(eventueel) maatregelen
maatregelen
Ingenieursbureau (18) wert studie uit -berekent (eventueel) al mogelijke maatregelen conform HB -communiceert resultaten aan netbeheerder -als er nog andere maatregelen worden aangegeven, rekent deze door -communiceert resultaten met definitieve maatregelen aan initiatiefnemer
(geanonimise rd)
ProRail
bepaalt in overleg met initiatiefnemer/netbeheerder en !B of maatregelen nadig zijn beoordeelt studie en resultaten, daarbij ook of (eventueel) al doorgerekende maatregelen toepasbaar zijn bepaalt of andere/aanwullende maatregelen nodig zijn -communiceert eventuele aandere/aanwllende maatregelen aan netbeheerder -als resultaten met definitieve maatregelen bekend zijn, deze beoordelen
Figuur 2: Flowchart ten behoeve 5.6.1
Rapportage
van
EMC-detailstudie proces
EMC-detailstudie
Vanuit ProRail is er geen
generieke template voor deze rapportage beschikbaar. Er dient een rappor'Bijlage 4: Checklist tov RLN00398 EMC-detailstudies' getage geleverd noemde aspecten terugkomen. De hier genoemde checklist is een ingangscontrole checklist die niet als rapportage template gebruikt kan worden maar wel aangeeft welke aspecten relevant zijn. De door TenneT gehanteerde template is in lijn met de checklist uit Bijlage 4. te worden
5.6.2
waarin de in
EMC-maatregelen vastleggen Indien een EM-beïnvloedingssituatie is beschouwd en leidt tot mitigerende maatregelen dient het gebied waartoe de maatregelen zijn getroffen te worden gemarkeerd als parallelloop op de betreffende OR-bladen. Dit dient te worden aangegeven volgens OVS60091-3 paragraaf 6.12.2, 6.12.3 en 6.12.4 op de OR-bladen. Het beïnvloedingsgebied wordt gemarkeerd, zijnde het gebied tussen het TEVonderstation voor en na betreffende parallelloop. Deze markering dient te worden aangebracht, zodat toekomstige projecten in dit gebied een verwijzing aantreffen aangaande EMC. Doel hiervan is dat deze projecten nauwlettend EMC meenemen in hun projectuitwerking. Uitgangspunt hierbij is dat het realisatie project dat de mitigerende maatregelen realiseert ook zorg draagt voor de aanpassing op de OR-bladen inclusief het aangeven van de mitigerende maatregelen conform OVS60091-3 paragraaf 6.9.16 en/of 69.17.
Richtlijn
Vvoo4
pag.
14/38
ProRail
RLN00398
Beleid elektromagnetische
6
Uitgangspunten
6.1
Algemeen
ten
beïnvloeding
behoeve
van
hoogspanningsverbindingen op de hswi
van
modellering
Nr. G1
Vervaften
Vervallen
G2
Indien een nieuwe hoogspanningsverbinding een bijdrage levert van maximaal 20% van het beoordelingscriterium voor alle bedrijfstoestanden, uitgezonderd kortsluitingen, behoeven niet alle bestaande verbindingen te worden gemodelleerd. Bij een hogere bijdrage dan 20% moeten ook de bestaande verbindingen binnen een afstand van 700 m worden meegenomen in de berekeningen.
Wanneer op basís van G2 andere verbindingen meegenomen moeten worden, geldt dit alleen voor verbindingen met een nominale spanning > 24 kV en hoeven de andere verbindingen alleen in de normale bedrijfssituatie meegenomen te worden.
G3
Drie-aderige driefase hoogspanningskabels S 24 kV of in driehoek gebundelde driefase een-aderige kabels < 24 kV mogen buiten beschouwing gelaten worden.
Voor verbindingen met een nominale spanning > 24 kV aannemelijk maken dat de homopolaire stroom in de normale bedrijfssituatie lager ligt dan 1 A, bijvoorbeeld indien het een drie aderige kabelverbinding betreft, waarbij van ten hoogste één zijde de aangesloten transformator het sterpunt ís geaard.
Drie-aderige driefase hoogspanningskabels > 24 kV of in driehoek gebundelde een-aderige kabels > 24 kV mogen buiten beschouwing gelaten worden, indien er in de normale bedrijfssituatie geen homopolaire aardstroom groter dan 1 A kan gaan lopen. G4
Capacitieve beïnvloeding: Dit wordt niet berekend.
Capacitieve beïnvloeding is geregeld in de overige ProRail regelgeving, zowel ten aanzien van de werkvoorschriften in de omgeving van hoogspanningsverbindingen, afs voor de ontwerpvoorschriften voor het plaatsen van geleidende objecten onder en in de omgeving van hoogspanningsverbindingen.
G5
Uitgangspunt bij de aanwezigheid van 50 Hz spoorstroomlopen is dat deze omgebouwd worden van 50 Hz naar 75 Hz spoorstroomtopen.
Op basis van historische casussen is gebleken dat 50 Hz spoorstroomlopen dusdanig gevoelig zijn dat er altijd overschrijdingen van de beoordelingscriteria zijn. De aanpassing is technisch gezien relatief eenvoudig. Deze mitigerende maatregel daarom in geval 50 Hz spoorstroomlopen direct meenemen. Daarbij dient wel getoetst te worden aan het 75 Hz criterium Bí.
6.2
Modellering Hoogspanningsverbinding
yi
juri
Bron, achtergrond en toelichting
*
T1
De hoagspanningslijn/-kabel wordt gemodelleerd volgens het werkelijke mastbeeld/werkelijke kabelbed.
T2
Bij hoogspanningslijnen dient voor het bepalen van de magnetische velden bij een spoorlijn, rekening gehouden te worden met de minimale hoogten van de geleiders volgens het ontwerp. De minimale hoogte van de geleiders is gebaseerd op de hoogste geleidertemperatuur, de hoogte van de masten
en
de afstand tussen
de masten.
Voor
de mechanische beïnvloeding dient met breuk in één van de velden ín een vak, niet zijnde het kruisende veid, rekening te worden gehouden met een grotere zeeg. Toepassing van speciale ophangingen (halfverankeringen) of afspanningen aan beide zijden van de kruising kunnen het extra doorhangen van de geleiders bij breuk in een ander veld verkleinen. De minimale afstand boven spoorstaven bij breuk dient te voldoen aan NEN-EN 50341-1:2001 en NENEN 50341-2-15 artikel 5.9.4 NL2 & NL3 en 5.9.5 NL3 [B].
Bij geleiderbreuk wordt de hoogspanningslijn direct (normaliter binnen 100 ms) afgeschakeld. In de praktijk wordt hier voor wat betreft de elektrische beinvloeding dan ook geen rekening mee gehouden. Voor mechanische beïnvloeding (minimale afstand boven de spoorstaven en boven het bovenleidingsysteem) moet er echter wel rekening mee worden gehouden.
Voor het berekenen van de inductieve beïnvloeding van een hoogspanningslijn wordt de hoogte van de geleiders berekend door de gemiddelde ophanghoogte van een geleider aan beide zijden van het veld te verminderen met 2/3 deel van de maximale zeeg. T3
Bij de berekening
van
lijnen en kabels dient minimaal reke-
ning te worden gehouden
met:
Onder onderhoud wordt verstaan de situatie dat bij het uitschakelen van een verbinding het totale vermogen wordt overgenomen door de overblijvende
verbinding(en). Richtlijn
Vvoo4
pag.
15/38
RLN00398
ProRail Beleid elektromagnetische beïnvloeding
«
«
.
bij afwijkend bedrijf per _ De maximale stroombelasting basis van de op
ontwerpstroom);
Opmerking: Indien de netbeheerder de stroom / het kortsluitvermagen laat toenemen boven de bij T3 bepaalde waardes, dan dient deze situatie opnieuw getoetst te worden op basis van RLNO0398.
_De maximale één-fase kortsluitstromen; De maximale drie-fase kortsluitstroom, in geval van blusspoel geaard netwerk.
Kortsluitingen in grondkabels ten gevolge den worden T4
hoogspanningsverbindingen op de hswi
_De maximale stroombelasting bij normaal bedrijf per circuit (op basis van de ontwerpstroom); circuit (onderhoud,
e
van
van
een
werkzaamhe-
niet gemodelleerd.
Bij de berekening dient voor de stroom in de fasegeleiders rekening te worden gehouden met een aanvullende homopolaire stroom Io die 5% van de maximale normale component van de fasestroom is. De faserichting van de homapolaire stroom dient zo te worden gekozen dat de optelling bij het beïnvloede systeem maximaal is. Deze maximale normale component is afhankelijk van de bedrijfstoestand. Voor niet-getransponeerde gecombineerde® hoogspanningslijnen dient 10% van de maximale normale component van de fasestroom te worden gehanteerd.
Op basis van onderbouwingsdocumentatie [14] is vast komen te staan dat gerekend moet worden met 5% homopolaire stroom voor alle verbindingen, behoudens niet-getransponeerde gecombineerde hoogspannings lijnen, daarvoor dient 10% te worden gehanteerd. Voorbeeld modellering homopolaire stromen in normaal bedrijf (geen combilijn): Een
dubbelcircuit verbinding is ontworpen op maximale stroom van 4000 A per circuit (en dus per fase); -_In normaal bedrijf loopt er in dit voorbeeld maximaal 50% van deze ontwerpstroom per circuit in verband met N-1, dus 2000 A per cir-
een
cuit, -__Per fase dient 5% van deze stroom opgeteld te worden. Dat is in normaal bedrijf dan 100 A per fase (5% van 2000 A). Merk
op: Momenteel wordt aangenomen dat bij meerdere circuits de onderlinge homopolaire stromen in fase zijn. Dit is beschouwd als een conservatieve aanpak. Maar het is niet uit te sluiten dat dit in de praktijk zo uitpakt. Indien project specifiek dan wel generiek een valdoende onderbouwde verscherping wordt aangeleverd. Ook de geaarde retourgeleiders in het bronsysteem, zoals de bliksemdraden en mantels van kabels dienen voor de berekening correct te worden meegenomen. De stromen door alle geaarde geleiders inclusief de fasehoeken dienen in de beïnvloedingsberekening meegenomen te worden. Op basis van deze berekende stroomverdeling dient de beinvloeding bepaald te worden.
-
De bedrijfstoestanden dienen te bevatten: Normaal bedrijf; „* Onderhoud. *
-
Bij onderhoud wordt het circuit dat in onderhoud is 2 zijdig geaard. Voor het circuit dat niet in onderhoud is dient de maximale homopolaire stroom genomen te worden. Voor een dubbelcircuit verbinding dient dan in de modellering gerekend te worden met een homopolaire stroom van 5% van de ontwerpwaarde (10% bij niet-getransponeerde gecombineerde hoogspanningslijnen). Homopolaire stroom dient niet te worden meegenomen als deze door de netwerktopologie onmogelijk kan lopen. Een voorbeeld is een zwevend middenspanningsnet waarbij het aannemelijk is dat de homopolaire impedantie groter dan 10 KO is. De netwerkbeheerder dient hiervoor een onderbouwing aan te leveren.