CConstaterende datStaphorst
Koppel je AI →
Document · PDF

Gemeente Staphorst - Jaarrekening 2023 (inclusief was getekende controleverklaring)

Raadsvergadering 26 juni 2024, gemeente StaphorstBij agendapunt: Besluitvormend hamerstuk: Jaarstukken 202335.344 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 4

Financieel belang gemeente

432 aandelen. Nominale waarde per aandeel: € 0,01. Totale waarde aandelen: € 1,00. Publiek belang: Afhandeling van alle rechten en plichten die zijn voortgekomen uit de verkoop van Essent. (namens de verkopende aandeelhouders Essent).

Openbaar belang/ doelstelling

Ondanks dat het General Escrow fonds in juni 2016 is geliquideerd, dient de vennootschap als gevolg van contractuele verplichtingen met betrekking tot het Convenant Borging Publiek Belang Kerncentrale Borssele uit 2009 nog in stand gehouden te worden. Het bestuur van de vennootschap is in overleg met de andere contractuele partijen om na te gaan of deze contractuele verplichtingen voortijdig kunnen worden beëindigd en de vennootschap vervolgens kan worden ontbonden. Het doel is dat de vennootschap in 2023 zal kunnen worden opgeheven en de resterende liquide middelen kunnen worden uitgekeerd aan de aandeelhouders naar rato van het aandelenbelang. Bedragen (x € 1.000)

Begin van het jaar 2022

Eind van het jaar 2022

Eigen vermogen

1.532

1.480

Vreemd vermogen

6,9

9,9

Financieel resultaat

2021: -/- 37

2022: -/- 52

Financiële kengetallen

Risico's

Het risico en daarmee de aansprakelijkheid voor de aandeelhouders is relatief gering en beperkt tot de hoogte van het gestort aandelenkapitaal en het resterend werkkapitaal in deze vennootschap.

4 | Bestaande verbonden partijen - Stichtingen en verenigingen Stichting dagelijks beheer MCR te Rouveen

Bestuurlijk belang

- pagina 67 van 186

Via stemrecht in dagelijks bestuur van de MCR. Andere partijen in de stichting: basisschool de Triangel en basisschool de Levensboom.

Financieel belang gemeente

De exploitatiebijdrage van € 48.848 aan de stichting voor de kosten van de sportzalen en peuterspeelzaal. De gemeente geeft het publieksbelang en de behartiging hiervan vorm via de privaatrechtelijke weg door: 

De wettelijke zorgplicht voor het aanbieden van een ruimte voor gymlessen;

Het initiëren en te faciliteren van het multifunctionele karakter van de MCR vorm en inhoud te geven;

Ruimte te bieden aan het peuterspeelzaalwerk;

De openbare bibliotheek een uitleenruimte ter beschikking te stellen.

Openbaar belang/ doelstelling

Door deze constructie worden basisschool de Triangel en basisschool de Levensboom hierbij betrokken Bedragen (x €)

Begin van het jaar 2023

Einde van het jaar 2023

Eigen vermogen

103.143

42.564

Vreemd vermogen

135.625

118.470

2022: -/- 5.169

2023: -/- 60.579

Financiële kengetallen

Resultaat

Risico's

- pagina 68 van 186

Doordat de exploitatie en beheer van de bijzondere scholen wettelijk op afstand zijn gezet, is er geen sprake van volledige betrokkenheid. De gemeente heeft een (gering) aandeel van 27% in deze stichting op basis van het vloeroppervlakte.

Paragraaf 6 - Grondbeleid Inleiding op de paragraaf Algemeen Deze paragraaf beschrijft de gemeentelijke visie op het grondbeleid en de wijze van uitvoering en de ontwikkelingen. In de jaarrekening wordt een actuele prognose van de te verwachten resultaten, de onderbouwing van de geraamde winstnemingen, de beleidsuitgangspunten en de bestaande risico’s binnen de grondexploitatie voor de omvang van de reserve opgenomen. Onder grondbeleid verstaan we het gehele instrumentarium dat de gemeente ter beschikking staat om de vastgestelde ruimtelijke, en deels ook economische doelstellingen te realiseren. Het grondbeleid is opgenomen in de omgevingsvisie 'Staphorst voor elkaar' welke is vastgesteld door de gemeenteraad op 9 januari 2018.

In exploitatie zijnde gronden Voor het totaal van in exploitatie zijnde complexen kunnen de volgende uitkomsten worden gegeven: Bedragen x €1.000

2023

2022

2021

2020

Boekwaarde 01-01

1.219

-186

474

461

Vermeerderingen in het jaar

970

5.894

844

227

Nog te maken kosten

171

Winstneming

415

2.147

179

583

Verminderingen in het jaar

-1.404

-6.636

-1.682

-967

Boekwaarde per 31-12

1.200

1.219

-186

474

01-01-2024

01-01-2023

01-01-2022

01-01-2021

Nog te maken kosten: (bedragen x €1.000) Per complex B.p. Rouveen-West 4

50

B.p. de Esch 3

121

B.p. Bullingerslag

1.755

1.870

1.893

1.530

B.p. Poeleweg IJhorst

257

334

410

B.p. De Esch IV Gemeentelijk

230

230

1.641

B.p. Rouveen-Zuid

2.837

3.967

Totaal

5.079

6.401

3.944

1.701

01-01-2024

01-01-2023

01-01-2022

01-01-2021

B.p. Bullingerslag

0

322

2.141

3.648

B.p. Poeleweg IJhorst

733

1.043

1.468

B.p. De Esch IV Gemeentelijk

0

402

3.566

Nog te ontvangen opbrengsten: (bedragen x €1.000) Per complex

- pagina 69 van 186

B.p. Rouveen-Zuid

7.159

8.013

Totaal

7.892

9.780

7.175

3.648

Het geraamde eindresultaat: (bedragen x €1.000) 01-01-2024

01-01-2023

01-01-2022

01-01-2021

1.613

2.160

3.416

1.630

Strategische gronden De strategische gronden bestaan uit: Het toekomstig industrieterrein De Esch 0. 01-01-2024

01-01-2023

54.260

54.260

Boekwaarde van deze gronden

388

296

De gemiddelde boekwaarde per m²

7,15

5,46

Complex

2023

2022

B.p. Bullingerslag

127

325

B.p. Poeleweg IJhorst

75

90

B.p. De Esch IV Gemeentelijk

157

1.732

B.p. Rouveen-Zuid

56

Totaal

415

Aantal m² in eigendom zijnde gronden, die nog niet in exploitatie zijn

Tussentijdse winstnemingen

2.147

(bedragen x € 1.000)

Risico's | Reserve Grondbeleid gaat gepaard met (grote) financiële kansen en risico’s. Als algemene risico’s in de grondexploitatie kunnen worden genoemd: A. Conjunctuur- en renterisico's Hierdoor kan vraag naar bouwgrond inzakken en renteverliezen ontstaan. B. Verwerving Het niet tijdig kunnen verwerven van gronden en het stijgen van aankoopprijzen. C. Milieurisico's De zogenaamde schone grond verklaring wordt niet afgegeven wegens aangetroffen milieuvervuiling, bijvoorbeeld bodem. D. Planschadeclaims Omwonenden die zich gedupeerd voelen kunnen op grond van afdeling 6.1 Wro om een schadevergoeding vragen bij de initiatiefnemer. E. Gevolgen economische crisis Stagnatie in de woningbouw en industrie en daardoor vertraging in de uitgifte van grond.

Reserve voor grondexploitatie Reserve voor grondexploitatie In de nota reserves en voorzieningen 2021 is bepaald dat, gelet op het bedrijfsrisico, een reserve gebaseerd op ± 30 % van de boekwaarde van de nog niet in exploitatie genomen gronden als voldoende kan worden beschouwd:

- pagina 70 van 186

Bedragen x €1.000

01-01-2024

01-01-2023

01-01-2022

01-01-2021

Reserve

6.939

6.429

3.084

2.839

Boekwaarde niet in exploitatie genomen gronden

2.962

2.845

3.406

3.072

Percentage van de boekwaarde

234%

226%

91%

92%

De stand van de reserve is ruim voldoende. Hiermee wordt voldaan aan de hierboven genoemde beleidsbepaling.

Ontwikkelingen en grondexploitaties Grondexploitatie Bullingerslag (Oosterparallelweg) Alle bedrijfskavels zijn verkocht en overgedragen. Er moet alleen nog een afronding plaatsvinden van de laatste woonrijpmaak werkzaamheden (groen aanplant / aanleg wandelvoorziening), uit te voeren in 2024. De Esch 0 Voor dit nieuw te ontwikkelen kleinschalige bedrijventerrein is in het vierde kwartaal van 2023 het ontwerpbestemmingsplan ter inzage gelegd, gericht op een vastgesteld bestemmingsplan in het tweede kwartaal van 2024. Facilitaire grondexploitatie De Esch IV In 2023 zijn de bouwrijpmaak werkzaamheden afgerond en zijn meerdere ondernemers gestart met het uitvoeren van hun bouwplannen. Gemeentelijke grondexploitatie De Esch IV In 2023 zijn de bouwrijpmaak werkzaamheden afgerond en zijn meerdere ondernemers gestart met het uitvoeren van hun bouwplannen. IJhorst- West (Ywehof) Dit betreft een grondexploitatie die voor rekening en risico van een externe partij wordt gevoerd. Het nog resterende deel van dit woningbouw plangebied wordt ontwikkeld en uitgegeven door een lokale aannemer (voorheen plangebied van projectontwikkelaar Megahome). Grondexploitatie IJhorst- West (Poeleweg) De verkoop van de eerste fase (13 vrije kavels en 7 rijwoningen) is op één nog over te dragen kavel nagenoeg afgerond.

De verkoop van de tweede fase (11 vrije kavels en 5 rijwoningen) is in het eerste kwartaal 2023 gestart, waarbij ook meerdere kavels zijn overgedragen. De verwachting is dat in 2024 de laatste kavels worden overgedragen. Rouveen- West 4 De laatste woonrijpmaak werkzaamheden zijn uitgevoerd. In 2023 is er een plan gemaakt om ten behoeve van dit plangebied, langs het Scholenland een voetpad aan te leggen. Rouveen- Zuid (fase 1) In de eerste helft van 2023 is gestart met het bouwrijpmaken van de locatie. De bouwrijpmaak werkzaamheden worden in het eerste kwartaal van 2024 afgerond. De verkoop van de kavels (28 vrijstaande woningen, 34 tweeonder-één kap woningen en 18 rijwoningen) is in het eerste kwartaal 2023 gestart. De eerste kaveloverdrachten hebben ook in 2023 plaatsgevonden. Rouveen- Zuid (Fase 2) In het tweede kwartaal van 2023 is er gestart met de procedure om 17 flex-woonlocaties met een meer permanent karakter in deze planfase mogelijk te maken. De Slagen Dit betreft een grondexploitatie die voor rekening en risico van een externe partij wordt gevoerd (Staphorst Ontwikkeling BV, bestaande uit meerdere lokale aannemers).

- pagina 71 van 186

Paragraaf 7 - Lokale heffingen Inleiding op de paragraaf Algemeen In deze paragraaf worden de belastingen die de gemeente heeft ontvangen toegelicht. Er wordt gekeken naar de ontvangsten in relatie tot het verleden en de actuele begroting. De methodiek voor het toerekenen van overhead aan de kostprijs van rechten en heffingen is opgenomen in de vastgestelde financiële verordening 2023 en bedraagt 93,93% voor 2023. Belastingen De uitvoeringsbepalingen van de lokale lasten is vastgesteld in de diverse belastingverordeningen. Voor de beleidsuitgangspunten die ten grondslag liggen aan de berekening van de totale heffingen en hoe deze bij de tariefstelling worden gehanteerd, wordt verwezen naar nota Lokale Heffingen 2021. Leges Daarnaast ontvangt de gemeente nog diverse leges, zoals leges omgevingsvergunning, leges bestemmingsplannen en leges burgerzaken. Deze zijn door de gemeenteraad gelegitimeerd middels door de raad vastgestelde verordeningen.

1 | Onroerende zaakbelasting Onder de naam ‘onroerende zaakbelastingen’ worden ter zake van binnen de gemeente gelegen onroerende zaken een eigenaren- en gebruikersbelasting geheven. Soort heffing (bedragen x € 1.000)

Begroot 2023

Werkelijk 2023

Werkelijk 2022

OZB eigenaar niet woningen

1.304

1.305

1.121

OZB eigenaar woningen

2.221

2.220

1.965

839

840

745

4.364

4.364

3.831

OZB gebruiker niet woningen Totalen

2 | Afvalstoffenheffing I. Vast-recht afvalstoffenheffingen Op grond van artikel 10.21 en 10.22 van de Wet Milieubeheer heeft de gemeente een verplichting tot inzameling van huishoudelijke afvalstoffen. Degene die feitelijk gebruik maakt van een perceel waar huishoudelijke afvalstoffen kunnen ontstaan is belastingplichtig. Het vast-recht is in 2023 gelijk gebleven aan 2022, € 197. II. Afvalstoffenheffing De afvalstoffenheffing is budgetneutraal waarbij rekening gehouden wordt met het btw voordeel (BCF) en de kosten voor straatvegen tot 25% zijn meegenomen. Kosten voor kwijtschelding afvalstoffenheffing zijn ingecalculeerd. Het voordeel in de afvalstoffenheffing komt ten gunste van de voorziening matiging tarief afvalstoffenheffing. Afvalstoffenheffing:

Werkelijk 2023

Werkelijk 2022

Kosten ophalen huisvuil (incl. automatiseringskosten)

1.186

1.213

Kosten straatvegen (25%)

12

19

BTW

225

240

Kwijtschelding

32

29

Personeelskosten

93

88

Overhead

87

85

Baten afvalstoffenheffing

-1.404

-1.397

Overige baten (onder andere dividend)

-274

-310

- pagina 72 van 186

Saldo

-42

-33

Toevoeging aan voorziening

42

33

Saldo van de voorziening

75

33

Onttrekking uit reserve

n.v.t.

n.v.t.

Saldo van de reserve

378

378

Kostendekkendheid

100%

100%

(bedragen x € 1.000)

3 | Rioolheffing/- aansluitbijdrage Rioolheffing bekostigt de taken voor de inzameling en het beheer van huishoudelijk afvalwater, regenwater en grondwater. Het tarief is in 2023 gelijk gebleven aan 2022, € 208. Rioolheffing

Werkelijk 2023

Werkelijk 2022

Rioleringskosten (incl. automatiseringskosten)

1.043

1.078

Kosten straatvegen (25%)

12

19

BTW

150

135

Kwijtschelding

28

25

Directe personeelskosten

182

171

Overhead

171

166

Opbrengst rioolheffing

-1.493

-1.479

Saldo

94

115

Mutatie voorziening

n.v.t.

n.v.t

Saldo voorziening

411

411

Onttrekking uit de reserve

-94

-115

Saldo reserve

3.033

3.127

Kostendekkendheid

100%

100%

(bedragen x €1.000)

De kosten en opbrengsten voor riool zijn redelijk in lijn met 2022. De btw is wellicht de meest opvallende post. In juli 2022 werd de btw op energie tijdelijk verlaagd naar 9%. Dit was ter compensatie van de hard gestegen energieprijzen. In 2023 is de btw op energie weer teruggezet naar 21%. Riool aansluitbijdrage

Werkelijk 2023

Werkelijk 2022

Rioleringskosten

206

68

BTW

43

14

Personeelskosten

20

19

- pagina 73 van 186

Overhead

19

18

Opbrengst rioolaansluitbijdrage

-251

-64

Saldo

37

56

Kostendekkendheid

87%

54%

(bedragen x € 1.000) De opbrengsten voor rioolaansluitrechten kunnen jaarlijks behoorlijk schommelen. In 2023 zijn de aansluitbijdragen voor project Kastanjelaan opgelegd, dit maakt een groot onderdeel uit van de hoge opbrengsten in 2023. De rioleringskosten 2023 zijn hierdoor ook hoger.

4 | Forensenbelasting Forensenbelasting wordt geheven van natuurlijke personen, die zonder in de gemeente hoofdverblijf te hebben, er gedurende het belastingjaar op meer dan negentig dagen van het jaar voor zich of hun gezin een gemeubileerde woning beschikbaar houden. De totale opbrengst bedroeg: (bedragen x € 1.000)

Begroot 2023

Forensenbelasting

Werkelijk 2023 84

Werkelijk 2022 95

88

5 | Toeristenbelasting Toeristenbelasting wordt geheven voor het houden van verblijf met overnachting binnen onze gemeente tegen een vergoeding in welke vorm dan ook door personen die niet als ingezetene met een adres in onze basisregistratie personen zijn ingeschreven. De totale opbrengst bedroeg: (bedragen x € 1.000)

Begroot 2023

Toeristenbelasting

Werkelijk 2023 126

Werkelijk 2022 91

111

6 | Marktgelden/ standplaatsvergunningen Er worden marktgelden geheven voor het innemen van standplaatsen op de weekmarkt. De opbrengsten bedroegen: (bedragen x € 1.000)

Begroot 2023

Werkelijk 2023

Werkelijk 2022

Opbrengsten

32

32

33

Kosten

32

34

49

(bedragen in €)

7 | Begraafrechten Op basis van de verordening lijkbezorgingsrechten worden rechten geheven voor het gebruik van de gemeentelijke begraafplaats en voor het door of vanwege de gemeente verlenen van diensten in verband met de algemene begraafplaats. De opbrengsten en kosten bedragen: Begraafplaatsen

Begroot 2023

Werkelijk 2023

Werkelijk 2022

Totale kosten

387

428

407

Overhead

239

256

253

Opbrengst begraafplaatsen

-356

-309

-371

Saldo

270

375

289

Kostendekkendheid

57%

45%

56%

(bedragen x € 1.000)

- pagina 74 van 186

8 | Hondenbelasting Er wordt een belasting geheven van houders van honden. De opbrengst bedroeg: (bedragen x € 1.000)

Begroot 2023

Hondenbelasting

Werkelijk 2023 62

Werkelijk 2022 62

64

Legesverordening Onder de naam ‘leges’ worden een aantal verschillende rechten geheven. Deze heffing wordt opgelegd doordat de gemeente diensten verstrekt. De volgende leges geven als opbrengsten en kosten: Omgevingsvergunningen

Begroot 2023

Werkelijk 2023

Werkelijk 2022

Totale kosten

1.476

1.492

1.397

Overhead

1.273

1.273

1.208

Opbrengst omgevingsvergunningen

-764

-985

-1.096

Saldo

1.985

1.780

1.509

Kostendekkendheid

28%

36%

42%

Burgerzaken

Begroot 2023

Werkelijk 2023

Werkelijk 2022

Totale kosten

574

572

520

Overhead en automatisering

312

312

300

Opbrengst burgerzaken

-222

-229

-193

Saldo

626

655

627

Kostendekkendheid

25%

26%

24%

(bedragen x € 1.000)

(bedragen x € 1.000)

Gemeentelijke accommodaties De gemeente Staphorst beschikt over een aantal accommodaties die elk jaar een huur of gebruikersvergoeding genereren. De tarieven worden elk jaar geïndexeerd en vastgesteld door het college. Soort (bedragen x €1.000)

Begroot 2023

Werkelijk 2023

Werkelijk 2022

Dienstencentrum

39

41

54

Gymzalen

23

23

21

Sporthal

61

61

63

Voetbalaccommodaties

46

47

45

Totaal

169

172

182

Kwijtschelding Voor inwoners voor wie het buitengewoon bezwaarlijk is om de aanslag te voldoen, kunnen in aanmerking komen voor kwijtschelding. Dit wordt getoetst aan de hand van een vermogens- en inkomenstoets. Kwijtschelding is aan te vragen voor OZB, afvalstoffenheffing en rioolheffing. Begroot 2023

- pagina 75 van 186

Werkelijk 2023

Werkelijk 2022

Afgewezen

31

26

32

Toegekend

125

126

124

Gedeeltelijk toegekend

3

0

2

Totaal

159

152

158

(bedragen x € 1.000)

Begroot 2022

Kwijtschelding

Werkelijk 2022 -49

Werkelijk 2021 -54

-54

Lastendruk Onderstaand wordt aangegeven hoe de belastingdruk over 2023 en voorgaand jaar bedroeg. In deze berekening zijn alleen die belastingen betrokken die nagenoeg voor iedereen van toepassing zijn. Uitgangspunt: een eigenaar en bewoner van een ‘standaardwoning’ met een gemiddelde waarde die door meer dan één persoon wordt bewoond (bron Coelo). De gemiddelde WOZ waarde in 2023 is € 350.000 (waarderingskamer.nl). Soort

2023

2022

Landelijk gemiddelde 2023

Afvalstoffenheffing (vast recht + variabel)

237

237

329

Rioolheffing

208

208

213

OZB

375

338

402

Totaal

820

783

944

Samenvatting verhoging belastingen en retributies In 2023 zijn de volgende verhogingen doorgevoerd ten opzichte van 2022 naast de compensatie voor de inflatiecorrectie : 

OZB-opbrengst +10%

Voor de afvalstoffenheffing vast recht, rioolheffing, forensen-, toeristen-, hondenbelastingen, marktgelden en leges zijn geen verhogingen doorgevoerd.

- pagina 76 van 186

Paragraaf 8 - Openbaarheidsparagraaf (WOO) Inleiding op de paragraaf Algemeen De Wet open overheid (Woo) geldt sinds 1 mei 2022 en vervangt de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). De Woo beoogt een open en transparante overheid met als uitgangspunt dat iedereen recht heeft op toegang tot publieke informatie en dat alle overheidsinformatie in beginsel openbaar is. Een belangrijk verschil met de Wob is dat de Woo naast informatieverstrekking op verzoek, ook verplicht is zelf informatie openbaar te maken. Deze paragraaf beschrijft de beleidsverantwoording inzake de uitvoering van de Woo.

Wet open overheid In 2023 stond de implementatie van een aantal nieuwe wetten zoals Woo (Wet open overheid), de Wmebv (Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer), Wep (Wet elektronische publicaties) en de nieuwe Archiefwet op de planning. De Woo heeft vanwege impact op de gehele organisatie en juridische belangen prioriteit gekregen. Er wordt hierbij met verschillende disciplines samengewerkt, zoals JZ, en communicatie. De Wet open overheid is in 2022 ingevoerd. Hoewel actieve openbaarmaking van de elf informatiecategorieën bij uitblijven van een Koninklijk Besluit nog steeds valt onder de inspanningsverplichting, voldoet gemeente Staphorst al grotendeels aan tranches 0 en 1. Naar aanleiding van het landelijke Adviescollege ICT-toetsing zijn bestuursorganen opgeroepen op een eigen website documenten openbaar te gaan maken in plaats van aansluiting op het eerder beoogde landelijke PLOOIplatform. Een gemeentelijke Woo-website is daarom in ontwikkeling en er is aangesloten op de landelijke Wooindex. Verder is in 2023 de informatie rondom de wet verbeterd op de gemeentelijke website. In het aantal Wooverzoeken is in Staphorst een toename te zien. Aantal ingediende Woo-verzoeken: 2022

2023

4

13

Realisatie Woo budgetten: Structureel budget

Incidenteel budget

Begroot

€ 42.000

€ 96.000

Werkelijk

€ 16.677

€ 1.250

De werkelijk aanwending van de structurele middelen voor een bedrag van €16.677 is toe te rekenen aan de inzet van een Woo-coördinator/Woo-contactpersoon.

- pagina 77 van 186

Paragraaf 9 - Vluchtelingen Inleiding op de paragraaf Algemeen De Russische invasie in Oekraïne heeft een grote stroom aan vluchtelingen te weeg gebracht. Eind 2023 verblijven er in Nederland 105.000 vluchtelingen uit Oekraïne. Gezien de aanhoudende instroom van Oekraïense ontheemden heeft het Rijk in september 2023 de veiligheidsregio’s en gemeenten opgeroepen het aantal gemeentelijke opvangplekken uit te breiden naar 97.000 plekken per 1 februari 2024. De gemeentelijke opvanglocatie in Staphorst is in april 2023 uitgebreid naar 126 plekken en in oktober 2023 uitgebreid naar 196 plekken. Begin 2024 is de opvanglocatie uitgebreid naar 214 plekken, waardoor we voldoen aan de gemeentelijke opgave van 212 pekken. Naast de gemeentelijke opvanglocatie verblijven er ook circa 45 Oekraïense vluchtelingen in de particuliere opvang in onze gemeente. Een groot compliment aan alle huishoudens en vrijwilligers die betrokken zijn bij de particuliere opvang van Oekraïense vluchtelingen in onze gemeente. In 2023 kwamen er 48.500 asielzoekers en nareizigers naar Nederland. De hogere instroom, het tekort aan structurele opvangplekken en een beperkte doorstroom van statushouders naar woningen leidden ook in 2023 tot problemen in de asielketen zoals bij het aanmeldcentrum in Ter Apel. In Staphorst zijn tot op heden nog geen asielzoekers opgevangen.

De Spreidingswet – in werking getreden 1 februari 2024 – geeft gemeenten vanaf 2025 een nieuwe wettelijk taak. In de periode mei 2023 tot september 2023 zijn er wel 25 evacuees uit Soedan opgevangen op een vakantiepark in IJhorst (georganiseerd door het Ministerie van Buitenlandse Zaken en het Ministerie van Binnenlandse Zaken). Indien een asielzoeker een verblijfsgunning krijgt, wordt hij/zij een statushouder. Statushouders worden gekoppeld aan gemeenten. Gemeenten hebben de taak om te zorgen voor passende woonruimte. Het Rijk bepaalt elk half jaar hoeveel statushouders een gemeente moet huisvesten. De taakstelling eerste helft 2023 bedroeg 21 statushouders en de taakstelling tweede helft 2023 bedroeg 18 statushouders. Inclusief de opgelopen achterstand in 2022 (huisvesting van 8 statushouders) bedroeg de opgave 2023 het huisvesten van 47 statushouders. Sinds april 2023 maken we gebruik van voormalig hotel Waanders als tussenvoorziening voor statushouders. Deze tussenvoorziening biedt plek aan circa 40 statushouders. Om de druk op AZC’s te verlichten, stimuleert het Ministerie van Justitie en Veiligheid dergelijke Hotel- en Accommodatievoorzieningen voor statushouders. Daarnaast is in zomer van 2023 de Regionale Opvanglocatie (ROL) in Zwolle geopend.

Deze opvanglocatie biedt onderdak aan 300 statushouders die gekoppeld zijn aan de gemeente Zwolle, Dalfsen, Steenwijkerland, Staphorst en Zwartewaterland. Vanuit de ROL kunnen statushouders een start maken met hun inburgering in de regio.

Middelen gerelateerd aan de vluchtelingen Het opvangen van vluchtelingen en huisvesten van statushouders vergt transitiemiddelen, uitvoeringsmiddelen en ambtelijke inzet. De Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne (BooO) voorziet in het vergoeden van gemeentelijke kosten die zijn gemaakt ten behoeve van het realiseren en exploiteren van de opvang en verstrekkingen aan ontheemden uit Oekraïne. Voor het realiseren en het uitbreiden van de opvanglocatie heeft de gemeente een vergoeding voor transitiekosten ontvangen. Voor de uitvoeringskosten ontvangt de gemeente een vast bedrag per dag per gerealiseerd bed. In 2023 was dit € 83 per dag per bed. Dit bedrag is vanaf 2024 verlaagd naar € 61 per dag per bed (exclusief kosten leefgeld) . De Hotel- en Accommodatieregeling (HAR) vanuit het ministerie van Justitie en Veiligheid voorziet deels in het vergoeden van de kosten ten behoeve van de tijdelijke huisvesting van de statushouders in voormalig hotel Waanders. De HAR biedt gemeenten de mogelijkheid om statushouders voor maximaal zes maanden tijdelijk onderdak te bieden. De statushouder ontvangt gedurende deze periode een vergoeding voor leefgeld van het COA. Indien de gemeente na 6 maanden nog geen definitieve huisvesting heeft gevonden, stopt het COA de verstrekkingen aan de statushouder.

Daarna neemt de gemeente de financiële verantwoordelijkheid over van het COA, dit betekent dat de statushouder – indien hij of zij geen inkomen heeft - recht heeft op een bijstandsuitkering en wordt er huur in rekening gebracht. Gemeenten die betrokken zijn geweest bij de tijdelijke opvang van evacuees uit Soedan, hebben via de decembercirculaire een vergoeding ontvangen voor de gemaakte kosten (met name ambtelijke inzet). Met de vergoeding van € 30 per evacuee per dag zijn we ruim uitgekomen. Bestemmingsreserve Conform raadsbesluit decemberwijziging 2023 is de bestemmingsreserve vluchtelingen, statushouders en opvang van Oekraïners ingesteld. Deze bestemmingsreserve wordt – waar nodig – de komende jaren gebruikt om op een goede manier invulling te kunnen geven aan de gemeentelijke opgaven betreft opvang Oekraïense ontheemden, huisvesting en inburgering statushouders en opvang asielzoekers. In het jaar 2023 is een bedrag ad. € 1.301.949 toegevoegd aan de bestemmingsreserve. Het overschot van het jaar 2022 ad. € 693.488 is overgeheveld van de algemene reserve naar de bestemmingsreserve. Het totaal van deze reserve bedraagt per 31 december 2023: € 1.995.437.

- pagina 78 van 186

Financieel overzicht m.b.t. vluchtelingen

Baten 2023

Lasten 2023

Resultaat

Opvang ontheemden Oekraïne t/m unit 3

€ 4.349.273

€ 3.105.654

€ 1.243.619

Opvang statushouders locatie Waanders

€ 524.893

€ 524.710

€ 183

Opvang evacuees Soedan

€ 81.990

€ 34.757

€ 47.233

€ 4.956.156

€ 3.665.121

€ 1.291.035

Totaal

In onderstaand overzicht zijn de kosten Oekraïne nader gespecificeerd. Verantwoording uitgaven m.b.t. opvang ontheemden Oekraïne

Begroot 2023

Werkelijk 2023

SPUK onderwijshuisvesting Oekraïense leerlingen

€ 165.510

Lasten bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne: Transitiekosten

€ 165.000

€ 287.588

Verstrekkingen leefgeld en wooncomponent particuliere opvang

€ 100.000

€ 139.245

€ 3.311.500

€ 2.446.719

€ 3.576.500

€ 2.873.552

Normbedrag gemeentelijke opvang

Kosten GGD / gezondheidszorg

€ 32.523

Leerlingenvervoer, volwassenonderwijs

€ 34.069

Totaal lasten:

€ 3.576.500

SPUK onderwijshuisvesting Oekraïense leerlingen

€ 3.105.654 € 165.510

Baten bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne: Transitiekosten

€ 289.455

€ 287.588

Verstrekkingen leefgeld en wooncomponent particuliere opvang

€ 100.000

€ 139.245

Uitvoeringskosten particuliere opvang

€ 75.600

€ 64.260

Normbedrag gemeentelijke opvang

€ 4.296.229

€ 3.692.670

Totaal baten:

€ 4.761.284

€ 4.349.273

Verantwoording uitgaven m.b.t. opvang statushouder locatie Waanders

Begroot 2023

Werkelijk 2023

Lasten: Verbouw en inrichting eenmalig

€ 195.000

Overige kosten Huur

€ 218.311 € 10.467

€ 283.500

Noodopvang elders

€ 283.500 € 12.432

Totaal lasten:

€ 478.500

€ 524.710

Hotel- en Accommodatieregeling

€ 331.200

€ 510.400

Opbrengsten huur, gas, water en electra

€ 33.000

€ 14.493

- pagina 79 van 186

Totaal baten:

€ 364.200

€ 524.893

Verantwoording m.b.t. opvang evacuees Soedan

Werkelijk 2023

Uitgaven opvang evacuees Soedan

Lasten 2023

Zorg en welzijn

€ 3.180

Vervoerskosten

€ 4.942

Uren

€ 25.076

Dagbesteding en diverse kosten

€ 1.560

Totaal lasten

€ 34.758

Ontvangen tegemoetkoming (algemene uitkering) bedraagt: normbedrag van € 30 per evacuee

Baten 2023

Decentrale uitkering gemeentefonds

€ 81.990

Totaal baten

€ 81.990

- pagina 80 van 186

Samenvatting financiële positie Totaal overzicht reservepositie Hieronder ziet u het verloop van de algemene reserves en bestemmingsreserves. Mutaties

Algemene reserves (x € 1.000)

Saldo 31-122022

Resultaat Saldo voorgaand 31-12Reserves/voorzieningen Toevoegingen Onttrekkingen jaar 2023

Algemene reserve

3.500

3.500

Reserve zonder bestemming

10.418

-693

32

2.839

5.207

12.124

Totaal algemene reserves

13.918

-693

32

2.839

5.207

15.624

Mutaties

Bestemmingsreserves (x € 1.000) Reserve grondexploitatie Reserve grondexploitatie met bestemming Reserve afschrijving investering openbare ruimte met maatschappelijk nut Reserve onderhoud Conradsweg (zandput Hooidijk) Reserve rioolbeheer

Saldo 31-122022

Resultaat Saldo voorgaand 31-12Reserves/voorzieningen Toevoegingen Onttrekkingen jaar 2023

6.429

510

6.939

577

577

6.901

144

308

33

3.127

Reserve matiging afvalstoffenheffing

378

Reserve met bestemming

14

Reserve wegenbeheer - betonwegen

4.000

Reserve wegenbeheer - asfalt - en klinkerwegen

1.097

177 94

3.033 378

12

2 4.000

1.463

1.388

Reserve wegen Reserve verkeersontsluiting

6.593

1.172 0

464

4

460

Reserve afschrijving gemeentelijke gebouwen

10.143

673

9.470

Reserve afschrijving vervoermiddelen

507

123

384

Reserve duurzaamheid

663

150

1.465

344

Reserve beschermd wonen

- pagina 81 van 186

812 44

1.765

Reserve vluchtelingen, statushouders en Oekraïners

693

1.337

35

1.995

Totaal bestemmingsreserves

35.909

693

3.836

2.681

0

37.758

Totaal reserves

49.827

0

3.868

5.520

5.207

53.382

Analyse uitkomst t.o.v. begroting Saldo van baten en lasten reserves

€ - 1.652.000

Resultaat jaar 2022

€ 5.207.000

Toevoeging aan reserves (excl. resultaat 2023)

€ 3.555.000

Nog toe te voegen resultaat 2023

€ 2.177.000 Toename reserves € 5.732.000

Toelichting Onttrekking en toevoeging reserves Af: onttrekkingen uit de reserves Nota burgerkracht

€ 13.000

Ondersteuning K80

€ 55.000

Regionale veiligheidsdag

€ 15.000

Afschrijvingen brandweerkazerne

€ 8.000

Projectgelden aanjaagteam A28

€ 38.000

Onderzoek ontsluiting Rouveen

€ 4.000

Inspectie kunstwerken

€ 4.000

Onderzoek op- en afritten A28

€ 4.000

Reservering uitvoering wegenbeheersplan

€ 1.388.000

Afschrijvingen wegen, kunstwerken, openbare verlichting, straatmeubilair, parkeren

€ 292.000

Afschrijvingen middelen gladheidsbestrijding

€ 32.000

Leader III- lokale projectbijdragen

€ 42.000

Agrarische coaching

€ 29.000

Opstellen Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP)

€ 15.000

Ontwikkelbudget MFA IJhorst

€ 18.000

Afschrijvingen schoolgebouwen

€ 443.000

Gebiedsontwikkeling en kwaliteitsslag

€ 30.000

Routenetwerk fiets- & wandelpaden

€ 60.000

Bijdrage AMBC

€ 17.000

- pagina 82 van 186

Meerjarig impuls recreatie en toerisme

€ 8.000

Particulier bomenbeleid

€ 13.000

Langjarig beheer landschapsplan

€ 31.000

Fauna- en florawet

€ 32.000

Snoeien en rooien bomen

€ 45.000

Groot onderhoud openbaar groen

€ 29.000

Ommetjes speelplaatsen

€ 36.000

Boombeheer binnen beb. kom

€ 11.000

Boombeheer buiten beb. kom

€ 41.000

Opstellen beleidsplan spelen en bewegen

€ 16.000

Projectplan permanente bewoning/revitalisering recreatiewoningen

€ 84.000

Investeringsvergoeding opengestelde schoolpleinen

€ 52.000

Toekomstbestendig maken bibliotheek

€ 24.000

Breedtesport

€ 12.000

Afschrijvingen gymzalen

€ 87.000

Afschrijvingen sportaccommodaties voetbal

€ 108.000

Afschrijvingen speeltoestellen

€ 16.000

De Herberg Zwolle

€ 10.000

Bijdrage regio Zwolle Human Capital Agenda

€ 32.000

Projectplan dienstencentrum

€ 26.000

Tijdelijke opvang gebruikers dienstencentrum

€ 35.000

Steunmaatregel energie

€ 16.000

Indeling en inrichting dienstencentrum

€ 6.000

Middelen energietoeslag 2023

€ 235.000

Vluchtelingen 2023 (zie paragraaf vluchtelingen)

€ 35.000

Beschermd wonen/Kansrijk wonen

€ 44.000

E&K budgetten

€ 572.000

Permanent meetsysteem Wiede Gat

€ 13.000

Grondfrees

€ 4.000

Kostendekkendheid riolering 2023

€ 94.000

Implementatie nieuwe omgevingswet

€ 78.000

Geovisie landelijke voorziening

€ 44.000

Omgevingsplan

€ 192.000

Project woonwagenkamp

€ 81.000

- pagina 83 van 186

Voorbereidingskrediet flexwoningen

€ 32.000

Uitvoering programma dienstverlening

€ 3.000

Doorontwikkeling buitendienst

€ 30.000

Koppeling IJVI/DECOS

€ 39.000

Informatiemanagement

€ 233.000

Doorontwikkeling organisatie/onderhoud organisatiecultuur

€ 40.000

Zij-klepelmaaier sloten

€ 5.000

Rolbezem sneeuwploeg

€ 7.000

Hogedrukreiniger

€ 4.000

Onderzoek kapitaalgoederen

€ 13.000

Invoering Wet Open Overheid

€ 43.000

Vergoeding ambtelijke uren vluchtelingen

€ 284.000

Afschrijvingen gemeentehuis

€ 27.000

Afschrijvingen vervoersmiddelen

€ 91.000 Totaal onttrekkingen € 5.520.000

Bij: toevoegingen aan de reserves Verschuldigde VPB grondexploitatie

€ 1.000

Decembercirculaire 2023 - meerkosten Oekraïne sociaal domein

€ 32.000

Decembercirculaire 2023 - Nederlands-Soedanese repatrianten

€ 82.000

Reservering uitvoering wegenbeheersplan

€ 1.408.000

Opbrengsten degeneratiekosten

€ 25.000

Reservering zandput Hooidijk

€ 33.000

Winst De Esch IV

€ 157.000

Winst Bullingerslag

€ 127.000

Vluchtelingen 2023 (zie paragraaf vluchtelingen)

€ 1.223.000

Beschermd wonen/Kansrijk wonen

€ 344.000

E&K budgetten

€ 150.000

Exploitatiebijdragen De Slagen

€ 120.000

Verkoop perceel Burgemeester Janssenstraat

€ 35.000

Winst Poeleweg

€ 75.000

Winst Rouveen-Zuid fase 1

€ 56.000 Totaal toevoegingen € 3.868.000

Per saldo Verschil tussen totaal onttrekking en toevoeging aan de reserves

- pagina 84 van 186

€ - 1.652.000

Toevoeging jaarresultaat 2022 (niet in baten jaarrekening 2022)

€ 5.207.000

Toename reserve eind 2023 t.o.v. eind 2022 (exclusief resultaat boekjaar)

€ 3.555.000

Financiële kengetallen De financiële positie van de gemeente kan ook uitgedrukt worden in financiële kengetallen. De commissie BBV heeft een aantal kengetallen voorgeschreven, om hiermee beter inzicht te verkrijgen in de financiële positie van de gemeenten. De kengetallen van de gemeente Staphorst zijn goed, met name schuldquote en de solvabiliteit. In de paragraaf weerstandsvermogen worden de kengetallen verder toegelicht. Werkelijk

Begroting

2021

2022

2023

2023

2024

2025

2026

2027

Netto schuldquote

-47%

-48%

-42%

-20%

-6%

-2%

0%

-1%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

-51%

-50%

-44%

-22%

-7%

-4%

-2%

-3%

Solvabiliteitsrisico

85%

83%

84%

82%

87%

88%

87%

86%

Grondexploitatie

8%

8%

8%

6%

12%

11%

9%

7%

Structurele exploitatieruimte

0%

8%

4%

0%

3%

3%

-2%

-3%

Belastingcapaciteit

93%

87%

87%

89%

87%

Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen van de gemeente is uitstekend. Dit blijkt uit de paragraaf weerstandsvermogen, die in dit jaarverslag is opgenomen. De beschikbare weerstandscapaciteit is de aanwezige vrije reserves plus de onbenutte belastingcapaciteit, ten opzichte van de mogelijke risico's. Bedragen x €1.000

Begroting 2023

Rekening 2023

Begroting 2024

Weerstandscapaciteit

16.661

27.785

21.318

Risico's

1.220

1.169

1.169

Weerstandsvermogen

13.7

23.8

18.2

- pagina 85 van 186

Jaarrekening: Overzicht baten en lasten 2023 Voor een gespecificeerd overzicht van de algemene dekkingsmiddelen wordt verwezen naar het onderdeel algemene dekkingsmiddelen in de jaarrekening. Programm a

Begroting 2023

Actuele begroting 2023

Realisatie 2023

Lasten Baten Storti Onttrekk Saldo Lasten Baten Storti Onttrekk Saldo Lasten Baten Storti Onttrekk Saldo ngen ingen ngen ingen ngen ingen

0 Bestuur en ondersteu ning

- 33.327 4.417. .201 816

0

31.370 28.940 - 35.437 .755 2.636. .406 304

0 118.000 32.919 - 36.148 .102 2.601. .505 115.3 606 79

68.667 33.500 .187

1 Veiligheid

- 58.715 1.508. 058

0

28.182

0

23.182

2 Verkeer, vervoer & waterstaat

- 108.70 - 1.479.35 - 129.70 - 1.900.01 - 587.89 - 1.761.97 3.133. 1 1.095. 3 2.640. 3.775. 1 1.428. 0 3.173. 4.036. 1 1.465. 2 3.152. 252 000 198 348 000 637 790 606 533

3 Economie

- 9.340. 9.341. 541 162

0

4 Onderwijs

- 392.77 1.744. 7 063

0 442.822

- 420.50 908.46 1.877. 4 4 250

0 482.951

5 Sport, cultuur & recreatie

- 201.99 3.945. 0 663

0 439.507

- 275.61 3.304. 4.774. 7 166 123

6 Sociaal domein

- 2.467. 13.157 304 .957

0 140.491

- 8.069. - 1.784.79 - 8.089. - 439.883 10.550 20.040 313 1.074. 1 11.260 18.524 259 1.566. 11.561 .162 .140 784 .820 .140 343 .342

7 Volksgezo ndheid & milieu

- 3.605. 5.654. 745 407

0 775.533

- 4.035. 1.273. 6.193. 479 129 416

0 810.683

- 4.054. - 682.000 1.347. 6.019. 305 149.5 1.433. 254 930 34 159

8 - 3.269. Volkshuis 4.229. 134 vesting & 813 Ruimt.ord.

0 160.000

- 3.258. 800.67 4.707. 050 9 087

0 555.210

- 2.600. - 426.599 893.82 3.492. 392 286.8 752.38 7 562 11 2

9 Overhead

0 557.599

- 200.22 7.941. 9.772. 3 075 462

0 1.295.50 - 486.03 9 8.276. 9.773. 3 730 387

- 108.22 8.606. 3 897

- 75.580 1.421. 1.650. 162 661

29.000 28.378

- 9.346. 9.428. 326 538

88.182

- 68.310 1.486. 1.649. 900 292

0 103.076 20.864

0

- 972.47 755.53 4 284.3 9 17

1.557. 801

71.620

4.238

- 580.67 973.79 1.899. 7 5 770

0 475.656

843.43 7

0 1.058.32 - 287.71 8 3.440. 4.597. 2 178 633

0 752.144

3.557. 777

0 818.298

8.469. 055

Gerealisee - 52.880 - 4.083.85 130.10 - 61.248 - 8.196.74 2.086. - 53.875 - 5.520.02 2.176. rd 55.739 .331 1.095. 8 0 64.855 .198 2.502. 1 825 53.350 .557 3.867. 1 939 resultaat .089 000 .330 784 .648 990

- pagina 86 van 186

Toelichting op het overzicht van baten en lasten 2023

- pagina 87 van 186

Programma 0 - Algemeen bestuur en organisatie Exploitatie

Begroting 2023

Wijzigingen 2023

Actuele begroting 2023

Realisatie 2023

Voordeel/Nadeel 2023

Lasten

-4.417.816

1.781.512

-2.636.304

-2.601.606

34.698

Baten

33.327.201

2.110.205

35.437.406

36.148.505

711.099

Gerealiseerd saldo van baten en lasten

28.909.385

3.891.717

32.801.102

33.546.899

745.797

-115.379

Stortingen

0

0

0

-115.379

Onttrekkingen

31.370

86.630

118.000

68.667

-49.333

Mutaties reserves

31.370

86.630

118.000

-46.712

-164.712

28.940.755

3.978.347

32.919.102

33.500.187

581.085

Gerealiseerd resultaat

Belangrijkste verschillen tussen de realisatie en begroting na wijziging (x € 1.000) Taakveld

Omschrijving

Bestuur

Raad en Raadscommissie De overschrijding wordt veroorzaakt door de vergoeding aan raadsleden in verband met het uitbetalen van de vergoeding ao-voorziening voor zowel 2022 als 2023. Deze vergoeding is niet opgenomen in de raming. Daarnaast is er sprake van een overschrijding door het raadsinformatiesysteem in verband met vervanging, aanvulling en updates van het systeem.

Nadeel

Voordeel

57

Onttrekking pensioenvoorziening (voormalig en huidige) wethouders De actuariële waardeberekeningen van de pensioenverplichtingen worden altijd achteraf ontvangen, op basis van deze overzichten wordt de mutatie aan de voorziening bepaald. Er zijn twee externe variabelen die de jaarlijkse toevoeging of onttrekking sterk beïnvloeden. 1.

2.

Burgerzaken

- pagina 88 van 186

Dit betreft onder andere de pensioenstijging. De ABP-pensioenen worden met ingang van 1 januari 2024 verhoogd met 3,03%, deze stijging moet volgens het BBV ook gehanteerd worden als richtlijn voor wethouders. Dit zou (bij een gelijkblijvende rekenrente) moeten leiden tot een toevoeging aan de voorziening.

130

De grootste variabele is de rekenrente. De rekenrente eind 2022 ten opzichte van eind 2023 is met afgerond 0,7% toegenomen. De rekenrente was namelijk ongeveer 2,5% en is nu ongeveer 3,2%. Dit heeft een exponentieel effect op de berekening van het doelvermogen en daarmee de jaarlijkse mutatie in de voorziening. Dit leidt tot een onttrekking aan de voorziening.

Accountantscontrole De overschrijding van € 17.000 is toe te rekenen aan de kosten voor de aanvullende SiSa-werkzaamheden die de accountant heeft uitgevoerd in verband met de vele Spuk-regelingen in de jaarrekening 2022. In de raming van de accountantskosten is geen rekening gehouden met de kosten voor de aanvullende werkzaamheden, omdat die destijds nog niet bekend waren.

17

Verkiezingen en referenda In 2023 hebben drie verkiezingen plaatsgevonden, waarvan twee gecombineerd. In maart waren de verkiezingen voor de leden van het algemeen bestuur van het Waterschap, leden van PS en in november extra verkiezingen voor leden van de Tweede Kamer in verband met de val van het kabinet. De verkiezingen voor de leden van de Tweede Kamer werd niet vergoed vanuit de rijksoverheid. De kosten zijn uit eigen middelen gedekt. Daarentegen zijn de vergoedingen voor leden en tellers bij de laatste verkiezingen verhoogd, er is centraal geteld en de CRAFT-telmethode is aangeschaft. Door alle extra's is er meer uitgegeven dan begroot.

33

Reisdocumenten Het aantal aanvragen van reisdocumenten is hoger dan verwacht. Dit komt doordat een paspoort benodigd is om te kunnen reizen naar het Verenigd Koninkrijk. Hierdoor zijn de opbrengsten en kosten voor de reisdocumenten hoger dan begroot. Dit leidt per saldo tot een voordeel van € 22.000.

17

39

Basisadministratie De verklaring omtrent gedrag (VOG) wordt vaker digitaal aangevraagd. Hierdoor is er sprake van minder opbrengsten dan begroot. Dit leidt tot een nadeel van € 7.000. De lagere kosten leiden tot een voordeel van € 17.000.

7

Burgerlijke stand In het jaar 2023 is de Babsendag georganiseerd in de Gemeente Staphorst. Hierdoor zijn de kosten hoger uitgevallen dan begroot. Dit leidt tot een nadeel van € 15.000.

15

17

Treasury

Rente op schatkistbankieren De ééndagsrente op de schatkist was in januari 2023 ongeveer 1,9%, in de maand maart heeft de rente een sprong gemaakt naar 2,9%. In de zomermaanden is het rentepercentage toegenomen en was eind september het hoogtepunt van 3,9% bereikt. In de laatste maanden van het jaar bleef het percentage schommelen tussen 3,8% en 3,9%. Het saldo op de schatkist over heel 2023 fluctueerde tussen de € 28 miljoen en € 21 miljoen. Over het jaar 2023 is een renteopbrengst van € 896.000 gerealiseerd, terwijl € 730.000 begroot was. Dit leidt tot een voordeel van afgerond € 166.000.

166

OZB woningen

Wet WOZ Zwartewaterland De kosten van het taxatiebureau en de proceskosten vielen hoger uit dan begroot. Deze kosten zijn doorberekend aan de Gemeente Zwartewaterland. Het voordeel van € 29.000 is toe te rekenen aan de meerkosten die zijn doorbelast.

29

Doorbelasting directe kosten Dit betreffen diverse doorbelastingen, waaronder de kosten van software, abonnementen, cursussen en opleidingen. Deze worden doorbelast naar het programma waar deze betrekking op hebben.

Algemene uitkering

19

Decembercirculaire gemeentefonds In de decembercirculaire zijn er extra middelen beschikbaar gesteld voor o.a. invoeringskosten Omgevingswet, energietoeslag 2023 en een uitkering voor zgn. nazorg van evacués uit Soedan en meerkosten Oekraïne. De extra middelen voor evacués uit Soedan en de meerkosten Oekraïne zijn toegevoegd aan de reserve vluchtelingen, statushouders en Oekraïners. Daarnaast is er sprake van een negatieve correctie door actualisatie van de maatstaven, deze heeft gevolgen voor de uitkeringsfactor.

365

165

746

Toevoegingen/onttrekkingen aan reserves Reserve (x € 1.000)

Reserve

Geraamde toevoeging

Geraamde onttrekking

Werkelijke toevoeging

Werkelijke onttrekking

Incidentele budgetten Nota burgerkracht

Zonder bestemming

25

13

Ondersteuning K80

Zonder bestemming

93

55

Overige: Verschuldigde VPB grondexploitatie Grondexploitatie

1

Decembercirculaire 2023 meerkosten Oekraïne sociaal domein

Vluchtelingen, statushouders en Oekraïners

32

Vluchtelingen, Decembercirculaire 2023 statushouders en Nederlands-Soedanese repatrianten Oekraïners

82

Totaal Per saldo

118

115

-118

-47

Incidentele lasten en baten (x € 1.000) Incidentele lasten

- pagina 89 van 186

Realisatie begrotingsjaar

68

Actuele raming

Incidentele budgetten: Zoals opgenomen onder toevoeging/onttrekking aan reserves

68

118

Overige: Verschuldigde VPB grondexploitaties

1

Decembercirculaire 2023 - meerkosten Oekraïne sociaal domein

32

Decembercirculaire 2023 - Nederlands-Soedanese repatrianten

82

Totaal incidentele lasten

184

Incidentele baten

Realisatie begrotingsjaar

118

Actuele raming

Incidentele budgetten Zoals opgenomen onder toevoeging/onttrekking aan reserves

68

118

Overige: Verschuldigde VPB grondexploitaties

1

Totaal incidentele baten

70

- pagina 90 van 186

118

Programma 1 - Openbare orde en veiligheid Exploitatie

Begroting 2023

Wijzigingen 2023

Actuele begroting 2023

Realisatie 2023

Voordeel/Nadeel 2023

Lasten

-1.508.058

-142.603

-1.650.661

-1.649.292

1.369

Baten

58.715

16.865

75.580

68.310

-7.270

-1.449.344

-125.738

-1.575.082

-1.580.983

-5.901

Gerealiseerd saldo van baten en lasten Stortingen

0

0

0

0

0

Onttrekkingen

28.182

60.000

88.182

23.182

-65.000

Mutaties reserves

28.182

60.000

88.182

23.182

-65.000

-1.421.162

-65.738

-1.486.900

-1.557.801

-70.901

Gerealiseerd resultaat

Belangrijkste verschillen tussen de realisatie en de begroting na wijziging (x € 1.000) Taakveld

Omschrijving

Openbare Orde en Veiligheid

Integrale veiligheid Er is extra ingezet op veiligheid met cameratoezicht en bewaking. Ook is de raad bijgepraat over het onderwerp polarisatie door een externe partij, hetgeen extra kosten met zich mee heeft gebracht.

32

Algemene plaatselijke verordening & Drank en Horeca Er zijn een aantal woningontruimingen geweest, waarbij de gemeente Staphorst onkosten heeft moeten maken. Wettelijk is de gemeente verplicht om deze op zich te nemen. De onkosten zijn niet volledig vergoed. Verder zijn rondom de jaarwisseling een tweetal voertuigen afgevoerd en in bewaring genomen. Deze onkosten waren niet begroot.

26

Overige voor- en nadelen

13

Overige

Nadeel

Voordeel

71

0

Toevoeging/onttrekking aan reserves Reserve (x € 1.000)

Reserve

Geraamde toevoeging

Geraamde onttrekking

Werkelijke toevoeging

Werkelijke onttrekking

Incidentele budgetten: Regionale veiligheidsdag

Zonder bestemming

15

Controleren drank- en horecavergunningen

Zonder bestemming

20

Rioolwateranalyse en veiligheidsscan

Zonder bestemming

45

Afschrijvingen gemeentelijke gebouwen

8

8

88

23

15

Overige: Afschrijvingen brandweerkazer ne Totaal Per saldo

-88

-23

Incidentele lasten en baten (x € 1.000) Incidentele lasten

- pagina 91 van 186

Realisatie begrotingsjaar

Actuele raming

Incidentele budgetten: Zoals opgenomen onder toevoeging/onttrekking aan reserves

15

80

Totaal incidentele lasten

15

80

Incidentele baten

Realisatie begrotingsjaar

Actuele raming

Incidentele budgetten: Zoals opgenomen onder toevoeging/onttrekking aan reserves

15

80

Totaal incidentele baten

15

80

- pagina 92 van 186

Programma 2 - Verkeer en vervoer Exploitatie

Begroting 2023

Wijzigingen 2023

Actuele begroting 2023

Realisatie 2023

Voordeel/Nadeel 2023

Lasten

-3.133.252

-642.096

-3.775.348

-4.036.790

-261.442

Baten

108.701

21.000

129.701

587.891

458.190

Gerealiseerd saldo van baten en lasten

-3.024.551

-621.096

-3.645.647

-3.448.899

196.748

Stortingen

-1.095.000

-333.000

-1.428.000

-1.465.606

-37.606

Onttrekkingen

1.479.353

420.657

1.900.010

1.761.972

-138.037

384.353

87.657

472.010

296.366

-175.644

-2.640.198

-533.439

-3.173.637

-3.152.533

21.104

Mutaties reserves Gerealiseerd resultaat

Belangrijkste verschillen tussen de realisatie en begroting na wijziging (x € 1.000) Taakveld

Omschrijving

Nadeel

Verkeer & Vervoer

Elementenverharding Door de natte weersomstandigheden eind 2023 is er minder (klein) onderhoud uitgevoerd. Betonverharding Meer kosten gemaakt dan begroot door diverse betonspattingen.

Voordeel

17

13

Zandwegen Minder uitgegeven doordat de meeste werkzaamheden met eigen personeel en materieel van de buitendienst is uitgevoerd. Doorbelasting directe kosten Dit betreffen diverse doorbelastingen waaronder de kosten van software, abonnementen, cursussen en opleidingen. Deze worden doorbelast naar het programma waar deze betrekking op hebben.

13

17

Coördinatie kabels en leidingen Conform de algemene verordening ondergrondse infrastructuur ontvangt de gemeente een vergoeding per meter voor aanleg van kabels en leidingen. Vooral nutsbedrijven en telecombedrijven hebben hiervoor een vergoeding betaald. Deze was fors hoger dan begroot.

Overige

75

Bermen, greppels en sloten In verband met veiligheid zijn meer bermen afgeschraapt dan geraamd.

18

Gladheidbestrijding Een gsm kast voor bewaking gladheid is compleet vervangen, verder zijn er overstapkosten geweest naar een andere weerkamer.

14

Openbare verlichting De kosten zijn hoger dan begroot, dit komt met name door het herstellen van schade aan masten.

17

Saldo overige voor- en nadelen

5 84

105

Toevoegingen/onttrekkingen aan reserves Reserve (x € 1.000)

Reserve

Geraamde toevoeging

Geraamde onttrekking

Werkelijke toevoeging

Werkelijke onttrekking

Incidentele budgetten: Fietsoversteek zwembad

Zonder bestemming

25

Projectgelden aanjaagteam A28

Zonder bestemming

50

- pagina 93 van 186

38

Onderzoek ontsluiting Rouveen

Zonder bestemming

10

4

Inspectie kunstwerken

Zonder bestemming

5

4

Onderzoek op- en afritten A28

Verkeersontsluiting

5

4

Onderzoek fietspadenplan

Zonder bestemming

65

Overige: Reservering uitvoering wegenbeheersplan

Wegenbeheer

1.408

Opbrengsten degeneratiekosten

Wegenbeheer

20

Reservering zandput Hooidijk

Zandput Hooidijk

Afschrijvingen wegen, kunstwerken, openbare verlichting, straatmeubilair, parkeren

Afschrijvingen investeringen openbare ruimte met maatschappelijk nut

300

292

Afschrijvingen middelen gladheidsbestrijding

Afschrijvingen vervoermiddelen

32

32

Totaal Per saldo

1.408

1.408

1.388

25 33

1.428

1.900

-472

1.466

1.762

-296

Incidentele lasten en baten (x € 1.000) Incidentele lasten

Realisatie begrotingsjaar

Actuele raming

Incidentele budgetten: Zoals opgenomen onder toevoeging/onttrekking aan reserves

50

160

1.408

1.408

Opbrengsten degeneratiekosten

25

20

Reservering zandput Hooidijk

33

Overige: Reservering uitvoering wegenbeheersplan

Totaal incidentele lasten

Incidentele baten

1.516

Realisatie begrotingsjaar

1.588

Actuele raming

Incidentele budgetten: Zoals opgenomen onder toevoeging/onttrekking aan reserves

50

160

Reservering uitvoering wegenbeheersplan

1.388

1.408

Totaal incidentele baten

1.438

1.568

Overige:

- pagina 94 van 186

Programma 3 - Economie en ondernemen Exploitatie

Begroting 2023

Wijzigingen 2023

Actuele begroting 2023

Realisatie 2023

Voordeel/Nadeel 2023

Lasten

-9.341.162

-87.375

-9.428.538

-755.539

8.672.998

Baten

9.340.541

5.785

9.346.326

972.474

-8.373.852

-622

-81.590

-82.212

216.934

299.146

-284.317

Gerealiseerd saldo van baten en lasten Stortingen

0

0

0

-284.317

Onttrekkingen

29.000

74.076

103.076

71.620

-31.456

Mutaties reserves

29.000

74.076

103.076

-212.697

-315.773

Gerealiseerd resultaat

28.378

-7.514

20.864

4.238

-16.626

Belangrijkste verschillen tussen de realisatie en begroting na wijziging (x € 1.000) Taakveld

Omschrijving

Economische promotie

Toeristenbelasting In 2023 zijn er minder overnachtingen van toeristen geweest dan verwacht. Dit heeft geleid tot minder opbrengsten uit de toeristenbelasting met een nadeel van € 35.000 als gevolg.

Overige

Nadeel

Voordeel

35

Forensenbelasting Door stijging van de WOZ-waarden vallen een groot deel van de woningen in een hogere tariefklasse voor de forensenbelasting.

12

Saldo overige voor- en nadelen

6 35

18

Toevoegingen/onttrekkingen aan reserves Reserve (x € 1.000)

Reserve

Geraamde toevoeging

Geraamde onttrekking

Werkelijke toevoeging

Werkelijke onttrekking

Incidentele budgetten: Leader III- lokale projectbijdragen

Zonder bestemming

49

Herziening detailhandelvisie

Zonder bestemming

20

Agrarische coaching

Zonder bestemming

29

42

29

Overige: Winst De Esch IV

Grondexploitatie

157

Winst Bullingerslag

Grondexploitatie

127

Afschrijvingen beveiliging industrieterrein

Grondexploitatie

5

Totaal Per saldo

103 -103

284 213

Incidentele lasten en baten (x € 1.000) Incidentele lasten Incidentele budgetten:

- pagina 95 van 186

Realisatie begrotingsjaar

Actuele raming

71

Zoals opgenomen onder toevoeging/onttrekking aan reserves

71

98

Overige: Winsten diverse grondexploitaties (De Esch IV, Bullingerslag)

284

Totaal incidentele lasten

355

Incidentele baten

Realisatie begrotingsjaar

98

Actuele raming

Incidentele budgetten: Zoals opgenomen onder toevoeging/onttrekking aan reserves

71

98

Overige: Winsten diverse grondexploitaties (De Esch IV, Bullingerslag)

284

Totaal incidentele baten

355

- pagina 96 van 186

98

Programma 4 - Onderwijs Exploitatie

Begroting 2023

Wijzigingen 2023

Actuele begroting 2023

Realisatie 2023

Voordeel/Nadeel 2023

Lasten

-1.744.063

-133.187

-1.877.250

-1.899.770

-22.519

Baten

392.777

27.727

420.504

580.677

160.173

-1.351.286

-105.460

-1.456.746

-1.319.093

137.654

Gerealiseerd saldo van baten en lasten Stortingen

0

0

0

0

0

Onttrekkingen

442.822

40.129

482.951

475.656

-7.295

Mutaties reserves

442.822

40.129

482.951

475.656

-7.295

Gerealiseerd resultaat

-908.464

-65.331

-973.795

-843.437

130.358

Belangrijkste verschillen tussen de realisatie en de begroting na wijziging (x € 1.000) Taakveld

Omschrijving

Onderwijshuisvesting

Onderwijshuisvesting Met ingang van 2022 zijn de afspraken tussen de gemeente en de peuterspeelzalen gewijzigd. De gemeente ontvangt geen nota meer voor de huur van de peuterspeelzalen, maar het huurbedrag is opgenomen in de subsidie die de gemeente verstrekt. Het huurbedrag stond nog geraamd op het budget onderwijshuisvesting, maar de kosten zijn niet gemaakt. Dit leidt tot een voordeel van € 42.000.

Nadeel

Voordeel

42

Leerlingenvervoer In de voortgangsrapportage is een toename van het aantal leerlingen en de prijsindexatie opgenomen, bij de jaarrekening is een deel van de kosten ad. € Onderwijsbeleid+leerlingzaken 34.000 toegerekend aan de noodopvang Oekraïne, deze kosten hebben betrekking op het vervoer van de Oekraïense leerlingen. Daarnaast is er ook een hogere eigen bijdrage ontvangen door toename van het aantal leerlingen in het vervoer. Per saldo een voordeel van € 17.000.

17

Onderwijsachterstandenbeleid en peutergroepen De taalklas (oude stijl) in Staphorst is 31 juli 2023 gestopt. Dit is zichtbaar in de realisatie van de begrote kosten. De taalklas is gestopt, omdat we samen met Meppel het nieuwkomersonderwijs (NKO) gaan inrichten. Na de zomer zijn de anderstalige kinderen uit Staphorst al wel in Meppel gestart, maar het onderwijs is nog in ontwikkeling. In 2024 brengt dit voor Staphorst kosten met zich mee in de vorm van een schakelcoördinator.

Daarnaast zijn er middelen begroot om ook Voorschoolse Educatie in de kinderopvang aan te bieden. Dit om het bereik te vergroten en de kwaliteit van kinderopvang te verhogen. Om aanspraak te kunnen maken op deze subsidie moest de kinderopvang aan een aantal eisen voldoen. Dit vroeg scholing voor pedagogisch medewerkers en aanschaf van materialen. Bij één kinderopvang is dit in november 2023 gerealiseerd, bij een andere pas 1 januari 2024. Dit zorgde voor minder uitgaven in 2023.

95

In oktober 2023 is de definitieve beschikking ontvangen voor het onderwijsachterstandenbeleid, deze is € 10.000 hoger dan begroot.

Overige

Nationaal Programma Onderwijs De gemeente heeft vanuit het Rijk middelen ontvangen voor haar rol in voorschoolse educatie, primair en voortgezet onderwijs. De baten en lasten hiervan zijn gelijk aan elkaar.

87

Overige voor- en nadelen

24 111

- pagina 97 van 186

87

241

Toevoeging/onttrekking aan reserves Reserve (x € 1.000)

Geraamde toevoeging

Reserve

Geraamde onttrekking

Werkelijke toevoeging

Werkelijke onttrekking

Incidentele budgetten: Opstellen Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP)

Zonder bestemming

15

15

Ontwikkelbudget MFA IJhorst

Zonder bestemming

25

18

Afschrijvingen gemeentelijke gebouwen

443

443

483

476

Overige: Afschrijvingen schoolgebouwen Totaal Per saldo

-483

-476

Incidentele lasten en baten (x € 1.000) Incidentele lasten

Realisatie begrotingsjaar

Actuele raming

Incidentele budgetten: Zoals opgenomen onder toevoeging/onttrekking aan reserves

41

40

Totaal incidentele lasten

41

40

Incidentele baten

Realisatie begrotingsjaar

Actuele raming

Incidentele budgetten: Zoals opgenomen onder toevoeging/onttrekking aan reserves

33

40

Totale incidentele baten

33

40

- pagina 98 van 186

Programma 5 - Sport, cultuur, recreatie en toerisme Exploitatie

Begroting 2023

Wijzigingen 2023

Actuele begroting 2023

Realisatie 2023

Voordeel/Nadeel 2023

Lasten

-3.945.663

-828.460

-4.774.123

-4.597.633

Baten

201.990

73.627

275.617

287.712

12.095

-3.743.673

-754.833

-4.498.506

-4.309.921

188.585

Gerealiseerd saldo van baten en lasten Stortingen

176.490

0

0

0

0

0

Onttrekkingen

439.507

618.821

1.058.328

752.144

-306.184

Mutaties reserves

439.507

618.821

1.058.328

752.144

-306.184

-3.304.166

-136.012

-3.440.178

-3.557.777

-117.599

Gerealiseerd resultaat

Belangrijkste verschillen tussen de realisatie en begroting na wijziging (x € 1.000)

Taakveld

Sportbeleid en activering

Omschrijving

Nadeel

Voordeel

Sportstimulering De buurtsportcoach wordt deels gefinancierd vanuit de Brede SPUK-regeling, deze regeling is beschikbaar gesteld voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis.

45

In de jaarrekening 2022 zijn er middelen (€ 18.000) van het sportakkoord overgeheveld naar het jaar 2023.

Sportaccommodaties

Openbaar groen en recreatie

- pagina 99 van 186

Kleedkameraccommodaties Er is minder uitgegeven aan schoonmaakkosten en onderhoud aan installaties. Daarnaast is er sprake van een lagere dotatie aan de voorziening groot onderhoud. Dit heeft te maken met de looptijd die gehanteerd wordt in de bepaling van de dotatie aan de voorziening. In totaal is er sprake van een voordeel van € 20.000.

20

Sportvelden voetbalverenigingen Het nadeel van € 12.000 is toe te rekenen aan hogere onderhoudskosten en het aanschaffen van klein materiaal.

12

Gymnastieklokalen In verband met een legionellabesmetting in de gymzaal Van der Walstraat zijn er extra kosten gemaakt om dit te bestrijden. Dit heeft geleid tot een nadeel van € 23.000.

23

Sporthal Staphorst Door een eenmalige upgrade aan de sporthal Staphorst zijn de onderhoudskosten voor de gebouwen en installaties hoger dan geraamd. Dit heeft geleid tot een nadeel van € 27.000. Daarnaast zijn de gaskosten € 20.000 hoger dan geraamd. Verder is er sprake van een hogere dotatie van € 38.000 aan de voorziening groot onderhoud. Dit heeft te maken met de looptijd die gehanteerd wordt in de bepaling van de dotatie aan de voorziening. Dit leidt in totaal tot een nadeel van € 85.000.

85

Wijkgroen De overschrijding op wijkgroen wordt enerzijds verklaard door extra gemaakte kosten die niet waren voorzien en anderzijds door hogere kosten als gevolg van areaaluitbreiding en prijsstijging. Er zijn bijvoorbeeld extra kosten gemaakt door een extern bureau voor het verwerken van gegevens in ons GBI beheersysteem. De gevolgen van areaaluitbreiding zijn hoger dan ingeschat bij de voortgangsrapportage 2023. Voor wat betreft de areaaluitbreiding moest er extra water gegeven worden

44

in uitbreidingsgebieden en in de Slagen is een ‘nul-beurt’ uitgevoerd, hierbij is het groen op orde gebracht en kan in beheer worden genomen. Groenvoorziening langs wegen Minder uitgegeven door verschillende onvoorziene omstandigheden, zoals slecht weer in het afgelopen najaar. Overige

13

Overige voor- en nadelen

18

Overschrijding incidentele budgetten programma 5 Zie het overzicht "afgeronde incidentele budgetten 2023" in bijlage 4 van de jaarstukken voor de optelsom van de overschrijding van afgerond € 13.000 op programma 5.

13

195

78

Toevoegingen/onttrekkingen aan reserves Reserve (x € 1.000)

Reserve

Geraamde toevoeging

Geraamde onttrekking

Werkelijke toevoeging

Werkelijke onttrekking

Incidentele budgetten: Gebiedsontwikkeling en kwaliteitsslag

Zonder bestemming

77

30

Routenetwerk fiets- & wandelpaden

Zonder bestemming

60

60

Bijdrage AMBC

Zonder bestemming

17

17

Meerjarig impuls recreatie en toerisme

Zonder bestemming

30

8

Particulier bomenbeleid

Zonder bestemming

13

13

Langjarig beheer landschapsplan

Zonder bestemming

50

31

Fauna- en florawet

Zonder bestemming

32

32

Snoeien en rooien bomen

Zonder bestemming

45

45

Groot onderhoud openbaar groen

Zonder bestemming

29

29

Ommetjes speelplaatsen

Zonder bestemming

75

36

Boombeheer binnen beb. kom

Zonder bestemming

11

11

Boombeheer buiten beb. kom

Zonder bestemming

41

41

Opstellen beleidsplan spelen en bewegen

Zonder bestemming

40

16

Beleid ongewenste soorten en invasieve exoten

Zonder bestemming

20

Projectplan permanente bewoning/revitalisering recreatiewoningen

Zonder bestemming

160

84

Investeringsvergoeding opengestelde schoolpleinen

Zonder bestemming

52

52

Groenrenovatie bomen (Kastanjelaan, Staphorst-Zuid/Noord, Rouveen)

Zonder bestemming

50

Toekomstbestendig maken bibliotheek

Zonder bestemming

24

- pagina 100 van 186

24

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Staphorst&id=0763cc65-fc03-49f3-a21e-f5dff2e0bbfc