De Streek partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen toelichting met bijlagen.pdf
Tekst van het document
Bestemmingsplan
De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen
Juli 2021
Status: Vastgesteld
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
Bestemmingsplan “De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen”
Plannaam: IMRO-code: Plantype: Status: Datum:
De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen NL.IMRO.0180.2102019011-VS01 Bestemmingsplan Vastgesteld Juli 2021
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
1
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
Toelichting
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
2
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
INHOUDSOPGAVE HOOFDSTUK 1 INLEIDING ................................................................................... 5 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5
BESCHRIJVING INITIATIEF................................................................................................................................ 5 LIGGING VAN HET PLANGEBIED ........................................................................................................................ 6 VIGERENDE PLANOLOGISCHE SITUATIE .............................................................................................................. 7 VOLLEDIGE BESCHRIJVING STRIJDIGHEDEN MET VIGEREND BESTEMMINGSPLAN ......................................................... 8 LEESWIJZER ................................................................................................................................................. 9
HOOFDSTUK 2 HISTORISCH-GEOGRAFISCHE BESCHRIJVING PLANGEBIED EN OMGEVING ..... 10 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6
BESTAANDE SITUATIE .................................................................................................................................. 10 ONTSTAANSGESCHIEDENIS (DE STREEK).......................................................................................................... 12 HYDROLOGIE ............................................................................................................................................. 13 LANDSCHAPS- EN NATUURWAARDEN .............................................................................................................. 14 ARCHEOLOGIE EN CULTUURHISTORIE .............................................................................................................. 14 STEDENBOUWKUNDIGE WAARDEN ................................................................................................................. 14
HOOFDSTUK 3 GEMEENTELIJKE RANDVOORWAARDEN AAN HET INITIATIEF..................... 16 3.1 3.2 3.3
HET INITIATIEF ........................................................................................................................................... 16 BEELDKWALITEITSEISEN ............................................................................................................................... 16 RUIMTELIJKE EN LANDSCHAPPELIJKE INPASSING ................................................................................................ 17
HOOFDSTUK 4 VERBETERING RUIMTELIJKE KWALITEIT ALS GEVOLG VAN HET INITIATIEF ..... 21 4.1 4.2 4.3 4.4
GEBRUIKSWAARDE ..................................................................................................................................... 21 BELEVINGSWAARDE .................................................................................................................................... 21 TOEKOMSTWAARDE (DUURZAAMHEID) ........................................................................................................... 21 CONCLUSIE ............................................................................................................................................... 21
HOOFDSTUK 5 BELEIDSKADER............................................................................ 22 5.1 5.2 5.3
RIJKSBELEID............................................................................................................................................... 22 PROVINCIAAL BELEID ................................................................................................................................... 23 GEMEENTELIJK BELEID ................................................................................................................................. 32
HOOFDSTUK 6 TOETS INITIATIEF AAN OMGEVINGSASPECTEN ...................................... 40 6.1 6.2 6.3 6.4 6.5 6.6 6.7 6.8 6.9 6.10 6.11 6.12 6.13 6.14 6.15 6.16 6.17 6.18
BRANDVEILIGHEID ...................................................................................................................................... 40 BESLUIT MILIEUEFFECTRAPPORTAGE ............................................................................................................... 40 DUURZAAMHEID ........................................................................................................................................ 42 BODEMKWALITEIT ...................................................................................................................................... 42 GELUID .................................................................................................................................................... 42 LUCHTKWALITEIT ........................................................................................................................................ 44 GEUR ....................................................................................................................................................... 45 MILIEUZONERING ....................................................................................................................................... 46 EXTERNE VEILIGHEID ...................................................................................................................................
48 WATERASPECTEN ....................................................................................................................................... 50 KLIMAATADAPTIE ....................................................................................................................................... 51 ARCHEOLOGIE & CULTUURHISTORIE............................................................................................................... 52 ECOLOGIE ................................................................................................................................................. 53 VERKEER................................................................................................................................................... 56 PARKEREN ................................................................................................................................................ 56 IN- EN UITRITTEN........................................................................................................................................ 56 VERLICHTING ............................................................................................................................................. 56 GEZONDHEID (STRALING EN Q-KOORTS) ......................................................................................................... 56
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
3
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld 6.19
RELATIE MET ANDERE TOESTEMMINGSVEREISTEN (ZOALS ACTIVITEITENBESLUIT)...................................................... 56
HOOFDSTUK 7 SOCIALE COMPONENT .................................................................. 57 7.1 7.2 7.3 7.4 7.5
SOCIALE VEILIGHEID (INRICHTING OPENBARE RUIMTE)........................................................................................ 57 ZORG ....................................................................................................................................................... 57 MAATSCHAPPELIJK ..................................................................................................................................... 57 SOCIALE WONINGBOUW .............................................................................................................................. 57 OVERIG .................................................................................................................................................... 57
HOOFDSTUK 8 UITVOERBAARHEID ...................................................................... 58 8.1 8.2 8.3 8.4 8.5 8.6 8.7 8.8
ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID ................................................................................................................. 58 MAATSCHAPPELIJKE UITVOERBAARHEID .......................................................................................................... 58 BURGERPARTICIPATIE .................................................................................................................................. 58 INSPRAAK EN VOOROVERLEG......................................................................................................................... 58 RECHT VAN OVERPAD .................................................................................................................................. 59 KABELS EN LEIDINGEN ................................................................................................................................. 59 BEREIKBAARHEID (HULPDIENSTEN, HUISVUILDIENSTEN, TIJDENS BOUW) ................................................................ 59 TIJDELIJKE OPSLAG GROND ........................................................................................................................... 59
HOOFDSTUK 9 JURIDISCHE ASPECTEN EN PLANVERANTWOORDING .............................. 60 9.1 9.2 9.3
INLEIDING ................................................................................................................................................. 60 OPZET VAN DE REGELS ................................................................................................................................. 60 VERANTWOORDING VAN DE REGELS ............................................................................................................... 62
HOOFDSTUK 10 HANDHAAFBAARHEID ................................................................... 64 10.1
WIJZE VAN HANDHAAFBAARHEID REGELS ........................................................................................................ 64
BIJLAGEN BIJ DE TOELICHTING ............................................................................... 65 BIJLAGE 1 BIJLAGE 2 BIJLAGE 3 BIJLAGE 4 BIJLAGE 5 BIJLAGE 6 BIJLAGE 7
ERFINRICHTINGSPLAN .......................................................................................................................... 66 VERKENNEND BODEM- EN ASBESTONDERZOEK ......................................................................................... 67 AKOESTISCH ONDERZOEK WEGVERKEERSLAWAAI....................................................................................... 68 STANDAARD WATERPARAGRAAF ............................................................................................................ 69 ARCHEOLOGISCH BUREAUONDERZOEK .................................................................................................... 70 QUICKSCAN FLORA EN FAUNA ............................................................................................................... 71 RAPPORT ZIENSWIJZEN ........................................................................................................................ 72
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
4
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
HOOFDSTUK 1
INLEIDING
1.1
Beschrijving initiatief
1.1.1
Aanleiding
Voorliggend bestemmingsplan heeft betrekking op het woonperceel Oude Rijksweg 683 in het dorp Rouveen. Op het perceel staat een vrijstaande woning met een vrijstaand bijgebouw. Initiatiefnemer is voornemens de bestaande bebouwing te slopen en hiervoor in de plaats een dubbele woning op kortere afstand van de Oude Rijksweg te realiseren, zodat er meer ruimte ontstaat ten opzichte van de achterliggende woning (Oude Rijksweg 685-685B). Bij beide woningen wordt een vrijstaand bijgebouw gerealiseerd. In paragraaf 1.1.2 wordt nader op de beoogde ontwikkeling ingegaan. De omgevingskamer van de gemeente Staphorst heeft ten aanzien van de voorgenomen ontwikkeling op 1 juli 2019 een positief standpunt ingenomen. Op 9 juli heeft het college van burgemeester en wethouders vervolgens eveneens een positief standpunt ingenomen. Het voornemen is niet in overeenstemming met de geldende bouw- en gebruiksmogelijkheden van het geldende bestemmingsplan. Een herziening van het bestemmingsplan is noodzakelijk om de voorgenomen ontwikkeling mogelijk te maken. Voorliggend bestemmingsplan voorziet hierin. Aangetoond wordt dat de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening en vanuit ruimtelijk en planologisch oogpunt verantwoord is. 1.1.2
Ruimtelijke ontwikkeling
Aan de Oude Rijksweg 683 in Rouveen bevindt zich een woonperceel met daarop een vrijstaande woning met vrijstaand bijgebouw. De woning bevindt zich op korte afstand, circa vijf meter, van de achterliggende woning (Oude Rijksweg 685-685B). Het voornemen bestaat de bestaande bebouwing te slopen en hiervoor in de plaats een nieuwe dubbele woning op kortere afstand van de Oude Rijksweg te realiseren. De afstand ten opzichte van de achterliggende woning wordt hiermee vergroot tot circa 23 meter, wat een aanzienlijke verbetering van het woon- en leefklimaat en de ruimtelijke structuur oplevert. De beeldvorming vanaf de Oude Rijksweg verandert nauwelijks, aangezien de afstand tot de Oude Rijksweg met circa 92 meter ruim blijft. Bij beide woningen wordt een vrijstaand bijgebouw gerealiseerd. In het kader van voorliggend initiatief heeft Atelier Jan Dons een erfinrichtingsplan opgesteld van de gewenste situatie. Deze is opgenomen in afbeelding 1.1 en bijlage 1 bij deze toelichting.
Afbeelding 1.1
Erfnrichtingsplan Oude Rijksweg 683 (Bron: Atelier Jan Dons)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
5
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld Met het inrichten van het plangebied zal rekening gehouden worden met de bebouwingskenmerken van de gebouwen en bouwwerken in de directe omgeving. Wat betreft de bouwmogelijkheden van de nieuwe dubbele woning wordt er, voor zover mogelijk, aangesloten bij de bestemming “Wonen-1” zoals opgenomen in het geldende bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” van de gemeente Staphorst. Dit zorgt ervoor dat de te realiseren woningen wat betreft massa en schaal passen bij de bebouwingskenmerken van de omgeving. In (het advies van) de omgevingskamer is gevraagd naar versterking van de singels en of motivatie waarom de bestaande singels voldoende zijn. Er vindt versterking plaats naast de (te verschuiven) woning waar bestaande hagen en bomen minder aanwezig zijn door de singel te verlengen. De singels aan de noord-/ noordwestzijde zijn dusdanig dichtgegroeid, dat daar van versterking geen sprake kan zijn. Deze bestaat uit een dichte haag en bomen en aan de ander kant van de steeg staat ook een bomenrij. De singel aan de zuidwestzijde is een karakteristieke weidesingel met bomen en lage begroeiing. Dit is typerend voor het Rouveense en Staphorster weidelandschap. Deze geven niet alleen mooie uitzichten in de lengterichting, maar ook doorkijkjes naar de andere percelen, zoals ook hier.
Als de singelstructuur nog verder verdicht wordt, verdwijnt deze karakteristieke doorkijk. Dit is een reden, waarom de singel aan de zuidwestzijde wel verlengd wordt, maar niet wordt verdicht. De voorgenomen inrichting van het plangebied sluit hiermee aan op de typische inrichting van Rouveense en Staphorster percelen in De Streek. 1.1.3
De bij het plan behorende stukken
Het bestemmingsplan “De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” bestaat uit de volgende stukken: • •
verbeelding (tek.nr. NL.IMRO.0180.2102019011-VS01) en een renvooi; regels (met bijbehorende bijlagen).
Op de verbeelding zijn de bestemmingen van de in het plan begrepen gronden weergegeven. In de regels zijn bepalingen opgenomen om de uitgangspunten van het plan zeker te stellen. Het plan gaat vergezeld van een toelichting. De toelichting geeft een duidelijk beeld van het bestemmingsplan en van de daaraan ten grondslag liggende gedachten maar maakt geen deel uit van het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan.
1.2
Ligging van het plangebied
1.2.1
Ligging
Het plangebied ligt aan de Oude Rijksweg 683, in het zuidelijke deel van de bebouwde kom van de kern Rouveen. Kadastraal is het plangebied bekend als gemeente Staphorst, sectie AP, nummers 374 en 483. In afbeelding 1.2 is de ligging van het plangebied weergegeven ten opzichte van de directe omgeving. De rode cirkel en omlijning geeft het plangebied indicatief weer.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
6
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
Afbeelding 1.2
Ligging van het plangebied in de kern Rouveen en ten opzichte van de directe omgeving (Bron: Atlas van Overijssel)
1.3
Vigerende planologische situatie
1.3.1
Algemeen
Het plangebied ligt binnen de begrenzing van het bestemmingsplan "De Streek" van de gemeente Staphorst. Dit bestemmingsplan is op 11 juni 2013 door de gemeenteraad van de gemeente Staphorst vastgesteld. Op 9 juli 2019 is het veegplan “De Streek, Veegplan” vastgesteld. Op afbeelding 1.3 is een uitsnede van de verbeelding behorend bij het geldend bestemmingsplan opgenomen. Het plangebied is indicatief weergegeven met de rode lijn.
Afbeelding 1.3
Uitsnede geldend bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” (Bron: Ruimtelijkeplannen.nl)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
7
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld 1.3.2
Beschrijving bestemming en aanduiding
Het plangebied heeft op basis van het geldende bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” de bestemming ‘Agrarisch met waarden’ en ‘Wonen – 1‘ met een bouwvlak. Daarnaast gelden ter plaatse van het gehele plangebied de dubbelbestemmingen ‘Waarde – Beschermd dorpsgezicht’ en ‘Waarde – Archeologie 3’. In het noordelijke deel van het plangebied geldt daarnaast nog de dubbelbestemming ‘Waarde – Steeg’. Agrarisch met waarden De voor ‘Agrarisch met waarden’ aangewezen gronden zijn onder andere bestemd voor agrarische bedrijven. In voorliggend geval is uitsluitend een kleinschalig agrarisch bedrijf toegestaan. Ter plaatse is uitsluitend het bestaande aantal agrarische bedrijven en bedrijfswoningen toegestaan. Ingevolge de bouwregels is bepaald dat gebouwen en overkappingen uitsluitend zijn toegestaan binnen een bouwvlak. Wonen – 1 De voor ‘Wonen – 1’ aangewezen gronden zijn onder meer bestemd voor wonen al dan niet in combinatie met nevenactiviteiten, tuinen en erven en daarbijbehorende voorzieningen. Hoofdgebouwen zijn uitsluitend binnen een bouwvlak toegestaan. Het aantal woningen mag niet meer dan het bestaande aantal bedragen. De gooten bouwhoogte van een hoofdgebouw mogen maximaal respectievelijk 3 en 10 meter bedragen.
Waarde – Archeologie 3 De voor ‘Waarde – Archeologie 3’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemmingen, mede bestemd voor het behoud van hoge archeologische verwachtingswaarde. Waarde – Beschermd dorpsgezicht De voor ‘Waarde – Beschermd dorpsgezicht’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor behoud, herstel en versterking van het karakteristieke dorpsgezicht (De Streek), zoals dat is verwoord in de ‘Aanwijzing dorpsgezicht d.d. 18 oktober 1993’ en het document ‘Staphorst een eigen wereld’. Waarde – Steeg De voor ‘Waarde – Steeg’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere door voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor verkeers- en verblijfsdoeleinden ten behoeve van de ontsluiting van aanliggende erven. Het is verboden te bouwen binnen deze bestemming.
1.4
Volledige beschrijving strijdigheden met vigerend bestemmingsplan
Het realiseren van een dubbele woning op de gewenste locatie is niet mogelijk, aangezien ter plaatse geen bouwlak aanwezig is en maximaal één woning is toegestaan. Daarnaast dient het noordwestelijke deel te worden voorzien van een woonbestemming, zodat deze gronden in gebruik genomen kunnen worden ten behoeve van de woonfunctie. Het voorliggende bestemmingsplan voorziet in de gewenste juridisch planologische kaders om de voorgenomen ontwikkeling mogelijk te maken.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
8
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
1.5
Leeswijzer
Na deze inleiding wordt in hoofdstuk 2 ingegaan op historisch geografische beschrijving van het plangebied en zijn omgeving. In hoofdstuk 3 wordt ingegaan op de door de gemeente gegeven randvoorwaarden aan het initiatief. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op de verbetering van de ruimtelijke kwaliteit als gevolg van het initiatief. Concreet wordt ingegaan op de gebruikswaarde, belevingswaarde en toekomstwaarde. In hoofdstuk 5 wordt ingegaan op het beleidskader. Hierin wordt het beleid van het Rijk, provincie Overijssel en de gemeente Staphorst beschreven. In hoofdstuk 6 passeren alle relevante milieu- en omgevingsthema's de revue. Hoofdstuk 7 bevat de sociale component van het plan. In de hoofdstukken 8 en 9 wordt respectievelijk ingegaan op de uitvoerbaarheid en de juridische aspecten/planverantwoording van het project. Hoofdstuk 10 gaat in op de handhaafbaarheid van het plan.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
9
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
HOOFDSTUK 2 2.1
HISTORISCH-GEOGRAFISCHE BESCHRIJVING PLANGEBIED EN OMGEVING
Bestaande situatie
Het plangebied ligt aan de Oude Rijksweg 683 in de kern Rouveen. De locatie ligt aan het bestaande karakteristieke bebouwingslint De Streek. De functionele structuur van de directe omgeving bestaat voornamelijk uit kleinschalige (agrarische) bedrijvigheid en wonen. Aan de noord- en oostzijde wordt het plangebied door woonpercelen begrensd. Ten zuiden en westen vormen agrarische gronden de begrenzing. Het plangebied zelf betreft een woonperceel met daarop een vrijstaande woning met vrijstaand bijgebouw. De bestaande woning ligt op circa 5 meter van de achterliggende woning (Oude Rijksweg 685-685B). Rondom de bebouwing is erfverharding aanwezig. De overige gronden zijn hoofdzakelijk onbebouwd en in gebruik als tuin. De ligging en begrenzing van het plangebied wordt weergegeven in afbeelding 2.1. Het plangebied is hierbij indicatief weergegeven met de rode lijn. Voor de exacte begrenzing wordt verwezen naar de verbeelding. In afbeelding 2.2 is een straatbeeld van de huidige situatie van het plangebied opgenomen. Afbeelding 2.3 laat de korte afstand tot de achterliggende woning zien.
Afbeelding 2.1
Huidige situatie ter plaatse van het plangebied (Bron: Provincie Overijssel)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
10
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
Afbeelding 2.2
Straatbeeld huidige situatie gezien vanaf de Oude Rijksweg (Bron: Google Streetview)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
11
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
Afbeelding 2.3
2.2
Foto situatie ten opzichte van achterliggende woning (Bron: Atelier Jan)
Ontstaansgeschiedenis (De Streek)
De Streek is een bebouwingslint van circa 12 kilometer. Het lint kent een bijzondere ruimtelijke karakteristiek en bebouwingskarakteristiek, waarvan de oorsprong in de ontginning van het gebied ligt. Het lint ligt tussen Lichtmis en Halfweg. Staphorst en Rouveen zijn als gevolg van de ontginning van het gebied ontstaan en maken voor een deel onderdeel uit van het lint. In het noorden is het huidige Staphorst ontstaan als een verdichting rondom de kerk van Staphorst. Het huidige Rouveen is zuidelijker ontstaan als verdichting rondom de kerk in Rouveen. Beide dorpen werden al in schriften van de dertiende eeuw genoemd, maar lagen toen westelijker. Het huidige lint wordt in de volksmond ook wel 'De Diek' of 'De Streek' genoemd. Kenmerkend voor het lint is de boogvorm; een directe afgeleide van de vorm van de ontginningsbasis zoals hiervoor beschreven. Opvallend is de verdraaiing van de perceelsrichting ten opzichte van de weg: in Staphorst staat deze vrijwel haaks op de weg terwijl verder naar het zuiden, in Rouveen, de verkavelingsrichting onder een scherpe hoek staat met de weg. Ook de boerderijen staan hier niet haaks op de weg maar volgen de richting van de percelen. Een verklaring hiervoor kan zijn dat de Staphorster kolonisten al verder veeninwaarts waren dan de Rouveners.
Vanuit de ontginningsbasis (De Wijk) is te zien dat de vier slagen van Staphorst in vrijwel een rechte lijn naar het zuidoosten lopen. De slagen van Rouveen daarentegen worden, door de beperkte ruimte naar achter toe, gedwongen hun perceelsrichting keer op keer bij te stellen. De belangrijkste structurele kenmerken van De Streek zijn gelegen in de reeds uit de zestiende eeuw daterende combinatie van een patroon van vrijwel parallelle langgerekte perceelsgrenzen met een enigszins gebogen, enkele kilometers lange bebouwingsas (Oude Rijksweg). Hierdoor voegen de ontsluitingswegen naar het achterliggende agrarische gebied zich in deze ruimtelijke hoofdstructuur. De lintbebouwing, waarbij boerderijen vlak naast en achter elkaar aan de bebouwingsas liggen in de richting van de percelering is daarbij eveneens een belangrijke karakteristiek. Aangrenzende erven worden ontsloten door een gemeenschappelijke BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
12
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld toegangsweg (stegen). De hoge beeldkwaliteit van de agrarische bebouwing, waaronder meer dan 300 beschermde monumenten levert een belangrijke bijdrage aan het cultuurhistorisch waardevolle karakter van De Streek. Het ruimtelijk beeld wordt behalve door de bebouwing in de belangrijke mate bepaald door de erfbeplanting en de houtsingels op de perceelsgrenzen tussen en direct achter de bebouwing waardoor een ruimtelijke beslotenheid is ontstaan die waar het bebouwingslint plaatselijk transparant of onderbroken is, markante contrasten oplevert met het open agrarisch gebied. In de kern Rouveen en Staphorst is de historische samenhang met het achterliggende landschap plaatselijk verdwenen door naoorlogse nieuwbouw en wegaanleg. De hiervoor genoemde ruimtelijke kenmerken zijn zichtbaar in afbeelding 2.4.
Afbeelding 2.4
2.3
De Streek (Bron: Gemeente Staphorst)
Hydrologie
In het plangebied is geen oppervlaktewater aanwezig. Het maaiveld bevindt zich op circa één meter boven NAP. Het eerste watervoerende pakket bestaat uit zandige afzettingen behorend tot de formaties van Twente, Kreftenheye, Drente, Urk, Enschede en Harderwijk. Tevens komen in dit pakket kleiige afzettingen voor van het
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
13
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld Emien en Holsteinien. De dikte van het eerste watervoerende pakket bedraagt circa 20 tot 80 meter. Het doorlatend vermogen bedraagt 1880 m2 /dag. Onder het eerste watervoerende pakket bevindt zich een scheidende laag welke in hoofdzaak wordt gevormd door een kleilaag, behorend tot de Formatie van Tegelen. De dikte varieert van enkele meters tot circa 25 meter. Het tweede watervoerend pakket wordt gevormd door fijn zandige, slibhoudende marien pliocene zanden. Tevens bevinden zich grof zandige lagen in het tweede watervoerende pakket. De afzettingen behoren voornamelijk tot de Formaties van Scheemda, Maassluis en Harderwijk. De ondoorlatende basis bevindt zich op circa 200 meter min maaiveld en wordt gevormd door de kleiige afzettingen behorend tot de formatie van Breda. Het freatische grondwater stroomt in westelijke richting. Het plangebied bevindt zich niet in een waterwingebied of grondwaterbeschermingsgebied. Er bevinden zich in de omgeving diverse afwateringssloten.
2.4
Landschaps- en natuurwaarden
Het plangebied ligt in De Streek. In het plangebied en de directe omgeving zijn geen gronden gelegen die onderdeel uitmaken van het Natuurnetwerk Nederland (NNN) of van Natura 2000-gebieden. Wel zijn er bijzondere landschappelijke kenmerken aanwezig. Het beschermde gezicht geeft veel aandacht aan het lint; de Streek, en dan met name aan de boerderijen als bijzondere elementen. Het beschermde gezicht heeft minder aandacht voor het landschap. Landschap en lint zijn in Staphorst echter onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het lint vormt in feite de ‘versteende’ structuur van het landschap. De relatie tussen lint en landschap is onderbelicht. Juist de versmelting van die twee vormt een wezenlijke karakteristiek van Staphorst. De elzensingels; het doorlopen van de singelbeplanting tot in het lint; de structuur van dwarswegen haaks op het lint; de doorzichten naar het achterland; de ontsluiting van het landschap en de sporen uit het verleden vormen essentiële aspecten van Staphorst.
2.5
Archeologie en cultuurhistorie
Het plangebied is gelegen in het cultuurhistorische bebouwingslint van ‘De Streek’. In paragraaf 2.2 is uitgebreid op de cultuurhistorische kenmerken van De Streek lint ingegaan. Het plangebied ligt in een gebied waar een archeologische verwachting geldt. Het plangebied is voorzien van een archeologische dubbelbestemming (Waarde – Archeologie 3).
2.6
Stedenbouwkundige waarden
Het plangebied ligt binnen De Streek. Het gebied kent bijzondere stedenbouwkundige waarden. De Streek kent grotendeels een dichte bebouwingsstructuur van monumentale boerderijen die een sterke architectonische verwantschap hebben. De streek omvat samengevat de volgende kenmerkende waarden: • • • • •
het verkavelingspatroon van de percelen, waaronder mede begrepen het water- en wegenpatroon en de groenstructuur in de vorm van singelbeplanting; de stegen (erfontsluitingswegen) bestraat met klinkers; de architectuur van gebouwen, zoals de forse Staphorsterboerderij (type Hallehuis) en nieuwere bebouwing die qua schaal, situering en bouwstijl past in het historische bebouwingsbeeld; de plaatsing van gebouwen op de percelen achter elkaar, op wisselende afstanden en bijna altijd met de nok in het verlengde van aanliggende steeg; de verspringingen in de rooilijn van de voorgevels van boerderijen die zijn gericht op de Gemeenteweg en de Oude Rijksweg;
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
14
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld •
de groenstructuur voor de rooilijn en de daartussen liggende open groengebieden, alsmede de beplanting op en rondom erven die bijdraagt aan het besloten karakter van het dorp en de afgrenzing naar het buitengebied.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
15
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
HOOFDSTUK 3 3.1
GEMEENTELIJKE RANDVOORWAARDEN AAN HET INITIATIEF
Het initiatief
Hierna wordt ingegaan op de geldende eisen en hoe hiermee is omgegaan in het kader van het initiatief. De voorgenomen ontwikkeling betreft de sloop van de bestaande bebouwing en het realiseren van een nieuwe, dubbele woning met bijgebouwen. De te realiseren dubbele woning wordt dichter bij de Oude Rijksweg gesitueerd. Het bouwrecht van de bestaande woning wordt dus verplaatst. De voorgenomen ontwikkeling kan mogelijk gemaakt worden met behulp van stap 2 van het transformatiebeleid van de gemeente Staphorst. Het belangrijkste uitgangspunt van stap 2 (Open plekken beleid) is dat één (dubbele) woning mogelijk wordt gemaakt op basis van de voorwaarden die in de ‘Beleidsnota Open plekken beleid Staphorst, 5e wijziging’ staan. Hoewel er feitelijk geen sprake is van een open plek, wordt wel zoveel mogelijk bij de uitgangspunten van het open plekken beleid aangesloten. Het voorliggende plan gaat uit van het realiseren van één dubbele woning aan de Oude Rijksweg, waarbij de bestaande woning wordt gesloopt. De in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling voldoet aan de beleidskaders. Kortheidshalve wordt verwezen naar paragraaf 5.3 waar getoetst wordt aan het relevante gemeentelijke beleid, waaronder het ‘Transformatiebeleid’ en de ‘Beleidsnotitie Open plekken Staphorst, 5e Wijziging’.
Het plangebied zal op verantwoorde wijze worden vormgegeven waarbij rekening wordt gehouden met de historische contact van het bebouwingslint en de overgang van de erven naar het landschap. Bij de uitwerking van de planontwikkeling wordt rekening gehouden met het waardevolle karakter van de Streek. Zowel qua positionering van de bebouwing als het stedenbouwkundige ontwerp (materialisering, kleurstelling etc.).
3.2
Beeldkwaliteitseisen
Voor transformatielocaties in de Streek gelden specifieke beeldkwaliteitseisen. Deze eisen zijn opgenomen in de beleidsnota Open plekken Staphorst, 5e wijziging. Voorliggend plan voldoet aan deze eisen. De eisen zijn hierna weergegeven: •
•
•
Afmetingen van het perceel: Nieuwbouw is alleen mogelijk op een plek die voldoende maat heeft waardoor voldoende afstand tot de bestaande bebouwing kan worden verkregen. Afstand tot de weg: Er moet voldoende afstand tot de Oude Rijksweg / Gemeenteweg worden gehouden, waarbij het kenmerkende beeld van een wisselende afstand tot de weg, met soms royale voorterreinen/voortuinen, behouden moet blijven. Voor de afstand tot de weg geldt een richtlijn van 15 meter. De nieuwbouw dient te passen binnen het lint: De nieuw te bouwen panden dienen qua positionering op de kavel, hoofdvorm, nokrichting, goothoogte en gevelindeling aan te sluiten bij de Staphorster boerderij. Voorwaarden voor nieuwbouw zijn: o o o o o o
Positionering van de nieuwbouw: zichtlijnen naar achterliggende monumentale boerderijen en het landelijk gebied dienen gehandhaafd te blijven; Bebouwing schuin achter elkaar plaatsen, hierdoor blijft de zichtbaarheid van de verschillende rijen gewaarborgd; Nokrichting in het verlengde van de kavelstructuur; Gevelbreedte tussen de 8 tot 15 meter, voorkeur gaat uit naar een gevelbreedte tussen de 10 en de 12 meter; Gevellengte minimaal twee maal de gevelbreedte; Goothoogte tussen de 2 en 2,5 meter. Bij de deuren kan plaatselijk een hogere goothoogte worden gehanteerd, vanuit cultuurhistorisch oogpunt gaat de voorkeur uit naar een goothoogte van circa 2,1 meter; BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
16
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld o o
o o o o o o o o
3.3
Nokhoogte tussen de 7 en 8 meter; Oppervlakte aan bijgebouwen dient te worden afgestemd op de inhoudsmaat van de nieuwbouw, maar bedraagt afhankelijk van de inhoud van het hoofdgebouw, maximaal 200 m2 (overeenkomstig het huidige vrijstellingenbeleid van de gemeente voor bijgebouwen bij voormalige boerderijen aan de streek); Middels een inrichtingsplan wordt aangegeven hoe de bijgebouwen worden verdeeld over de woningen. Ook wordt hierin aangegeven welk gedeelte van het perceel wordt verhard en hoe het parkeren is geregeld; Niet altijd kan het bijgebouw in één bouwmassa / volume met het hoofdgebouw worden ondergebracht; wanneer dit niet mogelijk is dient het bijgebouw qua vorm en materialisering aan te sluiten bij omliggende bebouwing; Verlening van een recht van overpad door eigenaren van de steeg is, voor zover van toepassing, een voorwaarde om medewerking te verlenen; Eventueel dienen er voorzieningen te worden aangelegd om voldoende bluswater te garanderen; Waar nu al meer dan vier boerderijen (gebouwen) achter elkaar aan de steeg staan, is geen mogelijkheid meer aanwezig om in deze steeg een open plek in te vullen; Er mag geen nieuwe steeg worden gecreëerd ten behoeve van het invullen van een open plek.
De nieuwe woning moet zich voegen aan de bestaande infrastructuur; De open plekken gelegen direct aan de Oude Rijksweg of de Gemeenteweg zijn uitgesloten van bebouwingsmogelijkheden; De nieuw te realiseren woning dient aansluitend aan de voorliggende (woon) bebouwing gerealiseerd te worden;
Ruimtelijke en landschappelijke inpassing
Voor transformatielocaties in de Streek gelden eisen ten aanzien van ruimtelijke en landschappelijke inpassing. Het landschap Het landschap en de Streek zijn nauw met elkaar verbonden. Op het schaalniveau van het landschap spelen de volgende zaken: • • •
het versterken en verbeteren van de karakteristieke beplantingsstructuur; het versterken van de recreatieve betekenis; het leesbaar maken en houden van de geschiedenis van het landschap.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
17
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
Afbeelding 3.1
Perspectief voor het landschap (Bron: Gemeente Staphorst)
De Streek De bijzondere bebouwingsstructuur in ‘De Streek’ moet gewaarborgd blijven. Dit betekent echter niet dat er geen ruimte voor nieuwe ontwikkelingen zou zijn. Wanneer nieuwe ontwikkelingen zodanig worden ingepast dat zij zich voegen naar de kenmerkende structuur kunnen zij juist een verrijking en versterking van deze kwaliteit betekenen. Binnen de Streek wordt, in beperkte mate, ruimte gezien voor het ontwikkelen van nieuwe woningen. Daarmee is niet iedere ‘open’ locatie automatisch een ‘bouwlocatie’. De nieuwbouw dient zich echter nadrukkelijk te voegen binnen het bestaande ensemble. Hiervoor gelden specifieke ‘spelregels’.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
18
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
Afbeelding 3.2
Perspectief voor de Streek (Bron: Gemeente Staphorst)
Het beschermde gezicht geeft veel aandacht aan het lint; de Streek, en dan met name aan de boerderijen als bijzondere elementen. Het beschermde gezicht heeft minder aandacht voor het landschap. Landschap en lint zijn in Staphorst echter onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het lint vormt in feite de ‘versteende’ structuur van het landschap. De relatie tussen lint en landschap is onderbelicht. Juist de versmelting van die twee vormt een wezenlijke karakteristiek van Staphorst. De elzensingels; het doorlopen van de singelbeplanting tot in het lint; de structuur van dwarswegen haaks op het lint; de doorzichten naar het achterland; de ontsluiting van het landschap en de sporen uit het verleden vormen essentiële aspecten van Staphorst. In afbeelding 3.3 wordt weergegeven op welken wijze de erfinrichting, in relatie tot de ‘versteende’ structuur in de Streek dient plaats te vinden.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
19
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
Afbeelding 3.3
Erfinrichting in de Streek (Bron: Gemeente Staphorst)
Het erf zal op een verantwoorde wijze worden vormgegeven waarbij rekening is gehouden met de historische context van het bebouwingslint. Bij de uitwerking de planontwikkeling is rekening gehouden met het waardevolle karakter van de Streek. Zowel qua positionering van de bebouwing, de landschappelijke inpassing als het stedenbouwkundige ontwerp (materialisering, kleurstelling en dergelijke) wordt voldaan aan het beleidsdocument “Staphorst een eigen wereld”.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
20
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
HOOFDSTUK 4
VERBETERING RUIMTELIJKE KWALITEIT ALS GEVOLG VAN HET INITIATIEF
Ruimtelijke meerwaarde is de mate waarin tegemoet wordt gekomen aan de gebruikswaarde, belevingswaarde en toekomstwaarde.
4.1
Gebruikswaarde
Wat betreft de gebruikswaarde wordt gesteld dat in dit geval een dubbele woning wordt gerealiseerd, waarbij de afstand tot de achterliggende woning wordt vergroot. De gebruikswaarde wordt hiermee voor beide percelenverbeterd.
4.2
Belevingswaarde
Deze meerwaarde wordt gevormd door het terugbrengen van een aantal cultuurhistorische elementen in het ontwerp. De bebouwing zal qua vorm, maatvoering en uitstraling aansluiten bij de kenmerken van De Streek. Hierdoor worden de cultuurhistorische aspecten opnieuw zichtbaar en herkenbaar gemaakt. Het realiseren van deze gebouwen zal de herinnering aan het verleden levendig houden. Daarnaast wordt het plangebied landschappelijk ingepast. De belevingswaarde neemt met voorliggende ontwikkeling dan ook toe.
4.3
Toekomstwaarde (duurzaamheid)
Met het bouwen van een dubbele woning wordt voorzien in een vervolgfunctie met toekomstwaarde. De woningen zullen voldoen aan de meest recente eisen op het gebied van duurzaamheid. Conform de huidige eisen zullen de nieuwe woningen gasloos worden gebouwd. De toekomstwaarde van het perceel stijgt dan ook ten opzichte van de huidige situatie.
4.4
Conclusie
Als gevolg van het initiatief worden de gebruiks-, belevings- en toekomstwaarde van het plangebied verbeterd. In totaliteit wordt gesteld dat de ontwikkeling meer grandeur geeft aan De Streek en hierbij recht doet aan het verleden.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
21
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
HOOFDSTUK 5
BELEIDSKADER
Dit hoofdstuk beschrijft, voor zover van belang, het rijks-, provinciaal- en gemeentelijk beleid. Naast de belangrijkste algemene uitgangspunten worden de specifieke voor dit plangebied geldende uitgangspunten weergegeven.
5.1
Rijksbeleid
5.1.1
Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte
5.1.1.1 Algemeen De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte is op 13 maart 2012 vastgesteld. De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) geeft een totaalbeeld van het ruimtelijk- en mobiliteitsbeleid op rijksniveau en vervangt de Nota Ruimte, de Structuurvisie Randstad 2040, de Nota Mobiliteit, de MobiliteitsAanpak en de Structuurvisie voor de Snelwegomgeving. Tevens vervangt het een aantal ruimtelijke doelen en uitspraken in onder andere de Agenda Landschap en de Agenda Vitaal Platteland. Daarmee wordt de SVIR het kader voor thematische of gebiedsgerichte uitwerkingen van rijksbeleid met ruimtelijke consequenties. 5.1.1.2 Opgaven van nationaal belang In de SVIR heeft het Rijk drie rijksdoelen om Nederland concurrerend, bereikbaar, leefbaar en veilig te houden voor de middellange termijn (2028): • • •
Het vergroten van de concurrentiekracht van Nederland door het versterken van de ruimtelijkeconomische structuur van Nederland; Het verbeteren, instandhouden en ruimtelijk zekerstellen van de bereikbaarheid waarbij de gebruiker voorop staat; Het waarborgen van een leefbare en veilige omgeving waarin unieke natuurlijke en cultuurhistorische waarden behouden zijn.
Voor de drie rijksdoelen worden de 13 onderwerpen van nationaal belang benoemd. Hiermee geeft het Rijk aan waarvoor het verantwoordelijk is en waarop het resultaten wil boeken. Buiten deze nationale belangen hebben decentrale overheden beleidsvrijheid. De drie hoofddoelen van het ruimtelijk en mobiliteitsbeleid kennen nationale opgaven die regionaal neerslaan. Opgaven van nationaal belang in Oost-Nederland (de provincies Gelderland en Overijssel) zijn: •
•
• •
Het waar nodig verbeteren van de internationale achterlandverbindingen (weg, spoor en vaarwegen) die door Oost Nederland lopen. Dit onder andere ten behoeve van de mainports Rotterdam en Schiphol; Het formuleren van een integrale strategie voor het totale rivierengebied van Maas en Rijntakken (Waal, Nederrijn, Lek en de IJssel, deelprogramma rivieren van het Deltaprogramma) en de IJsselvechtdelta (deelprogramma’s zoetwater en rivieren) voor waterveiligheid in combinatie met bereikbaarheid, ruimtelijke kwaliteit, natuur, economische ontwikkeling en woningbouw; Het tot stand brengen en beschermen van de (herijkte) EHS (het NNN), inclusief de Natura 2000 gebieden (zoals de Veluwe); Het robuust en compleet maken van het hoofdenergienetwerk (380 kV), onder andere door het aanwijzen van het tracé voor aansluiting op het Duitse hoogspanningsnet.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
22
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld 5.1.1.3 Ladder voor duurzame verstedelijking In de SVIR is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Teneinde een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen ‘bestaand stedelijk gebied’ en ‘stedelijke ontwikkeling’. In de Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’.
stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.´ Bij het beschrijven van de behoefte dient te worden uitgegaan van het saldo van de aantoonbare vraag naar de voorgenomen ontwikkeling (de komende tien jaar, zijnde de looptijd van het bestemmingsplan) verminderd met het aanbod in planologische besluiten, ook als het feitelijk nog niet is gerealiseerd (harde plancapaciteit). 5.1.2
Toetsing van het initiatief aan de uitgangspunten in het rijksbeleid
De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte laat zich niet specifiek uit over dergelijke lokale ontwikkelingen. De voorgenomen ontwikkeling raakt geen rijksbelangen als opgenomen in de structuurvisie. Wat betreft de 'Ladder voor duurzame verstedelijking' wordt opgemerkt dat deze van toepassing is bij nieuwe stedelijke ontwikkelingen (3.1.6 Bro). Het begrip 'stedelijke ontwikkeling' wordt in Bro 1.1.1. als volgt gedefinieerd: stedelijke ontwikkeling: ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen. Uit Afdelingsjurisprudentie blijkt dat de vraag wanneer sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling in grote mate casuïstisch wordt beantwoord. Zo heeft de Afdeling uitgemaakt dat de bouw van 11 woningen niet als stedelijke ontwikkeling wordt gezien. De raad is van oordeel dat gelet het aantal woningen dat het plan mogelijk maakt, het plan niet voorziet in een woningbouwlocatie of andere stedelijke ontwikkeling als bedoeld in artikel 1.1.1 eerste lid, aanhef en onder i van het Bro. Artikel 3.1.6, tweede lid, van het Bro is dan ook niet van toepassing (ABRvS 16 september 2015; ECLI:NL:RVS:2015:2921). De in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling voorzien in het toevoegen van één wooneenheid.
Gelet op het vorenstaande is de ladder voor duurzame verstedelijking dan ook niet van toepassing. Geconcludeerd wordt dat er geen sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling in het kader van de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’ en het Rijksbeleid zich verder niet verzet tegen de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling.
5.2
Provinciaal beleid
Het provinciaal beleid is verwoord in tal van plannen. Het belangrijkste plan betreft de Omgevingsvisie Overijssel, welke is verankerd in de Omgevingsverordening.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
23
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld 5.2.1
Omgevingsvisie Overijssel
De Omgevingsvisie is een integrale visie waarin de beleidsambities en doelstellingen staan die van provinciaal belang zijn voor de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van Overijssel. Het uitgangspunt is gericht op het jaar 2030. De visie biedt kaders in de vorm van ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Daarbinnen krijgen gemeenten, waterschappen, maatschappelijke organisaties en andere initiatiefnemers mogelijkheden om ruimtelijke ontwikkelingen te realiseren. De opgaven en kansen waar de provincie Overijssel voor staat, zijn verwerkt in centrale beleidsambities voor negen beleidsthema's. Deze beleidsthema's worden benaderd vanuit de overkoepelende rode draden duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit. • • •
5.2.2
Duurzame ontwikkeling voorziet in de behoefte van de huidige generatie, zonder voor toekomstige generaties de mogelijkheden in gevaar te brengen om ook in hun behoeften te voorzien. Ruimtelijke kwaliteit is datgene wat de ruimte geschikt maakt en houdt voor wat voor mens, plant en dier belangrijk is. Ruimtelijke kwaliteit gaan vooral over 'goed': mooi, functioneel en toekomstbestendig. Sociale kwaliteit gaat over het welzijn of 'goed voelen' van de mens. In de omgevingsvisie gaat het over het welzijn van de mens in relatie tot de fysieke leefomgeving. Omgevingsverordening Overijssel
De provincie beschikt over een palet aan instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. Het gaat er daarbij om steeds de meest optimale mix van instrumenten toe te passen, zodat effectief en efficiënt resultaat wordt geboekt voor alle ambities en doelstellingen van de Omgevingsvisie. De keuze voor inzet van deze instrumenten is bepaald aan de hand van een aantal criteria. In de Omgevingsvisie is bij elke beleidsambitie een realisatieschema opgenomen waarin is aangegeven welke instrumenten de provincie zal inzetten om de verschillende onderwerpen van provinciaal belang te realiseren. Eén van de instrumenten om het beleid uit de Omgevingsvisie te laten doorwerken is de Omgevingsverordening Overijssel. De Omgevingsverordening is het provinciaal juridisch instrument dat wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch geborgd is. 5.2.3
Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel
De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn in de Omgevingsvisie Overijssel geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Om de ambities van de provincie waar te maken, bevat de Omgevingsvisie een uitvoeringsmodel. Dit model is gebaseerd op drie niveaus, te weten: 1. 2. 3.
Of - generieke beleidskeuzes; Waar - ontwikkelingsperspectieven; Hoe - gebiedskenmerken.
Deze begrippen worden hieronder nader toegelicht. 5.2.3.1 Of - generieke beleidskeuzes Generieke beleidskeuzes zijn keuzes die bepalend zijn voor de vraag of ontwikkelingen nodig dan wel mogelijk zijn. In deze fase wordt beoordeeld of er sprake is van een maatschappelijke opgave. Of een initiatief mogelijk is, wordt onder andere bepaald door generieke beleidskeuzes van EU, Rijk of provincie. Denk aan beleidskeuzes om basiskwaliteiten als schoon drinkwater en droge voeten te garanderen. Andere generieke beleidskeuzes betreffen het voorkomen van overaanbod van bijvoorbeeld woningbouw- en kantoorlocaties.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
24
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld Ook wordt in deze fase de zgn. Overijsselse ladder voor duurzame verstedelijking gehanteerd. Deze Overijsselse ladder geeft een nadere invulling aan de vraag hoe de behoefte moet worden bepaald, zowel in de stedelijke als in de groene omgeving, en op welke wijze de regionale afstemming vorm gegeven moet worden. Integraliteit, toekomstbestendigheid, concentratiebeleid, (boven)regionale afstemming en zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik zijn beleidskeuzes die invulling geven aan de Overijsselse ladder voor duurzame verstedelijking. Voor specifieke gebieden in Overijssel geldt dat niet alle initiatieven mogelijk zijn. Dit heeft te maken met zwaarwegende publieke belangen, gebiedsspecifieke beleidskeuzes om de zwaarwegende publieke belangen te borgen, zijn: reservering voor waterveiligheid en beperking wateroverlast, drinkwater/grondwaterbeschermingsgebieden, het Natuurnetwerk Nederland (NNN), de Nationale Landschappen en het provinciaal routenetwerk transport gevaarlijke stoffen. 5.2.3.2 Waar - ontwikkelingsperspectieven Als uit de beoordeling in het kader van de generieke beleidskeuzes blijkt dat de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling aanvaardbaar is, vindt een toets plaats aan de ontwikkelingsperspectieven.
In de Omgevingsvisie is een spectrum van zes ontwikkelperspectieven beschreven voor de groene en stedelijke omgeving. Met dit spectrum geeft de provincie ruimte voor het realiseren van de in de visie beschreven beleids- en kwaliteitsambities. De ontwikkelperspectieven geven richting aan wat waar ontwikkeld zou kunnen worden. Daar waar generieke beleidskeuzes een geografische begrenzing hebben, zijn ze consistent doorvertaald in de ontwikkelingsperspectieven. De ontwikkelingsperspectieven zijn richtinggevend en bieden de nodige flexibiliteit voor de toekomst. 5.2.3.3 Hoe - gebiedskenmerken Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch cultuurlandschap, stedelijke laag en laag van de beleving) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het is de vraag ‘hoe’ een ontwikkeling invulling krijgt. Aan de hand van de drie genoemde niveaus kan worden bezien of een ruimtelijke ontwikkeling mogelijk is en er behoefte aan is, waar het past in de ontwikkelingsvisie en hoe het uitgevoerd kan worden. Afbeelding 5.1 geeft dit schematisch weer.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
25
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
Afbeelding 5.1
5.2.4
Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel (Bron: Provincie Overijssel)
Toetsing van het initiatief aan het Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel
Indien het concrete initiatief wordt getoetst aan het Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel ontstaat globaal het volgende beeld. 5.2.4.1 Of - generieke beleidskeuzes Bij de afwegingen in de eerste fase “generieke beleidskeuzes” wordt opgemerkt dat sprake is van een binnenstedelijke woningbouwontwikkeling. In voorliggende geval zijn met name artikel 2.1.3, artikel 2.2.2, lid 1, artikel 2.11.2 en artikel 2.14.4 van de Omgevingsverordening Overijssel van belang. Hierna wordt nader ingegaan op de genoemde artikelen. Artikel 2.1.3: Zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik Bestemmingsplannen voorzien uitsluitend in stedelijke ontwikkelingen die een extra ruimtebeslag door bouwen en verharden leggen op de groene omgeving wanneer aannemelijk is gemaakt: •
•
dat er voor deze opgave in redelijkheid geen ruimte beschikbaar is binnen het bestaande bebouwd gebied en de ruimte binnen het bestaand bebouwd gebied ook niet geschikt te maken is door herstructurering en/of transformatie; dat mogelijkheden voor meervoudig ruimtegebruik binnen het bestaand bebouwd gebied optimaal zijn benut.
In de Omgevingsverordening Overijssel is het begrip ‘groene omgeving’ nader gedefinieerd als: de gronden die niet vallen onder bestaand bebouwd gebied. In de Omgevingsverordening Overijssel is het begrip ‘bestaand bebouwd gebied’ nader gedefinieerd als: de gronden die benut kunnen worden voor stedelijke functies op grond van geldende bestemmingsplannen en op grond van voorontwerp-bestemmingsplannen voor zover de provinciale diensten daarover schriftelijk een BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
26
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld positief advies hebben uitgebracht in het kader van het vooroverleg als bedoeld in artikel 3.1.1 Bro/artikel 10 BRO. Toetsing van het initiatief aan artikel 2.1.3 van de Omgevingsverordening Overijssel In voorliggend geval is sprake van een herontwikkeling binnen het bestaand bebouwd gebied. Ter plaatse is sprake van een ontwikkeling die zowel functioneel als ruimtelijk c.q. stedenbouwkundig passend is. De ontwikkeling is in overeenstemming met artikel 2.1.3. van de Omgevingsverordening Overijssel. Artikel 2.2.2 lid 1: Realisatie nieuwe woningen 1.
Bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen als bedoeld in artikel 2.1 lid 1 onder c van de Wabo, voorzien uitsluitend in de mogelijkheid tot het realiseren van nieuwe woningen als de behoefte daaraan is aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw.
De van belang zijnde begrippen in het kader van artikel 2.2.2 zijn hierna opgenomen: • • •
•
•
Nieuwe woningen: te realiseren woningen, waarvoor nog geen omgevingsvergunning is afgegeven Actueel onderzoek woningbouw: door de raad vastgesteld onderzoek waarin de behoefte van de gemeente aan nieuwe woningen is onderbouwd op basis van de regionale behoefte woningbouw, markt- en vastgoedanalyses en andere relevante gegevens. Regionale behoefte woningbouw: door Gedeputeerde Staten vastgestelde provinciale analyse waarin de regionale behoefte aan nog te realiseren woningen is onderbouwd op basis van provinciale behoefteprognoses. Woonafspraken: bestuurlijke afspraken tussen provincie Overijssel en gemeenten over onder meer doelgroepen, wonen en zorg, stedelijke vernieuwing, toekomstbestendigheid bestaande voorraad, programmeren en zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik en bijbehorende programmeringsdocumenten, zoals voor een aangegeven periode zijn gemaakt. Regio: de gemeenten die onderdeel uitmaken van de samenhangende woningmarkt die bediend wordt met de woningbouwmogelijkheden die een gemeente biedt.
In artikel 2.2.3 lid 1 van de Omgevingsverordening wordt onder actueel onderzoek woningbouw verstaan: onderzoek wat eens in de 2 jaar wordt geactualiseerd. Toetsing van het initiatief aan artikel 2.2.2 van de Omgevingsverordening Overijssel Zoals uit artikel 2.2.2 blijkt mogen bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen enkel voorzien in de realisatie van nieuwe woningen indien de behoefte daaraan in aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw. Hierbij dient te worden aangesloten bij de woonafspraken zoals die zijn gemaakt tussen gemeente en provincie op basis van regionale afstemming. Er mag tevens enkel worden voorzien van 80% van de behoefte aan nieuwe woningen. Bij bestemmingsplannen van gemeenten waarvoor woonafspraken van toepassing zijn mag in een hoger percentage worden voorzien, met een maximum van 100% van de vastgestelde behoefte. Voorliggend plan omvat het realiseren van in totaal één nieuwe woning. Het gebied is aan te merken als inbreidingslocatie. Opgemerkt wordt dat de woningen zijn bedoeld voor de lokale behoefte en worden toegevoegd in het bestaande bebouwingslint aan de Oude Rijksweg. Tevens wordt in paragraaf 5.3.4 aangetoond dat voorliggend plan past binnen de kaders van de gemeentelijke woonvisie en in zeer beperkte mate bijdraagt aan de behoefte naar nieuwe halfvrijstaande woningen in De Streek.
Artikel 2.11.2: Cultureel erfgoed In de toelichting op bestemmingsplannen wordt aangegeven op welke wijze bij de planontwikkeling rekening is gehouden met de aanwezige cultuurhistorische waarden. Onder ‘cultuurhistorische waarden’ wordt verstaan: het samenspel van historische landschappen, historisch geografische elementen en structuren, cultuurhistorisch waardevolle gebouwen en bouwwerken en archeologische vindplaatsen die iets vertellen over het verleden.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
27
“De Streek, partiele herziening Oude Rijksweg 683 te Rouveen” Vastgesteld
Toetsing van het initiatief aan artikel 2.11 van de Omgevingsverordening Overijssel Onderhavig plangebied bevindt zich binnen de begrenzing van een karakteristieke dorpsgezicht (De Streek) zoals dat is verwoord in de aanwijzing dorpsgezicht d.d. 18 oktober 1993 en het document 'Staphorst een eigen wereld' van 31 mei 2005. De kenmerken van het karakteristieke lint zijn in paragraaf 2.6 benoemd. Met de architectuur van de toe te voegen woningen, de inrichting en materiaalgebruik van de erfinrichting en projectering van de bebouwing op de kavel is rekening gehouden met het cultuurhistorisch waardevolle dorpsgezicht van De Streek. Voor een nadere toelichting hierop wordt verwezen naar paragraaf 5.3.3. Dit is planologisch verankerd door de dubbelbestemming ‘Waarde – Beschermd dorpsgezicht’ overeenkomstig het moederplan over te nemen. De ontwikkeling sluit hiermee aan bij artikel 2.11 van de Omgevingsverordening. Artikel 2.14.4: Overstroombaar gebied 1.
2.
Bestemmingsplannen die betrekking hebben op het overstroombaar gebied als zodanig op de kaart Watergebiedsreserveringen zijn aangegeven, voorzien alleen in nieuwe stedelijke functies binnen deze gebieden als in het desbetreffende bestemmingsplan zodanige voorwaarden worden gesteld dat de veiligheid ook op lange termijn voldoende is gewaarborgd. De toelichting op bestemmingsplannen die betrekking hebben op gebieden als bedoeld in lid 1, is voorzien van een overstromingsrisicoparagraaf die inzicht biedt in: • de risico’s bij overstroming; • de maatregelen en de voorzieningen die worden getroffen om deze risico’s te voorkomen dan wel te beperken.