CConstaterende datStaphorst
Koppel je AI →
Document · PDF

De Streek partiele herziening Gemeenteweg 308 Staphorst_Toelichting_1

Raadsvergadering 13 februari 2024, gemeente StaphorstBij agendapunt: Besluitvormend bespreekstuk: Bestemmingsplan Gemeenteweg 30827.123 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst

bestemmingsplan De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst

Inhoudsopgave

Toelichting

2

3

Inhoudsopgave (ontwerp)

bestemmingsplan De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst

Toelichting

Toelichting (ontwerp)

3

Bestemmingsplan De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst

Oktober 2023

Status: Ontwerp

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

Bestemmingsplan “De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst”

Plannaam: IMRO-code: Plantype: Status: Datum:

De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst NL.IMRO.0180.2102023004-ON01 Bestemmingsplan Ontwerp Oktober 2023

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

2

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

Toelichting

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

3

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

INHOUDSOPGAVE HOOFDSTUK 1 INLEIDING ................................................................................... 6 1.1 1.2 1.3 1.4

AANLEIDING ................................................................................................................................................ 6 PLANGEBIED ................................................................................................................................................ 6 GELDEND BESTEMMINGSPLAN......................................................................................................................... 7 LEESWIJZER ............................................................................................................................................... 10

HOOFDSTUK 2 PLANBESCHRIJVING...................................................................... 11 2.1 2.2 2.3

BESTAANDE SITUATIE .................................................................................................................................. 11 GEMEENTELIJKE RANDVOORWAARDEN AAN HET INITIATIEF ................................................................................. 15 VERBETERING FYSIEKE LEEFOMGEVING ............................................................................................................ 19

HOOFDSTUK 3 BELEIDSKADERS .......................................................................... 20 3.1 3.2 3.3

RIJKSBELEID............................................................................................................................................... 20 PROVINCIAAL BELEID ................................................................................................................................... 22 GEMEENTELIJK BELEID ................................................................................................................................. 32

HOOFDSTUK 4 OMGEVINGSASPECTEN ................................................................. 41 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9 4.10 4.11 4.12 4.13 4.14 4.15 4.16

MILIEUEFFECTRAPPORTAGE .......................................................................................................................... 41 DUURZAAMHEID EN KLIMAAT ....................................................................................................................... 42 BODEM .................................................................................................................................................... 42 GELUID .................................................................................................................................................... 43 LUCHTKWALITEIT ........................................................................................................................................ 45 GEUR ....................................................................................................................................................... 46 BEDRIJVEN EN MILIEUZONERING .................................................................................................................... 50 EXTERNE VEILIGHEID ................................................................................................................................... 52 WATER ....................................................................................................................................................

55 ARCHEOLOGIE EN CULTUURHISTORIE .............................................................................................................. 58 FLORA EN FAUNA ....................................................................................................................................... 60 VERKEER, PARKEREN, IN- EN UITRITTEN ........................................................................................................... 63 BRANDVEILIGHEID ...................................................................................................................................... 64 VERLICHTING ............................................................................................................................................. 64 GEZONDHEID (STRALING EN Q-KOORTS) ......................................................................................................... 64 RELATIE MET ANDERE TOESTEMMINGSVEREISTEN (ZOALS ACTIVITEITENBESLUIT)...................................................... 65

HOOFDSTUK 5 UITVOERBAARHEID ...................................................................... 66 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8

ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID ................................................................................................................. 66 MAATSCHAPPELIJKE UITVOERBAARHEID .......................................................................................................... 66 BURGERPARTICIPATIE .................................................................................................................................. 66 INSPRAAK EN VOOROVERLEG......................................................................................................................... 66 RECHT VAN OVERPAD .................................................................................................................................. 67 KABELS EN LEIDINGEN ................................................................................................................................. 67 BEREIKBAARHEID (HULPDIENSTEN, HUISVUILDIENSTEN, TIJDENS BOUW) ................................................................ 67 TIJDELIJKE OPSLAG GROND ........................................................................................................................... 67

HOOFDSTUK 6 JURIDISCHE TOELICHTING............................................................... 68 6.1 6.2 6.3 6.4

ALGEMEEN................................................................................................................................................ 68 OPBOUW REGELS ....................................................................................................................................... 68 BOUW- EN GEBRUIKSREGELS......................................................................................................................... 69 VOORWAARDELIJKE VERPLICHTINGEN ............................................................................................................. 72

BIJLAGEN BIJ DE TOELICHTING ............................................................................... 73 BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

4

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp BIJLAGE 1 BIJLAGE 2 BIJLAGE 3

ERFINRICHTINGSTEKENING ................................................................................................................... 73 WATERTOETS .................................................................................................................................... 74 QUICKSCAN FLORA & FAUNA ............................................................................................................... 75

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

5

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

HOOFDSTUK 1 1.1

Aanleiding

1.1.1

Algemeen

INLEIDING

Aan de Gemeenteweg 308 en 310, in de kern Staphorst, ligt een agrarisch bedrijfsperceel. Op het perceel bevindt zich een boerderij, een ‘bezik’ huisje en een achterliggend grasveld. De boerderij betreft een rijksmonument en het ‘bezik’ huisje heeft de status gemeentelijk monument. In zowel de boerderij als het ‘bezik’ huisje is een bedrijfswoning aanwezig. Initiatiefnemer is voornemens het perceel te transformeren en herontwikkelen met woningbouw. Concreet bestaat de gewenste ontwikkeling uit: • • • •

het beëindigen van de agrarische bedrijfsfunctie; het voorzien van de percelen Gemeenteweg 308 en 310 van een reguliere woonbestemming; het restaureren van de bestaande karakteristieke boerderij en het splitsen van de boerderij in drie wooneenheden; het realiseren van een dubbele woning achter de Gemeenteweg 308 op basis van het ‘Het Open plekken-beleid’.

Het voornemen is niet in overeenstemming met de geldende gebruiks- en bouwmogelijkheden van het bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” van de gemeente Staphorst, aangezien het perceel is voorzien van de bestemming ‘Agrarisch met waarden’. Binnen deze bestemmingen is het realiseren en bewonen van reguliere woningen niet toegestaan. Een herziening van het bestemmingsplan is noodzakelijk om realisatie van voorliggende ontwikkeling mogelijk te maken. Voorliggend bestemmingsplan voorziet hierin. Aangetoond wordt dat de herziening van de bestemming in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening en vanuit ruimtelijk en planologisch oogpunt verantwoord is.

1.1.2

De bij het plan behorende stukken

Het bestemmingsplan “De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” bestaat uit de volgende stukken: • •

verbeelding (tek.nr. NL.IMRO.0180.2102023004-ON01) en een renvooi; regels.

Op de verbeelding zijn de bestemmingen van de in het plan begrepen gronden weergegeven. In de regels zijn bepalingen opgenomen om de uitgangspunten van het plan zeker te stellen. Het plan gaat vergezeld van een toelichting. De toelichting geeft een duidelijk beeld van het bestemmingsplan en van de daaraan ten grondslag liggende gedachten maar maakt geen deel uit van het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan.

1.2

Plangebied

1.2.1

Ligging

Het plangebied ligt aan de Gemeenteweg 308 en 310, in het karakteristieke bebouwingslint De Streek, in de kern Staphorst. Kadastraal is het plangebied bekend als gemeente Staphorst, sectie AR, perceelnummers 1830 (deels), 1832, 5971 en 5972. In afbeelding 1.1 is de ligging van het plangebied weergegeven in de kern Staphorst (rode ster) en ten opzichte van de directe omgeving (rode omlijning). De rode omlijning geeft het plangebied indicatief weer. BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

6

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 1.1

Ligging van het plangebied in de kern Staphorst en ten opzichte van de directe omgeving (Bron: Plattekaart.nl)

1.3

Geldend bestemmingsplan

1.3.1

Algemeen

Het plangebied ligt binnen de begrenzing van het bestemmingsplan "De Streek" (vastgesteld op 11 juni 2013), het bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” (vastgesteld op 9 juli 2019), het bestemmingsplan ‘’Buitengebied Staphorst’’ (vastgesteld op 25 juni 2013) en ‘’Veegplan Buitengebied’’ (vastgesteld op 9 juli 2019) van de gemeente Staphorst. Daarnaast het geldt het bestemmingsplan “Kleinschalige windturbines” (vastgesteld op 23 juni 2020). Het plangebied heeft op basis van het geldende bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” de enkelbestemming ‘Agrarisch met waarden’ met een bouwvlak en op basis van het geldende bestemmingsplan “Buitengebied Staphorst” de enkelbestemming ‘Agrarisch met waarden – Elzensingellandschap’. Binnen een gedeelte van het bouwvlak geldt de bouwaanduiding ‘karakteristiek’ en de functieaanduiding ‘specifieke vorm van agrarisch – middelgroot’. Een deel van het plangebied is voorzien van de dubbelbestemmingen ‘Waarde – Steeg’, ‘Waarde - Beschermd dorpsgezicht’, ‘Waarde -Archeologie 3’ en ‘Waarde – Archeologie 6‘. Daarnaast staat dichtbij de Gemeenteweg binnen het plangebied een boom (deels) die met de dubbelbestemming ‘Waarde – Boom’ wordt beschermd. In afbeelding 1.2 is een uitsnede van de verbeeldingen behorend bij de geldende bestemmingsplannen opgenomen. De begrenzing van het plangebied is indicatief weergegeven met de rode contour.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

7

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 1.2

1.3.2

Uitsnede geldend bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” (Bron: Ruimtelijkeplannen.nl)

Beschrijving bestemmingen en aanduiding

Enkelbestemming ‘Agrarisch met waarden’ (Bestemmingsplan “De Streek, Veegplan”) ‘Agrarisch met waarden’ De voor ‘Agrarisch met waarden’ aangewezen grond zijn bestemd voor agrarische bedrijven, landschappelijke waarden en cultuurgrond, water en voorzieningen ten behoeve van water, groenvoorzieningen, dagrecreatief medegebruik, verkeer en verblijfsdoeleinden in de vorm van wegen met een functie voor intern verkeer, voeten fietspaden en parkeervoorzieningen en openbare nutsvoorzieningen. De aanduiding ‘karakteristiek’ is bedoeld voor het behoud van de uitwendige hoofdvorm van gebouwen, ter plaatse van deze aanduiding. Ter plaatse van de aanduiding 'specifieke vorm van agrarisch - middelgroot' zijn agrarische bedrijven, en kleinere (neven)bedrijven al dan niet in combinatie met nevenactiviteiten toegestaan. Gebouwen en overkappingen mogen uitsluitend worden opgericht binnen een bouwvlak. De gezamenlijke oppervlakte van bedrijfsgebouwen en overige aan- en uitbouwen, bijgebouwen en overkappingen ter plaatse van de aanduiding 'specifieke vorm van agrarisch - kleinschalig' bedraagt ten hoogste 200 m² , dan wel de bestaande oppervlakte indien deze meer is.

Enkelbestemming ‘Agrarisch met waarden - Elzensingellandschap’ (Bestemmingsplan “Buitengebied Staphorst”) De voor 'agrarisch met waarden - elzensingellandschap' aangewezen gronden zijn onder andere bestemd voor het behoud, de bescherming en/of het herstel van de landschappelijk en natuurlijke waarden, agrarisch BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

8

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp cultuurgrond, een grondgebonden agrarisch bedrijf, al dan niet met een neventak intensieve veehouderij en dagrecreatie medegebruik. Voor elke uitbreiding van 1.000 m² of meer aan verstening dient ten minste een eenzijdige streekeigen houtsingel met een breedte van minimaal 5 meter en over de gehele lengte van een de zijdelingse perceelsgrens te worden aangelegd. Deze houtsingel dient binnen, dan wel aangrenzend aan, het bouwvlak te worden gesitueerd. Er mogen uitsluitend gebouwen, waaronder overkappingen, ten behoeve van agrarische bedrijven met bijbehorende functies worden gebouwd, met dien verstande dat het bouwen van kassen uitsluitend is toegestaan ter plaatse van de aanduiding 'specifieke vorm van agrarisch - kwekerij'. Gebouwen en overkappingen dienen binnen het bouwvlak gebouwd te worden, dan wel overeenkomstig de bestaande situering en afmetingen.

Dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 3’ (Bestemmingsplan “De Streek, Veegplan”) De voor 'Waarde - Archeologie 3' aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemmingen, mede bestemd voor het behoud van hoge archeologische verwachtingswaarden. Op deze gronden mogen geen bouwwerken worden gebouwd, waarbij de bodem dieper dan 50 cm beneden het maaiveld wordt geroerd, met uitzondering van bouwwerken ter vervanging van bestaande bouwwerken, waarbij de bestaande oppervlakte met niet meer dan 100 m² wordt uitgebreid en bouwwerken met een oppervlakte kleiner dan 100 m² ten behoeve van andere, voor deze gronden geldende bestemmingen.

Dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie 6’ (Bestemmingsplan “Buitengebied Staphorst”) De voor 'waarde - archeologie 6' aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemmingen, mede bestemd voor het behoud van lage archeologische verwachtingswaarden. Op deze gronden mogen geen bouwwerken worden gebouwd, waarbij de bodem dieper dan 40 cm beneden het maaiveld wordt geroerd, met uitzondering van bouwwerken ter vervanging van bestaande bouwwerken, waarbij de bestaande oppervlakte met niet meer dan 1,5 ha wordt uitgebreid en bouwwerken met een oppervlakte kleiner dan 1,5 ha ten behoeve van andere, voor deze gronden geldende bestemmingen.

Dubbelbestemming ‘Waarde - Beschermd dorpsgezicht’ (Bestemmingsplan “De Streek, Veegplan”) De voor ‘Waarde - Beschermd dorpsgezicht’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor behoud, herstel en versterking van het karakteristieke dorpsgezicht (De Streek). In de bouwregels is onder meer bepaald dat Burgemeester en wethouders met het oog op behoud, herstel en versterking van het karakteristieke dorpsgezicht nadere eisen kunnen stellen aan onder andere de goot- en bouwhoogte van gebouwen, de oppervlakte van hoofd- en bijgebouwen en de plaats van bebouwing gelegen in de nabijheid van gebouwen ter plaatse van de aanduiding ‘karakteristiek’.

Dubbelbestemming ‘Waarde - Boom’ (Bestemmingsplan “De Streek, Veegplan”) De voor 'Waarde - Boom' aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemmingen, mede bestemd voor het behoud, het herstel en de ontwikkeling van monumentale bomen. In de bouwregels is bepaald dat het verboden is te bouwen binnen deze bestemming. Bij omgevingsvergunning kan afgeweken worden voor de bouw van (delen van) gebouwen en andere bouwwerken indien is aangetoond dat dit het behoud van de boom niet in gevaar brengt en de landschappelijke waarde van de boom niet aantast. Dit dient te worden aangetoond door middel van een bomen effect analyse.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

9

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp Dubbelbestemming ‘Waarde - Steeg’ (Bestemmingsplan “De Streek, Veegplan”) De voor ‘Waarde - Steeg’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor verkeers- en verblijfsdoeleinden ten behoeve van de ontsluiting van aanliggende erven. In de bouwregels is bepaald dat het verboden is te bouwen binnen deze bestemming.

1.3.3

Volledige beschrijving strijdigheden met geldend bestemmingsplan

De gewenste ontwikkeling bestaat uit het beëindigen van de agrarische bedrijfsfunctie binnen het plangebied, het restaureren en transformeren van de bestaande karakteristieke boerderij naar drie wooneenheden in en het realiseren van een dubbele woning achter de Gemeenteweg 308. Daarnaast wordt het bezik huisje in gebruik genomen voor reguliere woondoeleinden. Het voornemen is niet in overeenstemming met de geldende gebruiks- en bouwmogelijkheden van het bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” van de gemeente Staphorst, aangezien het perceel is voorzien van de bestemming ‘Agrarisch met waarden’. Binnen deze bestemming is het realiseren en bewonen van reguliere woningen niet toegestaan. Dit bestemmingsplan voorziet in de gewenste juridisch planologische kaders om het voornemen te kunnen realiseren.

1.4

Leeswijzer

Na deze inleiding wordt in hoofdstuk 2 ingegaan op de bestaande en nieuwe situatie van het plangebied, inclusief de door de gemeente gegeven randvoorwaarden aan het initiatief en de verbetering van de fysieke leefomgeving. In hoofdstuk 3 wordt ingegaan op het beleidskader. Hierin wordt het beleid van het Rijk, provincie Overijssel en de gemeente Staphorst beschreven. In hoofdstuk 4 passeren alle relevante milieu- en omgevingsthema's de revue. In de hoofdstukken 5 en 6 wordt respectievelijk ingegaan op de uitvoerbaarheid en de juridische aspecten/planverantwoording van het project.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

10

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

HOOFDSTUK 2

PLANBESCHRIJVING

2.1

Bestaande situatie

2.1.1

Beschrijving plangebied en omgeving

Het plangebied ligt aan de Gemeenteweg 308 en 310, in het karakteristieke bebouwingslint De Streek in Staphorst. De functionele structuur van de directe omgeving bestaat voornamelijk uit woonpercelen en kleinschalige (agrarische) bedrijvigheid. Belangrijke ruimtelijke structuurdrager vormt de Gemeenteweg. Aan de noordzijde wordt het plangebied begrensd door een perceel met een bedrijfsbestemming. Aan de oost-, zuid- en westzijde van het plangebied bevinden zich agrarische gronden. Het plangebied zelf betreft een agrarisch erf met daarop een monumentale boerderij, een ‘bezik’ huisje (pensionaris of arbeidswoning naast de boerderij) en een aantal bijgebouwen. Het ‘bezik’ huisje betreft een gemeentelijk monument en de boerderij een rijksmonument. In de karakteristieke boerderij en het ‘bezik’ huisje bevinden zich in de bestaande situatie twee bedrijfswoningen. Het plangebied wordt door middel van een in- en uitrit aan de noordoostzijde van het perceel op de Gemeenteweg ontsloten. De ligging en begrenzing van het plangebied wordt weergegeven in afbeelding 2.1. Het plangebied is hierbij indicatief weergegeven met de rode omlijning. Voor de exacte begrenzing wordt verwezen naar de verbeelding. In afbeelding 2.2, 2.3, 2.4 en 2.5 zijn (straat)beelden van de huidige situatie van het plangebied opgenomen.

Afbeelding 2.1

Huidige situatie ter plaatse van het plangebied (Bron: PDOK)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

11

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 2.2

Huidige situatie steeg/inrit naar de Gemeenteweg 308 en 310 (Bron: Initiatiefnemer)

Afbeelding 2.3

Huidige situatie boerderij op de Gemeenteweg 308 (Bron: Initiatiefnemer)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

12

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 2.4

Huidige situatie ‘bezik’ huisje op de Gemeenteweg 310 (Bron: Initiatiefnemer)

Afbeelding 2.5

Huidige situatie achterzijde Gemeenteweg 308 met bijgebouwen (Bron: Initiatiefnemer)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

13

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp 2.1.2

Ontstaansgeschiedenis (De Streek)

De Streek is een bebouwingslint van circa 12 kilometer. Het lint kent een bijzondere ruimtelijke karakteristiek en bebouwingskarakteristiek, waarvan de oorsprong in de ontginning van het gebied ligt. Het lint ligt tussen Lichtmis en Halfweg. Staphorst en Rouveen zijn als gevolg van de ontginning van het gebied ontstaan en maken voor een deel onderdeel uit van het lint. In het noorden is het huidige Staphorst ontstaan als een verdichting rondom de kerk van Staphorst. Het huidige Rouveen is zuidelijker ontstaan als verdichting rondom de kerk in Rouveen. Beide dorpen werden al in schriften van de dertiende eeuw genoemd, maar lagen toen westelijker. Het huidige lint wordt in de volksmond ook wel 'De Diek' of 'De Streek' genoemd. Kenmerkend voor het lint is de boogvorm; een directe afgeleide van de vorm van de ontginningsbasis zoals hiervoor beschreven. Opvallend is de verdraaiing van de perceelsrichting ten opzichte van de weg: in Staphorst staat deze vrijwel haaks op de weg terwijl verder naar het zuiden, in Rouveen, de verkavelingsrichting onder een scherpe hoek staat met de weg. Ook de boerderijen staan hier niet haaks op de weg maar volgen de richting van de percelen. Een verklaring hiervoor kan zijn dat de Staphorster kolonisten al verder veeninwaarts waren dan de Rouveners.

Vanuit de ontginningsbasis (De Wijk) is te zien dat de vier slagen van Staphorst in vrijwel een rechte lijn naar het zuidoosten lopen. De slagen van Rouveen daarentegen worden, door de beperkte ruimte naar achter toe, gedwongen hun perceelsrichting keer op keer bij te stellen. De belangrijkste structurele kenmerken van De Streek zijn gelegen in de reeds uit de zestiende eeuw daterende combinatie van een patroon van vrijwel parallelle langgerekte perceelsgrenzen met een enigszins gebogen, enkele kilometers lange bebouwingsas (Oude Rijksweg). Hierdoor voegen de ontsluitingswegen naar het achterliggende agrarische gebied zich in deze ruimtelijke hoofdstructuur. De lintbebouwing, waarbij boerderijen vlak naast en achter elkaar aan de bebouwingsas liggen in de richting van de percelering is daarbij eveneens een belangrijke karakteristiek. Aangrenzende erven worden ontsloten door een gemeenschappelijke toegangsweg (stegen). De hoge beeldkwaliteit van de agrarische bebouwing, waaronder meer dan 300 beschermde monumenten levert een belangrijke bijdrage aan het cultuurhistorisch waardevolle karakter van De Streek.

Het ruimtelijk beeld wordt behalve door de bebouwing in de belangrijke mate bepaald door de erfbeplanting en de houtsingels op de perceelsgrenzen tussen en direct achter de bebouwing waardoor een ruimtelijke beslotenheid is ontstaan die waar het bebouwingslint plaatselijk transparant of onderbroken is, markante contrasten oplevert met het open agrarisch gebied. In de kern Rouveen en Staphorst is de historische samenhang met het achterliggende landschap plaatselijk verdwenen door naoorlogse nieuwbouw en wegaanleg. Het plangebied maakt deel uit van De Streek. De hiervoor genoemde kenmerken zijn duidelijk waarneembaar in en om het plangebied.

2.1.3

Hydrologie

In het plangebied is geen oppervlaktewater aanwezig. Het maaiveld bevindt zich op circa 2 meter boven NAP. Het eerste watervoerende pakket bestaat uit zandige afzettingen behorend tot de formaties van Twente, Kreftenheye, Drente, Urk, Enschede en Harderwijk, Tevens komen in dit pakket kleiige afzettingen voor van het Emien en Holsteinien. De dikte van het eerste watervoerende pakket bedraagt circa 20 tot 80 meter. Het doorlatend vermogen bedraagt 1880 m2/dag. Onder het eerste watervoerende pakket bevindt zich een scheidende laag welke in hoofdzaak wordt gevormd door een kleilaag, behorend tot de Formatie van Tegelen. De dikte varieert van enkele meters tot circa 25 meter. Het tweede watervoerend pakket wordt gevormd door fijn zandige, slibhoudende marien pliocene zanden. Tevens bevinden zich grof zandige lagen in het tweede watervoerende pakket. De afzettingen behoren voornamelijk tot de Formaties van Scheemda, Maassluis en Harderwijk. Het doorlatend vermogen bedraagt 1880 m2 /dag. De ondoorlatende basis bevindt zich op circa 200 meter min maaiveld en wordt gevormd door de kleiige afzettingen behorend tot de formatie van Breda. Het freatische grondwater stroomt in (noord)westelijke richting. De onderzoekslocatie bevindt zich niet in een waterwingebied of grondwaterbeschermingsgebied. Er bevinden zich in de omgeving diverse afwateringssloten

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

14

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp 2.1.4

Landschaps- en natuurwaarden

Het plangebied ligt in De Streek. In het plangebied en de directe omgeving zijn geen gronden gelegen die onderdeel uitmaken van het NNN of van Natura 2000-gebieden. Wel zijn er bijzondere landschappelijke kenmerken aanwezig. Het beschermde gezicht geeft veel aandacht aan het lint; de Streek, en dan met name aan de boerderijen als bijzondere elementen. Het beschermde gezicht heeft minder aandacht voor het landschap. Landschap en lint zijn in Staphorst echter onlosmakelijk met elkaar verbonden. Het lint vormt in feite de ‘versteende’ structuur van het landschap. De relatie tussen lint en landschap is onderbelicht. Juist de versmelting van die twee vormt een wezenlijke karakteristiek van Staphorst. De elzensingels; het doorlopen van de singelbeplanting tot in het lint; de structuur van dwarswegen haaks op het lint; de doorzichten naar het achterland; de ontsluiting van het landschap en de sporen uit het verleden vormen essentiële aspecten van Staphorst.

2.1.5

Archeologie en cultuurhistorie

Het plangebied is gelegen in het cultuurhistorische bebouwingslint van ‘De Streek’. In paragraaf 2.1.2 is uitgebreid op de cultuurhistorische kenmerken van De Streek lint ingegaan.

2.1.6

Stedenbouwkundige waarden

Het plangebied ligt binnen De Streek. Het gebied kent bijzondere stedenbouwkundige waarden. De Streek kent grotendeels een dichte bebouwingsstructuur van monumentale boerderijen die een sterke architectonische verwantschap hebben. De streek omvat samengevat de volgende kenmerkende waarden: • • • • • •

het verkavelingspatroon van de percelen, waaronder mede begrepen het water- en wegenpatroon en de groenstructuur in de vorm van singelbeplanting; de stegen (erfontsluitingswegen) bestraat met klinkers; de architectuur van gebouwen, zoals de forse Staphorsterboerderij (type Hallehuis) en nieuwere bebouwing die qua schaal, situering en bouwstijl past in het historische bebouwingsbeeld; de plaatsing van gebouwen op de percelen achter elkaar, op wisselende afstanden en bijna altijd met de nok in het verlengde van aanliggende steeg; de verspringingen in de rooilijn van de voorgevels van boerderijen die zijn gericht op de Gemeenteweg en de Oude Rijksweg; de groenstructuur voor de rooilijn en de daartussen liggende open groengebieden, alsmede de beplanting op en rondom erven die bijdraagt aan het besloten karakter van het dorp en de afgrenzing naar het buitengebied.

2.2

Gemeentelijke randvoorwaarden aan het initiatief

2.2.1

Het Initiatief

In De Streek is sprake van afnemende agrarische functie. Veel boeren hebben de laatste jaren gekozen voor bedrijfsbeëindiging of verplaatsing naar het buitengebied, met als gevolg leegstaande boerderijen aan de Streek. Dit geldt ook ter plaatse van het plangebied waar de agrarische bedrijfsactiviteiten worden beëindigd. Het voornemen van initiatiefnemer bestaat om de percelen te transformeren naar woningbouw. De bestaande rijksmonumentale boerderij wordt gerestaureerd en gesplitst in drie wooneenheden. Door de restauratie en nieuwe functie worden beeldbepalende en waardevolle kenmerken van de boerderij behouden en krijgt het pand weer een duurzame invulling. De bestaande landschapsontsierende bijgebouwen rondom de boerderij worden gesloopt.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

15

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp Tevens bestaat het voornemen uit het realiseren van een dubbele woning achter de Gemeenteweg 308 op basis van ‘Het Open plekken-beleid’. De dubbele woning wordt vormgegeven als één hoofdgebouw. In paragraaf 3.3.6 wordt getoetst aan de Beleidsnota ‘Open plekken Staphorst, 5e wijziging’. Het gemeentelijk monumentale ‘bezik’ huisje blijft behouden en zal regulier bewoond gaan worden. Met het inrichten van het plangebied wordt rekening gehouden met de bebouwingskenmerken van bouwwerken in de directe omgeving. Wat betreft de bouwmogelijkheden voor de woningen wordt er, voor zover mogelijk, aangesloten bij de bestemming ‘Wonen - 1’ zoals opgenomen in het geldende bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” van de gemeente Staphorst. Dit zorgt ervoor dat de te realiseren woningen wat betreft massa en schaal past bij de bebouwingskenmerken van de omgeving. Concreet bevinden zich in de gewenste situatie van het plangebied zes woningen waarvan drie in de boerderij, één in het ‘bezik’ huisje en twee in de te realiseren dubbele woning. In totaal worden 14 parkeerplaatsen gerealiseerd.

2.2.2

Beeldkwaliteitseisen

Voor transformatielocaties in de Streek gelden specifieke beeldkwaliteitseisen. Deze eisen zijn opgenomen in de beleidsnota Open plekken Staphorst, 5e wijziging. Voorliggend plan voldoet aan deze eisen. De eisen zijn hierna weergegeven: •

•

•

Afmetingen van het perceel: Nieuwbouw is alleen mogelijk op een plek die voldoende maat heeft waardoor voldoende afstand tot de bestaande bebouwing kan worden verkregen. Afstand tot de weg: Er moet voldoende afstand tot de Oude Rijksweg / Gemeenteweg worden gehouden, waarbij het kenmerkende beeld van een wisselende afstand tot de weg, met soms royale voorterreinen/voortuinen, behouden moet blijven. voor de afstand tot de weg geldt een richtlijn van 15 meter. De nieuwbouw dient te passen binnen het lint: De nieuw te bouwen panden dienen qua positionering op de kavel, hoofdvorm, nokrichting, goothoogte en gevelindeling aan te sluiten bij de Staphorster boerderij. Voorwaarden voor nieuwbouw zijn: • Positionering van de nieuwbouw: zichtlijnen naar achterliggende monumentale boerderijen en het landelijk gebied dienen gehandhaafd te blijven; • Bebouwing schuin achter elkaar plaatsen, hierdoor blijft de zichtbaarheid van de verschillende rijen gewaarborgd; • Nokrichting in het verlengde van de kavelstructuur; • Gevelbreedte tussen de 8 tot 15 meter, voorkeur gaat uit naar een gevelbreedte tussen de 10 en de 12 meter; • Gevellengte minimaal twee maal de gevelbreedte; • Goothoogte tussen de 2 en 2,5 meter.

Bij de deuren kan plaatselijk een hogere goothoogte worden gehanteerd, vanuit cultuurhistorisch oogpunt gaat de voorkeur uit naar een goothoogte van circa 2,1 meter; • Nokhoogte tussen de 7 en 8 meter; • Oppervlakte aan bijgebouwen dient te worden afgestemd op de inhoudsmaat van de nieuwbouw, maar bedraagt afhankelijk van de inhoud van het hoofdgebouw, maximaal 200m2 (overeenkomstig het huidige vrijstellingenbeleid van de gemeente voor bijgebouwen bij voormalige boerderijen aan de streek); • Middels een inrichtingsplan wordt aangegeven hoe de bijgebouwen worden verdeeld over de woningen. Ook wordt hierin aangegeven welk gedeelte van het perceel wordt verhard en hoe het parkeren is geregeld; • Niet altijd kan het bijgebouw in één bouwmassa / volume met het hoofdgebouw worden ondergebracht; wanneer dit niet mogelijk is dient het bijgebouw qua vorm en materialisering aan te sluiten bij omliggende bebouwing; • Verlening van een recht van overpad door eigenaren van de steeg is, voor zover van toepassing, een voorwaarde om medewerking te verlenen;

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

16

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp • • • • •

2.2.3

Eventueel dienen er voorzieningen te worden aangelegd om voldoende bluswater te garanderen; Waar nu al meer dan vier boerderijen (gebouwen) achter elkaar aan de steeg staan, is geen mogelijkheid meer aanwezig om in deze steeg een open plek in te vullen; Er mag geen nieuwe steeg worden gecreëerd ten behoeve van het invullen van een open plek. De nieuwe woning moet zich voegen aan de bestaande infrastructuur; De open plekken gelegen direct aan de Oude Rijksweg of de Gemeenteweg zijn uitgesloten van bebouwingsmogelijkheden.

Ruimtelijke en landschappelijke inpassing

Voor transformatielocaties in de Streek gelden eisen ten aanzien van ruimtelijke en landschappelijke inpassing. Het landschap Het landschap en de Streek zijn nauw met elkaar verbonden. Op het schaalniveau van het landschap spelen de volgende zaken: • • •

het versterken en verbeteren van de karakteristieke beplantingsstructuur; het versterken van de recreatieve betekenis; het leesbaar maken en houden van de geschiedenis van het landschap.

Afbeelding 2.6

Perspectief voor het landschap (Bron: Gemeente Staphorst)

De Streek De bijzondere bebouwingsstructuur in ‘De Streek’ moet gewaarborgd blijven. Dit betekent echter niet dat er geen ruimte voor nieuwe ontwikkelingen zou zijn. Wanneer nieuwe ontwikkelingen zodanig worden ingepast dat zij zich voegen naar de kenmerkende structuur kunnen zij juist een verrijking en versterking van deze kwaliteit betekenen. Binnen de Streek wordt, in beperkte mate, ruimte gezien voor het ontwikkelen van

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

17

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp nieuwe woningen. Daarmee is niet iedere ‘open’ locatie automatisch een ‘bouwlocatie’. De nieuwbouw dient zich echter nadrukkelijk te voegen binnen het bestaande ensemble. Hiervoor gelden specifieke ‘spelregels’.

Afbeelding 2.7

Perspectief voor de Streek (Bron: Gemeente Staphorst

Voorwaarde aan medewerking aan de voorgenomen ontwikkeling is dat de ruimtelijke kwaliteit wordt verbeterd door het treffen van landschapsmaatregelen. In dat kader is een erfinrichtingsplan opgesteld van de gewenste situatie. Een uitsnede van de inrichtingstekening is opgenomen in afbeelding 2.8. Voor het volledige erfinrichtingsplan wordt verwezen naar bijlage 1 bij deze toelichting.

Afbeelding 2.8

Erfinrichtingsplan Gemeenteweg 308 en 310

Naast de basisinspanning van de KGO (de aanplant van het erf met inlandse hagen (beuk en meidoorn), fruitbomen en singel (herstel) op de perceelsgrens, minder bestrating, opruimen van landschapsontsierende bebouwing) worden de volgende extra maatregelen getroffen: BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

18

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp 1.

2. 3.

Herstel en verlenging van de singel bij open plek en in het achtergebied (weide): a. ca. 24 meter herstel van de singel aan de oostzijde van de open plek. b. ca 31 meter verlenging van de singel aan de oostzijde van de achterliggende weide. c. het realiseren van een open singel en haag (inlands) 154 meter aan de westzijde van het plangebied. Hestel Landweg ‘Costers steegie’. Herstel van zichtlijn en op deze manier benadrukken van authentieke singel.

Aan de achterzijde vindt herstel en versterking van het singellandschap plaats. De bestaande singel op de erfscheiding aan de oostzijde wordt aangevuld en versterkt. De bestaande sloot wordt uitgediept. Aan de westzijde is er geen bestaande singel. Hier worden in de lijn van de oorspronkelijke singel enkele solitaire bomen geplaatst.

2.3

Verbetering fysieke leefomgeving

Ruimtelijke meerwaarde is de mate waarin tegemoet wordt gekomen aan de gebruikswaarde, belevingswaarde en toekomstwaarde.

2.3.1

Gebruikswaarde

Wat betreft de gebruikswaarde wordt gesteld dat de bestaande boerderij geen optimaal woonklimaat meer biedt. Met de beoogde restauratie en transformatie naar drie wooneenheden krijgt de boerderij weer een duurzaam toekomstperspectief. De beoogde woningen zullen daarnaast voor een brede doelgroep geschikt zijn, waaronder starters. De gebruikswaarde van het perceel wordt met de passende vervolgfunctie ‘ wonen’ fors verbeterd,

2.3.2

Belevingswaarde

De belevingswaarde van het plangebied wordt verhoogd door de gewenste ontwikkeling. De boerderij op de gemeenteweg 308 betreft een rijksmonument. Door restauratie blijft het rijksmonument behouden en worden cultuurhistorische waardevolle kenmerken zoveel als mogelijk hersteld. Door de nieuwe functie (3 woningen) en door het bewaren van de beeldbepalende en waardevolle kenmerken blijft deze boerderij op deze locatie bewaard. Door middel van landschappelijke inpassing en het opruimen van landschapsontsierende bijgebouwen wordt de ruimtelijke kwaliteit en de belevingswaarde van het plangebied aanzienlijk vergroot. Aan de achterzijde vindt herstel en versterking van het singellandschap plaats. Zo wordt onder meer de bestaande singel op de erfscheiding aan de oostzijde waar nodig aangevuld en versterkt, de bestaande sloot uitgediept en aan de westzijde - in de lijn van de oorspronkelijke singel - enkele solitaire bomen geplaatst.

2.3.3

Toekomstwaarde (duurzaamheid)

De huidige functie als agrarische bedrijfslocatie is, gezien de huidige ontwikkelingen en de omgeving, niet duurzaam op deze plek. Met het transformeren van het plangebied naar een woonlocatie wordt voorzien in een passende vervolgfunctie met toekomstwaarde en voorziet in een specifieke lokale woonbehoefte. De nieuw te bouwen woningen zullen niet op het gasnet worden aangesloten en zullen voldoen aan de meest recente eisen op het gebied van duurzaamheid. Tevens wordt de bestaande boerderij gerestaureerd en verduurzaamt. De toekomstwaarde van het perceel stijgt dan ook fors ten opzichte van de huidige situatie.

2.3.4

Conclusie

Als gevolg van het initiatief worden de gebruiks-, belevings- en toekomstwaarde van het plangebied fors verbeterd. BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

19

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

HOOFDSTUK 3

BELEIDSKADERS

Dit hoofdstuk beschrijft, voor zover van belang, het rijks-, provinciaal- en gemeentelijk beleid. Naast de belangrijkste algemene uitgangspunten worden de specifieke voor dit plangebied geldende uitgangspunten weergegeven.

3.1

Rijksbeleid

3.1.1

Nationale Omgevingsvisie (NOVI)

3.1.1.1 Algemeen Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving.

3.1.1.2 Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1.

Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut. Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal.

2.

Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair.

3.

Sterke en gezonde steden en regio’s Er zijn vooral in steden en stedelijke regio’s nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio’s behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio’s geborgd.

4.

Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw. Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

20

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen zetten we in op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan.

3.1.1.3 Afwegingsprincipes De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1.

2.

3.

Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van toekomstige generaties.

3.1.1.4 Toetsing van het initiatief aan de NOVI In voorliggend geval betreft het een project waarbij geen nationale belangen in het geding zijn en er is geen sprake van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Bij het uitwerken van het plan zijn de kenmerken en identiteit van het gebied centraal gesteld. Geconcludeerd wordt dat de NOVI geen belemmering vormt voor de in dit bestemmingsplan opgenomen ontwikkeling.

3.1.2

Ladder voor duurzame verstedelijking

3.1.2.1 Algemeen In de voorloper van de NOVI, de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR), is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Om de ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen ‘bestaand stedelijk gebied’ en ‘stedelijke ontwikkeling’. In het Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’. stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.´

3.1.2.2 Toetsing van het initiatief aan de Ladder voor duurzame verstedelijking Wat betreft de 'Ladder voor duurzame verstedelijking' wordt opgemerkt dat deze van toepassing is bij 'nieuwe stedelijke ontwikkelingen' (3.1.6 Bro). Er zijn inmiddels meerdere gerechtelijke uitspraken geweest over deze begripsdefinitie.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

21

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp Voor het realiseren van woningen is de uitspraak ABRvS 16 september 2015, ECLI:NL:RVS:2015:2921 van toepassing. Uit deze uitspraak blijkt dat het realiseren van 11 woningen niet wordt gezien als stedelijke ontwikkeling als bedoeld in artikel 1.1.1, eerste lid, aanhef en onder i Bro. In voorliggend geval is de ladder voor duurzame verstedelijking dan ook niet van toepassing, aangezien er sprake is van de toevoeging van vier nieuwe woningen.

3.2

Provinciaal beleid

Het provinciaal beleid is verwoord in tal van plannen. Het belangrijkste plan betreft de Omgevingsvisie Overijssel, welke is verankerd in de Omgevingsverordening.

3.2.1

Omgevingsvisie Overijssel

De Omgevingsvisie is een integrale visie waarin de beleidsambities en doelstellingen staan die van provinciaal belang zijn voor de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van Overijssel. Het uitgangspunt is gericht op het jaar 2030. De visie biedt kaders in de vorm van ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Daarbinnen krijgen gemeenten, waterschappen, maatschappelijke organisaties en andere initiatiefnemers mogelijkheden om ruimtelijke ontwikkelingen te realiseren. De opgaven en kansen waar de provincie Overijssel voor staat, zijn verwerkt in centrale beleidsambities voor negen beleidsthema's. Deze beleidsthema's worden benaderd vanuit de overkoepelende rode draden duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit. • •

•

3.2.2

Duurzame ontwikkeling voorziet in de behoefte van de huidige generatie, zonder voor toekomstige generaties de mogelijkheden in gevaar te brengen om ook in hun behoeften te voorzien. Ruimtelijke kwaliteit is datgene wat de ruimte geschikt maakt en houdt voor wat voor mens, plant en dier belangrijk is. Ruimtelijke kwaliteit gaan vooral over 'goed': mooi, functioneel en toekomstbestendig. Sociale kwaliteit gaat over het welzijn of 'goed voelen' van de mens. In de omgevingsvisie gaat het over het welzijn van de mens in relatie tot de fysieke leefomgeving.

Omgevingsverordening Overijssel

De provincie beschikt over een palet aan instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. Het gaat er daarbij om steeds de meest optimale mix van instrumenten toe te passen, zodat effectief en efficiënt resultaat wordt geboekt voor alle ambities en doelstellingen van de Omgevingsvisie. De keuze voor inzet van deze instrumenten is bepaald aan de hand van een aantal criteria. In de Omgevingsvisie is bij elke beleidsambitie een realisatieschema opgenomen waarin is aangegeven welke instrumenten de provincie zal inzetten om de verschillende onderwerpen van provinciaal belang te realiseren. Eén van de instrumenten om het beleid uit de Omgevingsvisie te laten doorwerken is de Omgevingsverordening Overijssel. De Omgevingsverordening is het provinciaal juridisch instrument dat wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch geborgd is.

3.2.3

Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel

De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn in de Omgevingsvisie Overijssel geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Om de ambities van de provincie waar te maken, bevat de Omgevingsvisie een uitvoeringsmodel. Dit model is gebaseerd op drie niveaus, te weten: 1.

Of - generieke beleidskeuzes;

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

22

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp 2. 3.

Waar - ontwikkelingsperspectieven; Hoe - gebiedskenmerken.

Deze begrippen worden hieronder nader toegelicht.

3.2.3.1 Of - generieke beleidskeuzes Generieke beleidskeuzes zijn keuzes die bepalend zijn voor de vraag of ontwikkelingen nodig dan wel mogelijk zijn. In deze fase wordt beoordeeld of er sprake is van een maatschappelijke opgave. Of een initiatief mogelijk is, wordt onder andere bepaald door generieke beleidskeuzes van EU, Rijk of provincie. Denk aan beleidskeuzes om basiskwaliteiten als schoon drinkwater en droge voeten te garanderen. Andere generieke beleidskeuzes betreffen het voorkomen van overaanbod van bijvoorbeeld woningbouw- en kantoorlocaties. Ook wordt in deze fase de zgn. Overijsselse ladder voor duurzame verstedelijking gehanteerd. Deze Overijsselse ladder geeft een nadere invulling aan de vraag hoe de behoefte moet worden bepaald, zowel in de stedelijke als in de groene omgeving, en op welke wijze de regionale afstemming vorm gegeven moet worden. Integraliteit, toekomstbestendigheid, concentratiebeleid, (boven)regionale afstemming en zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik zijn beleidskeuzes die invulling geven aan de Overijsselse ladder voor duurzame verstedelijking. Voor specifieke gebieden in Overijssel geldt dat niet alle initiatieven mogelijk zijn.

Dit heeft te maken met zwaarwegende publieke belangen, Gebiedsspecifieke beleidskeuzes om de zwaarwegende publieke belangen te borgen, zijn: reservering voor waterveiligheid en beperking wateroverlast, drinkwater/grondwaterbeschermingsgebieden, het Natuurnetwerk Nederland (NNN, voorheen Ecologische Hoofdstructuur (EHS)), de Nationale Landschappen en het provinciaal routenetwerk transport gevaarlijke stoffen.

3.2.3.2 Waar - ontwikkelingsperspectieven Als uit de beoordeling in het kader van de generieke beleidskeuzes blijkt dat de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling aanvaardbaar is, vindt een toets plaats aan de ontwikkelingsperspectieven. In de Omgevingsvisie is een spectrum van zes ontwikkelperspectieven beschreven voor de groene en stedelijke omgeving. Met dit spectrum geeft de provincie ruimte voor het realiseren van de in de visie beschreven beleids- en kwaliteitsambities. De ontwikkelperspectieven geven richting aan wat waar ontwikkeld zou kunnen worden. Daar waar generieke beleidskeuzes een geografische begrenzing hebben, zijn ze consistent doorvertaald in de ontwikkelingsperspectieven. De ontwikkelingsperspectieven zijn richtinggevend en bieden de nodige flexibiliteit voor de toekomst.

3.2.3.3 Hoe - gebiedskenmerken Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch cultuurlandschap, stedelijke laag en laag van de beleving) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het is de vraag ‘hoe’ een ontwikkeling invulling krijgt. Aan de hand van de drie genoemde niveaus kan worden bezien of een ruimtelijke ontwikkeling mogelijk is en er behoefte aan is, waar het past in de ontwikkelingsvisie en hoe het uitgevoerd kan worden. Afbeelding 3.1 geeft dit schematisch weer.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

23

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 3.1

3.2.4

Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel (Bron: Provincie Overijssel)

Toetsing van het initiatief aan het Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel

Indien het concrete initiatief wordt getoetst aan het Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel ontstaat globaal het volgende beeld.

3.2.4.1 Of - generieke beleidskeuzes Bij de afwegingen in de eerste fase “generieke beleidskeuzes” wordt opgemerkt dat sprake is van een binnenstedelijke woningbouwontwikkeling. Hierdoor zijn met name artikel 2.1.2, lid en artikel 2.2.2, lid 1 van de Omgevingsverordening Overijssel van belang. Hierna wordt nader ingegaan op de genoemde artikelen. Artikel 2.1.2, lid 1 1.

Principe van concentratie

Bestemmingsplannen voorzien uitsluitend in woningbouw, aanleg van bedrijventerreinen voor lokaal gewortelde bedrijvigheid en het realiseren van stedelijke voorzieningen, met bijbehorende infrastructuur en groenvoorzieningen om te voldoen aan de lokale behoefte en de behoefte van bijzondere doelgroepen.

Toetsing van het initiatief aan artikel 2.1.2, lid 1 van de Omgevingsverordening Overijssel In voorliggend geval wordt voorzien in woningbouw ten behoeve van de lokale woningbouwbehoefte. Het toevoegen van de woningen past binnen de lokale woningbehoefte en gemeentelijke woningbouwprogrammering. Hiervoor wordt ook verwezen naar paragraaf 3.3.3. Geconcludeerd wordt dat het project in overeenstemming is met het principe van concentratie zoals bedoeld in artikel 2.1.2 lid 1 van de Omgevingsverordening Overijssel.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

24

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp Artikel 2.2.2 lid 1: Realisatie nieuwe woningen 1.

2. 3.

4.

5.

6.

Bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen als bedoeld in artikel 2.1 lid 1 onder c van de Wabo, voorzien uitsluitend in de mogelijkheid tot het realiseren van nieuwe woningen als de behoefte daaraan is aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw. In bestemmingsplannen wordt in maximaal 80% van de behoefte aan nieuwe woningen zoals vastgesteld in het kader van actueel onderzoek woningbouw, voorzien. In bestemmingsplannen van gemeenten waarvoor woonafspraken van toepassing zijn, mag - in afwijking van lid 2 - in een hoger percentage dan 80% worden voorzien, met een maximum van 100% van de behoefte zoals vastgesteld in het kader van de woonafspraken. De behoefte aan nieuwe woningen zoals bedoeld in lid 1 wordt in ieder geval geacht te zijn aangetoond als realisatie daarvan past binnen de geldende woonafspraken zoals die zijn gemaakt tussen gemeente en provincie op basis van regionale afstemming. Wanneer de realisatie van nieuwe woningen niet past binnen geldende woonafspraken of wanneer er voor de gemeente geen woonafspraken gelden, dan moet de behoefte aan nieuwe woningen aangetoond worden door middel van actueel onderzoek woningbouw waarop de instemming is verkregen van zowel de gemeenten in de regio als Gedeputeerde Staten.

In afwijking van het bepaalde in lid 5 geldt de eis dat gemeenten in de regio moeten hebben ingestemd niet voor buurgemeenten die gelegen zijn buiten de provincie Overijssel. In dat geval moet zijn aangetoond dat afstemmingsoverleg heeft plaatsgevonden.

De van belang zijnde begrippen in het kader van artikel 2.2.2 zijn hierna opgenomen: • •

•

•

•

Nieuwe woningen: te realiseren woningen, waarvoor nog geen omgevingsvergunning is afgegeven Actueel onderzoek woningbouw: door de raad vastgesteld onderzoek waarin de behoefte van de gemeente aan nieuwe woningen is onderbouwd op basis van de regionale behoefte woningbouw, markt- en vastgoedanalyses en andere relevante gegevens. Regionale behoefte woningbouw: door Gedeputeerde Staten vastgestelde provinciale analyse waarin de regionale behoefte aan nog te realiseren woningen is onderbouwd op basis van provinciale behoefteprognoses. Woonafspraken: bestuurlijke afspraken tussen provincie Overijssel en gemeenten over onder meer doelgroepen, wonen en zorg, stedelijke vernieuwing, toekomstbestendigheid bestaande voorraad, programmeren en zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik en bijbehorende programmeringsdocumenten, zoals voor een aangegeven periode zijn gemaakt. Regio: de gemeenten die onderdeel uitmaken van de samenhangende woningmarkt die bediend wordt met de woningbouwmogelijkheden die een gemeente biedt.

In artikel 2.2.3 lid 1 van de Omgevingsverordening wordt onder actueel onderzoek woningbouw verstaan: onderzoek wat eens in de 2 jaar wordt geactualiseerd. Toetsing van het initiatief aan artikel 2.2.2 van de Omgevingsverordening Overijssel Zoals uit artikel 2.2.2 blijkt mogen bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen enkel voorzien in de realisatie van nieuwe woningen indien de behoefte daaraan is aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw. Hierbij dient te worden aangesloten bij de woonafspraken zoals die zijn gemaakt tussen gemeente en provincie op basis van regionale afstemming. Er mag tevens enkel worden voorzien van 80% van de behoefte aan nieuwe woningen. Bij bestemmingsplannen van gemeenten waarvoor woonafspraken van toepassing zijn mag in een hoger percentage worden voorzien, met een maximum van 100% van de vastgestelde behoefte. Voorliggend plan omvat het realiseren van in totaal vier nieuwe wooneenheden en het herbestemmen van twee bedrijfswoningen naar reguliere woningen. Het gebied is aan te merken als inbreidingslocatie. Opgemerkt wordt dat de woningen zijn bedoeld voor de lokale (eigen) behoefte en worden toegevoegd in het bestaande bebouwingslint De Streek. In paragraaf 3.3.3 wordt aangetoond dat de voorgenomen ontwikkeling passend is binnen het door de provincie goedgekeurde gemeentelijke woonbeleid.

De voorgenomen ontwikkeling is daarmee in overeenstemming met artikel 2.2.2 van de Omgevingsverordening Overijssel

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

25

“De Streek, partiële herziening Gemeenteweg 308 Staphorst” Ontwerp 3.2.4.2 Ontwikkelingsperspectieven Het plangebied behoort tot het ontwikkelingsperspectief ‘Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken’ en ‘Wonen en werken in het kleinschalige mixlandschap’. In afbeelding 3.2 is een uitsnede van de ontwikkelingsperspectievenkaart opgenomen, waarin het plangebied indicatief is ingetekend met de rode omlijning.

Afbeelding 3.2

Uitsnede ontwikkelingsperspectievenkaart Omgevingsvisie Overijssel (Bron: Provincie Overijssel)

‘Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken’ De steden en dorpen buiten de stedelijke netwerken mogen altijd bouwen voor de lokale behoefte aan wonen, werken en voorzieningen, inclusief lokaal gewortelde bedrijvigheid, mits onderbouwd en regionaal afgestemd. Herstructurering en transformatie van de woon-, werk-, voorzieningen- en mixmilieus moeten deze vitaal en aantrekkelijk houden en de diversiteit aan milieus versterken. Herstructurering en transformatie bieden kansen om te anticiperen op klimaatverandering (bijvoorbeeld door ruimte voor groen, natuur en water te reserveren). Van belang is de stedelijke ontwikkeling altijd af te stemmen op de kenmerken van het watersysteem, bijvoorbeeld in laaggelegen gebieden bij bouw- en evacuatieplannen rekening houden met risico’s op overstroming of wateroverlast. Herstructurering en transformatie kunnen ook bijdragen aan de energietransitie (door het nemen van energie-efficiënte maatregelen en/of het opwekken van duurzame energie door bijvoorbeeld het aanwezige dakoppervlak te benutten). ‘Wonen en werken in het kleinschalige mix-landschap’ Het ontwikkelingsperspectief richt zich op het in harmonie met elkaar ontwikkelen van de diverse functies in het buitengebied. Aan de ene kant melkveehouderij, akkerbouw en opwekking van hernieuwbare energie als belangrijke vormen van landgebruik.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Staphorst&id=a029f604-7676-4d98-b1ba-f4c33325d68d