CConstaterende datStaphorst
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1b. De Streek partiele herziening Rijksweg 2 Staphorst_Toelichting Bijlagen

Raadsvergadering 14 juni 2023, gemeente StaphorstBij agendapunt: Besluitvormend hamerstuk: Vaststellen bestemmingsplan 'De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst'27.890 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Bestemmingsplan De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst

30 december 2022

Status: Ontwerp

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

Bestemmingsplan “De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst”

Plannaam: IMRO-code: Plantype: Status: Datum:

De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst NL.IMRO.0180.2102022007-ON01 Bestemmingsplan Ontwerp 30 december 2022

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

2

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

Toelichting

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

3

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

INHOUDSOPGAVE HOOFDSTUK 1 INLEIDING ................................................................................... 6 1.1 1.2 1.3 1.4

AANLEIDING ................................................................................................................................................ 6 PLANGEBIED ................................................................................................................................................ 6 GELDEND BESTEMMINGSPLAN......................................................................................................................... 7 LEESWIJZER ................................................................................................................................................. 9

HOOFDSTUK 2 PLANBESCHRIJVING...................................................................... 10 2.1 2.2 2.3 2.4

BESTAANDE SITUATIE .................................................................................................................................. 10 NIEUWE SITUATIE ....................................................................................................................................... 13 RANDVOORWAARDEN GEMEENTE .................................................................................................................. 15 VERBETERING FYSIEKE LEEFOMGEVING ............................................................................................................ 16

HOOFDSTUK 3 BELEIDSKADERS .......................................................................... 18 3.1 3.2 3.3

RIJKSBELEID............................................................................................................................................... 18 PROVINCIAAL BELEID ................................................................................................................................... 20 GEMEENTELIJK BELEID ................................................................................................................................. 29

HOOFDSTUK 4 OMGEVINGSASPECTEN ................................................................. 34 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9 4.10 4.11 4.12 4.13 4.14 4.15 4.16

MILIEUEFFECTRAPPORTAGE .......................................................................................................................... 34 DUURZAAMHEID EN KLIMAAT ....................................................................................................................... 35 BODEM .................................................................................................................................................... 35 GELUID .................................................................................................................................................... 36 LUCHTKWALITEIT ........................................................................................................................................ 39 GEUR ....................................................................................................................................................... 40 BEDRIJVEN EN MILIEUZONERING .................................................................................................................... 42 EXTERNE VEILIGHEID ................................................................................................................................... 44 WATER ....................................................................................................................................................

48 ARCHEOLOGIE EN CULTUURHISTORIE .............................................................................................................. 52 FLORA EN FAUNA ....................................................................................................................................... 54 VERKEER, PARKEREN, IN- EN UITRITTEN ........................................................................................................... 55 BRANDVEILIGHEID ...................................................................................................................................... 59 VERLICHTING ............................................................................................................................................. 59 GEZONDHEID (STRALING EN Q-KOORTS) ......................................................................................................... 59 RELATIE MET ANDERE TOESTEMMINGSVEREISTEN (ZOALS ACTIVITEITENBESLUIT)...................................................... 59

HOOFDSTUK 5 UITVOERBAARHEID ...................................................................... 60 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8

ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID ................................................................................................................. 60 MAATSCHAPPELIJKE UITVOERBAARHEID .......................................................................................................... 60 BURGERPARTICIPATIE .................................................................................................................................. 60 INSPRAAK EN VOOROVERLEG......................................................................................................................... 60 RECHT VAN OVERPAD .................................................................................................................................. 61 KABELS EN LEIDINGEN ................................................................................................................................. 61 BEREIKBAARHEID (HULPDIENSTEN, HUISVUILDIENSTEN, TIJDENS BOUW) ................................................................ 61 TIJDELIJKE OPSLAG GROND ........................................................................................................................... 61

HOOFDSTUK 6 JURIDISCHE TOELICHTING............................................................... 62 6.1 6.2 6.3 6.4

ALGEMEEN................................................................................................................................................ 62 OPBOUW REGELS ....................................................................................................................................... 62 BOUW- EN GEBRUIKSREGELS......................................................................................................................... 63 VOORWAARDELIJKE VERPLICHTINGEN ............................................................................................................. 65

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

4

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

BIJLAGEN BIJ DE TOELICHTING ............................................................................... 66 BIJLAGE 1 BIJLAGE 2 BIJLAGE 3 BIJLAGE 4 BIJLAGE 5 BIJLAGE 6 BIJLAGE 7

ERFINRICHTINGSTEKENING ................................................................................................................... 66 LANDSCHAPPELIJK INPASSINGSPLAN ....................................................................................................... 67 AERIUS-BEREKENING ......................................................................................................................... 68 AANMELDNOTITIE VORMVRIJE M.E.R.-BEOORDELING ................................................................................. 69 VERKENNEND BODEMONDERZOEK ......................................................................................................... 70 AKOESTISCH ONDERZOEK WEGVERKEERSLAWAAI....................................................................................... 71 UITGANGSPUNTENNOTITIE WATERTOETS ................................................................................................. 72

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

5

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

HOOFDSTUK 1 1.1

Aanleiding

1.1.1

Algemeen

INLEIDING

Aan de Rijksweg 2, aan de rand van de bebouwde kom van Staphorst, ligt een bedrijfsperceel dat in gebruik is als detailhandelszaak voor tuinmaterialen. Op het perceel bevindt zich een karakteristieke boerderij, een showtuin met sierbestrating, opslag van bestratingsmaterialen, parkeerplaatsen en een achterliggend grasveld. De bedrijfsbestemming in combinatie met de showtuin is, vanuit het perspectief van ruimtelijke kwaliteit, niet passend op deze locatie. Initiatiefnemer is daarom voornemens om het bedrijfsperceel te herontwikkelen naar een woonperceel. Concreet bestaat de gewenste ontwikkeling uit: • • • •

het beëindigen van de bedrijfsfunctie; het opknappen van de bestaande karakteristieke boerderij en het realiseren van drie extra wooneenheden in deze boerderij; het realiseren van een dubbele woning; en het realiseren van een appartementengebouw met vier wooneenheden.

Op het voornemen heeft de omgevingskamer van de gemeente Staphorst (d.d. 17 mei 2022) onder voorwaarden een positief advies gegeven, waarna het college onder voorwaarden een positief standpunt heeft ingenomen. Het voornemen is niet in overeenstemming met de geldende gebruiks- en bouwmogelijkheden van het bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” van de gemeente Staphorst, aangezien het perceel gedeeltelijk is voorzien van de bestemming ‘Bedrijf’ en gedeeltelijk van de bestemming ‘Agrarisch met waarden’. Binnen deze bestemmingen is het realiseren en bewonen van reguliere woningen niet toegestaan. Een herziening van het bestemmingsplan is noodzakelijk om realisatie van voorliggende ontwikkeling mogelijk te maken. Voorliggend bestemmingsplan voorziet hierin. Aangetoond wordt dat de herziening van de bestemming in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening en vanuit ruimtelijk en planologisch oogpunt verantwoord is.

1.1.2

De bij het plan behorende stukken

Het bestemmingsplan “De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” bestaat uit de volgende stukken: • •

verbeelding (tek.nr. NL.IMRO.0180.2102022007-ON01) en een renvooi; regels.

Op de verbeelding zijn de bestemmingen van de in het plan begrepen gronden weergegeven. In de regels zijn bepalingen opgenomen om de uitgangspunten van het plan zeker te stellen. Het plan gaat vergezeld van een toelichting. De toelichting geeft een duidelijk beeld van het bestemmingsplan en van de daaraan ten grondslag liggende gedachten maar maakt geen deel uit van het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan.

1.2

Plangebied

1.2.1

Ligging

Het plangebied ligt aan de Rijksweg 2, in het karakteristieke bebouwingslint De Streek, in de kern Staphorst. Kadastraal is het plangebied bekend als gemeente Staphorst, sectie AA, perceelnummer 2980 en deels perceelnummer 5439. In afbeelding 1.1 is de ligging van het plangebied weergegeven in de kern Staphorst

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

6

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp (rode ster) en ten opzichte van de directe omgeving (rode omlijning). De rode omlijning geeft het plangebied indicatief weer.

Afbeelding 1.1

Ligging van het plangebied in de kern Staphorst en ten opzichte van de directe omgeving (Bron: PDOK)

1.3

Geldend bestemmingsplan

1.3.1

Algemeen

Het plangebied ligt binnen de begrenzing van het bestemmingsplan "De Streek" en het bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” van de gemeente Staphorst. Deze bestemmingsplannen zijn respectievelijk op 11 juni 2013 en op 9 juli 2019 door de gemeenteraad van de gemeente Staphorst vastgesteld. Daarnaast het geldt het bestemmingsplan “Kleinschalige windturbines” (vastgesteld op 23 juni 2020). Het plangebied heeft op basis van het geldende bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” gedeeltelijk de enkelbestemming ‘Bedrijf’ met een bouwvlak. Binnen een gedeelte van het bouwvlak geldt de bouwaanduiding ‘karakteristiek’. Daarnaast zijn de gronden gedeeltelijk voorzien van de enkelbestemming ‘Agrarisch met waarden’. Bovendien geldt in het hele plangebied de dubbelbestemming ‘Waarde - Beschermd dorpsgezicht’. In de noordoostelijke rand van het plangebied geldt bovendien de dubbelbestemming ‘Waarde - Steeg’. Op afbeelding 1.2 is een uitsnede van de verbeelding behorend bij het geldend bestemmingsplan opgenomen. Het plangebied is indicatief weergegeven met de rode contour.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

7

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 1.2

1.3.2

Uitsnede geldend bestemmingsplan “De Streek, Veegplank” (Bron: Ruimtelijkeplannen.nl)

Beschrijving bestemmingen en aanduiding

Enkelbestemming ‘Bedrijf’ De voor ‘Bedrijf’ aangewezen gronden zijn hoofdzakelijk bestemd voor bestaande bedrijven, bedrijven behorende tot de categorieën 1 en 2 van de Staat van bedrijven en het bestaande aantal bedrijfswoningen. Ter plaatse van de aanduiding ‘karakteristiek’ zijn de gronden mede bestemd voor het behoud van de uitwendige hoofdvorm van gebouwen. In de bouwregels is onder meer bepaald dat gebouwen uitsluitend binnen een bouwvlak mogen worden gebouwd. De goot- en bouwhoogte van gebouwen mogen niet meer bedragen dan respectievelijk 3 en 10 meter, dan wel niet meer dan de bestaande goot- of bouwhoogte indien deze meer bedraagt.

Enkelbestemming ‘Agrarisch met waarden’ De voor ‘Agrarisch met waarden’ aangewezen gronden zijn hoofdzakelijk bestemd voor landschappelijke waarden en cultuurgrond, water en voorzieningen ten behoeve van water, groenvoorzieningen en dagrecreatief medegebruik. In de bouwregels is onder meer bepaald dat gebouwen en overkappingen uitsluitend binnen een bouwvlak mogen worden gebouwd.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

8

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp Dubbelbestemming ‘Waarde - Beschermd dorpsgezicht’ De voor ‘Waarde - Beschermd dorpsgezicht’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor behoud, herstel en versterking van het karakteristieke dorpsgezicht (De Streek). In de bouwregels is onder meer bepaald dat Burgemeester en wethouders met het oog op behoud, herstel en versterking van het karakteristieke dorpsgezicht nadere eisen kunnen stellen aan onder andere de goot- en bouwhoogte van gebouwen, de oppervlakte van hoofd- en bijgebouwen en de plaats van bebouwing gelegen in de nabijheid van gebouwen ter plaatse van de aanduiding ‘karakteristiek’.

Dubbelbestemming ‘Waarde - Steeg’ De voor ‘Waarde - Steeg’ aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor verkeers- en verblijfsdoeleinden ten behoeve van de ontsluiting van aanliggende erven. In de bouwregels is bepaald dat het verboden is te bouwen binnen deze bestemming.

1.3.3

Volledige beschrijving strijdigheden met geldend bestemmingsplan

De gewenste ontwikkeling bestaat uit het beëindigen van de bedrijfsfunctie, het opknappen van de bestaande karakteristieke boerderij en het realiseren van drie extra wooneenheden in deze boerderij, het realiseren van een dubbele woning en het realiseren van een appartementengebouw met vier wooneenheden. Het voornemen is niet in overeenstemming met de geldende gebruiks- en bouwmogelijkheden van het bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” van de gemeente Staphorst, aangezien het perceel gedeeltelijk is voorzien van de bestemming ‘Bedrijf’ en gedeeltelijk van de bestemming ‘Agrarisch met waarden’. Binnen deze bestemmingen is het realiseren en bewonen van reguliere woningen niet toegestaan. Dit bestemmingsplan voorziet in de gewenste juridisch planologische kaders om het voornemen te kunnen realiseren.

1.4

Leeswijzer

Na deze inleiding wordt in hoofdstuk 2 ingegaan op de bestaande en nieuwe situatie van het plangebied, inclusief de door de gemeente gegeven randvoorwaarden aan het initiatief en de verbetering van de fysieke leefomgeving. In hoofdstuk 3 wordt ingegaan op het beleidskader. Hierin wordt het beleid van het Rijk, provincie Overijssel en de gemeente Staphorst beschreven. In hoofdstuk 4 passeren alle relevante milieu- en omgevingsthema's de revue. In de hoofdstukken 5 en 6 wordt respectievelijk ingegaan op de uitvoerbaarheid en de juridische aspecten/planverantwoording van het project.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

9

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

HOOFDSTUK 2

PLANBESCHRIJVING

2.1

Bestaande situatie

2.1.1

Beschrijving plangebied en omgeving

Het plangebied ligt aan de Rijksweg 2, in het karakteristieke bebouwingslint De Streek in Staphorst. De functionele structuur van de directe omgeving bestaat voornamelijk uit woonpercelen en kleinschalige (agrarische) bedrijvigheid. Belangrijke ruimtelijke structuurdragers vormen de Rijksweg en de Oude Rijksweg. Aan de noordzijde wordt het plangebied begrensd door een perceel met een dienstverlening bestemming. Aan de oostzijde van het plangebied bevindt zich een woonperceel en agrarische gronden. Het plangebied wordt aan de zuidzijde begrensd door agrarische gronden. Tenslotte wordt het plangebied aan de westzijde begrensd door de Rijksweg. Het plangebied zelf betreft een bedrijfsperceel waarop een detailhandelszaak voor tuinartikelen wordt geëxploiteerd. Binnen het plangebied bevindt zich een karakteristieke boerderij, showtuin met sierbestrating, opslag van bestratingsmaterialen, parkeerplaatsen en een achterliggend grasveld. In de karakteristieke boerderij bevindt zich in de bestaande situatie één bedrijfswoning. Het plangebied wordt door middel van een in- en uitrit aan de westzijde van het perceel op de Rijksweg ontsloten. De ligging en begrenzing van het plangebied wordt weergegeven in afbeelding 2.1. Het plangebied is hierbij indicatief weergegeven met de rode omlijning. Voor de exacte begrenzing wordt verwezen naar de verbeelding.

In afbeelding 2.2, 2.3 en 2.4 zijn (straat)beelden van de huidige situatie van het plangebied opgenomen.

Afbeelding 2.1

Huidige situatie ter plaatse van het plangebied (Bron: PDOK)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

10

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 2.2

Straatbeeld huidige situatie plangebied, gezien vanaf de Rijksweg (westzijde) (Bron: Google Streetview)

Afbeelding 2.3

Straatbeeld huidige situatie plangebied, gezien vanaf de Molenweg (Bron: Google Streetview)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

11

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 2.4

2.1.2

Straatbeeld huidige situatie plangebied, gezien vanaf de Rijksweg (oostzijde) (Bron: Google Streetview)

Ontstaansgeschiedenis (De Streek)

De Streek is een bebouwingslint van circa 12 kilometer. Het lint kent een bijzondere ruimtelijke karakteristiek en bebouwingskarakteristiek, waarvan de oorsprong in de ontginning van het gebied ligt. Het lint ligt tussen Lichtmis en Halfweg. Staphorst en Rouveen zijn als gevolg van de ontginning van het gebied ontstaan en maken voor een deel onderdeel uit van het lint. In het noorden is het huidige Staphorst ontstaan als een verdichting rondom de kerk van Staphorst. Het huidige Rouveen is zuidelijker ontstaan als verdichting rondom de kerk in Rouveen. Beide dorpen werden al in schriften van de dertiende eeuw genoemd, maar lagen toen westelijker. Het huidige lint wordt in de volksmond ook wel 'De Diek' of 'De Streek' genoemd. Kenmerkend voor het lint is de boogvorm; een directe afgeleide van de vorm van de ontginningsbasis zoals hiervoor beschreven. Opvallend is de verdraaiing van de perceelsrichting ten opzichte van de weg: in Staphorst staat deze vrijwel haaks op de weg terwijl verder naar het zuiden, in Rouveen, de verkavelingsrichting onder een scherpe hoek staat met de weg. Ook de boerderijen staan hier niet haaks op de weg maar volgen de richting van de percelen. Een verklaring hiervoor kan zijn dat de Staphorster kolonisten al verder veeninwaarts waren dan de Rouveners.

Vanuit de ontginningsbasis (De Wijk) is te zien dat de vier slagen van Staphorst in vrijwel een rechte lijn naar het zuidoosten lopen. De slagen van Rouveen daarentegen worden, door de beperkte ruimte naar achter toe, gedwongen hun perceelsrichting keer op keer bij te stellen. De belangrijkste structurele kenmerken van De Streek zijn gelegen in de reeds uit de zestiende eeuw daterende combinatie van een patroon van vrijwel parallelle langgerekte perceelsgrenzen met een enigszins gebogen, enkele kilometers lange bebouwingsas (Oude Rijksweg). Hierdoor voegen de ontsluitingswegen naar het achterliggende agrarische gebied zich in deze ruimtelijke hoofdstructuur. De lintbebouwing, waarbij boerderijen vlak naast en achter elkaar aan de bebouwingsas liggen in de richting van de percelering is daarbij eveneens een belangrijke karakteristiek. Aangrenzende erven worden ontsloten door een gemeenschappelijke toegangsweg (stegen). De hoge beeldkwaliteit van de agrarische bebouwing, waaronder meer dan 300 beschermde monumenten levert een belangrijke bijdrage aan het cultuurhistorisch waardevolle karakter van De Streek.

Het ruimtelijk beeld wordt behalve door de bebouwing in de belangrijke mate bepaald door de erfbeplanting en de houtsingels op de perceelsgrenzen tussen en direct achter de bebouwing waardoor een ruimtelijke beslotenheid is ontstaan die waar het bebouwingslint plaatselijk transparant of onderbroken is, markante contrasten oplevert met het open agrarisch gebied. In de kern Rouveen en Staphorst is de historische

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

12

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp samenhang met het achterliggende landschap plaatselijk verdwenen door naoorlogse nieuwbouw en wegaanleg. De ligging van het plangebied in de Streek is weergegeven in afbeelding 2.5.

Plangebied

Afbeelding 2.5

2.2

De Streek (Bron: Gemeente Staphorst)

Nieuwe situatie

Aan de Rijksweg 2 in Staphorst is een tuinmaterialen detailhandelszaak aanwezig. De locatie is goed geschikt voor het huidige gebruik, voornamelijk door de goede zichtbaarheid vanaf de Rijksweg (commercieel) en de nabijheid van de A28 (bereikbaarheid). Het bestaande bedrijfsgebouw (achterhuis) vraagt echter wel om onderhoud en vernieuwing bij behoud van de huidige functie/bestemming, onder andere: • • •

het riet dient vervangen te worden; de inbouw van kantoren dient uitgebreid te worden; en er dient een buitenopslag/uitbreiding te worden gebouwd (reeds vergund 21-03-2011).

De gemeente heeft in het verleden op verschillende momenten aangegeven dat de huidig invulling van de hoeklocatie Gemeenteweg/Rijksweg/Achthoevenweg geen visitekaartje betreft voor het dorp Staphorst. Met betrekking tot de planlocatie Rijksweg 2 is aangegeven dat de bedrijfsbestemming in combinatie met de showtuin, vanuit het perspectief van ruimtelijke kwaliteit, niet passend is op deze locatie. Dit is aangegeven door een voormalig wethouder Ruimtelijke Ordening en ook tijdens een eerder overleg over de gezamenlijke transformatie van de gehele hoeklocatie in 2017. Om de ruimtelijke kwaliteit van de locatie te verbeteren is daarom het plan ontstaan om de bedrijfslocatie te transformeren naar een woonlocatie. Hiertoe wordt de bedrijfsfunctie beëindigd. De bestaande, karakteristieke boerderij wordt bewaard door deze te renoveren, waarbij drie extra wooneenheden in het achterhuis worden gerealiseerd. Deze wooneenheden zijn gericht op de doelgroep senioren. Samen met het bestaande woonhuis komen er in de oorspronkelijke boerderij in totaal vier wooneenheden. De

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

13

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp gebintconstructie, de bestaande steens buitengevels, de sporenkap en het riet als dakbedekking grotendeels worden behouden. Door de nieuwe functie en door het bewaren van de beeldbepalende en waardevolle kenmerken blijft deze blikwaardige boerderij op deze zichtlocatie bewaard. Om het kenmerkende landschap te herstellen wordt het brede perceel weer opgedeeld in zogenaamde slagen, conform het oorspronkelijk patroon. Het huidige erf aan de zuidwestzijde (Rijksweg zijde) wordt smaller gemaakt waardoor tussen de boerderij en de Rijksweg ruimte ontstaat voor een ‘weiland’, waarop bijvoorbeeld ruimte is voor een moestuin voor de bewoners. De showtuin wordt hiermee omgezet in weiland. Het erf wordt verplaatst naar achter de boerderij. Aan de andere zijde van de boerderij (noordoostzijde) ontstaat een ruimte voor een nieuw erf op een eigen slag. Deze slag wordt gekoppeld aan de bestaande oostelijke steeg. De westelijke steeg blijft behouden voor oorspronkelijke boerderij (dit is ook de oorspronkelijke steeg). De slagen worden zichtbaar gemaakt met singels en greppels. Aan de zuidoostzijde van het perceel blijft ruimte behouden voor een mogelijke toekomstige uitrit naar de Molenweg.

Tevens bestaat de ontwikkeling uit het realiseren van een appartementengebouw met hierin vier appartementen als bijgebouw behorend bij de oorspronkelijke boerderij. Twee van de appartementen (op de begane grond) vallen in het hogere prijssegment. Deze appartementen zijn gericht op de doelgroep 55+. De overige twee appartementen op de verdieping vallen in het lagere prijssegment en zijn gericht op de doelgroep starters. Het betreft een woonvariant die het midden houdt tussen een reguliere grondgebonden woning en de geborgenheid van wonen in een appartementengebouw. Voor dit appartementengebouw wordt bij de vormgeving een link gelegd met een schuur. Qua materiaalgebruik, kleur en detaillering wordt één en ander terughoudend uitgevoerd. Het bijgebouw wordt met (singel)beplanting en terreinaanleg ingepast in het landschap. Zoals hierboven aangegeven ontstaat aan de noordoostzijde ruimte voor een nieuw erf op een eigen slag. Hierop wordt een nieuw hoofdgebouw (dubbele woonboerderij) gerealiseerd voor twee wooneenheden gericht op senioren. Dit hoofdgebouw wordt vormgegeven als een ‘hoofdgebouw’, dat een eigentijds materiaalgebruik in gedekte kleuren en een terughoudende detaillering heeft. Het hoofdgebouw is voorzien van twee bouwlagen met alle voorzieningen op de begane grond. De tweede bouwlaag is bedoeld als een werk-/hobbykamer en bijvoorbeeld een logeerkamer.

Ten slotte wordt een nieuw bijgebouw op het nieuwe erf gerealiseerd. Dit bijgebouw dient als een clustering van alle buitenbergingen voor zes woonheden waarbij geen ruimte is voor een inpandige berging. De zes bergingen kunnen tevens worden gebruikt voor het parkeren van zes auto’s. In dit bijgebouw wordt ook de centrale technische ruimte ondergebracht met hierin de hoofdaansluiting, aansluiting van de zonnepanelen en de warmtepomp voor de verwarmingsinstallatie. Op deze manier kunnen alle 10 woningen als ‘nul op de meterwoning’ worden uitgevoerd. Door de centrale aansluiting ontstaan er extra mogelijkheden om het salderen via het net te verminderen. In het kader van voorliggend initiatief heeft Hulsplan een voorlopige situatieschets opgesteld van de gewenste situatie. Deze is opgenomen in afbeelding 2.6. Voor een grotere versie van deze erfinrichtingstekening wordt verwezen naar bijlage 1 bij deze toelichting.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

14

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 2.6

Gewenste situatie Rijksweg 2 (Bron: Hulsplan)

Met het inrichten van het plangebied zal rekening gehouden worden met de bebouwingskenmerken van bouwwerken in de directe omgeving. Wat betreft de bouwmogelijkheden voor de woningen wordt er, voor zover mogelijk, aangesloten bij de bestemming ‘Wonen - 1’ zoals opgenomen in het geldende bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” van de gemeente Staphorst. Dit zorgt ervoor dat de te realiseren woningen wat betreft massa en schaal past bij de bebouwingskenmerken van de omgeving.

2.3

Randvoorwaarden gemeente

Op 18 januari 2021 is het initiatief voor de herontwikkeling van het plangebied voorgelegd aan de gemeente Staphorst. Dit initiatief is in februari en mei 2021 behandeld door de Omgevingskamer van de gemeente Staphorst. Naar aanleiding hiervan is het plan op een aantal punten gewijzigd, namelijk: • • • • •

het aantal woningen is verminderd van 12 naar 10; het woongebouw op het nieuwe erf is nu vormgegeven als dubbele woning en is smaller, lager en heeft een rustiger dakvlak; het bijgebouw is verkleind; minder woningen betekent minder parkeerplaatsen; de financiële onderbouwing is opnieuw bekeken en aangevuld; de toelichting in de Quickscan is op onderdelen aangepast/aangevuld.

De initiatiefnemer heeft gezocht naar een invulling die zoveel mogelijk ruimtelijke kwaliteit oplevert en daarnaast ook financieel haalbaar is. Samen met een landschapsarchitect is een plan gemaakt welke is gebaseerd op het splitsen van het bestaande grote erf in twee afzonderlijke erven. In bijlage 2 (Landschappelijk inpassingsplan) wordt gemotiveerd hoe hiermee het patroon van het oude slagenlandschap weer wordt teruggebracht. Op beide erven is een hoofdgebouw met daarachter een gebouw in de vorm van een bijgebouw gesitueerd. De maat van de ruimte, de compositie en vormgeving van de gebouwen, de aanleg van een nieuwe steeg, het terugbrengen van het patroon van het slagenlandschap en de landelijke inpassing (o.a. plaatsing in het gras) leiden tot een rustig beeld. Het plan leidt tot een forse stedenbouwkundige en landschappelijke verbetering ten opzichte van de bestaande (bedrijfs)situatie. Daarnaast vindt de Omgevingskamer het waardevol dat de bestaande monumentale boerderij wordt behouden en duurzaam wordt opgeknapt. Ook het realiseren van een tweetal starterswoningen (in het gebouw achter de bestaande boerderij) wordt positief gewaardeerd.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

15

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp Uitgangspunten Omgevingskamer (17 mei 2022): •

•

Adviseert het college een positief standpunt in te nemen, onder de voorwaarden dat: o 1. Externe Veiligheid wordt getoetst door middel van de vuistregels uit de Handleiding risico analyse transport (HART); o 2. Een zelfbewoningsplicht wordt opgenomen, om te borgen dat de woningen daadwerkelijk ten goede komen aan de genoemde doelgroepen. Tevens wordt door de Omgevingskamer beschreven dat de overschrijding van de kaders van het Transformatiebeleid aanvaardbaar is, vanwege de forse stedenbouwkundige en landschappelijke verbetering ten opzichte van de bestaande (bedrijfs)situatie en de financiële haalbaarheid van het plan.

Uitgangspunten gemeente (2 juni 2022): • • • •

•

2.4

Het college van Burgemeester en wethouder neemt een positief standpunt in, en stemt in met de uitgangspunten en voorwaarden van de Omgevingskamer; Stelt de voorwaarde dat voor de te realiseren woningen een zelfbewoningsplicht gaat gelden; Vindt het van belang dat omwonenden bij het plan worden betrokken (in een vroegtijdig stadium). Initiatiefnemer is zelf verantwoordelijk voor deze burgerparticipatie; Uit het bestemmingsplan en de benodigde milieuonderzoeken moet blijken dat er sprake is van een goede ruimtelijke ordening. Dit betekent dat onder andere aangetoond wordt dat er geen onevenredige beperkingen zijn voor de omliggende percelen / bedrijven; Bij de uitwerking van het plan moet rekening gehouden worden met een eventuele toekomstige ontsluiting via de Molenweg.

Verbetering fysieke leefomgeving

Ruimtelijke meerwaarde is de mate waarin tegemoet wordt gekomen aan de gebruikswaarde, belevingswaarde en toekomstwaarde.

2.4.1

Gebruikswaarde

Wat betreft de gebruikswaarde wordt gesteld dat in dit geval de verouderde monumentale boerderij duurzaam te renoveren, waarbij drie extra wooneenheden in het achterhuis worden gerealiseerd. Hiermee wordt een nieuw duurzaam toekomstperspectief geboden aan de monumentale boerderij. Tevens worden nieuwe woningen voor de doelgroep starters en senioren gerealiseerd binnen het plangebied. De gebruikswaarde van het perceel wordt ten gevolge van deze bestemmingsplanwijziging fors verbeterd, en de functie en bestemming ‘wonen’ wordt gezien als een passende functie in de omgeving.

2.4.2

Belevingswaarde

De belevingswaarde van het plangebied wordt verhoogd door de gewenste ontwikkeling. Door middel van landschappelijke inpassing wordt het patroon van het oude slagenlandschap teruggebracht in het plangebied. Dit door twee ‘erven’ te realiseren met een hoofdgebouw en daarachter een gebouw in de vorm van een bijgebouw. De maat van de ruimte, de compositie en vormgeving van de gebouwen, de aanleg van een nieuwe steeg, het terugbrengen van het patroon van het slagenlandschap en de landelijke inpassing (o.a. plaatsing in het gras) leiden tot een rustig beeld. Het eindbeeld leidt bovendien tot een forse stedenbouwkundige en landschappelijke verbetering ten opzichte van de bestaande (bedrijfs)situatie. Tevens wordt de bestaande monumentale boerderij opgeknapt. De gebintconstructie, de bestaande steens buitengevels, de sporenkap en het riet als dakbedekking blijven zo veel mogelijk behouden. Door de nieuwe functie en door het bewaren van de beeldbepalende en waardevolle kenmerken blijft deze karakteristieke boerderij op deze zichtlocatie bewaard. Tevens is in de bestaande situatie sprake van buitenopslag van materiaal. Door het wegbestemmen

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

16

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp van het bedrijf verdwijnt de buitenopslag, waardoor tevens sprake is van een verbetering van de ruimtelijke kwaliteit.

2.4.3

Toekomstwaarde (duurzaamheid)

Met het bouwen van woningen en het transformeren van de bedrijfslocatie naar woonlocatie wordt voorzien in een vervolgfunctie met toekomstwaarde. De huidige functie als bedrijfslocatie beschikt, gezien de staat van de gebouwen, niet over een toekomstwaarde. Bovendien is de bedrijfsbestemming in combinatie met de showtuin, vanuit het perspectief van ruimtelijke kwaliteit, niet passend op deze locatie. De nieuw te bouwen woningen zullen niet op het gasnet worden aangesloten en zullen voldoen aan de meest recente eisen op het gebied van duurzaamheid. Tevens wordt de bestaande monumentale boerderij behouden en duurzaam ongeknapt. De toekomstwaarde van het perceel stijgt dan ook fors ten opzichte van de huidige situatie.

2.4.4

Conclusie

Als gevolg van het initiatief worden de gebruiks-, belevings- en toekomstwaarde van het plangebied verbeterd.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

17

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

HOOFDSTUK 3

BELEIDSKADERS

Dit hoofdstuk beschrijft, voor zover van belang, het rijks-, provinciaal- en gemeentelijk beleid. Naast de belangrijkste algemene uitgangspunten worden de specifieke voor dit plangebied geldende uitgangspunten weergegeven.

3.1

Rijksbeleid

3.1.1

Nationale Omgevingsvisie (NOVI)

3.1.1.1 Algemeen Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving.

3.1.1.2 Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1.

Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut. Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal.

2.

Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair.

3.

Sterke en gezonde steden en regio’s Er zijn vooral in steden en stedelijke regio’s nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio’s behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio’s geborgd.

4.

Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw. Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

18

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen zetten we in op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan.

3.1.1.3 Afwegingsprincipes De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1.

2.

3.

Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van toekomstige generaties.

3.1.1.4 Toetsing van het initiatief aan de NOVI In voorliggend geval betreft het een project waarbij geen nationale belangen in het geding zijn en er is geen sprake van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Bij het uitwerken van het plan zijn de kenmerken en identiteit van het gebied centraal gesteld. Geconcludeerd wordt dat de NOVI geen belemmering vormt voor de in dit bestemmingsplan opgenomen ontwikkeling.

3.1.2

Ladder voor duurzame verstedelijking

3.1.2.1 Algemeen In de voorloper van de NOVI, de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR), is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Om de ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen ‘bestaand stedelijk gebied’ en ‘stedelijke ontwikkeling’. In het Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’. stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.´

3.1.2.2 Toetsing van het initiatief aan de Ladder voor duurzame verstedelijking Wat betreft de 'Ladder voor duurzame verstedelijking' wordt opgemerkt dat deze van toepassing is bij 'nieuwe stedelijke ontwikkelingen' (3.1.6 Bro). Er zijn inmiddels meerdere gerechtelijke uitspraken geweest over deze begripsdefinitie.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

19

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp Voor het realiseren van woningen is de uitspraak ABRvS 16 september 2015, ECLI:NL:RVS:2015:2921 van toepassing. Uit deze uitspraak blijkt dat het realiseren van 11 woningen niet wordt gezien als stedelijke ontwikkeling als bedoeld in artikel 1.1.1, eerste lid, aanhef en onder i Bro. In voorliggend geval is de ladder voor duurzame verstedelijking dan ook niet van toepassing, aangezien er sprake is van de toevoeging van negen woningen.

3.2

Provinciaal beleid

Het provinciaal beleid is verwoord in tal van plannen. Het belangrijkste plan betreft de Omgevingsvisie Overijssel, welke is verankerd in de Omgevingsverordening.

3.2.1

Omgevingsvisie Overijssel

De Omgevingsvisie is een integrale visie waarin de beleidsambities en doelstellingen staan die van provinciaal belang zijn voor de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van Overijssel. Het uitgangspunt is gericht op het jaar 2030. De visie biedt kaders in de vorm van ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Daarbinnen krijgen gemeenten, waterschappen, maatschappelijke organisaties en andere initiatiefnemers mogelijkheden om ruimtelijke ontwikkelingen te realiseren. De opgaven en kansen waar de provincie Overijssel voor staat, zijn verwerkt in centrale beleidsambities voor negen beleidsthema's. Deze beleidsthema's worden benaderd vanuit de overkoepelende rode draden duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit. • •

•

3.2.2

Duurzame ontwikkeling voorziet in de behoefte van de huidige generatie, zonder voor toekomstige generaties de mogelijkheden in gevaar te brengen om ook in hun behoeften te voorzien. Ruimtelijke kwaliteit is datgene wat de ruimte geschikt maakt en houdt voor wat voor mens, plant en dier belangrijk is. Ruimtelijke kwaliteit gaan vooral over 'goed': mooi, functioneel en toekomstbestendig. Sociale kwaliteit gaat over het welzijn of 'goed voelen' van de mens. In de omgevingsvisie gaat het over het welzijn van de mens in relatie tot de fysieke leefomgeving.

Omgevingsverordening Overijssel

De provincie beschikt over een palet aan instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. Het gaat er daarbij om steeds de meest optimale mix van instrumenten toe te passen, zodat effectief en efficiënt resultaat wordt geboekt voor alle ambities en doelstellingen van de Omgevingsvisie. De keuze voor inzet van deze instrumenten is bepaald aan de hand van een aantal criteria. In de Omgevingsvisie is bij elke beleidsambitie een realisatieschema opgenomen waarin is aangegeven welke instrumenten de provincie zal inzetten om de verschillende onderwerpen van provinciaal belang te realiseren. Eén van de instrumenten om het beleid uit de Omgevingsvisie te laten doorwerken is de Omgevingsverordening Overijssel. De Omgevingsverordening is het provinciaal juridisch instrument dat wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch geborgd is.

3.2.3

Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel

De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn in de Omgevingsvisie Overijssel geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Om de ambities van de provincie waar te maken, bevat de Omgevingsvisie een uitvoeringsmodel. Dit model is gebaseerd op drie niveaus, te weten: 1.

Of - generieke beleidskeuzes;

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

20

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp 2. 3.

Waar - ontwikkelingsperspectieven; Hoe - gebiedskenmerken.

Deze begrippen worden hieronder nader toegelicht.

3.2.3.1 Of - generieke beleidskeuzes Generieke beleidskeuzes zijn keuzes die bepalend zijn voor de vraag of ontwikkelingen nodig dan wel mogelijk zijn. In deze fase wordt beoordeeld of er sprake is van een maatschappelijke opgave. Of een initiatief mogelijk is, wordt onder andere bepaald door generieke beleidskeuzes van EU, Rijk of provincie. Denk aan beleidskeuzes om basiskwaliteiten als schoon drinkwater en droge voeten te garanderen. Andere generieke beleidskeuzes betreffen het voorkomen van overaanbod van bijvoorbeeld woningbouw- en kantoorlocaties. Ook wordt in deze fase de zgn. Overijsselse ladder voor duurzame verstedelijking gehanteerd. Deze Overijsselse ladder geeft een nadere invulling aan de vraag hoe de behoefte moet worden bepaald, zowel in de stedelijke als in de groene omgeving, en op welke wijze de regionale afstemming vorm gegeven moet worden. Integraliteit, toekomstbestendigheid, concentratiebeleid, (boven)regionale afstemming en zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik zijn beleidskeuzes die invulling geven aan de Overijsselse ladder voor duurzame verstedelijking. Voor specifieke gebieden in Overijssel geldt dat niet alle initiatieven mogelijk zijn.

Dit heeft te maken met zwaarwegende publieke belangen, Gebiedsspecifieke beleidskeuzes om de zwaarwegende publieke belangen te borgen, zijn: reservering voor waterveiligheid en beperking wateroverlast, drinkwater/grondwaterbeschermingsgebieden, het Natuurnetwerk Nederland (NNN, voorheen Ecologische Hoofdstructuur (EHS)), de Nationale Landschappen en het provinciaal routenetwerk transport gevaarlijke stoffen.

3.2.3.2 Waar - ontwikkelingsperspectieven Als uit de beoordeling in het kader van de generieke beleidskeuzes blijkt dat de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling aanvaardbaar is, vindt een toets plaats aan de ontwikkelingsperspectieven. In de Omgevingsvisie is een spectrum van zes ontwikkelperspectieven beschreven voor de groene en stedelijke omgeving. Met dit spectrum geeft de provincie ruimte voor het realiseren van de in de visie beschreven beleids- en kwaliteitsambities. De ontwikkelperspectieven geven richting aan wat waar ontwikkeld zou kunnen worden. Daar waar generieke beleidskeuzes een geografische begrenzing hebben, zijn ze consistent doorvertaald in de ontwikkelingsperspectieven. De ontwikkelingsperspectieven zijn richtinggevend en bieden de nodige flexibiliteit voor de toekomst.

3.2.3.3 Hoe - gebiedskenmerken Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch cultuurlandschap, stedelijke laag en laag van de beleving) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het is de vraag ‘hoe’ een ontwikkeling invulling krijgt. Aan de hand van de drie genoemde niveaus kan worden bezien of een ruimtelijke ontwikkeling mogelijk is en er behoefte aan is, waar het past in de ontwikkelingsvisie en hoe het uitgevoerd kan worden. Afbeelding 3.1 geeft dit schematisch weer.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

21

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 3.1

3.2.4

Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel (Bron: Provincie Overijssel)

Toetsing van het initiatief aan het Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel

Indien het concrete initiatief wordt getoetst aan het Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel ontstaat globaal het volgende beeld.

3.2.4.1 Of - generieke beleidskeuzes Bij de afwegingen in de eerste fase “generieke beleidskeuzes” wordt opgemerkt dat sprake is van een binnenstedelijke woningbouwontwikkeling. Hierdoor zijn met name artikel 2.1.2, lid en artikel 2.2.2, lid 1 van de Omgevingsverordening Overijssel van belang. Tevens ligt het plangebied in overstroombaar gebied, waardoor artikel 2.14.4 tevens van belang is. Hierna wordt nader ingegaan op de genoemde artikelen. Artikel 2.1.2, lid 1 1.

Principe van concentratie

Bestemmingsplannen voorzien uitsluitend in woningbouw, aanleg van bedrijventerreinen voor lokaal gewortelde bedrijvigheid en het realiseren van stedelijke voorzieningen, met bijbehorende infrastructuur en groenvoorzieningen om te voldoen aan de lokale behoefte en de behoefte van bijzondere doelgroepen.

Toetsing van het initiatief aan artikel 2.1.2, lid 1 van de Omgevingsverordening Overijssel In voorliggend geval wordt voorzien in woningbouw ten behoeve van de lokale woningbouwbehoefte. Het toevoegen van de woningen past binnen de lokale woningbehoefte en gemeentelijke woningbouwprogrammering. Hiervoor wordt ook verwezen naar paragraaf 3.3.3. Geconcludeerd wordt dat het project in overeenstemming is met het principe van concentratie zoals bedoeld in artikel 2.1.2 lid 1 van de Omgevingsverordening Overijssel. Artikel 2.2.2 lid 1: Realisatie nieuwe woningen

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

22

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp 1.

2. 3.

4.

5.

6.

Bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen als bedoeld in artikel 2.1 lid 1 onder c van de Wabo, voorzien uitsluitend in de mogelijkheid tot het realiseren van nieuwe woningen als de behoefte daaraan is aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw. In bestemmingsplannen wordt in maximaal 80% van de behoefte aan nieuwe woningen zoals vastgesteld in het kader van actueel onderzoek woningbouw, voorzien. In bestemmingsplannen van gemeenten waarvoor woonafspraken van toepassing zijn, mag - in afwijking van lid 2 - in een hoger percentage dan 80% worden voorzien, met een maximum van 100% van de behoefte zoals vastgesteld in het kader van de woonafspraken. De behoefte aan nieuwe woningen zoals bedoeld in lid 1 wordt in ieder geval geacht te zijn aangetoond als realisatie daarvan past binnen de geldende woonafspraken zoals die zijn gemaakt tussen gemeente en provincie op basis van regionale afstemming. Wanneer de realisatie van nieuwe woningen niet past binnen geldende woonafspraken of wanneer er voor de gemeente geen woonafspraken gelden, dan moet de behoefte aan nieuwe woningen aangetoond worden door middel van actueel onderzoek woningbouw waarop de instemming is verkregen van zowel de gemeenten in de regio als Gedeputeerde Staten.

In afwijking van het bepaalde in lid 5 geldt de eis dat gemeenten in de regio moeten hebben ingestemd niet voor buurgemeenten die gelegen zijn buiten de provincie Overijssel. In dat geval moet zijn aangetoond dat afstemmingsoverleg heeft plaatsgevonden.

De van belang zijnde begrippen in het kader van artikel 2.2.2 zijn hierna opgenomen: • •

•

•

•

Nieuwe woningen: te realiseren woningen, waarvoor nog geen omgevingsvergunning is afgegeven Actueel onderzoek woningbouw: door de raad vastgesteld onderzoek waarin de behoefte van de gemeente aan nieuwe woningen is onderbouwd op basis van de regionale behoefte woningbouw, markt- en vastgoedanalyses en andere relevante gegevens. Regionale behoefte woningbouw: door Gedeputeerde Staten vastgestelde provinciale analyse waarin de regionale behoefte aan nog te realiseren woningen is onderbouwd op basis van provinciale behoefteprognoses. Woonafspraken: bestuurlijke afspraken tussen provincie Overijssel en gemeenten over onder meer doelgroepen, wonen en zorg, stedelijke vernieuwing, toekomstbestendigheid bestaande voorraad, programmeren en zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik en bijbehorende programmeringsdocumenten, zoals voor een aangegeven periode zijn gemaakt. Regio: de gemeenten die onderdeel uitmaken van de samenhangende woningmarkt die bediend wordt met de woningbouwmogelijkheden die een gemeente biedt.

In artikel 2.2.3 lid 1 van de Omgevingsverordening wordt onder actueel onderzoek woningbouw verstaan: onderzoek wat eens in de 2 jaar wordt geactualiseerd. Toetsing van het initiatief aan artikel 2.2.2 van de Omgevingsverordening Overijssel Zoals uit artikel 2.2.2 blijkt mogen bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen enkel voorzien in de realisatie van nieuwe woningen indien de behoefte daaraan in aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw. Hierbij dient te worden aangesloten bij de woonafspraken zoals die zijn gemaakt tussen gemeente en provincie op basis van regionale afstemming. Er mag tevens enkel worden voorzien van 80% van de behoefte aan nieuwe woningen. Bij bestemmingsplannen van gemeenten waarvoor woonafspraken van toepassing zijn mag in een hoger percentage worden voorzien, met een maximum van 100% van de vastgestelde behoefte. Voorliggend plan omvat het realiseren van in totaal negen extra wooneenheden. Het gebied is aan te merken als inbreidingslocatie. Opgemerkt wordt dat de woningen zijn bedoeld voor de lokale (eigen) behoefte en worden toegevoegd in het bestaande bebouwingslint de Streek. In paragraaf 3.3.3 wordt aangetoond dat de voorgenomen ontwikkeling passend is binnen het door de provincie goedgekeurde gemeentelijke woonbeleid.

De voorgenomen ontwikkeling is daarmee in overeenstemming met artikel 2.2.2 van de Omgevingsverordening Overijssel Artikel 2.14.4: Overstroombaar gebied 1.

Bestemmingsplannen die betrekking hebben op het overstroombaar gebied als zodanig op de kaart Watergebiedsreserveringen zijn aangegeven, voorzien alleen in nieuwe stedelijke functies binnen deze

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

23

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

2.

gebieden als in het desbetreffende bestemmingsplan zodanige voorwaarden worden gesteld dat de veiligheid ook op lange termijn voldoende is gewaarborgd. De toelichting op bestemmingsplannen die betrekking hebben op gebieden als bedoeld in lid 1, is voorzien van een overstromingsrisicoparagraaf die inzicht biedt in: • de risico’s bij overstroming; • de maatregelen en de voorzieningen die worden getroffen om deze risico’s te voorkomen dan wel te beperken.

Toetsing van het initiatief aan artikel 2.14.4 van de Omgevingsverordening Overijssel In voorliggend geval is sprake van een woningbouwontwikkeling in overstroombaar gebied. In paragraaf 4.9.3 is de zogenoemde ‘overstromingsrisicoparagraaf’ opgenomen. Kortheidshalve wordt hier naar verwezen. Geconcludeerd wordt dat artikel 2.14.4 van de Omgevingsverordening Overijssel geen belemmering vormt voor de gewenste ontwikkeling. Bij de overige afwegingen in de eerste fase ‘Of - generieke beleidskeuzes’ zijn er verder geen aspecten die bijzondere aandacht verdienen.

3.2.4.2 Ontwikkelingsperspectieven Het plangebied behoort tot het ontwikkelingsperspectief ‘Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken’. In afbeelding 3.2 is een uitsnede van de ontwikkelingsperspectievenkaart opgenomen, waarin het plangebied indicatief is ingetekend met de blauwe omlijning.

Afbeelding 3.2

Uitsnede ontwikkelingsperspectievenkaart Omgevingsvisie Overijssel (Bron: Provincie Overijssel)

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

24

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp ‘Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken’ De steden en dorpen buiten de stedelijke netwerken mogen altijd bouwen voor de lokale behoefte aan wonen, werken en voorzieningen, inclusief lokaal gewortelde bedrijvigheid, mits onderbouwd en regionaal afgestemd. Herstructurering en transformatie van de woon-, werk-, voorzieningen- en mixmilieus moeten deze vitaal en aantrekkelijk houden en de diversiteit aan milieus versterken. Herstructurering en transformatie bieden kansen om te anticiperen op klimaatverandering (bijvoorbeeld door ruimte voor groen, natuur en water te reserveren). Van belang is de stedelijke ontwikkeling altijd af te stemmen op de kenmerken van het watersysteem, bijvoorbeeld in laaggelegen gebieden bij bouw- en evacuatieplannen rekening houden met risico’s op overstroming of wateroverlast. Herstructurering en transformatie kunnen ook bijdragen aan de energietransitie (door het nemen van energie-efficiënte maatregelen en/of het opwekken van duurzame energie door bijvoorbeeld het aanwezige dakoppervlak te benutten). Toetsing van het initiatief aan het “Ontwikkelingsperspectief” Binnen gebieden met het ontwikkelingsperspectief ‘Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken’ is ruimte voor herstructurering, inbreiding en transformatie.

In voorliggend geval wordt een bedrijfslocatie getransformeerd naar een woonerf. Dit zorgt voor een impuls van de ruimtelijke kwaliteit. Door de ontwikkeling wordt binnen het bestaand stedelijk gebied voorzien in een beperkt deel van de woningbehoefte in de kern Staphorst (De Streek). Doordat het plangebied is aangemerkt als woon- en werklocatie is van ruimtebeslag op de groene omgeving tevens geenszins sprake. Geconcludeerd wordt dat het initiatief past binnen ontwikkelingsperspectief ‘Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken’.

3.2.4.3 Gebiedskenmerken Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch-cultuurlandschap, stedelijke laag en de laag van de beleving) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Bij toetsing van het ruimtelijke initiatief aan de gebiedskenmerken in vier lagen is van belang dat de locatie is gelegen in stedelijk gebied. Dit betekent dat de 'Natuurlijke laag' buiten beschouwing kan blijven aangezien deze (oorspronkelijke) waarden niet meer voorkomen in het plangebied en redelijkerwijs ook niet meer te herstellen zijn. 1.

De “Stedelijke laag“

Het plangebied is op de gebiedskenmerkenkaart van de ‘Stedelijke laag’ aangeduid met het gebiedstype ‘Woonwijken 1955 - nu’. In afbeelding 3.3 is een uitsnede van de gebiedskenmerkenkaart van de “Stedelijke laag” weergegeven. Het plangebied is hierop indicatief aangeduid met de blauwe omlijning.

BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies

25

“De Streek, partiële herziening Rijksweg 2 Staphorst” Ontwerp

Afbeelding 3.3

Uitsnede gebiedskenmerkenkaart “Stedelijke laag” (Bron: Provincie Overijssel)

“Woonwijken 1955 – nu” De woonwijken van 1955 tot nu zijn planmatig opgezette uitbreidingswijken op basis van een collectief idee en grotere bouwstromen. De functies (wonen, werken, voorzieningencentra) zijn uiteengelegd en de wijken zijn opgedeeld in buurten met een homogeen bebouwingskarakter: buurten met eengezinswoningen, flatwijken, villawijken, wijk(winkel)centra. De tijdsgeest van de bouwperiode is af te lezen in de stedenbouwkundige structuur en architectuur. De wederopbouwwijken worden bijvoorbeeld vaak gekenmerkt door een repeterende stempelstructuur in de bouwblokken, de ruime opzet van de groene ruimte en aandacht voor details zoals deuromlijstingen pergola’s boven de entrees, siermetselwerk e.d. Als ontwikkelingen plaats vinden in de naoorlogse woonwijken, dan voegt nieuwe bebouwing zich in de aard, maat en het karakter van het grotere geheel (patroon van o.a. wooneenheden en parken), maar is als onderdeel daarvan wel herkenbaar. De groenstructuur is onderdeel van het wijkontwerp. Toetsing van het initiatief aan de “Stedelijke laag” Met het realiseren van de nieuwe woningen wordt rekening gehouden met omliggende functies en bestaande bebouwingsstructuren. Wat betreft bouwmogelijkheden wordt grotendeels aangesloten bij het geldende bestemmingsplan “De Streek, Veegplan”. Hiermee worden bouwkenmerken (o.a.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Staphorst&id=ad742924-50d5-4331-adba-35e0bcd03e8e