Bijlage 1. Toelichting - Buitengebied partiele herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst_1
Tekst van het document
Bestemmingsplan Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst Gemeente Staphorst TOELICHTING
Bestemmingsplan Buitengebied, Partiële Herziening Druivensteinweg 5 Te Staphorst Gemeente Staphorst TOELICHTING
Kerkewijk 156 3904 JJ Veenendaal T. 0318 – 50 56 37 I. www.kubiek.nu E. info@kubiek.nu
PLANGEGEVENS: IDN: Projectnummer: Titel:
Status Concept: Voorontwerp: Ontwerp: Vastgesteld:
Projectleider: Auteur:
NL.IMRO.0180.5102023003-ON01 Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst Datum 20 april 2023 3 juli 2023
Inhoudsopgave TOELICHTING
TOELICHTING
7
Hoofdstuk1
Inleiding
7
Aanleiding (beschrijving initiatief) Plangebied Vigerende planologische situatie Volledige beschrijving strijdigheden met vigerend bestemmingsplan
7 7 8 9
Historisch-geografischebeschrijving plangebied en omgeving
10
Bestaande situatie Ontstaansgeschiedenis Hydrologie Landschaps- en natuurwaarden Natuurnetwerk Nederland en Natura 2000 Landschapstypen Archeologie en cultuurhistorie Stedenbouwkundige waarden
10 11 12 12 12 12 13 14
Door gemeente meegegeven randvoorwaarden aan initiatief
15
Beeldkwaliteiteisen Ruimtelijke en landschappelijke inpassing Doorvertaling naar initiatief
15 15 15
1.1 1.2 1.3 1.4 Hoofdstuk2 2.1 2.2 2.3 2.4 2.4.1 2.4.2 2.5 2.6 Hoofdstuk3 3.1 3.2 3.3 Hoofdstuk4 initiatief?) 4.1 4.2 4.3 4.4 Hoofdstuk5 5.1 5.1.1 5.1.2 5.1.3 5.2 5.2.1 5.2.2 5.2.3 5.2.4 5.3
Wat is de verbetering van de ruimtelijke kwaliteit (als gevolg van het 17 Gebruikswaarde Belevingswaarde Toekomstwaarde (duurzaamheid) Conclusie
17 17 17 17
Toets initiatief aan beleidskaders
18
Rijksbeleid Nationale Omgevingsvisie (NOVI) Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Ladder voor duurzame verstedelijking Provinciaal beleid Omgevingsvisie Overijssel Omgevingsverordening Overijssel Uitvoeringsmodel Conclusie provinciaal beleid Gemeentelijk beleid
18 18 18 19 20 20 20 21 23 23
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 3
5.3.1 5.3.2 5.4 Hoofdstuk6 6.1 6.2 6.3 6.4 6.4.1 6.4.2 6.4.3 6.5 6.5.1 6.5.2 6.5.3 6.6 6.6.1 6.6.2 6.6.3 6.7 6.7.1 6.7.2 6.7.3 6.7.4 6.8 6.8.1 6.8.2 6.8.3 6.9 6.9.1 6.9.2 6.9.3 6.10 6.10.1 6.10.2 6.10.3 6.10.4 6.11 6.12 6.12.1 6.12.2 6.12.3 6.12.4 6.13 6.13.1 6.13.2
Omgevingsvisie Staphorst voor elkaar Woonvisie Conclusie beleid m.b.t. initiatief
23 24 25
Toets initiatief aan omgevingsaspecten
26
Brandveiligheid Milieueffectrapportage Duurzaamheid Bodem Wettelijk kader Resultaten onderzoek Conclusie Geluid (wegverkeer, railverkeer en/of industrie) Wettelijk kader Onderzoek Conclusie Luchtkwaliteit Wettelijk kader Beoordeling Conclusie Geur Wet geurhinder en veehouderij en Activiteitenbesluit Verordening Geurhinder en veehouderij 2016 Situatie plangebied Conclusie Bedrijven en milieuzonering (VNG uitgave) Wettelijk kader Beoordeling Conclusie Externe veiligheid Wettelijk kader Beoordeling Conclusie Water (kwaliteit en kwantiteit, overstromingsparagraaf) Inleiding Beleidskader Watertoets Conclusie Klimaatadaptatie Archeologie en cultuurhistorie Wettelijk kader Archeologie Cultuurhistorie Conclusie Flora en fauna Wettelijk kader Gebiedsbescherming
26 26 26 26 26 26 27 27 27 27 28 28 28 28 28 29 29 29 29 30 30 30 31 31 32 32 33 34 34 34 35 36 38 38 38 38 38 38 38 39 39 40
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 4
6.13.3 Soortenbescherming 6.13.4 Conclusie 6.14 Verkeer 6.15 Parkeren 6.16 In- en uitritten 6.17 Verlichting 6.18 Gezondheid (straling en Q-koorts) 6.19 Relatie met andere toestemmingsvereisten (zoals activiteitenbesluit) Hoofdstuk7 7.1 7.2 7.3 7.4 7.5 Hoofdstuk8 8.1 8.2 8.3 8.4 8.5 8.6 8.7 8.8 Hoofdstuk9 9.1 9.2 9.2.1 9.2.2 9.2.3 9.2.4 9.3 9.4 9.5 Hoofdstuk10 10.1
40 41 41 41 42 42 42 42
Sociale component
43
Sociale veiligheid (inrichting openbare ruimte) Zorg (o.a. mantelzorg, kwetsbare groepen) Maatschappelijke functies (sociaal - cultureel) Sociale woningbouw Overig
43 43 43 43 43
Uitvoerbaarheid
44
Economische uitvoerbaarheid Maatschappelijke uitvoerbaarheid Burgerparticipatie Inspraak en vooroverleg Recht van overpad Kabels en leidingen Bereikbaarheid (hulpdiensten, huisvuildiensten, tijdens bouw) Tijdelijke opslag grond
44 44 44 44 44 44 45 45
Juridische aspecten planregels
46
Algemeen Opbouw regels Inleidende regels Bestemmingsregels Algemene regels Overgangs- en slotregels Bouwregels Gebruiksregels Voorwaardelijke verplichtingen
46 46 46 47 47 47 47 47 47
Handhaafbaarheid
48
Wijze van handhaafbaarheid regels
48
Bijlagen bij toelichting Bijlage 1
Verkennend bodemonderzoek
Bijlage 2
Watertoets
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 5
Bijlage 3
Quickscan flora en fauna
Bijlage 4
Stikstofdepositieberekening
Bijlage 5
Stikstofdepositieberekening bijlage 1 Gebruikersfase
Bijlage 6
Stikstofdepositieberekening bijlage 2 Realisatiefase
Bijlage 7
Stikstofdepositieberekening bijlage 3 Inzet materieel realisatiefase
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 6
TOELICHTING Hoofdstuk 1
1.1
Inleiding
Aanleiding (beschrijving initiatief)
De initiatiefnemer wenst de huidige maatschappelijke bestemming van het perceel aan de Druivensteinweg 5 om te zetten in een woonbestemming. Daarbij zal het bestaande hoofdgebouw gesloopt worden en plaatsmaken voor een woning. Met de ontwikkeling zal het bijgebouw tijdelijk bewoond worden. Daarvoor is reeds een vergunning verleend. Alle overige (niet genoemde) bijgebouwen welke vallen binnen de nieuwe woonbestemming Druivensteinweg 5, zullen verwijderd worden. Dat is inmiddels al gebeurd. De maatschappelijke bestemming valt deels over het perceel van de buren op nummer 3. Dit gedeelte van de maatschappelijke bestemming zal ook omgezet worden naar woonbestemming. Deze wijziging wordt bij dit bestemmingsplan meegenomen. Het initiatief kan niet worden gerealiseerd op grond van het ter plaatse geldende bestemmingsplan, omdat de maatschappelijke bestemming het wonen als zelfstandige functie niet toestaat. Om het gebruik als woning planologisch-juridisch mogelijk te maken, wordt een procedure tot vaststelling van een nieuw bestemmingsplan als bedoeld in artikel 3.1 Wet ruimtelijke ordening (Wro) gevolgd. Met voorliggend bestemmingsplan wordt het plan voorzien van een ruimtelijk juridisch kader. In deze toelichting wordt de beoogde ontwikkeling beschreven en wordt aangetoond dat voldaan kan worden aan de eisen van een goede ruimtelijke ordening. 1.2
Plangebied
Het plangebied is gelegen aan de Druivensteinweg 3-5 in Staphorst. De locatie ligt in het buitengebied van de gemeente Staphorst waar de agrarische bestemming overheerst en wordt afgewisseld met hier en daar een reguliere woning. De planlocatie is gelegen op een deel (ongeveer 2200 m2) van het perceel dat kadastraal bekend staat als gemeente Staphorst, sectie AR, perceel 6066. Het perceel achter Druivensteinweg 3 waarop eveneens deels (ongeveer 600 m2) een woonbestemming op komt staat bekend als gemeente Staphorst, sectie AR, perceel 700. In de onderstaande figuren is de ligging van het plangebied weergegeven.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 7
Rood omlijnd toekomstige woonbestemmingen op de percelen (bron: Kadastrale Kaart.com) 1.3
Vigerende planologische situatie
Het plangebied ligt binnen de begrenzing van het bestemmingsplan 'Buitengebied Staphorst' in combinatie met 'Veegplan Buitengebied'. De locatie heeft een maatschappelijke bestemming met de functieaanduiding 'bedrijfswoning uitgesloten'. Het heeft daarnaast een dubbelbestemming 'Waarde Archeologie 6'. Tot slot ligt de locatie ook in het bestemmingsplan Kleinschalige Windturbines, vastgesteld op 23 juni 2020, waarmee windturbines onder voorwaarden mogelijk worden gemaakt. Deze regels zijn niet van toepassing op dit initiatief.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 8
Uitsnede verbeelding bestemmingsplan 'Buitengebied Staphorst' (bron: ruimtelijkeplannen.nl) De voor 'maatschappelijk' aangewezen gronden zijn bestemd voor: maatschappelijke voorzieningen; een atelier en een dierenpension, uitsluitend ter plaatse van de aanduiding 'atelier'; met daaraan ondergeschikt: wonen in een bedrijfswoning ten behoeve van de maatschappelijke functie, waarbij het aantal bedrijfswoningen per bestemmingsvlak ten hoogste één zal bedragen, met dien verstande dat ter plaatse van de aanduiding 'bedrijfswoning uitgesloten' geen bedrijfswoning is toegestaan, al dan niet in combinatie met een aan huis verbonden beroep of bedrijf. De voor 'waarde - archeologie 6' aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemmingen, mede bestemd voor het behoud van lage archeologische verwachtingswaarden. 1.4
Volledige beschrijving strijdigheden met vigerend bestemmingsplan
Ter plekke van de enkelbestemming 'Maatschappelijk' is het bouwen van een woning niet toegestaan. Met voorliggend bestemmingsplan wordt de bestemming gewijzigd naar 'Wonen'. Er is geen strijdigheid met de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie 6' (zie 6.12 Archeologie en cultuurhistorie). Deze dubbelbestemming wordt daarom ongewijzigd overgenomen.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 9
Hoofdstuk 2 en omgeving 2.1
Historisch-geografische beschrijving plangebied
Bestaande situatie
Het plangebied heeft in de huidige situatie een maatschappelijke bestemming. Het achterliggende perceel van Druivensteinweg nummer 5 is bestemd voor agrarische doeleinden. Deze maakt geen deel uit van de toekomstige woonbestemming. De Druivensteinweg laat zich kenmerken als een rustige weg met aan beide zijden agrarische bebouwing en woningen. Het gebied is ontgonnen na de oorlog. In de straat staan weinig huizen. Er zijn 7 adressen gevestigd. De huizen in de straat Druivensteinweg hebben als gemiddelde bouwjaar 1961. Het meest recent gebouwde huis in de straat stamt uit 2020. De oudste woning in de straat Druivensteinweg is 113 jaar oud en heeft als bouwjaar 1909. Met een gemiddelde oppervlakte van 236 vierkante meter zijn de woningen er groot.
Het betreffende perceel met toekomstige woning aan de Druivensteinweg 5 (bron: Google Maps) Het hoofdgebouw op bovenstaande afbeelding wordt gesloopt en er zal een woning gerealiseerd worden. Tijdens de herontwikkeling zal het bijgebouw achter de woning tijdelijk bewoond worden. Daarvoor is reeds een vergunning verleend. Dit bijgebouw blijft ook na de vernieuwing van de woning staan. Met de gemeente is overeengekomen dat alle overige (niet genoemde) bijgebouwen welke vallen binnen de nieuwe woonbestemming Druivensteinweg 5, verwijderd zullen worden. Dat is inmiddels gedaan.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 10
Aanduiding toekomstige woonbestemmingen op de percelen (bron: initiatiefnemer) 2.2
Ontstaansgeschiedenis
De gemeente Staphorst was vroeger een groot en uitgestrekt hoogveengebied. Ten westen van de huidige dorpen Rouveen en Staphorst lag dit hoogveen op een ondergrond van laagveen, ten oosten hiervan op zand. De eerste nederzettingen ontstonden op de hogere ruggen langs het Zwarte Water en het Meppelerdiep. Vanaf de twaalfde eeuw vonden de hoogveenverveningen en ontginningen plaats, vanuit de ruggen in oostelijke richting in lange, smalle kavels. Doordat de ontginningsbasis een gebogen vorm had en de ontginners elk een gelijke breedte land ontgonnen, ontstonden gerende kavels, die op het hoogveen van de zandgronden samen kwamen in de Puntlanden. Het buurtschap Punthorst is hier ontstaan. Bij het ontginnen van het gebied werden de nederzettingen stapsgewijs naar het oosten verplaatst tot de huidige streekdorpen Staphorst en Rouveen. Door verervingen in Staphorst en Rouveen werden de lange smalle kavels in de lengte opgedeeld, waardoor nog smallere percelen ontstonden. Op elk van deze percelen werd een boerderij gebouwd, waardoor een aaneengesloten rij boerderijen langs de weg ontstond. Toen de verdeling in de lengte niet meer mogelijk was, werden de percelen in de breedte verdeeld en de boerderijen kwamen nu ook achter elkaar te staan. De erven wer den afgebakend met beplanting, welke tevens dienst deed als veekering.
Uiteindelijk werden de percelen te smal en te klein om doelmatig bewerkt te worden. Daarom werd in de jaren veertig de ruilverkaveling Staphorst uitgevoerd, waarbij de waterlopen en ont sluiting verbeterd werden. De dorpen Rouveen en Staphorst zijn echte veenrandnederzettingen, met ten westen van De Streek het grasland op de lagere gronden en ten oosten van het dorp (of streek) het bouwland met de meer hoger gelegen gronden. Het dorp IJhorst kent een verkaveling in hoeven, in tegenstelling tot Rouveen en Staphorst, waar de slagenverkaveling voorkomt. Hieronder is een afbeelding opgenomen die toont hoe het landschap rondom het plangebied (rode ster) zich van 1925 tot 2020 heeft ontwikkeld.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 11
Geschiedenis door de jaren heen van 1910 tot 2010 (Bron: Topotijdreis) 2.3
Hydrologie
In het plangebied is geen oppervlaktewater aanwezig. Het maaiveld bevindt zich op circa 1,5 meter boven NAP. Het eerste watervoerende pakket bestaat uit zandige afzettingen behorend tot de formaties van Twente, Kreftenheye, Drenthe, Urk, Enschede en Harderwijk. Tevens komen in dit pakket kleiige afzettingen voor van het Emien en Holsteinien. De dikte van het eerste watervoerende pakket bedraagt circa 20 tot 80 meter. Onder het eerste watervoerende pakket bevindt zich een scheidende laag welke in hoofdzaak wordt gevormd door een kleilaag, behorend tot de Formatie van Tegelen. De dikte varieert van enkele meters tot circa 25 meter. Het tweede watervoerend pakket wordt gevormd door fijn zandige, slibhoudende marien pliocene zanden. Tevens bevinden zich grof zandige lagen in het tweede watervoerende pakket. De afzettingen behoren voornamelijk tot de Formaties van Scheemda, Maassluis en Harderwijk. De ondoorlatende basis bevindt zich op circa 200 meter min maaiveld en wordt gevormd door de kleiige afzettingen behorend tot de formatie van Breda. Het freatische grondwater stroomt in westelijke richting. Het plangebied bevindt zich niet in een waterwingebied of grondwaterbeschermingsgebied. Er bevinden zich in de omgeving van het plangebied echter wel diverse afwateringssloten. 2.4
Landschaps- en natuurwaarden
2.4.1
Natuurnetwerk Nederland en Natura 2000
Binnen het plangebied en in de directe omgeving zijn geen gronden aanwezig die onderdeel uitmaken van NNN-gebieden of Natura 2000-gebieden (zie ook paragraaf 6.13 van deze toelichting). 2.4.2
Landschapstypen
In onderstaande afbeelding is een uitsnede van de landschapskwaliteitkaart van de gemeente Staphorst weergegeven. Het plangebied is met de rode ster aangeduid.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 12
L andschapskwaliteiten Staphorst (Bron: Landschapsplan Staphorst, gemeente Staphorst) Het plangebied is gelegen in het ‘Jonge ontginningslandschap’. Het jonge ontginningslandschap kenmerkt zich door jonge ontginningen van voormalige hoogveencomplexen. Bebouwing bestaat veelal uit lintbebouwing met tamelijk veel groen. Wegbeplanting zorgt voor grote groene kamers. 2.5
Archeologie en cultuurhistorie
Het plangebied is gelegen in het cultuurhistorische jonge ontginningslandschap. In paragraaf 2.2 is op de cultuurhistorische kenmerken van het omliggende landschap ingegaan. Op basis van de Archeologische en beleidsadvieskaart van de gemeente Staphorst is het archeologische verwachtingsgebied van ‘middelhoge indicatieve waarde’. Dit is doorvertaald naar het bestemmingsplan ‘Buitengebied Staphorst’, en nu ook in dit bestemmingsplan, door het gebied te voorzien van een archeologische dubbelbestemming ‘Waarde Archeologie 6 ’.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 13
Indicatieve Kaart van Archeologische Waarden, BAAC (Bron: Archeologische en beleidsadvieskaart van de gemeente Staphorst) 2.6
Stedenbouwkundige waarden
Voor het plangebied gelden stedenbouwkundige waarden, deze komen voort uit de Ruimtelijke Atlas en de Welstandsnota van de gemeente Staphorst uit november 2013. Op basis van de hierbij behorende welstandskaart is het plangebied gelegen in een gebied waar een beperkt welstandsregime geldt. Bij een beperkt welstandsregime wordt het gebouw of object alleen in relatie tot haar omgeving getoetst, de stedenbouwkundige benadering. Op dit niveau doet het bestemmingsplan in de regel uitspraken over oppervlakte en hoogte van de bebouwing, zonder in detail in te gaan op de ruimtelijke vormgeving. Dat betekent dat de precieze plaatsing van een gebouw op het erf en de eventuele nokrichting nog niet vastliggen.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 14
Hoofdstuk 3 aan initiatief 3.1
Door gemeente meegegeven randvoorwaarden
Beeldkwaliteiteisen
Zoals reeds vermeld geldt voor het plangebied op basis van de welstandskaart van de gemeente het beperkte regime. Bij een beperkt welstandsregime wordt het gebouw of object alleen in relatie tot haar omgeving getoetst, de stedenbouwkundige benadering. Op dit niveau doet het bestemmingsplan in de regel uitspraken over oppervlakte en hoogte van de bebouwing, zonder in te gaan op de ruimtelijke vormgeving. Dat betekent dat de precieze plaatsing van een gebouw op het erf en de eventuele nokrichting nog niet vastliggen. Een beperkt welstandsregime neemt de volgende aspecten mee: het aansluiten bij de ruimtelijke structuur van de omgeving: open, half open of gesloten verkaveling; het reageren op de bebouwing aan laan, straat of plein of in bouwblok: vrijstaand, twee aaneen gebouwd, in rijen, grondgebonden of gestapeld; het handhaven of versterken van de specifieke kenmerken van het gebied: stedelijk, suburbaan, dorpsachtig of landelijk; de vormgeving van de overgang tussen openbaar en privé gebied: haag, hek of muur; de materiaaltoepassing en het kleurgebruik ten opzichte van de omgeving. 3.2
Ruimtelijke en landschappelijke inpassing
De gemeente Staphorst beschikt over het ‘Landschapsplan Staphorst’: een beleidsplan dat tevens bouwstenen biedt voor ontwikkeling en (her-)inrichting van de diverse landschappen in het buitengebied. Daarnaast beschikt de gemeente over het ‘Beeldenboek Landschappen en Erven’, waarin streekeigen landschapskenmerken staan vermeld als inspiratiebron bij ontwikkelingen. Het plangebied ligt in het dekzandgebied ter plaatse van het landschapstype ‘Jonge ontginningslandschap’. Het gebied kenmerkt zich door een afwisselend landschap van jonge ontginningen. Voor het dekzandgebied geldt dat de kavelstructuur - de ‘waaier’ waarvan alle lijnen uitkomen in de puntlanden – wordt benut als vormgevend principe voor landschapsversterking. In het dekzandgebied gaat het hierbij vooral om wegbeplanting en perceelgrensbeplanting. De verkaveling is het landschappelijke kader bij ruimtelijke ontwikkelingen zoals dorpsuitbreidingen en de eventuele inplaatsing van nieuwe agrarische bedrijven in de primaire landbouwgebieden. 3.3
Doorvertaling naar initiatief
In de gewenste situatie wordt de bestaande woning (wat het hoofdgebouw is binnen de huidige maatschappelijk bestemming) geheel gesloopt. De nieuwe woning krijgt hetzelfde terreinoppervlakte als het bestaande hoofdgebouw. Op dit deel van het perceel is de toekomstige woonbestemming beoogd. De woning zal bij het bestaande bebouwingsbeeld aansluiting vinden. Hier is in het ontwerp rekening mee gehouden door het toevoegen van een schuin dak, kleurgebruik en de plaatsing van het gebouw op het perceel. Ook een deel van het perceel van de buren op nummer 3 krijgt een woonbestemming.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 15
Huidige situatie hoofdgebouw (bron: Google Maps 2022)
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 16
Hoofdstuk 4 Wat is de verbetering van de ruimtelijke kwaliteit (als gevolg van het initiatief?) Ruimtelijke meerwaarde is de mate waarin tegemoet wordt gekomen aan de gebruikswaarde, belevingswaarde en toekomstwaarde. 4.1
Gebruikswaarde
In onderhavig plan is er sprake van de realisatie van een nieuwe woning. Ten behoeve van deze ontwikkeling wordt de vormgeving van de nieuwe woning afgestemd op de omgeving. De ontwikkeling draagt bij aan de doelstelling van voldoende woonruimte in de gemeente Staphorst. 4.2
Belevingswaarde
Voorliggend initiatief brengt geen belemmeringen met zich mee voor de belevingswaarde ter plaatse van het plangebied. Weliswaar wordt er een nieuwe woning gerealiseerd, maar deze zal zodanig gerealiseerd worden dat deze aansluit bij het bebouwingsbeeld van de directe omgeving. Wel zal het aantal vervoersbewegingen (beperkt) afnemen evenals het aantal benodigde parkeerplaatsen. Aangezien parkeren voornamelijk achter het hoofdgebouw plaatsvond en -vindt, zal deze functiewijziging qua aanzicht en uitstraling niet veel verandering teweeg brengen. 4.3
Toekomstwaarde (duurzaamheid)
Met het realiseren van de woning wordt bijgedragen aan het voorzien in voldoende woningen in Staphorst en het vergroten van de leefbaarheid. Het erf wordt zodanig ingericht dat het karakteristieke karakter niet wordt aangetast. Ten slotte kan het erf met de komst van de nieuwe woning en dus bewoners makkelijker onderhouden worden. 4.4
Conclusie
Als gevolg van het initiatief worden de gebruiks-, belevings- en toekomstwaarde van het plangebied verbetert. Het erf kan makkelijker onderhouden worden, parkeerbehoefte en verkeersbewegingen nemen af en er wordt bijgedragen aan de behoefte aan extra woningen.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 17
Hoofdstuk 5
Toets initiatief aan beleidskaders
5.1
Rijksbeleid
5.1.1
Nationale Omgevingsvisie (NOVI)
Op 11 september 2020 is de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) vastgesteld als rijksstructuurvisie. De NOVI vervangt onder andere de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR). De NOVI is de langetermijnvisie voor een duurzame fysieke leefomgeving in Nederland. Nederland staat voor een aantal urgente maatschappelijke opgaven, die zowel lokaal als regionaal, nationaal en internationaal spelen. Grote en complexe opgaven zoals klimaatverandering, energietransitie, circulaire economie, bereikbaarheid en woningbouw zullen Nederland flink veranderen. Nederland heeft een lange traditie van zich aanpassen. Deze opgaven worden benut om vooruit te komen en tegelijkertijd het mooie van Nederland te behouden voor de generaties na ons. De NOVI biedt een perspectief om deze grote opgaven aan te pakken, om samen Nederland mooier en sterker te maken en daarbij voort te bouwen op het bestaande landschap en de (historische) steden. Omgevingskwaliteit is het kernbegrip: dat wil zeggen ruimtelijke kwaliteit én milieukwaliteit. Met inachtneming van maatschappelijke waarden en inhoudelijke normen voor bijvoorbeeld gezondheid, veiligheid en milieu. In dat samenspel van normen, waarden en collectieve ambities, stuurt de NOVI op samenwerking tussen alle betrokken partijen. De NOVI heeft de maatschappelijke opgaven samengevat in 4 prioriteiten: 1. Ruimte voor klimaatadaptie en energietransitie; 2.
Duurzaam economisch groeipotentieel; 3. Sterke en gezonde steden en regio's; 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Onder deze prioriteiten hangen 21 nationale belangen die het lokale, regionale en provinciale niveau overstijgen. Deze belangen hebben onder andere betrekking op het realiseren van een goede leefomgevingskwaliteit, zorgt dragen voor een woningvoorraad die aansluit op woonbehoeften, het beperken van klimaatverandering, et cetera. De verantwoordelijkheid van het omgevingsbeleid ligt voor een groot deel bij provincies, gemeenten en waterschappen, waardoor inhoudelijke keuzes in veel gevallen ook het beste regionaal kunnen worden gemaakt. Met de NOVI wordt het proces in gang gezet waarmee de keuzes voor de leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. Conclusie Onderhavig initiatief betreft een ontwikkeling van beperkte omvang zonder strijdigheid met rijksbelangen. De ontwikkeling is passend binnen de NOVI. 5.1.2
Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro)
Op 30 december 2011 is het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) in werking getreden. Gemeenten moeten bij het vaststellen van bestemmingsplannen, wijzigingsplannen of uitwerkingsplannen rekening houden met het Barro. Doel van het Barro is bepaalde onderwerpen uit het nationale beleid te verwezenlijken. In het Barro worden een aantal projecten opgesomd die een groot Rijksbelang hebben. Per project worden regels gegeven, waaraan bestemmingsplannen moeten voldoen. De regels zijn een uitwerking van de onderwerpen uit het nationale beleid. In het Barro zijn veertien onderwerpen met bijzonder rijksbelang beschreven: Rijksvaarwegen; Project mainportontwikkeling Rotterdam; Kustfundament; Grote rivieren; Waddenzee en waddengebied; Defensie; Hoofdvaarwegen en landelijke spoorwegen; Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 18
Elektriciteitsvoorziening; Buisleidingen van nationaal belang voor het vervoer van gevaarlijke stoffen; Natuurnetwerk Nederland; Primaire waterkeringen buiten het kustfundament; IJsselmeergebied (uitbreidingsruimte); Erfgoederen van uitzonderlijke universele waarden; Ruimtereservering parallelle Kaagbaan. Conclusie Het initiatief valt niet onder een van de projecten uit het Barro. Door de gewenste ontwikkeling zal geen nationaal belang worden geschaad. 5.1.3
Ladder voor duurzame verstedelijking
Het nationale beleid vraagt om een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten. Dit moet met behulp van de ladder voor duurzame verstedelijking worden onderbouwd. Deze verplichte toetsing is vastgelegd in het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro). Het Barro verwijst naar het Bro; geformuleerd is dat deze toetsing een procesvereiste is bij alle nieuwe ruimtelijke besluiten en plannen ten aanzien van bijvoorbeeld kantoorlocaties en woningbouwlocaties. Gemotiveerd dient te worden hoe een zorgvuldige afweging is gemaakt ten aanzien van het ruimtegebruik. De kernbepaling van de Ladder, artikel 3.1.6 lid 2 Bro, luidt: 'De toelichting van een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, bevat een beschrijving van de behoefte aan de voorgenomen stedelijke ontwikkeling. Indien blijkt dat de stedelijke ontwikkeling niet binnen het bestaand stedelijk gebied kan worden voorzien, bevat de toelichting een motivering daarvan en een beschrijving van de mogelijkheid om in die behoefte te voorzien op de gekozen locatie buiten het bestaand stedelijk gebied.' Om dit te onderbouwen dienen de volgende stappen te worden doorlopen: 1. er dient een beoordeling plaats te vinden door betrokken overheden of de beoogde ontwikkeling voorziet in een behoefte; 2.
indien er een vraag is aangetoond, dient een beoordeling plaats te vinden door betrokken overheden of de ontwikkeling binnen bestaand stedelijk gebied kan worden gerealiseerd door locaties voor herstructurering of transformatie te benutten. Indien het bestemmingsplan de ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, is een motivering benodigd waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Stedelijke ontwikkeling Om aan deze verplichting uit het Bro te kunnen voldoen dient allereerst te worden nagegaan of er sprake is van een stedelijke ontwikkeling. In het Bro is het begrip stedelijke ontwikkeling als volgt vastgelegd: 'ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.' Uit jurisprudentie blijkt dat er in beginsel sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling vanaf de realisatie van 12 woningen. Onderhavig initiatief betreft de sloop en nieuwbouw van één woning, waardoor het doorlopen van de laddertoets niet noodzakelijk is. Conclusie Op basis van jurisprudentie blijkt dat het doorlopen van de laddertoets voor voorliggend initiatief niet noodzakelijk is.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 19
5.2
Provinciaal beleid
5.2.1
Omgevingsvisie Overijssel
Op 15 december 2021 is de meest recente actualisatie van de Omgevingsvisie 2017 van de provincie Overijssel vastgesteld. Voor dit bestemmingsplan is de geconsolideerde versie van 15 december 2021 op ruimtelijke plannen geraadpleegd. De Omgevingsvisie is een integrale visie waarin de beleidsambities en doelstellingen staan die van provinciaal belang zijn voor de ontwikkeling van de fysieke leefomgeving van Overijssel. Het uitgangspunt is gericht op het jaar 2030. De visie biedt kaders in de vorm van ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Daarbinnen krijgen gemeenten, waterschappen, maatschappelijke organisaties en andere initiatiefnemers mogelijkheden om ruimtelijke ontwikkelingen te realiseren. De opgaven en kansen waar de provincie Overijssel voor staat, zijn verwerkt in centrale beleidsambities voor negen beleidsthema's. Deze beleidsthema's worden benaderd vanuit de overkoepelende rode draden duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit. Duurzame ontwikkeling voorziet in de behoefte van de huidige generatie, zonder voor toekomstige generaties de mogelijkheden in gevaar te brengen om ook in hun behoeften te voorzien. Ruimtelijke kwaliteit is datgene wat de ruimte geschikt maakt en houdt voor wat voor mens, plant en dier belangrijk is. Ruimtelijke kwaliteit gaan vooral over 'goed': mooi, functioneel en toekomstbestendig.
Sociale kwaliteit gaat over het welzijn of 'goed voelen' van de mens. In de omgevingsvisie gaat het over het welzijn van de mens in relatie tot de fysieke leefomgeving. Om te bepalen of een initiatief bijdraagt aan de ambities van de provincie, wordt het Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel gebruikt. Dit model komt in paragraaf 5.2.3 Uitvoeringsmodel aan bod. 5.2.2
OmgevingsverordeningOverijssel
Ook de meest recente actualisatie van de Omgevingsverordening 2017 van de provincie Overijssel dateert van 15 december 2021. Voor dit bestemmingsplan is de geconsolideerde versie van de verordening van 15 december 2021 op ruimtelijke plannen geraadpleegd. De verordening is een van de instrumenten om het beleid uit de Omgevingsvisie te laten doorwerken in generieke regels. De Omgevingsverordening is het provinciaal juridisch instrument dat wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch geborgd is. De concrete regels uit de omgevingsverordening komen aan bod in paragraaf 5.2.3 Uitvoeringsmodel. De planlocatie heeft een aantal gebiedskenmerken volgens de omgevingsverordening vanaf 2017: Natuurlijke laag (Hoe) Laag van het agrarisch cultuurlandschap (Hoe) Laag van de beleving (Hoe) Natura 2000-herstelmaatregelen Glastuinbouwlocaties Watergebiedsreserveringen Windturbines Recreatie Waterkeringen en peilbesluiten Tijdelijke geitenstop Bij het planvoornemen zijn de volgende punten van belang; Laag van het agrarisch cultuurlandschap 2.4 Jong heide- en broekontginningslandschap: De ambitie is de ruimtelijke kwaliteit van deze gebieden een stevige impuls te geven en soms een transformatie wanneer daar aanleiding toe is.
De dragende structuren worden gevormd door landschappelijk raamwerken van lanen, bosstroken en waterlopen, die de rechtlijnige ontginningsstructuren versterken. Binnen deze raamwerken is ruimte voor verdere ontwikkeling van Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 20
bestaande erven en soms de vestiging van nieuwe erven, mits deze een stevige landschappelijke jas krijgen. De ambitie is verder de landschappelijke karakteristieken voor weidevogels in stand te houden en te versterken. Norm: De jonge heide- en broekontginningslandschappen krijgen in gebieden met weidevogels een beschermende bestemmingsplanregeling, gericht op instandhouding van de openheid. Richting: Als ontwikkelingen plaats vinden in de agrarische ontginningslandschappen, dan dragen deze bij aan behoud en versterking van de dragende lineaire structuren van lanen, bosstroken en waterlopen en ontginningslinten met erven en de kenmerkende ruimtematen. Planspecifiek: het erf ter plekke van Druivensteinweg 5 wordt niet vergroot, maar krijgt enkel een andere functie. De ontwikkeling vindt dan ook niet plaats in de agrarische ontginngingslandschappen. Het betreft een wijziging op een bestaand erf. Laag van de beleving 4.8 Donkerte: Donkerte wordt een te koesteren kwaliteit. De ambitie is de huidige ‘donkere’ gebieden, ten minste zo donker te houden, maar bij ontwikkelingen ze liever nog wat donkerder te maken. Dit betekent op praktisch niveau terughoudend zijn met verlichting van wegen, bedrijventerreinen e.d. en verkennen waar deze ‘s nachts uit kan of anders lichtbronnen selectiever richten.
Structureel is het vrijwaren van donkere gebieden van verhoging van de dynamiek het perspectief. De ambitie is het rustige en onthaaste karakter te behouden, zodat passages van autosnelwegen en regionale wegen niet leiden tot stedelijke ontwikkeling aan eventuele op- en afritten. Bundeling van stedelijke functies en infrastructuur in de ‘lichte’ gebieden. Richting: In de donkere gebieden alleen minimaal noodzakelijke toepassing van kunstlicht. Dit vereist het selectief inzetten en ‘richten’ van kunstlicht. Veel aandacht voor vermijden van onnodig kunstlicht bij ontwikkelingen in het buitengebied. Inspiratie: Behoud van het rustige en onthaaste karakter van de ‘donkere’ gebieden. Planspecifiek: met de realisatie van de woning zal rekening worden gehouden met de richting die de provincie op wil in relatie tot de laag van beleving door beperkt kunstlicht toe te passen. 5.2.3
Uitvoeringsmodel
Om de ambities van de provincie waar te maken, bevat de Omgevingsvisie een uitvoeringsmodel. In de Omgevingsverordening worden daar concrete regels aan gehangen. In dit uitvoeringsmodel staan de stappen of, waar en hoe centraal. Bij een initiatief voor bijvoorbeeld woningbouw kan aan de hand van deze drie stappen bepaald worden of een initiatief binnen de geschetste visie voor Overijssel mogelijk is, waar het past en hoe het uitgevoerd kan worden. 5.2.3.1 OF - generieke beleidskeuzes Algemeen Of een initiatief mogelijk is, wordt onder andere bepaald door generieke beleidkeuzes van Europa, Rijk of provincie. Denk aan beleidskeuzes om basiskwaliteiten als schoon drinkwater en droge voeten te garanderen. Maar ook aan beleidskeuzes om overaanbod van bijvoorbeeld woningbouw- en kantorenlocaties – en daarmee grote financiële en maatschappelijke kosten – te voorkomen. Het planvoornemen betreft de vervanging van de huidige woning. In de onderbouwing van nieuwe initiatieven geeft de gemeente inzicht in hoe invulling is gegeven aan de eis van zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik. Regels en beoordeling Het plan omvat de realisatie van een woning. De regels van 2.2.2 uit de verordening van belang. 2.2.2 lid 1: Bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen als bedoeld in artikel 2.1 lid 1 onder c van Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 21
de Wabo, voorzien uitsluitend in de mogelijkheid tot het realiseren van nieuwe woningen als de behoefte daaraan is aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw. De van belang zijnde begrippen in het kader van artikel 2.2.2 zijn hierna opgenomen: Nieuwe woningen: te realiseren woningen, waarvoor nog geen omgevingsvergunning is afgegeven Actueel onderzoek woningbouw: door de raad vastgesteld onderzoek waarin de behoefte van de gemeente aan nieuwe woningen is onderbouwd op basis van de regionale behoefte woningbouw, markt- en vastgoedanalyses en andere relevante gegevens. Regionale behoefte woningbouw: door Gedeputeerde Staten vastgestelde provinciale analyse waarin de regionale behoefte aan nog te realiseren woningen is onderbouwd op basis van provinciale behoefteprognoses. Woonafspraken: bestuurlijke afspraken tussen provincie Overijssel en gemeenten over onder meer doelgroepen, wonen en zorg, stedelijke vernieuwing, toekomstbestendigheid bestaande voorraad, programmeren en zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik en bijbehorende programmeringsdocumenten, zoals voor een aangegeven periode zijn gemaakt. Regio: de gemeenten die onderdeel uitmaken van de samenhangende woningmarkt die bediend wordt met de woningbouwmogelijkheden die een gemeente biedt.
In artikel 2.2.3 lid 1 van de Omgevingsverordening wordt onder actueel onderzoek woningbouw verstaan: onderzoek dat eens in de 2 jaar wordt geactualiseerd. Beoordeling: Zoals uit artikel 2.2.2 blijkt mogen bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen enkel voorzien in de realisatie van nieuwe woningen indien de behoefte daaraan in aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw. Hierbij dient te worden aangesloten bij de woonafspraken zoals die zijn gemaakt tussen gemeente en provincie op basis van regionale afstemming. Voorliggend plan omvat het realiseren van in één nieuwe woning. In paragraaf 5.3.2 wordt aangetoond dat voorliggend plan bijdraagt aan de behoefte naar nieuwe vrijstaande woningen in het buitengebied van de gemeente Staphorst. Conclusie generieke beleidskeuzes Er is geen strijdigheid met de generieke beleidskeuzes zoals verwoord in het uitvoeringsmodel van de provincie Overijssel. 5.2.3.2 WAAR - ontwikkelingsperspectieven Algemeen De locatie is onderdeel van het ontwikkelingsperspectief 'Agrarisch ondernemen in het grootschalig landschap'. Dit ontwikkelingsperspectief omvat gebieden waar verdere modernisering en schaalvergroting van de landbouw in combinatie met verduurzaming de ruimte krijgt.
Initiatieven binnen dit ontwikkelingsperspectief mogen de ontwikkelingsmogelijkheden voor de landbouw in principe niet beperken en dienen aan te sluiten bij de bestaande bebouwing, weginfrastructuur en openbaar vervoer (ov)-routes. Beoordeling en conclusie Uit paragraaf 6.8 Bedrijven en milieuzonering (VNG uitgave) blijkt dat de realisatie van de woning niet leidt tot een beperking van omliggende agrarische bedrijven. De ontwikkeling is dan ook in lijn met het ontwikkelingsperspectief. 5.2.3.3 HOE - gebiedskenmerken Algemeen De gebiedskenmerken zijn opgedeeld in vier lagen: de natuurlijke laag, de laag van het agrarisch cultuurlandschap, de stedelijke laag en de laag van de beleving. Het plangebied is gelegen in 'Dekzandvlakte en ruggen' (natuurlijke laag)', 'jong heide- en broekontginningslandschap' (laag van het Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 22
agrarisch cultuurlandschap), 'verspreide bebouwing' en 'informele trage netwerk' (stedelijke laag' en 'donkerte' (laag van beleving). Dekzandvlakte en ruggen: Als ontwikkelingen plaats vinden, dan dragen deze bij aan het beter zichtbaar en beleefbaar maken van de hoogteverschillen en het watersysteem. Beiden zijn tevens uitgangspunt bij (her)inrichting. Bij ontwikkelingen is de (strekkings)richting van het landschap, gevormd door de afwisseling van beekdalen en ruggen, het uitgangspunt. Jonge heide- en broekontginngingslandschap: Als ontwikkelingen plaats vinden in de agrarische ontginningslandschappen, dan dragen deze bij aan behoud en versterking van de dragende lineaire structuren van lanen, bosstroken en waterlopen en ontginningslinten met erven en de kenmerkende ruimtematen. Verspreide bebouwing: Als ontwikkelingen plaats vinden op erven, dan dragen deze bij aan behoud en versterking van de kenmerkende erfstructuur en volumematen, blijft er een duidelijk onderscheid voorkant- achterkant en vindt koppeling van het erf aan landschap plaats. Toegankelijkheid wordt erdoor verbeterd. Informele trage netwerk: Als ontwikkelingen plaats vinden in de gebieden die in de directe invloedssfeer van stad en dorp liggen (b.v. bedrijventerreinen, woonwijken), dan dragen deze ontwikkelingen bij aan behoud en verkleining van de maaswijdte van het padennetwerk.
Nieuwe mogelijkheden voor lange afstands-, wandel- en fietsroutes worden benut. Donkerte: In de donkere gebieden alleen minimaal noodzakelijke toepassing van kunstlicht. Dit vereist het selectief inzetten en ‘richten’ van kunstlicht. Veel aandacht voor vermijden van onnodig kunstlicht bij ontwikkelingen in het buitengebied. Beoordeling Met de inrichting van het erf is rekening gehouden met de gebiedskenmerken, zie onder meer Hoofdstuk 2 en Hoofdstuk 3 . Het erf wordt zodanig open ingericht dat de landschapskenmerken (Dekzandvlakte en ruggen en Jonge heide- en broekontginningslandschap) behouden en zichtbaar blijven. Onderhavig initiatief betreft de bouw van een nieuwe woning die de kenmerkende erfstructuur niet schaadt maar juist versterkt (zie Verbroken kruisverwijzing naar 'Impressie nieuwe situatie'). Het informele trage netwerk wordt door het initiatief niet aangetast. Bij het initiatief zal er alleen kunstlicht ingezet worden waar dat noodzakelijk is. 5.2.4
Conclusie provinciaal beleid
Voor de beoordeling van het plan zijn de drie stappen van het uitvoeringsmodel van de provincie Overijssel doorlopen. Aan alle drie de stappen wordt voldaan, waardoor het plan niet in strijd is met het provinciaal beleid. 5.3
Gemeentelijk beleid
5.3.1
Omgevingsvisie Staphorst voor elkaar
In januari 2018 is de omgevingsvisie 'Staphorst voor elkaar' vastgesteld. Met deze visie wordt een koers voor de lange termijn (tot 2030) uitgezet. In deze visie staan drie overkoepelende thema's centraal: Innovatieve plattelandseconomie Gezonde en dynamische samenleving Verantwoord vernieuwen Over het ‘wonen en leven’ in de gemeente is het volgende verwoord in de omgevingsvisie. Een fantastisch woon- en leefklimaat Het is goed wonen in Staphorst. De kwaliteit van woningen en de woonomgeving zijn over het algemeen Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 23
naar tevredenheid van de inwoners. Dat wil de gemeente graag graag zo houden: de gemeente heeft de ambitie om een goed woon- en leefklimaat aan te blijven bieden. De gemeente focust zich hierbij op zowel kwaliteit (groen en prettige leefomgeving) als kwantiteit (meer woningen). Onder verantwoord vernieuwen heeft de gemeente gezegd dat zij een geweldig woonmilieu en een fijne leefomgeving aan haar inwoners wil bieden. Daarbij zijn al verschillende doelgroepen en mogelijkheden benoemd. Demografische ontwikkelingen De gemeente is zich bewust van de (demografische) ontwikkelingen die op haar afkomen. In de periode van 2016-2020 neemt het aantal huishoudens naar verwachting met 350 toe. In de periode van 2021-2025 zal het aantal huishoudens naar verwachting met 320 toenemen. Dit komt doordat de gemeente over een jonge bevolking beschikt en er sprake is van huishoudensverdunning (meer 1 tot 2 persoonshuishoudens). Om die reden zal er ook in 2030 nog steeds een groei van de bevolking zijn. Daarmee is de gemeente Staphorst uniek in Nederland. Tegelijkertijd zal de komende jaren - ook, of zelfs, in Staphorst - de vergrijzing toenemen. Hoeveel gaan we bouwen In de kern Staphorst (tot aan de Kleine Hoogteweg) is ruimte om tot 2030 430 woningen te bouwen, waarmee voldaan wordt aan de behoefte. In Rouveen is een vraag naar 185 woningen.
De gemeente bouwt de verschillende typologieën, al naar gelang de behoefte. In IJhorst worden iets meer woningen dan waar strikt genomen vraag naar is (22 woningen) gebouwd. Hierdoor wordt de leefbaarheid van het dorp versterkt, en kunnen voorzieningen behouden blijven. Conclusie In voorliggend plan gaat het om het toevoegen van één nieuwe woning. De bouw van deze woning past binnen de genoemde aantallen die nog gebouwd mogen worden tot aan 2030. De nieuw te bouwen woning doet geen afbreuk aan de cultuurhistorische waarden van het landschapskarakter en zal op dezelfde plaats staan als waarop het hoofdgebouw nu staat. Waardevolle historische elementen en structuren worden gehandhaafd en/of versterkt. De achterzijde van het erf wordt open gehouden, zodat het zicht op het landschap blijft. 5.3.2
Woonvisie
Staphorst heeft op 26 mei 2020 een woonvisie vastgesteld: 'Woonvisie 2020-2024 - Samen met elkaar'. In 2021 is de woonvisie cijfermatig herijkt. Hieronder worden de belangrijkste punten uit de woonvisie opgesomd. 1. In alle kernen is behoefte aan goedkopere grondgebonden koopwoningen. a. Om jonge starters te binden aan Staphorst is een aanbod van betaalbare koopwoningen noodzakelijk. De gemeente is voornemens hier meer op sturen. Een koopappartement in de buurt van voorzieningen is ook een serieuze optie. Tijdelijke huisvesting wordt niet gezien als ideale oplossing. b. De doorstroming van ouderen stagneert omdat er geen passend aanbod is voor ouderen. 2. Tot 2030 is er behoefte aan de bouw van 30 sociale huurwoningen (kleinere woningen en appartementen). a. De gemeente zal samen met VechtHorst op zoek gaan naar passende locaties om deze woningen te realiseren. b. De gemeente maakt met VechtHorst afspraken over de bouw van appartementen en de mogelijke verkoop van betaalbare eengezinswoningen (eerst nieuwbouw, dan verkoop). 3. Zorgen dat passende huisvesting voor bewoners met een zorgvraag in de gemeente Staphorst wordt gerealiseerd. a. Lokale initiatieven op het terrein van wonen met zorg ondersteunen. b. Samen met zorgpartijen de woonbehoefte van mensen met een zorgvraag in beeld brengen en nieuwe vormen van wonen met zorg mogelijk te maken.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 24
4. In welke prijsklasse is er een tekort aan woningen. In de prijsklasse € 390.000,- - € 500.000,- + gaat dat om een tekort van 110 woningen tot 2030. 5. Duurzaamheid. Ten aanzien van duurzaamheid wil de gemeente in 2050 energieneutraal zijn. Woningcorporatie VechtHorst streeft naar minimaal label B in 2025. Daarbij is de ambitie om de energietransitie vanuit de samenleving zelf - via gedrag, houding en acceptatie- te bewerkstelligen, in plaats van dit aan de samenleving op te leggen. Door de verantwoordelijkheid en uitvoering in de samenleving terug te leggen, doet de gemeente een beroep op de verantwoordelijkheid van de burger. 6. De gemeente werkt met andere partijen (bewoners, VechtHorst, maatschappelijke organisaties, ondernemers, provincie en gemeenten) aan de realisatie van een vitaal en leefbaar Staphorst in de toekomst en spelen daarbij in op de actuele ontwikkelingen. De gemeente biedt maximale ruimte aan bewonersinitiatieven en initiatieven van VechtHorst, maatschappelijke organisaties en ondernemers, die passen in en aansluiten op de leefomgeving en maatschappelijke context. De gemeente zal hierin de regierol pakken en initiatieven die passen binnen de woonvisie ondersteunen. Planspecifiek Het creëren van een nieuwe grondgebonden koopwoning op het plangebied zorgt voor het toevoegen van woonruimte en daarmee is de ontwikkeling passend bij de woonvisie.
Er is namelijk in elke prijsklasse, behalve dure huur, een tekort aan woningen. Met dit initiatief wordt er weer een extra woning toegevoegd. 5.4
Conclusie beleid m.b.t. initiatief
Het initiatief in is overeenstemming met het rijks- provinciaal- en gemeentelijk beleid.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 25
Hoofdstuk 6 6.1
Toets initiatief aan omgevingsaspecten
Brandveiligheid
De nieuwe woning in het plangebied zal voldoen aan de geldende eisen ten aanzien van brandveiligheid, zoals opgenomen in het Bouwbesluit. Voor het overige zijn er geen bijzondere zaken ten aanzien van brandveiligheid die aandacht behoeven. 6.2
Milieueffectrapportage
In de Besluit milieueffectrapportage is opgenomen dat op basis van selectiecriteria vastgesteld dient te worden of de activiteit belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu zal hebben of niet. Onderdeel D van de bijlage bevat activiteiten, plannen en besluiten waarvoor het maken van een m.e.r.-beoordeling verplicht is. Voor elke activiteit die genoemd wordt in kolom 1 van onderdeel D van het Besluit m.e.r. moet beoordeeld worden of er sprake is van (mogelijke) nadelige milieugevolgen. Voor activiteiten die onder de drempelwaarde zoals genoemd in kolom 2 van onderdeel D vallen, volstaat een vormvrije m.e.r.-beoordeling. Deze motivering dient qua inhoud aan te sluiten bij de m.e.r.-beoordeling, maar heeft geen vormvereisten. Op basis van jurisprudentie blijkt dat een ontwikkeling van twaalf vrijstaande woningen niet wordt gezien als 'stedelijk ontwikkelingsproject' als bedoeld in onderdeel D 11.2 van het Besluit mer (ABRvS 15 januari 2020 (ECLI:NL:RVS:2020:100)). Voorliggende ontwikkeling betreft de realisatie van 1 extra woning. Geconcludeerd kan worden dat het project door de aard en omvang niet wordt gezien als stedelijk ontwikkelingsproject, en er derhalve geen m.e.r.-beoordeling nodig is. 6.3
Duurzaamheid
De wettelijke eisen voor duurzaamheid zijn te vinden in het Bouwbesluit. Om hieraan te toetsen zal bij de daadwerkelijke aanvraag omgevingsvergunning een EPC berekening alsook een MPG berekening opgesteld moeten worden. 6.4
Bodem
6.4.1
Wettelijk kader
De Wet Bodembescherming schrijft voor dat in het kader van een ruimtelijk planologische procedure moet worden aangetoond dat de kwaliteit van de bodem en het grondwater in het plangebied in overeenstemming zijn met het gewenste nieuwe gebruik. De bodemkwaliteit kan (negatief) van invloed zijn op de gewenste nieuwe ontwikkeling. Indien sprake is van een functiewijziging zal er in veel gevallen een bodemonderzoek moeten worden uitgevoerd op de planlocatie. Door middel van een dergelijk onderzoek kan in beeld worden gebracht of de bodemkwaliteit en de beoogde functie van het plangebied bij elkaar passen. 6.4.2
Resultaten onderzoek
Voorliggend initiatief voorziet in een functiewijziging van agrarisch naar wonen. Wonen is een gevoelige functie, waardoor een verkennend bodemonderzoek is uitgevoerd (Bijlage 1 Verkennend bodemonderzoek). Dit onderzoek is in november 2022 uitgevoerd door AvA Milieuonderzoek. Uit het onderzoek is gebleken dat in de bodem alleen in het grondwater enkele licht verhoogde waardes aan zware metalen aangetoond. Bij de gemeten gehalten zullen geen risico’s voor milieu en volksgezondheid voorkomen en hoeft geen vervolgonderzoek plaats te vinden. Met de gevolgde onderzoeksstrategie is de algemene milieuhygiënische bodemkwaliteit ter plaatse van het perceel voldoende vastgelegd. Voor wat betreft de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem hoeven er vanuit milieuhygiënisch oogpunt geen beperkingen te worden gesteld aan het gebruik van de locatie en bestaat er geen bezwaar tegen ingebruikname van het perceel als woonlocatie.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 26
6.4.3
Conclusie
Er is geen nader bodemonderzoek noodzakelijk. De kwaliteit van de bodem is goed genoeg om een goed woon- en leefklimaat te garanderen. 6.5
Geluid (wegverkeer, railverkeer en/of industrie)
6.5.1
Wettelijk kader
Wegverkeer en railverkeer Langs alle (spoor)wegen – met uitzondering van 30 km/h-wegen en woonerven – bevinden zich op grond van de Wet geluidhinder (Wgh) geluidszones waarbinnen de geluidshinder vanwege de (spoor)weg getoetst moet worden. De breedte van de geluidszone is afhankelijk van het aantal rijstroken/spoorstaven en van binnen- of buitenstedelijke ligging. Op basis van jurisprudentie dient in het kader van een goede ruimtelijke ordening ook bij 30 km/h-wegen de aanvaardbaarheid van de geluidsbelasting te worden onderbouwd. Industrielawaai Gezoneerde industrieterreinen hebben een vaste geluidzone die wordt vastgelegd door middel van een bestemmingsplan. Buiten de geluidszone wordt de voorkeurswaarde van 50 dB(A) niet overschreden. De maximale ontheffingswaarde binnen de geluidszone bedraagt 55 dB(A) etmaalwaarde voor nieuwe situaties. In tegenstelling tot weg- en railverkeer wordt voor industrielawaai niet getoetst aan de Lden waarde maar aan de etmaalwaarde. De dosismaat Lden is voor wegverkeerslawaai en spoorweglawaai met ingang van 1 januari 2007 in de gewijzigde Wgh vastgelegd. Voor industrielawaai wordt Lden in het kader van de Wgh voorlopig niet ingevoerd. 6.5.2
Onderzoek
Het plangebied is niet gelegen binnen de geluidzone van een industrieterrein. Wel ligt het plangebied binnen de geluidzone van wegverkeer, namelijk van de Druivensteinweg. Woningen worden op basis van de Wet geluidhinder aangemerkt als een geluidsgevoelig object. De geluidbelasting op de gevel van het bestaande hoofdgebouw is lager dan de maximaal toegestane geluidbelasting van 48 dB op een woning binnen de toekomstige woonbestemming.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 27
Verbeelding: geluidsbelasting t.g.v. wegverkeerslawaai (plangebied blauw omkaderd). 6.5.3
Conclusie
Vanuit akoestisch oogpunt zijn er met het huidige ontwerp van de nieuwe woning geen belemmeringen voor onderhavig initiatief. 6.6
Luchtkwaliteit
6.6.1
Wettelijk kader
De Wet luchtkwaliteit maakt onderscheid tussen grote en kleine ruimtelijke projecten. Een project is klein als het niet in betekende mate (NIBM) leidt tot een verslechtering van de luchtkwaliteit. De grens ligt bij een toename van de NO2 en/of PM10 jaarconcentratie met maximaal 3% van de grenswaarden (of wel een toename van maximaal 1,2 ìg/m3 NO2 en/of PM10). NIBM projecten kunnen zonder toetsing aan de grenswaarden voor het aspect luchtkwaliteit uitgevoerd worden. Grotere projecten daarentegen kunnen worden opgenomen in het NSLprogramma, mits ook overtuigend wordt aangetoond dat de effecten van dat project worden weggenomen door maatregelen. 6.6.2
Beoordeling
Effect van de ontwikkeling op de luchtkwaliteit De ontwikkeling kan, gezien de beperkte omvang, aangemerkt worden als een project dat niet in betekenende mate van invloed is op de luchtkwaliteit. Toetsing van het aspect luchtkwaliteit is daardoor, op grond van artikel 4 van de Regeling NIBM niet noodzakelijk. Er behoeft dus niet getoetst te worden aan de grenswaarden. Luchtkwaliteit ter plaatse Vanuit de wet milieubeheer gelden grenswaarden voor stikstofdioxide (NO2), fijn stof (PM10) en zeer fijn stof (PM2,5). Daarnaast hanteert de World Health Organization (WHO) advieswaarden voor stikstofdioxide, fijn stof en zeer fijn stof. In de volgende tabel wordt een overzicht gegeven van de waarden ter plekke van het plangebied, de grenswaarden en de advieswaarden. De kaarten met concentratie luchtverontreinigende stoffen in de lucht op de onderhavig planlocatie zijn gebaseerd op de Leefomgeving Atlas. Stof
Jaar 2019
Jaar 2020
Grenswaarde
Advieswaarde
NO2
12.3 µg/m3
10.6 µg/m3
40 µg/m3
10 µg/m3
PM 10
15.9 µg/m3
13.8 µg/m3
40 µg/m3
15 µg/m3
PM 2,5
8.8 µg/m3
7.2 µg/m3
20 µg/m3
5 µg/m3
Waarden in het plangebied, grenswaarden en advieswaarden luchtkwaliteit Op de planlocatie wordt ruimschoots voldaan aan de wettelijke grenswaarden voor NO2, PM10 en PM2,5. De advieswaarden van de WHO liggen ver beneden de wettelijke grenswaarden. In de huidige situatie aan de Druivensteinweg 5 liggen de concentraties ver beneden de wettelijke grenswaarden en in het geval van PM10 zelfs onder deze advieswaarde. Voor wat betreft PM10 en PM2,5 geldt dat er net niet wordt voldaan aan de advieswaarde, maar zoals blijkt uit bovenstaande tabel is de verwachting dat de jaargemiddelde concentraties in de toekomst verder zullen afnemen. De huidige waarden zijn acceptabel voor een goed woon- en leefklimaat op de planlocatie. 6.6.3
Conclusie
Het project kan worden beschouwd als een NIBM-project. Nader onderzoek naar de luchtkwaliteit kan dan ook achterwege blijven. Daarnaast is luchtkwaliteit ter plaatse goed genoeg voor een goed woon- en leefklimaat op de planlocatie.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 28
6.7
Geur
6.7.1
Wet geurhinder en veehouderij en Activiteitenbesluit
De Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) vormt het toetsingskader voor vergunningsplichtige veehouderijen, als het gaat om geurhinder. Voor meldingsplichtige veehouderijbedrijven is het beoordelingskader voor geurhinder opgenomen in het Activiteitenbesluit. De Wgv stelt één landsdekkend beoordelingskader met een indeling in twee categorieën. Voor diercategorieën waarvan de geuremissie per dier is vastgesteld, wordt deze waarde uitgedrukt in een ten hoogste toegestane geurbelasting op een geurgevoelig object. Voor de andere diercategorieën is die waarde een wettelijke vastgestelde afstand die ten minste moet worden aangehouden. Voor diercategorieën waarvoor in de Wgv een geuremissie per dier is vastgesteld geldt dat, buiten een concentratiegebied, de geurbelas ting op geurgevoelige objecten binnen de bebouwde kom niet meer dan 2 odour units per kubieke meter lucht mag bedragen. Voor geurgevoelige objecten buiten de bebouwde kom mag deze niet meer bedragen dan 8 odour units per kubieke meter lucht.
Op grond van de Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) dient voor diercategorieën waarvoor per dier geen geuremissie is vastgesteld (bijvoorbeeld melkkoeien en paarden) en een geurgevoelig object de volgende afstanden aangehouden te worden: ten minste 100 meter indien het geurgevoelige object binnen de bebouwde kom is gelegen, en ten minste 50 meter indien het geurgevoelige object buiten de bebouwde kom is gelegen. Voor meldingsplichtige veehouderijbedrijven gelden tevens vaste afstandseisen. Deze eisen zijn gebaseerd en komen overeen met de vaste afstanden zoals opgenomen in de Wgv. 6.7.2
Verordening Geurhinder en veehouderij 2016
Op 1 juli 2016 is de Verordening Geurhinder en Veehouderij van de gemeente Staphorst in werking getreden. Deze verordening is van toepassing voor ‘De Streek’ en de overige woonkernen binnen een bebouwde kom. In artikel 5 van deze verordening is in afwijking van de Wet geurhinder en veehouderij een andere minimale afstand tussen een veehouderij en een geurgevoelig object in het buitengebied bepaald (In afwijking van artikel 4, lid 1 van de Wet bedraagt de minimale afstand voor de geurbelasting van een veehouderij op een geurgevoelig object in het gebied als genoemd in artikel 3 van deze verordening buiten de bebouwde kom (buitengebied) 25 meter. 6.7.3
Situatie plangebied
In de nabijheid (binnen 200 meter) van de locatie bevinden zich geen agrarische bedrijven. Voor de volledigheid is navolgend een uitsnede van de geurkaart van de gemeente Staphorst opgenomen, waarbij dit bevestigd wordt. Ook hierop is te zien dat de Druivensteinweg 5 niet binnen een geurcirkel ligt. M.b.t. de Klaas Kloosterweg Oost 151 zit er een omissie in de kaart, de geurcirkel daarvan is vervallen. De wel aanwezige geurcirkel is in dit geval wel aanvaardbaar (geeft op de planlocatie max 4 geureenheden terwijl 8 geureenheden zijn toegestaan). Dit bedrijf ligt overigens ook op meer dan 200 meter van het plangebied.
Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 29
Uitsnede geurkaart gemeente Staphorst, plangebied blauw omkaderd. Voor het aspect milieuzonering wordt verwezen naar de volgende paragraaf. 6.7.4
Conclusie
Het aspect geur vormt geen belemmering voor voorliggend initiatief. 6.8
Bedrijven en milieuzonering (VNG uitgave)
6.8.1
Wettelijk kader
Zowel de ruimtelijke ordening als het milieubeleid stelt zich ten doel een goede kwaliteit van het leefmilieu te handhaven en te bevorderen. Dit gebeurt onder andere door milieuzonering. Onder milieuzonering verstaan we het aanbrengen van een voldoende ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende bedrijven of inrichtingen enerzijds en milieugevoelige functies als wonen en recreëren anderzijds. De ruimtelijke scheiding bestaat doorgaans uit het aanhouden van een bepaalde afstand tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. Die onderlinge afstand moet groter zijn naarmate de milieubelastende functie het milieu sterker belast. Milieuzonering heeft twee doelen: het voorkomen of zoveel mogelijk beperken van hinder en gevaar bij woningen en andere gevoelige functies; het bieden van voldoende zekerheid aan bedrijven dat zij hun activiteiten duurzaam onder aanvaardbare voorwaarden kunnen uitoefenen. Voor het bepalen van de aan te houden afstanden wordt de VNG-uitgave 'Bedrijven en Milieuzonering' uit 2009 gehanteerd. Deze uitgave bevat een lijst, waarin voor een hele reeks van milieubelastende activiteiten (naar SBI-code gerangschikt) richtafstanden zijn gegeven ten opzichte van milieugevoelige functies. De lijst geeft richtafstanden voor de ruimtelijk relevante milieuaspecten geur, stof, geluid en gevaar.
De grootste van de vier richtafstanden is bepalend voor de indeling van een milieubelastende activiteit in een milieucategorie en daarmee ook voor de uiteindelijke richtafstand. De richtafstandenlijst gaat uit van gemiddeld moderne bedrijven. Indien bekend is welke activiteiten concreet zullen worden uitgeoefend, kan gemotiveerd worden uitgegaan van de daadwerkelijk te verwachten milieubelasting, in plaats van de richtafstanden. De afstanden worden gemeten tussen enerzijds de grens van de bestemming die de milieubelastende functie(s) toelaat en anderzijds de uiterste situering van de gevel van een milieugevoelige functie die op grond van het bestemmingsplan mogelijk is. Hoe gevoelig een gebied is voor milieubelastende activiteiten is mede afhankelijk van het omgevingstype. De richtafstanden van de onderstaande richtafstandenlijst gelden ten opzichte van het omgevingstype 'rustige woonwijk' dan wel 'gemengd gebied'. Buitengebied, partiële herziening Druivensteinweg 5 te Staphorst 30