Bijlage 1 Staphorst Dorp-Rouveen Goudenregenstraat 30 Toelichting.pdf
Tekst van het document
Tevens wordt in paragraaf 5.3.4 aangetoond dat voorliggend plan past binnen de kaders van de gemeentelijke woonvisie en in zeer beperkte mate bijdraagt aan de behoefte naar nieuwe appartementen in De Streek. Artikel 2.11.2: Cultureel erfgoed In de toelichting op bestemmingsplannen wordt aangegeven op welke wijze bij de planontwikkeling rekening is gehouden met de aanwezige cultuurhistorische waarden. Onder ‘cultuurhistorische waarden’ wordt verstaan: het samenspel van historische landschappen, historisch geografische elementen en structuren, cultuurhistorisch waardevolle gebouwen en bouwwerken en archeologische vindplaatsen die iets vertellen over het verleden.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
25
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp
Toetsing van het initiatief aan artikel 2.11 van de Omgevingsverordening Overijssel Onderhavig plangebied bevindt zich niet binnen de begrenzing van een karakteristieke dorpsgezicht (De Streek) zoals dat is verwoord in de aanwijzing dorpsgezicht d.d. 18 oktober 1993 en het document 'Staphorst een eigen wereld' van 31 mei 2005. Desondanks wordt gezien de zichtlocatie binnen de kern Rouveen en de ligging van het plangebied op de hoek Goudenregenstraat 30/Oude Rijksweg 460 rekening gehouden met de kenmerken van ‘De Streek’ in de architectuur van de toe te voegen bebouwing, de inrichting en materiaalgebruik van de erfinrichting en projectering van de bebouwing op de kavel. Hierbij is rekening gehouden met het cultuurhistorisch waardevolle dorpsgezicht van De Streek. Voor een nadere toelichting hierop wordt verwezen naar paragraaf 5.3.3. De ontwikkeling sluit hiermee aan bij artikel 2.11 van de Omgevingsverordening. Artikel 2.14.4: Overstroombaar gebied 1.
2.
Bestemmingsplannen die betrekking hebben op het overstroombaar gebied als zodanig op de kaart Watergebiedsreserveringen zijn aangegeven, voorzien alleen in nieuwe stedelijke functies binnen deze gebieden als in het desbetreffende bestemmingsplan zodanige voorwaarden worden gesteld dat de veiligheid ook op lange termijn voldoende is gewaarborgd. De toelichting op bestemmingsplannen die betrekking hebben op gebieden als bedoeld in lid 1, is voorzien van een overstromingsrisicoparagraaf die inzicht biedt in: • de risico’s bij overstroming; • de maatregelen en de voorzieningen die worden getroffen om deze risico’s te voorkomen dan wel te beperken.
Toetsing van het initiatief aan artikel 2.14.4 van de Omgevingsverordening Overijssel Voorliggend bestemmingsplan voorziet in het slopen van een bestaande bibliotheek en het hiervoor in de plaats realiseren van een medische voorziening met daarbij drie appartementen op de verdieping op een zichtlocatie in de kern Rouveen. Een dergelijke ontwikkeling is dusdanig kleinschalig dat er geen sprake is van een onevenredige toename van het aantal personen in het gebied. Bovendien mag veronderstelt worden dat de personen in het plangebied zelfredzaam zijn (al dan niet met behulp van het personeel van de medische voorziening) en het plangebied in geval van overstroming daardoor kunnen ontvluchten, dan wel kunnen schuilen binnen de beoogde appartementen op de verdieping. Bij de overige afwegingen in de eerste fase ‘Of - generieke beleidskeuzes’ zijn er verder geen aspecten die bijzondere aandacht verdienen.
5.2.4.2 Ontwikkelingsperspectieven Het plangebied behoort tot het ontwikkelingsperspectief ‘Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken’. In afbeelding 5.2 is een uitsnede van de ontwikkelingsperspectievenkaart opgenomen, waarin het plangebied indicatief is ingetekend met de rode omlijning.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
26
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp
Afbeelding 5.2
Uitsnede ontwikkelingsperspectievenkaart Omgevingsvisie Overijssel (Bron: Provincie Overijssel)
‘Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken’ De steden en dorpen buiten de stedelijke netwerken mogen altijd bouwen voor de lokale behoefte aan wonen, werken en voorzieningen, inclusief lokaal gewortelde bedrijvigheid, mits onderbouwd en regionaal afgestemd. Herstructurering en transformatie van de woon-, werk-, voorzieningen- en mixmilieus moeten deze vitaal en aantrekkelijk houden en de diversiteit aan milieus versterken. Herstructurering en transformatie bieden kansen om te anticiperen op klimaatverandering (bijvoorbeeld door ruimte voor groen, natuur en water te reserveren). Van belang is de stedelijke ontwikkeling altijd af te stemmen op de kenmerken van het watersysteem, bijvoorbeeld in laaggelegen gebieden bij bouw- en evacuatieplannen rekening houden met risico’s op overstroming of wateroverlast. Herstructurering en transformatie kunnen ook bijdragen aan de energietransitie (door het nemen van energie-efficiënte maatregelen en/of het opwekken van duurzame energie door bijvoorbeeld het aanwezige dakoppervlak te benutten). Toetsing van het initiatief aan het “Ontwikkelingsperspectief” Binnen gebieden met het ontwikkelingsperspectief ‘Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken’ is ruimte voor herstructurering, inbreiding en transformatie.
In voorliggend geval wordt op een bestaand maatschappelijk perceel een bestaande bibliotheek gesloopt en vervangen door een nieuwe medische voorziening met daarbij drie appartementen op de verdieping. Zowel de medische functie alsook de woonfunctie is passend binnen het geldende ontwikkelingsperspectief. Geconcludeerd wordt dat het initiatief past binnen ontwikkelingsperspectief ‘Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken’.
5.2.4.3 Gebiedskenmerken Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch-cultuurlandschap, stedelijke laag en de laag van de beleving) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Bij toetsing van het ruimtelijke initiatief aan de gebiedskenmerken in vier lagen is van belang dat de locatie is gelegen in stedelijk gebied. Dit betekent dat de 'Natuurlijke laag' en de ‘Laag van het agrarisch cultuurlandschap' buiten beschouwing kunnen blijven aangezien deze (oorspronkelijke) waarden niet meer voorkomen in het plangebied en redelijkerwijs ook niet meer te herstellen zijn.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
27
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp 1.
De “Stedelijke laag“
De locatie is op de gebiedskenmerkenkaart van de ‘Stedelijke laag’ aangeduid met het gebiedstype ‘Bebouwingsschil 1900-1955’. Onderstaand afbeelding betreft een uitsnede van de gebiedskenmerkenkaart van de “Stedelijke laag”. Het plangebied is indicatief met de rode omlijning ingetekend.
Afbeelding 5.3
Uitsnede gebiedskenmerkenkaart “Stedelijke laag” (Bron: Provincie Overijssel)
‘Bebouwingsschil 1900 – 1955’ De bebouwingsschil 1900 – 1955 bestaat uit gemengde stadwijken en woonwijken direct aansluitend op de historische centra en binnensteden. Op sommige plaatsen liggen (voormalige) grootschalige fabriekscomplexen direct aansluitend aan woonwijken. Deze stadswijken kennen een gesloten, compacte vorm (bouwblokken) en zijn veelal opdeelbaar in wijken met eigen karakter. De wijken worden van elkaar gescheiden door doorgaande lanen, singels en stadsstraten. Kenmerkend in de bebouwing is de verwantschap in architectuurstijlen en aandacht voor architectonische details en verbijzondering van gebouwen op specifieke plekken als straathoeken. De schil is op te delen in wijken met individuele panden, gekenmerkt door veel variatie in bebouwing en veel (individueel en openbaar) groen. De wijken op basis van de fabrieksdorp-/tuindorpprincipes zijn juist herkenbaar aan een hechte stedenbouwkundige en architectonische eenheid op basis van collectieve principes. Stationsomgevingen liggen vaak in deze schil. De stadsassen doorkruisen deze bebouwingsschil veelal en vormen belangrijke verbindingsassen tussen de stedelijke centra, stationsgebieden en het hoofdinfrastructuurnetwerk rond de steden. Toetsing van het initiatief aan de ‘Stedelijke laag’ Met voorgenomen ontwikkeling wordt rekening gehouden met omliggende functies en bestaande bebouwingsstructuren.
Wat betreft bouwmogelijkheden wordt aangesloten op het geldende bestemmingsplan. De bouwkenmerken worden afgestemd op de omgeving, zodat de het voornemen qua bouwmassa en verschijningsvorm goed opgaat in het bebouwingskarakter van de omgeving. De voorgenomen ontwikkeling is in overeenstemming met het ter plekke geldende gebiedskenmerk van de ‘Stedelijke laag’. 2.
De “Laag van de beleving“
De 'Laag van de beleving' is het domein van de belevenis, de betekenis en identiteit. Het voegt kenmerken toe als landgoederen, recreatieparken, recreatieve routes maar benut ook vooral de kwaliteit van de andere drie
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
28
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp lagen. Het maakt beleefbaar en veroorzaakt een belevenis. Dit belevenisaspect wordt een steeds belangrijke pijler onder het ruimtelijk kwaliteitsbeleid. Het plangebied is op de gebiedskenmerkenkaart de 'Laag van de beleving' aangeduid met 'donkerte' en ‘IJssellinie inudatieveld’. In afbeelding 5.4 is dat weergegeven.
Afbeelding 5.4
Uitsnede gebiedskenmerkenkaart “Laag van de beleving” (Bron: Provincie Overijssel)
‘Donkerte’ en ‘IJssellinie inudatieveld’ Lichte gebieden geven een beeld van economische dynamiek, zoals de steden en dorpen, de snelwegen, de kassengebieden, attractieparken en grote bedrijventerreinen. De donkere gebieden geven daarentegen een indicatie van het rustige buitengebied van Overijssel. Het zijn relatief luwe en dunbevolkte gebieden met een lage gebruiksdruk. De ambitie is gericht op het koesteren van donkerte als kwaliteit. Het streven is gericht op het handhaven van de donkerte en, waar mogelijk, de gebieden bij ontwikkelingen nog donkerder te maken. De sturing is gericht op het minimaal toelaten van kunstlicht. Het vereist het selectief inzetten en 'richten' van kunstlicht en het vermijden van onnodig kunstlicht bij ontwikkelingen. De kansen hiervoor doen zich met name voor bij ontwikkelingen die een grote invloed hebben op het aspect donkerte, zoals grotere woon- en werklocaties en wegen. Ook de projectering van passages van auto(snel)wegen en regionale wegen speelt daarbij een grote rol vanwege het feit dat op- en afritten veelal leiden tot stedelijke ontwikkelingen. ‘Bakens in de tijd – IJsselline inundatieveld’ Bakens in de tijd zijn relicten van diverse aard uit verschillende perioden van de wordingsgeschiedenis van Overijssel.
Geologische monumenten (bv pingo’s), archeologische monumenten en vindplaatsen, schansen, verdedigingslinies, kapelletjes, religieuze monumenten, historische wegen tot landschappelijke ensembles zoals De Kolonie. Bakens zijn niet alleen (water)torens en andere hoge, kenmerkende bouwsels, ook patronen als de (ruil)verkavelingsstructuur vormen een baken in de tijd. De essentie van de bakens in de tijd is, dat ze de verhalende laag toevoegen aan het landschap. Het zijn belangrijke ingrediënten in de opbouw van gebiedsidentiteit. Het zijn plekken waar ‘tijdsdiepte’ tot intense indrukken leidt. Creëer verbindingen en verbanden tussen bestaande bakens die onderdeel van een groter geheel zijn, maar nu verloren of geïsoleerd in het landschap liggen. Voeg bakens van deze tijd toe. Behoud monumenten, karakteristieke gebouwen en cultuurhistorische waarden door ze bewust in te zetten in gebiedsopgaves. Maak de bakens meer zichtbaar en ontwikkel recreatieve routes langs deze bakens met uitleg over de ontstaansgeschiedenis.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
29
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp Toetsing van het initiatief aan de ‘Laag van de beleving’ Voor De Streek is het aspect 'donkerte' en ‘IJssellinie inudatieveld’ van toepassing. In hoeverre hier daadwerkelijk sprake is van een kwaliteit valt, gezien het feit dat verlichting in woon- en werkgebieden noodzakelijk is vanuit het oogpunt van sociale en verkeersveiligheid, te betwijfelen. In geval van de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling zal het gebruik van kunstlicht zoveel mogelijk worden vermeden, danwel op effectieve wijze (gericht) worden toegepast. Wat betreft het IJssellinie inundatieveld kan worden gesteld dat er in het plangebied geen bijzondere geologische danwel bouwkundige monumenten aanwezig zijn. Voor een nadere toelichting hierop wordt verwezen naar paragraaf 6.12, waar nader wordt ingegaan op het aspect archeologie. Geconcludeerd wordt dat de ‘Laag van de beleving” zich niet verzet tegen de voorgenomen ontwikkeling. De voorgenomen ontwikkeling is hiermee in overeenstemming met de ‘Laag van beleving’.
5.2.5
Conclusie toetsing aan het provinciaal beleid
Geconcludeerd kan worden dat de in dit voorliggende bestemmingsplan besloten ruimtelijke ontwikkeling in overeenstemming is met het in de Omgevingsvisie Overijssel verwoorde en in de Omgevingsverordening verankerde provinciaal ruimtelijk beleid.
5.3
Gemeentelijk beleid
Het gemeentelijk beleid is verwoord in tal van plannen. Met betrekking tot de in dit bestemmingsplan besloten ruimtelijke ontwikkeling zijn de hierna genoemde beleidsstukken het belangrijkst.
5.3.1
Omgevingsvisie ‘Staphorst voor elkaar’
5.3.1.1 Algemeen De Omgevingsvisie Staphorst is gericht op verbetering van de ‘omgevingskwaliteit’. De visie geeft de kaders voor (particuliere) initiatieven en nodigt inwoners en partijen uit met ontwikkelingen te komen die bijdragen aan de kwaliteit van de leefomgeving. Daarbij gaat het niet alleen om ruimtelijke kwaliteit, maar ook om kwaliteitsverbetering op bijvoorbeeld het gebied van recreatie, ecologie, leefbaarheid, zorg, duurzaamheid en (agrarische) economie. De omgevingsvisie bevat de koers van Staphorst richting de toekomst met 2030 als stip op de horizon en een doorkijk naar 2050.
5.3.1.2 Wonen en leefbaarheid De gemeente Staphorst wil dat haar (toekomstige) bewoners kunnen kiezen uit verschillende woonmilieus. In De Streek zullen er mogelijkheden blijven voor inbreiding. Vanwege de binding aan Staphorst en Rouveen is het wonen in de Streek bijzonder geliefd. Op enkele plekken in het lint kunnen woningen worden toegevoegd door nieuwbouw of splitsing. Ook kan de ruimte benut worden, die vrijkomt door een vertrekkend bedrijf. Om de cultuurhistorische waarden in dit gebied te waarborgen, is het nodig bij inbreiding zorgvuldig te werk te gaan. De slagenstructuur moet herkenbaar blijven en tegelijkertijd moeten woningen goed ontsloten kunnen worden. De visie van de gemeente Staphorst op het thema ‘Wonen en leefbaarheid’ is verwerkt in een overzichtelijk kaartbeeld. Afbeelding 5.5 omvat een uitsnede van de structuurvisieplankaart. Te zien is dat het plangebied (rode ster) op een locatie ligt waar incidenteel inbreiding mogelijk is. Daarnaast ligt het plangebied feitelijk in de uitbreidingslocatie wat betreft woningbouw in Rouveen, zie de rode stippen naast de rode ster.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
30
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp
Afbeelding 5.5
Uitsnede omgevingsvisiekaart thema ‘Wonen en leefbaarheid’ (Bron: gemeente Staphorst)
5.3.1.3 Toetsing van het initiatief aan de “Omgevingsvisie Staphorst voor elkaar” Zoals aangegeven op afbeelding 5.5 is het plangebied gelegen in een gebied aangemerkt als ‘incidenteel inbreiding mogelijk (de Streek)’ en ‘uitbreidingslocatie woningbouw’. De voorgenomen ontwikkeling gaat uit van inbreiding én het realiseren voor appartementen (woningbouw) en sluit hiermee aan bij het gemeentelijk beleid zoals verwoord in de omgevingsvisie.
5.3.2
Staphorst een eigen wereld
5.3.2.1 Algemeen Het landschap van Staphorst is een begrip. Het is een voor Nederland uniek landschap, rijk aan specifieke, gebiedsgebonden cultuurhistorische waarden. Het is een karakteristiek landschap, met een sterk onderscheidende ruimtelijke identiteit. Daarom is het landschap van Staphorst aangewezen als Belvedèregebied. In de Nota Belvedère is het rijksbeleid neergelegd over de relatie tussen cultuurhistorie en ruimtelijke inrichting. Centrale doelstelling van de nota is dat de cultuurhistorische identiteit sterker richtinggevend wordt voor de inrichting van de ruimte in ons land. In het kader van de Nota Belvedère zijn de cultuurhistorisch meest waardevolle gebieden en steden in Nederland op kaart gezet. Staphorst is één van deze gebieden. Om de ruimtelijke karakteristiek van Staphorst te kunnen duiden is in “Staphorst een eigen wereld” uitgegaan van verschillende schaalniveaus: het schaalniveau van het landschap (direct grenzend aan het lint), het schaalniveau van de Streek en het schaalniveau van de afzonderlijke boerderijen met hun bijhorende tuin- en erfinrichting. De samenhang van deze schaalniveaus bepaalt het karakteristieke beeld van Staphorst. In geval voor voorliggend plan is het schaalniveau van de Streek het meest relevant.
5.3.2.2 Schaalniveau de Streek De Streek is het twaalf kilometer lange lint tussen Lichtmis en Halfweg. Het lint heeft een min of recht verloop ter plaatse van Staphorst. Het Rouvener tracé (tussen Dekkersweg en Lichtmis) kent een meer slingerend
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
31
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp verloop. Er is sprake van een grote ruimtelijke continuïteit langs het lint. De Streek kent grotendeels een dichte bebouwingsstructuur van monumentale boerderijen die een sterke architectonische verwantschap hebben. Opvallend is de verdraaiing van de perceelsrichting ten opzichte van de weg: in Staphorst staat deze vrijwel haaks op de weg terwijl verder naar het zuiden, in Rouveen, de verkavelingsrichting onder een scherpe hoek staat met de weg. Ook de boerderijen staan hier niet haaks op de weg maar volgen de richting van de percelen. Het karakteristieke patroon van achter elkaar geplaatste boerderijen, waarbij de richting ten opzichte van de weg vaak een hoek vertoont, is het beeldmerk van Staphorst. Het is het resultaat van een langdurig proces van vererving, opsplitsing en nieuwbouw van boerderijen. Deze bijzondere bebouwingsstructuur moet gewaarborgd blijven.
5.3.2.3 Toetsing van het initiatief aan Staphorst een eigen wereld In hoofdstuk 3 is ingegaan op de kenmerken de aspecten van De Streek en het landschap. Aangetoond is dat het plan passend is binnen de kenmerkende aspecten van De Streek. Voor een nadere toelichting wordt verwezen naar hoofdstuk 3.
5.3.3
Woonvisie 2020-2024 Gemeente Staphorst
5.3.3.1 Inleiding De gemeenteraad heeft op 26 mei 2020 de woonvisie Samen met Elkaar voor de periode 2020-2024 vastgesteld. De woonvisie is een document waarin de koers voor de komende jaren is vastgelegd op het gebied van wonen. De gemeente heeft een actuele woonvisie nodig voor afstemming met buurgemeenten en voor het maken van prestatieafspraken met woningcorporatie VechtHorst.
5.3.3.2 Meer nieuwbouwwoningen nodig In de gemeente Staphorst zijn meer woningen nodig. De gemeente gaat de woningproductie aanjagen, zodat er in de toenemende woningbehoefte van huishoudens kan worden voorzien. Het is de verwachting dat het aantal huishoudens in de gemeente Staphorst de komende jaren blijft groeien. In de periode 2019 tot en met 2030 gaat het naar verwachting om een toename met 610 huishoudens en in de periode 2030 tot en met 2040 om 220 huishoudens. In totaal gaat het om 830 huishoudens in de periode 2019 tot en met 2040. Er is in de huidige situatie sprake van een tekort aan plancapaciteit van circa 390 woningen. Voor de kern Rouveen is dit tekort circa 43 woningen.
5.3.3.3 Behoefte aan woningen in verschillende prijsklassen De woningmarkt in de gemeente Staphorst betreft een echte kopersmarkt. Woningzoekenden willen bij voorkeur een eigen koopwoning. Tot 2030 is er een tekort van circa 110 woningen in het segment €265.000 €350.000 In onderstaande tabel is weergegeven aan welk woningtype op kortere en langere termijn behoefte is.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
32
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp
De gemeente Staphorst heeft onder meer de doelstelling geformuleerd dat ze meer voornemens is te sturen op het aanbod van betaalbare koopwoningen om jongeren te binden. Daarnaast is in alle kernen behoefte aan goedkope grondgebonden woningen.
5.3.3.4 Duurzaamheid Ten aanzien van duurzaamheid is onder meer bepaald dat nieuwbouw vanaf 2021 bijna energie neutraal dient te zijn. De gemeente Staphorst gaat in 2020 aan de slag met een Transitievisie Warmte. Hierbij wordt sterk ingezet op uitvoeringsplannen voor no-regret-maatregelen (isoleren, ventileren et cetera) No-regretmaatregelen zijn maatregelen waar inwoners technisch en financieel gezien, geen spijt van kunnen krijgen. Met de inzet op no-regret-maatregelen wordt voorgesorteerd op de transitie naar aardgasvrije wijken.
5.3.3.5 Toetsing van het initiatief aan de Woonvisie 2016 – 2020 Gemeente Staphorst De verwachting is dat het aantal huishoudens in de gemeente Staphorst de komende jaren nog zal stijgen. Voor de kern Rouveen is er sprake van een tekort in de plancapaciteit van 43 woningen tot 2040. Er is dan ook ruimte voor het toevoegen van plannen. Met de voorgenomen ontwikkeling wordt voorzien in het realiseren van drie appartementen op een inbreidingslocatie. Wanneer men kijkt naar de ‘Woonvisie 2016-2020’ van de Gemeente Staphorst dan is er een beperkte vraag naar appartementen in de kern van Rouveen. Echter uit daadwerkelijk gevoerde verkennende gesprekken met een makelaar uit de gemeente Staphorst komt naar voren dat er wel degelijk een markt is voor appartementen binnen het middensegment. Het betreft hier een particulier initiatief. Voorliggend initiatief draagt in beperkte mate bij aan de behoefte naar nieuwe appartementen in Rouveen. Dit is voor risico van initiatiefnemer qua verhuurbaarheid.
5.3.4
Ruimtelijke atlas en Welstandsnota
5.3.4.1 Algemeen De Ruimtelijke Atlas en Welstandnota van de gemeente Staphorst dient als vervanging van de voorgaande welstandsnota, die als te knellend werd ervaren. Daarvoor in de plaats is er een globaler welstandbeleid op basis van een welstandskaart. De atlas is een analyse en verhaal in kaartbeelden van de gemeente. De welstandsnota is meer dan voorheen gebaseerd op de ruimtelijke opbouw van de gemeente en haar verschillende kernen. De welstandskaart is een specifieke uitwerking van de atlas voor het welstandsbeleid. De Ruimtelijke Atlas en Welstandsnota bieden samen een ruimtelijk kader, waar een welstandscommissie of stadsbouwmeester maar ook stedenbouwkundige(n), architecten en andere adviseurs zich op kunnen baseren. Op deze manier fungeert de atlas als een soort raamwerk voor het ruimtelijk beleid en de welstandskaart als een overzichtelijk toetsinstrument.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
33
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp Bij nieuwe ontwikkelingen vormen een goed ruimtelijk beleid en hierop afgestemde bestemmingsplannen de basis voor het welstandsbeleid, omdat hierin de bebouwingsvlakken, bouwenveloppen en/of bouwvolumes worden vastgelegd.
5.3.4.2 Kernen – bijzonder regime Dit regime blijft voornamelijk beperkt tot de meest karakteristieke delen van de bebouwde kommen. Onder het bijzonder regime vallen de bebouwingslinten van Staphorst en Rouveen. Deze omvatten de oudste delen van beide dorpen waar zich ook de vele rijks- en gemeentelijke monumenten bevinden. Cultuurhistorie is een belangrijke reden om voor een bijzonder regime te kiezen. Vanwege het bijzondere karakter hebben daarom ook het oorspronkelijke kerkdorp IJhorst en het historische buurtschap Hamingen een bijzonder regime gekregen. 5.3.43
Toetsing van het initiatief aan het ‘Ruimtelijke atlas en Welstandsnota’
Bij de aanvraag van een omgevingsvergunning zal het (definitieve) plan worden getoetst aan de welstandsnota.
5.3.5
Landschapsplan Staphorst
5.3.5.1 Algemeen Op 28 mei 2011 heeft de gemeenteraad het landschapsplan Staphorst vastgesteld. Het plan is een actualisatie van het landschapsbeleidsplan Staphorst uit 1997. Door diverse ontwikkelingen in de landbouw, woningbouw, industrie, infrastructuur en recreatie, die allen van invloed zijn op het Staphorster buitengebied, was er een nieuwe stimulans nodig. Het landschapsplan is allereerst en vooral een beleidsplan, waarin een visie is neergelegd voor de toekomst van het Staphorster landschap. Deze visie geeft aan welke ontwikkelingen in de diverse landschapstypen en deelgebieden gewenst zijn. Daarnaast biedt het plan bouwstenen voor ontwikkeling en (her)inrichting in de betreffende landschappen en gebieden. De gemeentelijke visie op het landschap is gericht op het behoud en ontwikkeling van landschapswaarden. De landbouwsector vervuld een belangrijke rol bij het behoud en beheer van de verschillende landschapstypen in Staphorst. Op hoofdlijnen is deze visie gericht op: • • •
behoud en versterking van de verschillende landschapstypen door beheer en herstel van landschapselementen; actieve ontwikkeling van een landschappelijk raamwerk in gebieden waar veel ruimtelijke ontwikkelingen plaatsvinden; behoud en versterking van de beeldkwaliteit.
Het plangebied ligt in het houtsingelgebied Staphorst en Rouveen.
5.3.5.2 Houtsingelgebied Staphorst en Rouveen Voor het houtsingelgebied Staphorst en Rouveen wordt gestreefd naar behoud, herstel en versterking vanwege de hoge en bijzondere landschappelijke kwaliteiten en omdat dit gebied in belangrijke mate de identiteit en herkenbaarheid van Staphorst / Rouveen bepaalt. De bouwstenen van het houtsingelgebied zijn elzensingels, sloten, grasland, wegen met laanbeplanting en erven met erfbeplanting. Daarbij wordt aandacht besteed aan het accentueren van de karakteristieke knikken in de verkaveling. Bij behoud, herstel en versterking wordt rekening gehouden met de verschillen tussen beide gebieden (Rouveen en Staphorst) qua maat en schaal van het landschap, structuur van de landschapselementen en soorten).
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
34
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp 5.3.5.3 Toetsing van het initiatief aan het ‘Landschapsplan Staphorst’ Zoals eerder genoemd is bij de planvorming een inrichtingsplan opgesteld, waarbij voldoende rekening is gehouden met behoud en ontwikkeling van de landschapswaarden. Met de voorgenomen landschappelijke inpassingen zal het erf goed opgaan in de omliggende omgeving en aansluiten op de bestaande bebouwingsstructuur. Voor een nadere toelichting wordt naar bijlage 1 verwezen. Gesteld wordt dat de ontwikkeling goed past binnen het gemeentelijk landschapsbeleid zoals verwoord in het Landschapsplan Staphorst.
5.3.6
Conclusie toetsing aan het gemeentelijk beleid
Geconcludeerd wordt dat de ontwikkeling in overeenstemming is met de gemeentelijke beleidsuitgangspunten zoals verwoord in de in deze paragraaf behandelde beleidsstukken.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
35
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp
HOOFDSTUK 6
TOETS INITIATIEF AAN OMGEVINGSASPECTEN
Op grond van artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening moet in de toelichting op het bestemmingsplan een beschrijving worden opgenomen van de wijze waarop de milieukwaliteitseisen bij het plan zijn betrokken. Daarbij moet rekening gehouden worden met de geldende wet- en regelgeving en met de vastgestelde (boven)gemeentelijke beleidskaders. Bovendien is een bestemmingsplan vaak een belangrijk middel voor afstemming tussen de milieuaspecten en ruimtelijke ordening. In dit hoofdstuk worden de resultaten van het onderzoek naar de milieukundige uitvoerbaarheid beschreven. Het betreft de thema’s brandveiligheid, milieueffectrapportage, duurzaamheid, bodem, geluid, luchtkwaliteit, geur, bedrijven en milieuzonering, externe veiligheid, water, klimaatadaptie, archeologie en cultuurhistorie, flora en fauna en verkeer.
6.1
Brandveiligheid
De nieuwe bebouwing zal voldoen aan de geldende eisen ten aanzien van brandveiligheid, zoals opgenomen in het Bouwbesluit. Voor het overige zijn er geen bijzondere zaken ten aanzien van brandveiligheid die aandacht behoeven.
6.2
Besluit milieueffectrapportage
6.2.1
Kader
De milieueffectrapportage is een wettelijk instrument met als doel het aspect milieu een volwaardige plaats in deze integrale afweging te geven. Een bestemmingsplan kan op drie manieren met milieueffectrapportage in aanraking komen: • • •
•
Op basis van artikel 7.2a, lid 1 Wm (als wettelijk plan); Er ontstaat een m.e.r.-plicht wanneer er een passende beoordeling op basis van art. 2.8, lid 1 Wet natuurbescherming nodig is. Op basis van Besluit milieueffectrapportage (bestemmingsplan in kolom 3); Er ontstaat een m.e.r.-plicht voor die activiteiten en gevallen uit de onderdelen C en D van de bijlage van dit besluit waar het bestemmingsplan genoemd is in kolom 3 (plannen). Op basis van Besluit milieueffectrapportage (bestemmingsplan in kolom 4); Er ontstaat een m.e.r.-(beoordelings)plicht voor die activiteiten en gevallen uit de onderdelen C en D van de bijlage van dit besluit waar het bestemmingsplan genoemd is in kolom 4 (besluiten).
In het Besluit m.e.r. neemt het bestemmingsplan een bijzondere positie in, want het kan namelijk tegelijkertijd opgenomen zijn in zowel kolom 3 als in kolom 4 van het Besluit m.e.r.. Of het bestemmingsplan in deze gevallen voldoet aan de definitie van het plan uit kolom 3 of aan de definitie van het besluit uit kolom 4 is afhankelijk van de wijze waarop de activiteit in het bestemmingsplan wordt bestemd. Als voor de activiteit eerst één of meerdere uitwerkings- of wijzigingsplannen moeten worden vastgesteld dan is sprake van ‘kaderstellend voor' en voldoet het bestemmingsplan aan de definitie van het plan. Is de activiteit geheel of gedeeltelijk als eindbestemming opgenomen voldoet het aan de definitie van het besluit. Een belangrijk element in het Besluit m.e.r.. is het (in feite) indicatief maken van de gevalsdefinities (de drempelwaarden in kolom 2 in de D-lijst). Dit betekent dat het bevoegd gezag meer moet doen dan onder de oude regelgeving. Kon vroeger worden volstaan met de mededeling in het besluit dat de omvang van de activiteit onder de drempelwaarde lag en dus geen m.e.r. (beoordeling) noodzakelijk was, onder de nu geldende regeling moet een motivering worden gegeven. Voor deze toets wordt de term vormvrije m.e.r.beoordeling gehanteerd.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
36
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp 6.2.2
Situatie plangebied
6.2.2.1 Artikel 2.8 lid 1 van de Wet natuurbescherming Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied is gelegen op minimaal 4,7 kilometer afstand van het plangebied. Gezien de aard en omvang van de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling in relatie tot de ruime afstand tot Natura 2000-gebied wordt geconcludeerd dat geen sprake zal zijn van een aantasting van de instandhoudingsdoelstellingen van een Natura-2000 gebied. Een passende beoordeling op basis van artikel 2.8 lid 1 van de Wet natuurbescherming is in het kader van het voornemen dan ook niet noodzakelijk. Derhalve is geen sprake van een m.e.r.-plicht op basis van artikel 7.2a van de Wet milieubeheer. 6.2.2.2 Stikstofdepositie Bij elke activiteit die een extra stikstofdepositie met zich meebrengt, dient te worden getoetst of er sprake is van significant negatieve effecten op Natura 2000 gebieden. In dit geval gaat het om het toevoegen van één woning. Wanneer er verwacht wordt dat er sprake is van significante negatieve effecten op Natura 2000gebieden, dient een passende beoordeling te worden opgesteld. In dit geval gaat het om een relatief kleinschalige ontwikkeling op ruime afstand van het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied (minimaal 4,7 kilometer).
Uit de uitgevoerde AERIUS-berekening 2020 (opgenomen in bijlage 2 bij deze toelichting) met betrekking tot zowel de aanleg- als gebruiksfase blijkt dat in beide fases van de voorgenomen ontwikkeling geen sprake is van rekenresultaten hoger dan 0,00 mol/ha/j. Er is daarmee geen sprake van een stikstofdepositie met significant negatief effect op Natura 2000-gebieden. Het project is in het kader van de Wet natuurbescherming, ten aanzien van de effecten van stikstofdepositie op Natura 2000-gebieden, niet vergunningsplichtig. Gelet op het vorenstaande kan redelijkerwijs worden verwacht dat er geen sprake is van aantasting van de stikstofgevoelige habitattypen in de omliggende Natura 2000-gebieden. 6.2.2.3 Drempelwaarden Besluit m.e.r. Dit bestemmingsplan voorziet in de planologische kaders voor een herontwikkeling van een bestaand perceel met een bestaande voormalige bibliotheek tot een medische voorziening met drie appartementen op de verdieping en voldoet daarmee aan de definitie van een ‘besluit’ als bedoeld in het Besluit m.e.r. Dit betekent dat dit bestemmingsplan m.e.r.-(beoordelings)plichtig is indien activiteiten worden mogelijk gemaakt die genoemd worden in onderdeel C of D van het Besluit m.e.r. en de daarin opgenomen drempelwaarden overschrijden. In dit geval is sprake van een ontwikkeling die niet wordt genoemd in onderdeel C van het Besluit m.e.r.
en is daarom niet direct m.e.r.-plichtig. De beoogde ontwikkeling is opgenomen in de D-lijst van het Besluit milieueffectrapportage, namelijk: “De aanleg, wijziging of uitbreiding van een stedelijk ontwikkelingsproject met inbegrip van de bouw van winkelcentra of parkeerterreinen”. In voorliggend geval is sprake van het toevoegen van een medische voorziening en slechts drie appartementen op de verdieping. Hiermee blijft de ontwikkeling ruim onder de drempelwaarde van 2.000 woningen. Echter, zoals ook in het voorgaande aangegeven, dient ook wanneer ontwikkelingen onder drempelwaarden blijven, het bevoegd gezag zich er van te vergewissen of activiteiten geen aanzienlijke milieugevolgen kunnen hebben. Indien de mogelijkheden van dit plan worden vergeleken met de drempelwaarden uit onderdeel D van het Besluit m.e.r. wordt geconcludeerd dat er dat sprake is van een wezenlijk ander schaalniveau en een activiteit die vele malen kleinschaliger is. Daarnaast blijkt uit de uitgevoerde onderzoeken dat dit bestemmingsplan geen belangrijk nadelige milieugevolgen tot gevolg heeft die het doorlopen van een m.e.r.-procedure noodzakelijk maken. Gelet op de concrete omstandigheden is in voorliggend geval van een stedelijke ontwikkeling geen sprake en is het opstellen van een aanmeldnotitie Besluit milieueffectrapportage niet benodigd.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
37
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp 6.2.3
Conclusie
Dit bestemmingsplan is niet m.e.r.-plichtig. Tevens zijn geen nadelige milieugevolgen te verwachten als gevolg van de vaststelling van dit bestemmingsplan.
6.3
Duurzaamheid
De wettelijke eisen voor duurzaamheid zijn te vinden in het Bouwbesluit. Om hieraan te toetsen zal bij de daadwerkelijke aanvraag omgevingsvergunning een EPC berekening alsook een MPG berekening opgesteld worden.
6.4
Bodemkwaliteit
6.4.1
Algemeen
Bij de vaststelling van een bestemmingsplan dient te worden bepaald of de aanwezige bodemkwaliteit past bij het toekomstige gebruik van die bodem en of deze aspecten optimaal op elkaar kunnen worden afgestemd. Om hierin inzicht te krijgen, dient doorgaans een bodemonderzoek te worden verricht conform de richtlijnen NEN 5740. Sigma Bouw en Milieu heeft ter plaatse een verkennend bodemonderzoek verricht. De resultaten en de conclusies van dit onderzoek zijn hierna opgenomen. Voor een nadere toelichting hierop wordt verwezen naar de onderzoeksrapportage welke is opgenomen in bijlage 3 van deze toelichting.
6.4.2
Situatie plangebied
Op basis van de vooraf gestelde hypothese is de onderzoekslocatie in eerste aanleg als milieuhygiënisch verdacht aangemerkt. Op basis van de resultaten van het verkennend bodemonderzoek blijkt dat de locatie niet vrij is van bodemverontreiniging. De ondergrond ter plaatse van boring 1 bevat een verhoogd gehalte koper t.o.v. de interventiewaarde. Geadviseerd wordt om een nader (afperkend) onderzoek uit te voeren om inzicht te verkrijgen in de omvang van de verontreiniging. De onderzoeksresultaten stemmen niet overeen met de gestelde hypothese, de vooraf gestelde hypothese “onverdacht” dient te worden verworpen. Uit de resultaten van het onderzoek blijkt dat er beïnvloeding van de bodemkwaliteit heeft plaatsgevonden. De vooraf gehanteerde hypothese is gezien de doelstelling van het onderzoek alsmede de bekende onderzoeksresultaten onvoldoende om conclusies te verbinden betreffende de kwaliteit van de bodem ter plaatse van de onderzoekslocatie. De ondergrond ter plaatse van boring 1 bevat een verhoogd gehalte koper t.o.v. de interventiewaarde. Geadviseerd wordt om een nader (afperkend) onderzoek uit te voeren om inzicht te verkrijgen in de omvang van de verontreiniging. Dit onderzoek wordt momenteel uitgevoerd.
In de regels van dit bestemmingsplan wordt daarom een voorwaardelijke verplichting opgenomen, die regelt dat het strijdig is de gronden binnen het plangebied ten behoeve van het voornemen in gebruik te nemen zonder dat met een nader (afperkend) onderzoek is uitgevoerd, en is aangetoond is dat de gronden geschikt zijn voor het voornemen.
6.4.3
Conclusie
Uit milieukundig oogpunt is er naar verwachting – na een nader afperkend onderzoek - geen bezwaar tegen de voorgenomen nieuwbouwplannen, aangezien naar verwachting de vastgestelde verontreinigingen geen risico’s voor de volksgezondheid opleveren. De bodem wordt naar verwachting – na een afperkend onderzoek geschikt geacht voor het toekomstige gebruik. Het afperkende onderzoek is in de regels in een voorwaardelijke verplichting opgenomen, die regelt dat het strijdig is de gronden binnen het plangebied ten behoeve van het
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
38
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp voornemen in gebruik te nemen zonder dat een nader (afperkend) onderzoek is uitgevoerd, en is aangetoond is dat de gronden geschikt zijn voor het voornemen.
6.5
Geluid
6.5.1
Algemeen
De Wet geluidhinder (Wgh) bevat geluidnormen en richtlijnen over de toelaatbaarheid van geluidniveaus als gevolg van rail- en wegverkeerslawaai en industrielawaai. De Wgh geeft aan dat een akoestisch onderzoek moet worden uitgevoerd bij het voorbereiden van de vaststelling van een bestemmingsplan of het nemen van een omgevingsvergunning indien het plan een geluidgevoelig object mogelijk maakt binnen een geluidszone van een bestaande geluidsbron of indien het plan een nieuwe geluidsbron mogelijk maakt. Het akoestisch onderzoek moet uitwijzen of de wettelijke voorkeurswaarde bij geluidgevoelige objecten wordt overschreden en zo ja, welke maatregelen nodig zijn om aan de voorkeurswaarde te voldoen.
6.5.2
Situatie plangebied
De geplande woningen worden op basis van de Wgh aangemerkt als een geluidsgevoelige objecten. Hierna wordt achtereenvolgens ingegaan op de aspecten weg- en railverkeerslawaai en industrielawaai als bedoeld in de Wgh.
6.5.2.1 Wegverkeerslawaai Kader wegverkeerslawaai Artikel 74.1 van de Wgh bepaalt dat wegen een wettelijke geluidszone hebben. De breedte van de geluidszone is afhankelijk van het aantal rijstroken en of de weg in stedelijk of in buitenstedelijk gebied is gelegen. In tabel 1 worden de wettelijke geluidszones weergegeven. Aantal rijstroken 1 of 2 3 of 4 5 of meer Tabel 1
Stedelijk gebied 200 m 350 m 350 m
Buitenstedelijk gebied 250 m 400 m 600 m
Wettelijke geluidszones wegen (Bron: wetten.overheid.nl)
De wettelijke geluidszone bevindt zich aan weerszijde van de weg en begint naast de buitenste rijstrook. Eventuele parkeerstroken, voet- en fietspaden en vluchtstroken behoren niet tot de weg. Binnen de zone van een weg moet akoestisch onderzoek plaatsvinden naar de geluidsbelasting op de binnen de zone gelegen woning(en). Bij het berekenen van de geluidsbelasting wordt de L den-waarde in dB bepaald. De Lden-waarde is het energetisch en naar tijdsduur van de beoordelingsperiode gemiddelde van de volgende waarden: • • •
Het geluidsniveau in de dagperiode (tussen 7.00 en 19.00 uur); Het geluidsniveau in de avondperiode (tussen 19.00 en 23.00 uur) + 5 dB; Het geluidsniveau in de nachtperiode (tussen 23.00 en 7.00 uur) + 10 dB.
De berekende geluidsbelasting moet aan de voorkeurswaarde en, indien nodig, aan de uiterste grenswaarde van de Wgh worden getoetst. Op basis van artikel 74.2 van de Wgh gelden de in tabel 1 opgenomen zones niet voor: • •
Wegen die als woonerf zijn aangeduid; Wegen met een maximumsnelheid van 30 km/uur.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
39
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp In kader van voorliggende bestemmingsplanherziening is een akoestisch onderzoek uitgevoerd voor het inzichtelijk maken van de geluidbelasting op de gevels van de toekomstige woningen. Het nieuwe gebouw bevindt zich op relatief korte afstand van de Goudenregenweg, Oude Rijksweg en de Scholenweg en ligt hiermee binnen de wettelijke geluidszone van de Oude Rijksweg en de Scholenweg. De Goudenregenstraat betreft ter plaatse een 30 km/uur weg en kent hiermee geen wettelijke geluidszone. In het kader van een goede ruimtelijke ordening is deze weg echter wel meegenomen in dit onderzoek. Hierna wordt op de belangrijkste resultaten van het akoestisch onderzoek ten aanzien van wegverkeer ingegaan. Het volledige onderzoek is opgenomen in bijlage 4. Resultaten wegverkeerslawaai De drie appartementen worden gerealiseerd op de verdieping van het nieuwe gebouw (zie ook afbeelding 3.2 (voor de indeling) in het onderzoek). Ter plaatse van de noord- en oostgevel van appartement 1 (zie afbeelding 3.2 in het onderzoek) bedraagt de geluidsbelasting door wegverkeerslawaai, als gevolg van de Oude Rijksweg respectievelijk maximaal 52 en 56 dB (incl. aftrek). Hiermee wordt niet aan de voorkeurswaarde van 48 dB voldaan. Wel wordt er aan de maximale ontheffingswaarde van 63 dB voldaan.
Ter plaatse van de oost- en zuidgevel van appartement 2 (zie afbeelding 3.2 in het onderzoek) bedraagt de geluidsbelasting door wegverkeerslawaai, als gevolg van de Oude Rijksweg respectievelijk maximaal 56 en 51 dB (incl. aftrek). Hiermee wordt niet aan de voorkeurswaarde van 48 dB voldaan. Wel wordt er aan de maximale ontheffingswaarde van 63 dB voldaan. Ter plaatse van de noordgevel van appartement 3 (zie afbeelding 3.2 in het onderzoek) bedraagt de geluidsbelasting door wegverkeerslawaai, als gevolg van de Oude Rijksweg maximaal 47 dB (incl. aftrek). Hiermee wordt voldaan aan de voorkeurswaarde van 48 dB. Ten aanzien van de Goudenregenstraat en de Scholenweg wordt opgemerkt dat de geluidsbelasting ter plaatse van de appartementen respectievelijk maximaal 43 en 29 dB (incl. aftrek) bedraagt. Hiermee wordt met betrekking tot deze wegen ter plaatse van alle appartementen ruimschoots voldaan aan de voorkeurswaarde van 48 dB. Een hogere waarde als gevolg van wegverkeerslawaai is in voorliggend geval benodigd, aangezien ter plaatse van appartementen 1 en 2 niet aan de voorkeurswaarde wordt voldaan met betrekking tot geluidsbelasting afkomstig van de Oude Rijksweg. De bron- en overdrachtsmaatregelen die getroffen kunnen worden om aan de voorkeurswaarde te voldoen ontmoeten bezwaren van stedenbouwkundige, landschappelijke of financiële aard.
Met het toepassen van gevelmaatregelen in de vorm van bijvoorbeeld standaard HR++ beglazing kan in de benodigde gevelwering worden voorzien om een binnenwaarde van 33 dB te garanderen. Met de vaststelling van een hogere waarde van 56 dB ten aanzien van de geluidsbelasting van de Oude Rijksweg ter plaatse van de gevels van appartementen 1 en 2 is er ter plaatse van de ‘nieuwe woningen’ sprake van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat wat betreft het aspect wegverkeerslawaai..
6.5.2.2 Industrielawaai en railverkeerslawaai In de nabijheid van het plangebied zijn geen geluidsgezoneerde bedrijventerreinen aanwezig. In paragraaf 6.8 wordt nader ingegaan op milieuhinder (o.a. geluid) als gevolg van individuele bedrijven. Daarnaast zijn er in de nabijheid van het plangebied geen spoorwegen aanwezig, waardoor een nadere verantwoording voor het aspect railverkeerslawaai niet noodzakelijk wordt geacht. Op deze plaats wordt geconcludeerd dat de aspecten industrie- en railverkeerslawaai geen belemmering vormt voor de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
40
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp 6.5.3
Conclusie
Het aspect ‘geluid’ vormt – na verlening van een hogere waarde van 56 dB - geen belemmering voor de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling.
6.6
Luchtkwaliteit
6.6.1
Beoordelingskader
Om een goede luchtkwaliteit in Europa te garanderen heeft de Europese Unie een viertal kaderrichtlijnen opgesteld. De hiervan afgeleide Nederlandse wetgeving is vastgelegd in hoofdstuk 5, titel 2 van de Wet milieubeheer. In bijlage 2 van de Wet milieubeheer staan ondermeer de grenswaarden voor de verschillende luchtverontreinigende stoffen. Op grond van de Wet milieubeheer, gelet op artikel 5.16 lid 4 Wet Milieubeheer geldende de volgende regelingen: Besluit en de Regeling niet in betekenende mate bijdragen (luchtkwaliteitseisen); Besluit gevoelige bestemmingen (luchtkwaliteitseisen);
6.6.1.1 Besluit en de Regeling niet in betekenende mate bijdragen Het Besluit niet in betekenende mate bijdragen (NIBM) staat bouwprojecten toe wanneer de bijdrage aan de luchtkwaliteit van het desbetreffende project niet in betekenende mate is. Het begrip “niet in betekenende mate” is gedefinieerd als 3% van de grenswaarden uit de Wet milieubeheer. Het gaat hierbij uitsluitend om stikstofdioxide (NO2) en fijn stof (PM10). Toetsing aan andere luchtverontreinigende stoffen uit de Wet milieubeheer vindt niet plaats. In de Regeling NIBM is een lijst met categorieën van gevallen (inrichtingen, kantoor- en woningbouwlocaties) opgenomen die niet in betekenende mate bijdragen aan de luchtverontreiniging. Enkele voorbeelden zijn: woningen: 1500 met een enkele ontsluitingsweg; woningen: 3000 met twee ontsluitingswegen; kantoren: 100.000 m2 bruto vloeroppervlak met een enkele ontsluitingsweg. Als een ruimtelijke ontwikkeling niet genoemd staat in de Regeling NIBM kan deze nog steeds niet in betekenende mate bijdragen. De bijdrage aan NO2 en PM10 moet dan minder zijn dan 3% van de grenswaarden.
6.6.1.2 Besluit gevoelige bestemmingen Dit besluit is opgesteld om mensen die extra gevoelig zijn voor een matige luchtkwaliteit aanvullend te beschermen. Deze 'gevoelige bestemmingen' zijn scholen, kinderdagverblijven en verzorgings-, verpleeg- en bejaardentehuizen. Woningen en ziekenhuizen/ klinieken zijn geen gevoelige bestemmingen. De grootste bron van luchtverontreiniging in Nederland is het wegverkeer. Het Besluit legt aan weerszijden van rijkswegen en provinciale wegen zones vast. Bij rijkswegen is deze zone 300 meter, bij provinciale wegen 50 meter. Bij realisatie van 'gevoelige bestemmingen' binnen deze zones is toetsing aan de grenswaarden die genoemd zijn in de Wet milieubeheer nodig.
6.6.2
Situatie plangebied
Gelet op de aard en omvang van voorliggende ruimtelijke ontwikkeling, in verhouding tot categorieën van gevallen zoals beschreven in paragraaf 6.6.1.1 kan worden gesteld dat voorliggend project 'niet in betekenende mate bijdraagt' aan de luchtverontreiniging.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
41
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp Tot slot wordt geconcludeerd dat de ontwikkeling niet wordt aangemerkt als een gevoelige bestemming in het kader van het 'Besluit gevoelige bestemmingen'.
6.6.3
Conclusie
Het aspect luchtkwaliteit vormt geen belemmering voor de uitvoering van het plan.
6.7
Geur
5.6.1
Wet geurhinder en veehouderij en Activiteitenbesluit
De Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) vormt het toetsingskader voor vergunningsplichtige veehouderijen, als het gaat om geurhinder. Voor meldingsplichtige veehouderijbedrijven is het beoordelingskader voor geurhinder opgenomen in het Activiteitenbesluit. De Wgv stelt één landsdekkend beoordelingskader met een indeling in twee categorieën. Voor diercategorieën waarvan de geuremissie per dier is vastgesteld, wordt deze waarde uitgedrukt in een ten hoogste toegestane geurbelasting op een geurgevoelig object. Voor de andere diercategorieën is die waarde een wettelijke vastgestelde afstand die ten minste moet worden aangehouden. Voor diercategorieën waarvoor in de Wgv een geuremissie per dier is vastgesteld geldt dat, buiten een concentratiegebied, de geurbelasting op geurgevoelige objecten binnen de bebouwde kom niet meer dan 2 odour units per kubieke meter lucht mag bedragen. Voor geurgevoelige objecten buiten de bebouwde kom mag deze niet meer bedragen dan 8 odour units per kubieke meter lucht. Op grond van de Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) dient voor diercategorieën waarvoor per dier geen geuremissie is vastgesteld (bijvoorbeeld melkkoeien en paarden) en een geurgevoelig object de volgende afstanden aangehouden te worden: • •
ten minste 100 meter indien het geurgevoelige object binnen de bebouwde kom is gelegen, en ten minste 50 meter indien het geurgevoelige object buiten de bebouwde kom is gelegen.
Voor meldingsplichtige veehouderijbedrijven gelden tevens vaste afstandseisen. Deze eisen zijn gebaseerd op en komen overeen met de vaste afstanden zoals opgenomen in de Wgv.
6.7.2
Verordening Geurhinder en Veehouderij 2016
Op 1 juli 2016 is de Verordening Geurhinder en Veehouderij van de gemeente Staphorst in werking getreden. Deze verordening is van toepassing voor ‘De Streek’ en de overige woonkernen binnen een bebouwde kom. In artikel 6 van deze verordening is in afwijking van de Wet geurhinder en veehouderij een andere maximale waarde voor de geurbelasting van een veehouderij op een geurgevoelig object in de bebouwde kom bepaald (In afwijking van artikel 6, lid 1 onder c van de Wet bedraagt de maximale waarde voor de geurbelasting van een veehouderij op een geurgevoelig object in het gebied als benoemd in artikel 3 van deze verordening binnen de bebouwde kom 3 ouE/m³ (voorgrondbelasting). De achtergrondbelasting bedraagt maximaal 4 ouE/m³.’). Om functieveranderingen binnen 'De Streek' maximaal mogelijk te maken heeft de gemeente Staphorst in het voorjaar van 2008 beleidsregels vastgesteld waarmee de vaste afstandcirkels binnen de bebouwde kom zijn teruggebracht van 100 naar 50 meter. Om te voorkomen dat de niet-intensieve bedrijven rond de overige woonkernen van de gemeente Staphorst voor wat betreft het aspect 'geurhinder' zwaarder worden belast, zijn de hindercirkels van deze bedrijven eveneens teruggebracht naar 50 meter.
Een deelonderzoek heeft vervolgens plaatsgevonden naar eventuele aanpassing van de geurnormen nabij agrarische bedrijven aan 'De Streek' waar dieren worden gehouden waarvoor wel geuremissiefactoren zijn
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
42
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp vastgesteld. Uit dit deelonderzoek is naar voren gekomen dat het aanpassen van de geurnorm in de omgeving van genoemde bedrijven een zeer beperkte bijdrage leverde aan de doelstelling om meer functieveranderingen mogelijk te maken. Het aanpassen van de geurnorm in dit deelgebied is dan ook niet zinvol geacht.
6.7.3
Situatie projectgebied
In de omgeving van het plangebied zijn een aantal agrarische bedrijven aanwezig waar ingevolge het daar geldende bestemmingsplan “De Streek, Veegplan” veehouderijen zijn toegestaan. Hieronder is een uitsnede van de geurkaart van de gemeente Staphorst opgenomen. Deze kaart betreft de geurcontouren die gelegen zijn rondom stallen die behoren bij veehouderijen binnen de gemeente Staphorst. Deze contouren zijn berekend/bepaald aan de hand van de gegevens die bij de gemeente bekend zijn vanuit de milieuvergunningen c.q. de milieumeldingen. Deze kaart is ondersteunend in het ontwikkelen en maken van ruimtelijke plannen binnen de gemeente Staphorst. Komen de plannen binnen of in de nabijheid (binnen een afstand van 30 meter) van deze contouren te liggen dan kan het gevolgen hebben voor de ontwikkelen plannen.
Afbeelding 6.1
Uitsnede geurkaart Staphorst (Bron: gemeente Staphorst)
Op de hierboven opgenomen kaart is zichtbaar dat er 4 veehouderijen zijn gelegen in de nabijheid van het plangebied. Hieronder zijn deze veehouderijen opgenomen en is de tussenliggende afstand weergegeven: • • • •
Oude Rijksweg 457 : tussenliggende afstand van circa 85 meter afstand. Oude Rijksweg 459: tussenliggende afstand van circa 51 meter afstand. Oude Rijksweg 477: tussenliggende afstand van circa 51 meter afstand. Oude Rijksweg 481: tussenliggende afstand van circa 103 meter afstand.
Ten aanzien van deze veehouderijen wordt te allen tijde aan de afstandseis van 50 meter voldaan. Gezien vorenstaande wordt gesteld dat er in het plangebied sprake zal zijn van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. Omliggende agrarische bedrijven worden daarnaast niet in de bedrijfsvoering belemmerd.
6.7.4
Conclusie
Het aspect geur vormt geen belemmering voor voorliggend initiatief.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
43
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp
6.8
Milieuzonering
6.8.1
Algemeen
Zowel de ruimtelijke ordening als het milieubeleid stellen zich ten doel een goede kwaliteit van het leefmilieu te handhaven en te bevorderen. Dit gebeurt onder andere door milieuzonering. Onder milieuzonering verstaan we het aanbrengen van een voldoende ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende bedrijven of inrichtingen enerzijds en milieugevoelige functies als wonen en recreëren anderzijds. De ruimtelijke scheiding bestaat doorgaans uit het aanhouden van een bepaalde afstand tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. Die onderlinge afstand moet groter zijn naarmate de milieubelastende functie het milieu sterker belast. Milieuzonering heeft twee doelen: • •
het voorkomen of zoveel mogelijk beperken van hinder en gevaar bij woningen en andere gevoelige functies; het bieden van voldoende zekerheid aan bedrijven dat zij hun activiteiten duurzaam onder aanvaardbare voorwaarden kunnen uitoefenen.
Voor het bepalen van de aan te houden afstanden wordt de VNG-uitgave “Bedrijven en Milieuzonering” uit 2009 gehanteerd. Deze uitgave bevat een lijst, waarin voor een hele reeks van milieubelastende activiteiten (naar SBI-code gerangschikt) richtafstanden zijn gegeven ten opzichte van milieugevoelige functies. De lijst geeft richtafstanden voor de ruimtelijk relevante milieuaspecten geur, stof, geluid en gevaar. De grootste van de vier richtafstanden is bepalend voor de indeling van een milieubelastende activiteit in een milieucategorie en daarmee ook voor de uiteindelijke richtafstand. De richtafstandenlijst gaat uit van gemiddeld moderne bedrijven. Indien bekend is welke activiteiten concreet zullen worden uitgeoefend, kan gemotiveerd worden uitgegaan van de daadwerkelijk te verwachten milieubelasting, in plaats van de richtafstanden. De afstanden worden gemeten tussen enerzijds de grens van de bestemming die de milieubelastende functie(s) toelaat en anderzijds de uiterste situering van de gevel van een milieugevoelige functie die op grond van het bestemmingsplan of wijzigingsplan mogelijk is. Hoewel deze richtafstanden indicatief zijn, volgt uit jurisprudentie dat deze afstanden als harde eis gezien worden door de Raad van State bij de beoordeling of woningen op een passende afstand van bedrijven worden gesitueerd.
6.8.2
Gebiedstypen
In de VNG-uitgave 'Bedrijven en Milieuzonering is een tweetal gebiedstypen te onderscheiden; 'rustige woonwijk' en 'gemengd gebied'. Een rustige woonwijk is een woonwijk die is ingericht volgens het principe van functiescheiding. Overige functies komen vrijwel niet voor. Langs de randen is weinig verstoring van verkeer. Een ‘gemengd gebied’ is een gebied met een matige tot sterke functiemenging. Direct naast woningen komen andere functies voor zoals winkels, horeca en kleine bedrijven. Ook lintbebouwing in het buitengebied met overwegend agrarische en andere bedrijvigheid kan als gemengd gebied worden beschouwd. Gebieden die direct langs de hoofdinfrastructuur liggen, behoren eveneens tot het omgevingstype gemengd gebied. Hier kan de verhoogde milieubelasting voor geluid de toepassing van kleinere richtafstanden rechtvaardigen. Geluid is voor de te hanteren afstand van milieubelastende activiteiten veelal bepalend. Het gebied waarin het plangebied zich bevindt is aan te merken als een ‘gemengd gebied’. Dit vanwege het feit dat er rondom het plangebied sprake is van woonfuncties, maatschappelijke functies, drukke doorgaande infrastructuur van de Oude Rijksweg en (agrarische) bedrijvigheid. Milieucategorie 1 2
Richtafstanden tot omgevingstype rustige woonwijk 10 m 30 m
Richtafstanden tot omgevingstype gemengd gebied 0m 10 m
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
44
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp 3.1 3.2 4.1 4.2 5.1 5.2 5.3 6
50 m 100 m 200 m 300 m 500 m 700 m 1.000 m 1.500 m
6.8.3
Situatie plangebied
30 m 50 m 100 m 200 m 300 m 500 m 700 m 1.000 m
6.8.3.1 Algemeen Aan de hand van vorenstaande regeling is onderzoek verricht naar de feitelijke situatie. De VNG uitgave “Bedrijven en Milieuzonering” geeft een eerste inzicht in de milieuhinder van inrichtingen. Zoals reeds hiervoor genoemd, wordt bij het realiseren van nieuwe functies gekeken naar de omgeving waarin de nieuwe functies gerealiseerd worden. Hierbij spelen twee vragen en rol: 1. 2.
past de nieuwe functie in de omgeving? (externe werking); laat de omgeving de nieuwe functie toe? (interne werking).
6.8.3.2 Externe werking Hierbij gaat het met name om de vraag of de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling leidt tot een situatie die, vanuit hinder of gevaar bezien, in strijd is te achten met een goede ruimtelijke ordening. Daarvan is sprake als het woon- en leefklimaat van omwonenden in ernstige mate wordt aangetast. De functie ‘wonen’, is niet milieubelastend voor de omgeving. Gezien het vorenstaande resulteert de voorgenomen ontwikkeling niet in een aantasting van het woon- en leefklimaat van omwonenden. De functie ‘medische voorziening’ valt op grond van de VNG-uitgave ‘Bedrijven en milieuzonering’ onder een milieucategorie 1 functie. Uitgaande van een ‘gemengd’ gebied kunnen de richtafstanden worden teruggebracht van 10 meter naar 0 meter. De functie ‘medische voorziening’ alsmede de functie ‘wonen’ betreft geen milieubelastende functie voor de omgeving. Er is geen sprake van een aantasting van het woon- en leefklimaat van omwonenden.
6.8.3.3 Interne werking Hierbij gaat het om de vraag of de nieuwe woningen hinder ondervinden van bestaande functies in de omgeving. Hierna worden de activiteiten/functies benoemd welke zijn gelegen in de nabijheid van het plangebied. Tevens is aangegeven tot welke milieucategorie deze activiteit of functie wordt gerekend, welke richtafstand aangehouden moet worden tussen de gevel van de nieuwe woning en het bestemmingsvlak van de betreffende milieubelastende functies en wat de daadwerkelijke afstand hiertussen bedraagt. De afstand is gemeten tussen de grenzen vanwaar het belastend object mogelijk is tot de grenzen waar de gevel van de gevoelige objecten planologisch mogelijk is. Bij veehouderijen zijn voor het aspect geur niet de adviesafstanden op basis van de VNG-uitgave bepalend, maar de wettelijk aan te houden afstanden of de berekenende geuremissiecontouren voor vergunningplichtige bedrijven. Daarom wordt hier het aspect ‘geur’ buiten beschouwing gelaten, in paragraaf 6.7 is hier reeds nader op ingegaan. Vitens
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
45
Bestemmingsplan “Staphorst Dorp-Rouveen, Goudenregenstraat 30” Ontwerp Naast de planlocatie ligt een inrichting van Vitens. In het geldende bestemmingsplan is de functie bestemd als zijnde ‘bedrijf, openbaar nut’. Bij de gemeente is deze bekend als ‘laagwaterreservoir’. Voor deze locatie zijn er geen eisen qua richtafstanden. Oude Rijksweg 465 (Benzinestation) Aan de overzijde van de Oude Rijksweg bevindt zich een tweede bedrijf (Oude Rijksweg 465). Deze wordt gecategoriseerd als zijnde ‘bedrijf, detailhandel’. Het betreft een benzinestation zonder LPG-verkoop. De richtafstanden zijn 10 m¹ voor gevaar en 30 m¹ voor geluid en geur. De tussenliggende afstand tussen beide functies betreft circa 35 meter, waarmee wordt voldaan aan de richtafstand. Oude Rijksweg 477 (Boerderij) Er liggen nabij het plangebied nog enkele boerderijen, sommige voorzien van een dierenverblijf met geuremissie. De dichtstbijzijnde is Oude Rijksweg 477. Hier worden – op basis van verstrekte informatie van de gemeente – maximaal 40 varkens gehouden. Varkens zijn dieren waarvoor geuremissiefactoren gelden (odour units). De vaste afstanden zoals aangegeven op de geurkaart gelden dus niet voor varkens. Er is een odeurberekening gemaakt voor de vier hoekpunten van de kavel waarbij rekening is gehouden met de waarden van Oude Rijksweg 477 (max. 40 varkens) en Oude Rijksweg 457 (een tiental koeien).