CConstaterende datStadskanaal
Koppel je AI →
Document · PDF

Jaarstukken 2025 gemeente Stadskanaal

Raadsvergadering 29 juni 2026, gemeente StadskanaalBij agendapunt: Jaarstukken 202531.304 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

(geanonimise rd)

(geanonimiseerd)

Jaarstukken 2025

en

“Dd

GEMEENTE

Stadskanaal

INHOUDSOPGAVE JAARSTUKKEN 2025 Blz. JAARSTUKKEN

Inleiding Financiële beschouwingen Kerngegevens

1 3 9

Jaarverslag A. Programmaverantwoording Leeswijzer a.

Programma's

1. 2. 3. 4.

Participatie

Ontplooiing Leefbaarheid Dienstverlening

b. Overzicht van algemene dekkingsmiddelen en het bedrag voor onvoorzien c. Overzicht overhead B. Paragrafen 1. Lokale heffingen 2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3. Onderhoud kapitaalgoederen 4. Financiering 5. Grondbeleid 6. Verbonden partijen 7. Bedrijfsvoering 8. Wet Open Overheid

11 13 30 39 50 59 62

65 69 76 80 85 88 97 103

Jaarrekening A. B. C. D. E.

Balans per 31 december 2025 en toelichting Overzicht van de baten en lasten in de jaarrekening en toelichting Rechtmatigheidsverantwoording Overzicht baten en lasten per taakveld Verantwoordingsinformatie SiSa

106 129 139 141 149

JAARSTUKKEN

INLEIDING Aan de raad

,

Jaarstukken 2025 Voor u liggen de jaarstukken 2025. Volgens het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) moeten jaarlijks het jaarverslag en de jaarrekening worden opgesteld. Deze jaarstukken ondersteunen de kaderstellende en controlerende taak van uw raad. Het jaarverslag bestaat uit de hoofdstukken algemeen beeld van de rekening kerngegevens programmaverantwoording en de paragrafen. De jaarrekening bestaat uit de balans en toelichting het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening en toelichting uitvoeringsinformatie en de verantwoordingsinformatie SiSa. ,

,

,

,

Behandeling De behandeling van de jaarstukken 2025 staat gepland voor de vergadering van 29 juni 2026. Besluitvorming Het is uw bevoegdheid de jaarstukken vast te stellen. Wij stellen u voor de jaarstukken vast te stellen en het voordelige saldo van € 6.672.00000 toe te voegen zoals voorgesteld in hoofdstuk 1. Tevens vragen wij u om in te stemmen met de mutaties in de reserves zoals verwoord in hoofdstuk 1. ,

Zodra de jaarstukken zijn vastgesteld zenden wij een exemplaar aan Gedeputeerde Staten van de provincie Groningen.

Stadskanaal 2 juni 2026 ,

Burgemeester en wethouders

de heer G. J. van der Zanden secretaris

de heer K. Sloots

burgemeester

1

2

Financiële Beschouwingen

Algemeen beeld van de jaarrekening Resultaat inclusief mutaties reserves

1 2 3 4

Gewijzigde

Rekening

begroting 2025

2025

Ontplooiing Leefbaarheid Dienstverlening

-73. 704. 000 -9. 974. 000 -14. 148. 000 -9. 145. 000

-71. 068. 000 -9. 210. 000 -12. 893. 000 -8. 996. 000

2. 636. 000 764. 000 1. 255. 000 149. 000

Totaal programma's

-106. 971. 000

-102. 167. 000

4. 804. 000

Algemene dekkingsmiddelen Overhead Totaal

123. 951. 000 -14. 911. 000 2. 069. 000

123. 502. 000 -14. 663. 000 6. 672. 000

-449. 000 248. 000

Participatie

Verschillen

4. 603. 000

Toelichting resultaat De jaarrekening 2025 vertoont een voordelig resultaat van afgerond € 6.672.00000. Het begrotingssaldo is na verwerking van de najaarsnota 2025 bijgesteld naar € 2.069.00000 voordelig. Het werkelijke resultaat wijkt hier dus € 4.603.00000 voordelig van af. De resultaten van voorgaande jaren bedroegen: ,

,

,

jaarrekening 2022 jaarrekening 2023 - jaarrekening 2024 -

€ € €

8.377.00000 voordelig 7.569.00000 voordelig 6.738.00000 voordelig

€

6.672.00000 voordelig

, , ,

En nu dus: -

jaarrekening 2025

,

Ontwikkeling resultaat van begroting naar jaarrekening A. Begroting 2025 De door u vastgestelde begroting voor 2025 sluit met een nadelig saldo van € 670.00000. ,

,

B. Najaarsnota 2024 De bijstelling van de begroting inclusief daaraan voorgaande wijziging (€ 54.00000 negatief) via de najaarsnota had per saldo een negatief effect van € 2.613.00000. ,

,

,

,

D. Voorjaarsnota 2025 De bijstelling van de begroting inclusief daaraan voorgaande wijziging (€ 608.00000 positief) via de voorjaarsnota had per saldo een negatief effect van € 230.00000. ,

,

,

,

E. Najaarsnota 2025 De bijstelling van de begroting inclusief (daaraan voorgaande) overige wijzigingen (€ 746.00000 negatief) via de najaarsnota had per saldo een positief effect van € 5.582.00000. ,

,

,

,

3

F. Jaarrekening 2025 Op basis van de hiervoor genoemde bijstellingen van de begroting werd een positief resultaat verwacht van € 2.069.00000. Het werkelijke rekeningresultaat is € 6.672.00000 positief. Wij noemen de ,

,

belangrijkste afwijkingen. Taakvelden Sociaal Domein Jeugdhulp Opvang Oekraïne - Hotel- en accommodatieregeling statushouders - Bijstandsverlening inclusief regeling BBZ

€ € € € €

445.00000 V 283.00000 V 271.00000 V 458.00000 V 373.00000 V

Taakvelden Onderwijs - Onderwijshuisvesting

€

315.00000 V

Taakvelden Volkshuisvesting leefomgeving en stedelijke vernieuwing - Realisatiestimulans Woningbouw

€

343.00000 V

Taakvelden Uitkeringen gemeentefonds - Uitkeringen gemeentefonds

€ 1.056.00000 N

Taakveld Overige baten en lasten - Vrijval voorziening bovenwettelijk verlof - Gereserveerde middelen uitkeringen gemeentefonds

€ €

218.00000 V 281.00000 V

Apparaatskosten

€

620.00000 V

Financiering - Rente en afschrijvingen

€ 1.050.00000 V

-

Wmo

-

,

,

, ,

, ,

,

,

,

,

, ,

,

,

Voor een uitgebreidere toelichting op de afwijkingen tussen begroting en rekening verwijzen wij u naar de Programmaverantwoording en de paragrafen.

Verschil tussen saldo van baten en lasten en het resultaat De begrotings- en verantwoordingsvoorschriften maken onderscheid in het saldo van baten en lasten en het resultaat. Het verschil betreft de mutaties in de reserves. Het saldo van baten en laten is het verschil tussen de baten en lasten van de programma’s en het onderdeel algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien. Het resultaat is het resultaat " onder de streep " nadat de mutaties in de reserves verwerkt zijn. Dit is het bedrag dat de gemeente uiteindelijk over heeft of te kort komt op de jaarrekening. Saldo van baten en lasten en het resultaat Het saldo van baten en lasten (= voor mutaties reserves) van de rekening 2025 bedraagt € 4.798.00000 positief. Het resultaat (= na mutaties reserves) van de rekening bedraagt € 6.672.00000 positief. Dit betekent dat in de jaarrekening per saldo € 1.874.00000 aan de reserves is onttrokken. ,

,

,

Het saldo van de incidentele baten

en

lasten is € 5.360.00000 positief. ,

Exclusief de incidentele baten en lasten is het rekeningresultaat 2025 € 1.312.00000 positief (€ 6.672.00000 -/- € 5.360.00000). Voor het overzicht van de incidentele baten en lasten verwijzen wij u naar de Jaarrekening onderdeel B. ,

,

,

,

4

Bestemming van het resultaat over 2025 Het voordelige resultaat bedraagt € 6.672.00000. Wij stellen u voor om hiervan € 1.500.00000 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Strategische aankopen. Daarnaast stellen wij voor om het restant van € 5.172.00000 toe te voegen aan de algemene reserve met als doel de financiële positie van de gemeente verder te versterken en voor toekomstige ontwikkelingen. ,

,

,

,

5

Financiële positie Balans per 31 december 2025 31 december 2025

Activa

31 december 2024

Immateriële vaste activa Materiële vaste activa Financiële vaste activa Voorraden Vorderingen

3. 902 92. 994 6. 165 81 37. 718

3. 383 88. 205 5. 751 464 37. 155

totaal activa

140. 860

134. 958

Algemene reserve Bestemmingsreserves Voorzieningen Vaste schulden Schulden

19. 293 41. 771 8. 340 36. 502 28. 282

12. 682 43. 518 7. 201 39. 241 25. 578

Resultaat

6. 672

6. 738

1 40. 860

1 34. 958

Passiva

Totaal passiva Weerstandsvermogen

en

risicobeheersing

Weerstandvermogen

per

31 december 2025

(x € 1. 000) Rekening Beschikbare weerstandscapaciteit (a) Benodigde weerstandscapaciteit (b)

€ €

32. 470 5. 305

€ €

Weerstandsvermogen (a-b) Ratio weerstandscapaciteit (a/b)

€

27. 165 612

€

Begroting 24. 900 4. 300 20. 600 579

,

,

De incidentele weerstandscapaciteit wordt gevormd door het eigen vermogen (reserves) per balansdatum een deel hiervan is in beginsel niet vrij besteedbaar. In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing is de beschikbare incidentele weerstandscapaciteit per 31 december 2025 berekend op € 325 miljoen. De benodigde incidentele weerstandscapaciteit bedraagt € 53 miljoen. Ten opzichte van de begroting is het weerstandvermogen € 66 miljoen groter. Dit is voornamelijk ontstaan door per saldo € 69 miljoen aan toename van reserves per saldo € 08 miljoen minder/uitgestelde onttrekkingen aan de reserves en per saldo lagere risico’s van € 11 miljoen. ,

,

,

,

,

,

,

,

Uitgaande van de vastgestelde ratio van 115 is de beschikbare weerstandscapaciteit ruim voldoende voor de dekking van de lopende (incidentele) risico’s. Tegenvallers en risico’s van structurele aard met financiële gevolgen voor de langere termijn kunnen in beginsel niet worden gedekt uit de incidentele weerstandscapaciteit. ,

6

Voor incidenteel tegenvallende lastenontwikkelingen kan echter wel een beroep op de algemene reserve worden gedaan. De ondergrens van de Algemene reserve wordt gerelateerd aan de benodigde weerstandscapaciteit. De financieel gekwantificeerde risico’s bedragen op 31 december 2025 € 5.305.00000 vermenigvuldigd met de ratio van 115 betekent dit een ondergrens van de Algemene reserve van afgerond € 6.101.00000. De omvang van de algemene reserve op 31 december 2025 bedraagt € 19.293.00000. De ruimte die de Algemene reserve op dit moment biedt om tegenvallers op te vangen bedraagt € 13.192.00000. ,

,

,

,

,

,

,

De structurele weerstandscapaciteit wordt bepaald door structurele begrotingsoverschotten en/of maatregelen die structurele middelen genereren. De financiële positie blijft onzeker en onvoorspelbaar en dus kwetsbaar. De opgaven voor de komende jaren zijn voor de gemeente groot.

Risico’s Het risicoprofiel is toegelicht in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Financiële kengetallen Op basis van de financiële kengetallen concluderen wij dat onze financiële positie per balansdatum redelijk is. Het overzicht van de berekende kengetallen en de toelichting daarop zijn opgenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. De schuldenlast blijft relatief laag en op basis van de solvabiliteitsratio zijn we nog voldoende in staat om aan onze verplichtingen te voldoen. De boekwaarden van de grondexploitatie zijn reëel en kunnen naar verwachting worden terugverdiend. Het kengetal structurele exploitatieruimte is in 2025 075% en is ten opzichte van 2024 gedaald. Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. Maar met een percentage van 075% is de financiële situatie kwetsbaar. Voor incidentele tegenvallers is er ultimo 2025 voldoende incidentele weerstandscapaciteit inzet hiervan is wel van invloed op de solvabiliteitsratio. Het overzicht van de berekende kengetallen en de toelichting daarop zijn opgenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. ,

,

,

Financiering Investeringen worden gefinancierd met eigen en vreemd vermogen. Onder eigen vermogen vallen algemene reserves en bestemmingsreserves (boekwaarde per 31 december 2025 € 677 miljoen) onder vreemd vermogen vallen voorzieningen en de langlopende geldleningen (boekwaarde per 31 december 2025 € 449 miljoen). De totale boekwaarde per 31 december 2025 van de financieringsmiddelen bedraagt € 1126 miljoen. De totale boekwaarde van de investeringen bedraagt per 31 december 2025 € 1031 miljoen. Het financieringsoverschot op de boekwaarde van de investeringen bedraagt € 95 miljoen (€ 1126 miljoen - € 1031 miljoen). Dit financieringsoverschot betreft geen vrij besteedbare ruimte aangezien deze middelen nodig zijn voor de liquiditeitspositie en overige (toekomstige) financiële ,

,

,

,

,

,

,

,

,

verplichtingen. Rentelasten Om een reëel beeld van de investeringslasten te geven berekenen wij rente over de interne financieringsmiddelen (eigen vermogen en voorzieningen). In de rekening is het werkelijke omslagpercentage 151 en is het renteresultaat op de omslag € 11.00000 nadelig. Ten opzichte van de raming in de begroting (€ 88.00000 nadelig) is dit een voordeel van € 77.00000. De renteberekening is opgenomen in de paragraaf Financiering (renteschema). ,

,

,

,

,

Door de reserves en voorzieningen voor financiering te gebruiken besparen wij rente op geldleningen van derden. De rente over de reserves en voorzieningen komt ten gunste van algemene dekkingsmiddelen. Voor een deel wordt na resultaatbepaling rente aan de bestemmingsreserves toegevoegd. ,

7

Op basis van de stand van de reserves en de voorzieningen per 1 januari 2025 is de totale bespaarde rente in 2025 € 1.192.00000. Hiervan is € 968.00000 ten gunste van algemene dekkingsmiddelen geboekt en € 224.00000 aan de bestemmingsreserves toegevoegd. ,

,

,

Overzicht rentelasten Toegerekende rentelasten investeringen Bespaarde rente

Renteresultaat Netto (externe) rentelasten

Bedrag 1.384.00000 -1.192.00000 11.00000 203.00000

€ € € €

, , , ,

8

Kerngegevens

KERNGEGEVENS 2025

2024

2023

Oppervlakte gemeente in ha

11. 994

11. 994

11. 994

Aantal woningen

15. 190

15. 169

15. 177

Afval in 1. 000 kg (totaal) Groente- fruit en tuinafval Restafval

13. 467 2. 761 4. 293 1. 762 1. 605 67 649 1. 538 792

13. 493 2. 897 4. 268 1. 743 1. 576 65 593 1. 586 765

13. 145 2. 725 4. 204 1. 669 1. 571 65 582 1. 598 731

32. 122 1. 328 4. 778 17. 430 8. 586

32. 038 1. 319 4. 758 17. 438 8. 523

32. 009 1. 280 4. 813 17. 465 8. 451

Sociale uitkeringen (alle regelingen) Gemiddeld aantal uitkeringsgerechtigden In procenten van de bevolking

906 282 ,

939 293

951 300

Aantal leerlingen onderwijs Openbaar basisonderwijs Bijzonder basisonderwijs Speciaal basisonderwijs Voortgezet onderwijs (excl. mbo) Praktijkonderwijs Speciaal (voortgezet) onderwijs

4. 722 577 1684 186 1. 962 185 128

4. 800 599 1666 207 1. 999 188 141

4. 816 580 1. 695 213 2. 011 183 134

Aantal leners bibliotheek

7. 537

7. 627

7. 616

Uitleningen bibliotheek

130. 105

156. 942

164. 352

Bezoekers Theater Geert Teis

56. 335

47. 219

47. 435

FYSIEKE STRUCTUUR

,

Hout

Grof huisvuil Klein chemisch afval Glas Oud papier

Plastic verpakkingen SOCIALE STRUCTUUR

Bevolking 0 t/m 4 jaar 5 t/m 19 jaar 20 t/m 64 jaar 65 en ouder

9

,

,

10

Jaarverslag

Programmaverantwoording

LEESWIJZER PROGRAMMAVERANTWOORDING Algemeen Het overzicht " Kaders " bevat de door u vastgestelde beleidsnota’s of bovengemeentelijke nota’s die betrekking hebben op de programma’s. De programma's zijn opgebouwd door antwoord te geven op de zogenaamde drie " W-vragen: " Wat wij Wat wij daarvoor gedaan? en Wat " wilden bereiken? " " hebben " " heeft het gekost?." De programmaverantwoording bevat verder het onderdeel Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien en het overzicht van de kosten van overhead. ,

Programmanaam De begroting kent vier programma's. Onder de naam van het programma is aangegeven welke taakvelden onder dit programma vallen. Wat wilden wij bereiken?

Maatschappelijk effect Hier worden de maatschappelijke effecten genoemd die beoogd werden met het programma. Nieuw beleid Hier staan de nieuwe beleidsprioriteiten. De indeling is als volgt: 1. Prioriteiten als gevolg van wettelijke verplichtingen 2. Prioriteiten als gevolg van aangegane eigen verplichtingen 3. Prioriteiten als gevolg van wensen/ambities Onder nieuw beleid vatten wij alleen die beleidsprioriteiten waarvoor tot dusver beschikbaar gesteld was. Dus nieuw beleid = nieuw geld.

nog geen

budget

Beleidsindicatoren Hier zijn de beleidsindicatoren die tot het programma behoren opgenomen. Gemeenten moeten voor de verplichte beleidsindicatoren gebruik maken van de (landelijke) publicatie van bestaande bronnen. De opgenomen beleidsindicatoren zijn de meest recent gepubliceerde beleidsindicatoren op waarstaatjegemeente. nl. De brongegevens zijn niet de eigen gegevens van onze gemeente. Bij grote afwijkingen gemeente ten opzichte van Nederland zal zoveel mogelijk een toelichting worden gegeven.

Naast de verplichte beleidsindicatoren zijn bij programma 1 Participatie eigen indicatoren

opgenomen.

Wat hebben wij daarvoor gedaan? Hier worden van de taakvelden die tot het programma behoren de belangrijkste activiteiten genoemd. Indien van toepassing wordt het nieuwe beleid nader uiteengezet. Daarna worden de activiteiten van het bestaande beleid van de taakvelden genoemd. Bestaand beleid kan overigens wel nieuwe activiteiten bevatten waarvan de kosten gedekt worden uit bestaande en voor dat doel beschikbaar gestelde budgetten. ,

Wat heeft het gekost? Lasten en baten Hier worden de lasten en de baten van zowel het nieuwe als het bestaande beleid van het programma in

één totaal vermeld. Taakvelden Hier worden de lasten en baten gespecificeerd naar taakvelden.

11

Toelichting Hier is aangegeven (indien van toepassing) welk deel van de baten en lasten betrekking heeft op nieuw beleid. Eventueel wordt een korte toelichting gegeven op de baten en lasten van 2025. Het verschil tussen de cijfers van de jaarrekening 2025 en de gewijzigde begroting 2025 is beknopt

toegelicht. Het verschil in de totale apparaatskosten (personeelskosten programma’s en totale kosten overhead) wordt in het Overzicht overhead toegelicht. Mutaties reserves Hier wordt een toelichting gegeven op de mutaties reserves die betrekking hebben op het programma.

12

Programma’s

1. PARTICIPATIE

Meedoen

en Zelfredzaamheid Taakvelden Economie en Sociaal domein Wat wilden wij bereiken?

Maatschappelijke effecten Ons beleid is erop gericht dat onze inwoners op een gezonde gelukkige en veilige manier meedoen in de samenleving. Zij zijn zelf- en samen redzaam ook als zij beperkingen hebben. Zij kunnen zolang dat lukt in hun eigen woonomgeving wonen. We staan voor een gemeente die mensen ondersteunt in hun bestaanszekerheid als het even of langere tijd niet op eigen kracht of met hulp van een eigen netwerk lukt. Daarmee voorkomen we dat kleinschalige problemen op langere termijn escaleren en zware hulp en ondersteuning nodig zijn. We stimuleren eigen initiatief van inwoners en juichen creatieve ideeën toe om zorg en ondersteuning met meer eigen regie van eigen inwoners. We verbinden partners in het veld aan elkaar en helpen ervoor te zorgen dat elke inwoner de juist ondersteuning bij hulpvragen weet te vinden. ,

,

Effecten taakvelden Economie Een aantrekkelijke gemeente zijn en blijven voor ondernemers waar middelgrote en kleine bedrijven floreren. Behoud en uitbreiding van werkgelegenheid in het algemeen en waar mogelijk de vestiging van bedrijven die laaggeschoold werk bieden in combinatie met een goede en praktische aansluiting in opleidingen. Goede samenwerking en aansluiting tussen onderwijs regionaal bedrijfsleven en overheid. Realisatie Innovatiewerkplaats en commerciële werkplaatsen samen met onderwijsinstellingen en het bedrijfsleven. Meer werkgelegenheid in de regio Zuidoost Groningen bij voorkeur in de circulaire economie. Het mogelijk maken van diverse en aantrekkelijke warenmarkten. Samenwerking met de regio en de provincie om goede recreatieve en toeristische verbindingen tussen zowel het gebied Westerwolde de Veenkoloniën als de Drentse Hondsrug te realiseren. ,

,

,

,

,

Effecten taakvelden Sociaal domein Het ondersteunen van inkomen en bestaanszekerheid voor inwoners die niet of onvoldoende in de kosten van eerste levensbehoeften kunnen voorzien voorkomt problemen in maatschappelijk functioneren. Een samenhangend aanbod van hulpverlening en laagdrempelige voorzieningen die participatie en zelfredzaamheid en het langer thuis kunnen blijven wonen bevorderen ook als de (psychische) kwetsbaarheid toeneemt. Efficiënt gebruik van onze welzijnsaccommodaties. In 2023 zijn we gestart met de vastgoednota. We bevinden ons nu in fase twee: het formuleren van beleid voor de verhuur aan maatschappelijke organisaties. Eind 2024 start een extern bureau met afronding voor de zomervakantie van 2025. Een inclusieve samenleving waarin voorkomen wordt dat kwetsbare volwassenen en jongeren buiten de samenleving raken en waar inwoners met een beperking naar eigen wens en vermogen kunnen meedoen. Deelname van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en een arbeidsbeperking aan onze samenleving. De bijstand is zoveel mogelijk een tijdelijke situatie. Inwoners hebben structureel een duurzaam perspectief voor een toekomst met werk. Het op creatieve manieren doorbreken van overerfbare armoede. Door middel van extra inzet op vroegsignalering gaat de schuldenlast van de inwoners naar beneden en/of wordt voorkomen dat er een schuldenlast ontstaat. ,

,

13

Nieuw beleid

Beleidsontwikkelingen Perspectiefnota 2025-2028 Taakveld

Prioriteit

Algemene doelstelling

Inkomensregelingen

Participatiewet in balans

Inwoners passende ondersteuning bieden om mee te doen in de samenleving waarbij uitgegaan wordt van de menselijke maat vertrouwen en vereenvoudiging. ,

,

Arbeidsparticipatie

Arbeidsmarkt infrastructuur

Regionale werkcentra als centraal punt voor werkzoekenden en werkgevers.

Arbeidsparticipatie

Ontwikkelcentra

Opzetten van een laagdrempelige voorziening voor vragen op

Overige maatwerk arrangementen (Wmo)

Project Housing First

het gebied van werk en inkomen.

Het succesvol oplossen

en

voorkomen van

dakloosheid.

Wat hebben wij bereikt?

Maatschappelijke effecten Effecten taakvelden Economie -

De Ondernemersacademie waarbij jonge studenten van het Noorderpoort zich focussen op ondernemerschap is voortgezet. Wij zijn actief deelnemer in de coöperatie Makeport Mercurius. De coöperatie helpt het onderwijs en het bedrijfsleven met het uitvoeren van uitdagende innovatie-opdrachten. Het Toekomstperspectief is vastgesteld wat concrete uitgangspunten biedt voor toekomstige ontwikkelingen in onze gemeente op fysiekeconomisch terrein waaronder het brede gebied rondom het MBP-terrein. Samen met de Oost-Groninger buurtgemeenten wordt vanuit Stichting ZO Groningen (promoot Zuid en OostGroningen) het gebied gepromoot. Dit is als onderdeel van de visie vrijetijdseconomie Oost-Groningen. Samen met de Oost-Groninger buurtgemeenten en de provincie Groningen is verder gewerkt aan een drietal masterplannen: Campussen Regiocentra en Oost-Groningen. De masterplannen bieden richtinggevend kader voor het invullen van kansen. Dit voornamelijk in verbinding van Nij Begun. Het toekomstperspectief en de ontwikkelingen rondom Dideldom zijn hier voorbeelden van. Namens Oost-Groningen is een bijdrage geleverd in de werkgroep voor de economische agenda. Dit als onderdeel van de uitwerking van de maatregelen vanuit Nij Begun. De Economische agenda is vastgesteld. Deze kwam tot stand door samenwerking van de Rijksoverheid met gemeenten en de provincies Groningen en Drenthe.

De economische agenda is onderdeel van het pakket aan maatregelen na de parlementaire enquête gaswinning: een Nij Begun voor Groningen en Noord-Drenthe. Het is een investeringskader voor 30 jaar. In de loop van 2025 is samen met de marktdeelnemers besloten om de marktcommissie en de marktadviescommissie op te heffen. Het beleidskader evenementen is verder uitgewerkt. Hiermee is duidelijk richting gegeven aan het type gemeente dat we willen zijn en aan de rol die evenementen daarin spelen. Het kader biedt heldere uitgangspunten voor het stimuleren faciliteren en beoordelen van evenementen die bijdragen aan economische promotie leefbaarheid en profilering van de gemeente. Vaststelling vindt in 2026 plaats. De samenwerking met de VVBK is verder geprofessionaliseerd waardoor de afstemming over activiteiten promotie en gezamenlijke initiatieven structureler en effectiever verloopt. Dit heeft geleid tot een sterke gezamenlijke inzet op economische promotie en versterking van het lokale ondernemersklimaat. ,

,

-

,

-

-

,

-

-

-

-

,

,

-

,

14

,

Effecten taakvelden Sociaal domein In 2025 heeft De Regenboog zich verder ontwikkeld tot een laagdrempelige toegankelijke inloopvoorziening voor inwoners. De voorziening biedt een veilige plek waar inwoners structuur sociale contacten en een zinvolle dag invulling vinden. De Regenboog draagt aantoonbaar bij aan participatie zelfredzaamheid en het langer thuis kunnen blijven wonen doordat inwoners worden ondersteund in hun dagelijks functioneren herstel en sociale verbondenheid. De voorziening voorkomt dat kwetsbare volwassenen buiten de samenleving raken. Door de mix van inloop activiteiten en vrijwilligersrollen ontstaat eigenaarschap en betrokkenheid wat de inclusiviteit versterkt. Deelnemers ervaren meer eigenwaarde stabiliteit en dagritme en worden minder snel geïsoleerd. De Regenboog vormt daarmee een belangrijke schakel in het voorliggend veld. Met de bijeenkomst " Krachtig ouder worden - praat vandaag over morgen " op 6 februari 2025 hebben we ouderen in Stadskanaal bewust gemaakt van het belang om vroegtijdig na te denken over hun toekomst waaronder wonen gezondheid mantelzorg en veiligheid. De bijeenkomst heeft bijgedragen aan meer zelfregie betere voorbereiding op langer thuis wonen en versterking van de verbinding tussen gemeente Welstad en inwoners. ,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

Nieuw beleid TAAKVELDEN SOCIAAL DOMEIN

Inkomensregelingen De Participatiewet in Balans omvat wijzigingen in de Participatiewet om de bestaanszekerheid van inwoners te versterken. Het jaar 2025 stond in het teken van de voorbereidingen op de inwerkingtreding van deze wet. Daarnaast zijn wij in 2025 ook begonnen met de gedeeltelijke uitvoering van schuldhulpverlening (niet problematische schulden). Door het uitvoeren van de eerstelijnsschuldhulpverlening en het steviger neerzetten van vroegsignalering kunnen we inwoners met beginnende schulden eerder bereiken. ,

Arbeidsparticipatie Er ligt een landelijke opdracht om per arbeidsmarktregio te komen tot één regionaal werkcentrum voor inwoners en werkgevers. De opdracht gaat uit van een ‘no wrong door’ principe en behelst samenwerking van diverse sociale partners (Uitvoeringsinstituut werknemersverzekeringen (UWV) gemeenten werkgevers/werknemersbonden onderwijs enzovoort). In onze arbeidsmarktregio Werk in Zicht (WIZ) pakken we deze ontwikkeling gezamenlijk op en onderzoeken we hoe we deze regionale werkcentra zo lokaal mogelijk kunnen organiseren. In het najaar van 2025 is het eerste werkcentrum in onze arbeidsmarktregio geopend in Groningen. Binnen Werk in Zicht staat er op de agenda dat in 2026 en verder wordt gewerkt aan werkcentra in de regio. Er is nog geen besluitvorming geweest waar de regionale werkcentra komen. Het is nog steeds de mogelijkheid om dit in Stadskanaal te doen. Dit wordt in samenhang met de ontwikkelcentra onderzocht. In het Programmaplan 2023-2026 van WIZ is opgenomen dat we in onze arbeidsmarktregio WIZontwikkelcentra willen opzetten. Een ontwikkelcentrum is een laagdrempelige voorziening waar mensen binnen kunnen lopen zich veilig voelen en gastvrij worden ontvangen. De vraag en mogelijkheden van de inwoner staan er centraal. Er wordt samengewerkt met UWV onderwijs hulpverlening en werkgevers.

Wij willen het ontwikkelcentrum in Stadskanaal samen met Wedeka gaan vormgeven. Deze ontwikkeling start in 2024 en zal zijn uitwerking in 2025 krijgen. Het is in 2025 niet gelukt om dit proces af te ronden. Wel wordt er hard gewerkt aan het ontwikkelcentrum door een projectgroep. In 2026 wordt dit vervolgd. ,

,

,

,

,

,

Overige maatwerkarrangementen (Wmo) Housing First is een pilot waarbij woningbouwcorporatie Lefier zorgorganisatie Limor en de gemeente samenwerken. In 2025 zijn de casussen van drie personen in het project Housing First opgepakt. Allen zijn inmiddels succesvol gehuisvest. De begeleiding vanuit Limor loopt door bij alle drie de personen. De pilot wordt in 2026 verlengd waarbij ook Woonservice wordt uitgenodigd aan te haken. ,

,

,

15

Beleidsindicatoren Indicator 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13

Functiemenging Vestigingen (van bedrijven) Banen Werkloze jongeren Netto arbeidsparticipatie

Bijstandsuitkeringen Kinderen in uitkeringsgezin Aantal re-integratievoorzieningen Wmo-cliënten met een maatwerkarrangement Jongeren met jeugdhulp Jongeren met jeugdbescherming Jongeren met delict voor de rechter Jongeren met jeugdreclassering

Eenheid

Periode

Gemeente

Nederland

%

aantal 1. 000 aantal per 1. 000 % % aantal per 10. 000 % per 10. 000 aantal

2024 2024 2024 2024 2025 2025 2024 2024

455 1548 6604 4 69. 6 3058 8 2658 ,

545 1914 8502 2 732 2812 6 2031

aantal per 10. 000

2025

1. 150

660

% % % %

2024 2024 2023 2024

157 19 1 07

140 1 1 04

per

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

Bron: Waarstaatjegemeente. nl 11 april 2026 (Besluit Begroting en Verantwoording)

Toelichting 1. De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel banen als woningen. 2. Het aantal vestigingen van bedrijven per 1. 000 inwoners in de leeftijd van 15 tot en met 64 jaar. 3. Het aantal banen per 1. 000 inwoners in de leeftijd van 15 tot en met 64 jaar. Onder een baan wordt een vervulde positie verstaan. Dit betreffen zowel fulltimers parttimers als uitzendkrachten. 4. Het percentage personen van 16 tot en met 22 jaar die als werkzoekende staan ingeschreven en geen baan hebben als werknemer. 5. Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de (potentiële) beroepsbevolking. 6. Het aantal personen met een uitkering op grond van de Wet werk en bijstand (WWB t/m 2014) en de Participatiewet (vanaf 2015) per 10. 000 inwoners. 7. Het percentage kinderen tot 18 jaar dat in een gezin leeft dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen. 8. Het aantal lopende re-integratievoorzieningen per 10. 000 inwoners in de leeftijd van 15 tot en met 64 jaar. 9. Het aantal per 10. 000 inwoners in de betreffende bevolkingsgroep. Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wmo. Voor de Wmo gegevens geldt dat het referentiegemiddelde gebaseerd is op 327 deelnemende gemeenten. 10.

Het percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. 11. Het percentage jongeren tot 18 jaar met een door de rechter dwingend opgelegde jeugdbeschermingsmaatregel ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. 12. Het percentage jongeren (12 tot en met 21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen. 13. Het percentage jongeren (12-23 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (12-23 jaar). ,

,

,

Afwijkingen gemeente ten opzichte van Nederland 1. Een functiemenging van 50 is het optimale. De afwijking van 455 komt vanwege de grootte van de gemeente Stadskanaal waardoor de combinatie bedrijf en woning wellicht minder aantrekkelijk is voor ,

,

2. 3. 4.

inwoners dan in een grote stad. De ratio is significant lager omdat hierin ook de grote steden in Nederland zijn meegenomen. Hierdoor is de ratio moeilijk te beoordelen. Zie antwoord 2. Het opleidingsniveau de mate van intergenerationele armoede en daardoor ook problematische schulden maakt dat relatief veel jongeren niet meteen kunnen werken na de opleiding. ,

,

16

5.

Het opleidingsniveau de mate van intergenerationele armoede en daardoor ook problematische schulden werkt door in de netto arbeidsparticipatie. Daarnaast heeft de gemeente relatief meer inwoners met mentale problematiek waardoor werken moeilijker is. Stadskanaal kent relatief meer bijstandsuitkeringen dan Nederland gemiddeld. Dit hangt samen met een kwetsbaardere arbeidsmarkt lagere arbeidsparticipatie en een grotere groep inwoners met afstand tot ,

,

6.

,

werk. 7. Het aandeel kinderen dat opgroeit in een uitkeringsgezin ligt hoger dan landelijk. Dit volgt uit het hogere aantal huishoudens met een laag inkomen of bijstandsuitkering en wijst op een grotere kans op armoede en bestaansonzekerheid bij gezinnen. 8. Stadskanaal zet relatief veel re-integratievoorzieningen in. Dit komt doordat meer inwoners ondersteuning nodig hebben om richting werk te bewegen bijvoorbeeld door langdurige werkloosheid gezondheidsproblemen of beperkte kansen op de arbeidsmarkt. 10. In Stadskanaal ontvangt 157% van de jongeren jeugdhulp tegenover 140% landelijk. Dit hogere percentage hangt samen met het feit dat Stadskanaal meer gezinnen kent met lage inkomens schulden en langdurige armoede (CBS StatLine Inkomensverdeling gemeenten). Daarnaast is het aandeel laaggeletterden in Stadskanaal hoger dan gemiddeld wat het voor ouders moeilijker maakt om zelf problemen op te lossen of hulp tijdig te vinden (CBS Laaggeletterdheid gemeenten). In gemeenten met deze kenmerken zien we landelijk structureel hogere jeugdhulpgebruik wat de afwijking van Stadskanaal verklaart. 11. Het percentage jongeren met een jeugdbeschermingsmaatregel is in Stadskanaal bijna twee keer zo hoog als het landelijke gemiddelde. Jeugdbescherming wordt alleen ingezet wanneer er ernstige zorgen zijn over veiligheid of ontwikkeling.

Stadskanaal kent bovengemiddeld veel risicofactoren zoals armoede schulden en instabiele gezinssituaties (CBS StatLine Armoede en sociale uitsluiting) en een hoger aandeel laaggeletterde ouders (CBS StatLine Laaggeletterdheid gemeenten). In gemeenten waar deze factoren vaker voorkomen ligt het aantal jeugdbeschermingsmaatregelen aantoonbaar hoger wat de afwijking van Stadskanaal verklaart. 13. Hoewel het aantal jongeren dat voor de rechter verschijnt gelijk is aan het landelijke gemiddelde krijgt in Stadskanaal bijna twee keer zoveel jongeren jeugdreclassering. Dit betekent dat jongeren die een delict plegen in Stadskanaal vaker intensieve begeleiding nodig hebben. Dit sluit aan bij het hogere percentage jeugdbescherming en de sociaaleconomische omstandigheden in de gemeente. Ook laaggeletterdheid speelt hierbij een rol: jongeren en ouders die moeite hebben met lezen en begrijpen van regels afspraken en procedures hebben vaker ondersteuning nodig om recidive te voorkomen (CBS Laaggeletterdheid gemeenten). ,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

17

Overig

Rekening

Indicator voorzieningen

Aantal uitkeringsgerechtigden Uitstroom uit de uitkering Aantal aanvragen bijzondere bijstand Aantal Bewindvoering Instroom Schuldhulpverlening (SHV) Aantal Schuldregelingen Aantal Budgetbegeleiding Aantal Wet Sanering Natuurlijke Personen (WSNP) Uitstroom SHV Aantal trajecten Vroegsignalering Aantal in behandeling bij Humanitas-thuisadministratie Aantal in behandeling bij Stichting Leergeld Aantal in behandeling bij Jeugdfonds Sport en Cultuur

Aantal meldingen vroegsignalering Bereik vroegsignalering na de melding

2024 766 224 683 367 140 134 191 8 58 93 149 476 175 n. v. t. n. v. t.

Rekening

Indicator arbeidsparticipatie

2024 12% 132 149 428

Verbetering trede 3 t. o. v. peildatum 1 januari 2019 ¹ Plaatsing op werkstages ² Plaatsing op reguliere en gesubsidieerde arbeid ³ Aantal WSW plaatsen Wedeka ⁴

Begroting 2025 805 250 900 450 160 150 300 20 100 100 200 200 200 1. 800 25%

Rekening

Begroting 2025 20% 125 110 440

Rekening

2025 745 234 772 423 98 68 60 9 46 133 103 484 221 1. 677 100%

2025 19% 107 159 402

¹ Percentage van het aantal klanten die op 1 januari in trede 3 geregistreerd staan en naar treden 4 5 of 6 doorstromen ,

,

dan wel uitstromen (naar werk). ² Gemiddeld aantal klanten die via een werkstage intern (bij Wedeka) of extern (bij reguliere werkgevers) werkervaring opdoen. ³ Regulier werk inclusief parttime , afspraakbanen , beschut werk en uitzendbanen. ⁴ Betreft het aantal subsidiabele eenheden.

18

Wat hebben wij daarvoor gedaan? NIEUW BELEID TAAKVELDEN SOCIAAL DOMEIN

Inkomensregelingen De Participatiewet in Balans omvat wijzigingen in de Participatiewet om de bestaanszekerheid van inwoners te versterken. Het jaar 2025 stond in het teken van de voorbereidingen op de inwerkingtreding van deze wet. Daarnaast zijn wij ook begonnen met de gedeeltelijke uitvoering van schuldhulpverlening (niet problematische schulden). Door het uitvoeren van de eerstelijnsschuldhulpverlening en het steviger neerzetten van vroegsignalering kunnen we inwoners met beginnende schulden eerder bereiken. ,

Arbeidsparticipatie Er ligt een landelijke opdracht om per arbeidsmarktregio te komen tot één regionaal werkcentrum voor inwoners en werkgevers. De opdracht gaat uit van een 'no wrong door' principe en behelst samenwerking van diverse sociale partners (Uitvoeringsinstituut werknemersverzekeringen (UWV) gemeenten werkgevers/werknemersbonden onderwijs enzovoort). In onze arbeidsmarktregio Werk in Zicht (WIZ) pakken we deze ontwikkeling gezamenlijk op en onderzoeken we hoe we deze regionale werkcentra zo lokaal mogelijk kunnen organiseren. In het Programmaplan 2023-2026 van WIZ is opgenomen dat we in onze arbeidsmarktregio WIZontwikkelcentra willen opzetten. Een ontwikkelcentrum is een laagdrempelige voorziening waar mensen binnen kunnen lopen zich veilig voelen en gastvrij worden ontvangen. De vraag en mogelijkheden van de inwoner staan er centraal. Er wordt samengewerkt met UWV onderwijs hulpverlening en werkgevers. Wij willen het ontwikkelcentrum in Stadskanaal samen met Wedeka gaan vormgeven. Deze ontwikkeling is gestart in 2024 en zal zijn uitwerking in 2026 krijgen. ,

,

,

,

,

,

Overige maatwerkarrangementen (Wmo) Housing First stimuleert deelnemers op een constructieve manier naar zichzelf te kijken zodat zijzelf de gedragspatronen herkennen die het doorbreken van een dakloos leven in de weg staan en zich zo kunnen inzetten voor de hulp die zij nodig hebben. Het recht op huisvesting is gescheiden van de behandeling. In 2024 is gestart met een pilot Housing First waarbij drie dak- en thuislozen voor het project in aanmerking komen. Binnen deze pilot werken woningbouwcorporatie Lefier zorgorganisatie Limor de gemeente samen. De begeleiding van de thuis- of dakloze wordt fasegewijs opgestart. Eerst een (t)huis dan in stappen de voortgang richting zelfredzaamheid en bestaanszekerheid. De inwoner geeft het tempo aan. In 2025 zijn 3 personen in het project Housing First opgepakt. Allen zijn inmiddels succesvol gehuisvest. De begeleiding vanuit Limor loopt door bij alle 3 de personen. De pilot wordt in 2026 verlengd. ,

,

,

,

BESTAAND BELEID Bij dit programma staan meedoen zelfredzaamheid en bestaanszekerheid centraal. Belangrijk uitgangspunt is dat de gemeente een ondersteunende en faciliterende rol heeft en dat inwoners en ondernemers zelf verantwoordelijk zijn. Daar waar de veiligheid van onze burgers en vooral minderjarige jongeren in het geding is wordt van ons als gemeente (ook) verwacht dat wij daadkrachtig ingrijpen met maatregelen in de sfeer van drang en soms zelfs dwang. ,

'Werk werk werk' is voor ons een belangrijk thema. Wij zien een ambitieuze rol weggelegd voor de gemeente om de verdere ontwikkeling van de lokale en regionale economie te versterken. In samenwerking met ondernemers en onderwijs beogen we om de kansen op werk voor al onze doelgroepen te vergroten zeker nu er op dit moment sprake is van krapte op de arbeidsmarkt. We zetten in op een goede match tussen wat de markt aan competenties vraagt en de competenties van de werkzoekenden die wij binnen ons team Werk begeleiden. ,

,

,

Via de Regio Deal Oost-Groningen en de sociale agenda van Nij Begun wordt met bewoners en organisaties samengewerkt aan het verbeteren van de brede welvaart. Onder andere in dit programma krijgt dit vorm in diverse projecten. 19

,

TAAKVELDEN ECONOMIE

Fysieke bedrijfsinfrastructuur Wij hebben ondersteuning geboden bij de verdere ontwikkeling van de innovatie hub Makeport Mercurius. De coöperatie richt zich op het ontwikkelen van talent en het bieden van een unieke broedplaats in de voormalige Philipsfabriek (gebouwen D en E) waar leerlingen studenten en bedrijven de kans krijgen om zich te ontwikkelen. Er is een programmamanager aangesteld die de ontwikkeling verder vorm heeft gegeven onder andere de programmering is verder uitgebouwd. De ondernemersacademie waarbij jonge studenten van het Noorderpoort zich focussen op ondernemerschap is voortgezet. In deze samenwerking tussen het onderwijs bedrijfsleven en verschillende gemeenten in Oost-Groningen worden jongeren ondersteund en gestimuleerd om zelfstandig ondernemer ,

,

,

,

-

,

te worden. Wij traden actief op als intermediair op het gebied van verkoop van bedrijventerreinen. Wij hebben het Toekomstperspectief voor Musselkanaal Stadskanaal en Dideldom afgerond (onderdeel van het Masterplan Regiocentra van de provincie Groningen). Dit biedt concrete uitgangspunten voor toekomstige ontwikkelingen in onze gemeente op fysiek-economisch terrein waaronder het brede gebied rondom het MBP-terrein. Met dit Toekomstperspectief hebben wij een richtinggevend document dat laat zien hoe Stadskanaal Musselkanaal en de omliggende dorpen zich de komende jaren verder kunnen ontwikkelen. Thema’s zijn onder andere de bereikbaarheid verbeteren (Dideldom wordt de beoogde stationslocatie aan de Nedersaksenlijn) herontwikkelen van bedrijfslocaties en toekomstbestendige huisvesting voor functies zoals onderwijs sport en cultuur. Het toekomstperspectief dient als kader voor de verdere uitwerking van programma’s en projecten. ,

,

,

,

,

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Door het afleggen van bedrijfsbezoeken is gewerkt aan het versterken van contacten met het bedrijfsleven. Wij hebben op de Dag van de Ondernemer weer een ontbijtsessie voor onze ondernemers georganiseerd. -

-

Dit wordt voortgezet in 2026. Er heeft periodieke afstemming plaatsgevonden met de handel- en winkeliersvereniging om zoveel mogelijk initiatieven te faciliteren. Wij hebben de overlegstructuur met de VVBK verstevigd gezamenlijke werkafspraken gemaakt een periodieke bijdrage aan de nieuwsbrief geleverd en regelmatig afgestemd over prioriteiten activiteiten en communicatie. Daarnaast zijn rollen verantwoordelijkheden en samenwerkingsafspraken duidelijker vastgelegd zodat de samenwerking consistenter en toekomstbestendig is ingericht. Met behulp van de Locatiemonitor Bedrijventerreinen zijn actief huur- en kooppanden en bedrijfskavels onder de aandacht gebracht. De samenwerking met GroBusiness het door de provincie opgerichte bedrijvenloket bleef goed lopen. ,

,

,

,

,

-

-

,

,

Economische promotie Net als in de voorgaande jaren heeft onze gemeente gekozen om aan haar medewerkers cadeaubonnen te verstrekken in plaats van een kerstpakket. Deze bonnen konden tijdens en na de kerstmarkt worden ingeleverd bij geselecteerde winkeliers van winkeliersverenigingen in onze gemeente. Op deze manier hebben wij getracht onze verenigingen en winkeliers nader te ondersteunen en te promoten. Er wordt invulling gegeven aan een Stadskanaalse visie op vrijetijdseconomie. Naast de regionale OostGroningse (Oldambt Veendam Pekela Westerwolde en Stadskanaal) komt er een visie waarmee wij gestructureerd invulling aan vrijetijdseconomie kunnen geven. De Stichting ZO Groningen richt zich op toeristische recreatieve promotie van het gebied. De promotie wordt gebiedsgericht aangepakt vanuit Westerwolde en de Veenkoloniën. We hebben het bestaande evenementenbeleid geëvalueerd ontwikkelingen en behoeften van organisatoren en partners geïnventariseerd en deze vertaald naar een vernieuwd beleidskader. In samenwerking met interne en externe stakeholders zijn uitgangspunten beoordelingscriteria en uitvoeringsafspraken opgesteld. Het beleidskader wordt in 2026 vastgesteld. ,

,

,

,

,

20

TAAKVELDEN SOCIAAL DOMEIN

Samenkracht en burgerparticipatie Activiteiten maatschappelijk werk -

-

-

Stichting Welstad heeft het algemeen maatschappelijk werk uitgevoerd volgens de afspraken in het Werkprogramma 2025-2028. Ruim 725 mantelzorgers hebben in 2025 een blijk van waardering ontvangen. Welstad heeft hiervoor in de diverse wijken een afhaalmoment gehouden. Degene die verhinderd waren konden zich telefonisch melden bij Welstad om voor het ophalen van de waardering op een ander moment daar afspraken over te maken. Er heeft een Europese aanbesteding plaatsgevonden voor de verstrekking van de cadeaubonnen en dat resulteerde in een andere leverancier en ook in een digitale cadeaubon. Ongeveer dertig gezinnen hebben in de Week van de pleegzorg een pleegzorgwaardering ontvangen. De Luisterlijn (voorheen Sensoor) biedt (vrijwillige) telefonische bereikbaarheid 24 uur per dag. Daarnaast zijn ze via mail en chat bereikbaar. De Luisterlijn wordt gefinancierd vanuit het ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport (VWS). Het vrijwilligersbeleid is uitgevoerd zoals dat in de Kadernota 0e lijn is opgenomen. Vrijwilligers worden zo nodig ondersteund bij het verwerven van een Verklaring Omtrent Gedrag (VOG). De vrijwilligersavond is in 2025 in diverse wijken verspreid gehouden. Wij hebben uitvoering gegeven aan de Wet gemeentelijke anti-discriminatievoorzieningen.

De wettelijke taken (behandeling en registratie van meldingen) zijn belegd bij het provinciale Discriminatie Meldpunt Groningen (DMG) lokaal is dit belegd bij Stichting Welstad en het CJGV. Wij hebben uitvoering gegeven aan de uitwerking van het Regenboogconvenant en de borging hiervan. ,

-

-

,

-

Activiteiten Voorzieningen Wmo Europese aanbestedingen: • Huishoudelijke Ondersteuning met acht zorgaanbieders is een overeenkomst afgesloten. • Voor Sociaal Medische Advisering overeenkomst gesloten met een nieuwe aanbieder. De invoering van de inkomensafhankelijke bijdrage is uitgesteld hierover bestaat landelijk nog onduidelijkheid. Tot die tijd blijft het abonnementstarief gelden. De invoering van PGB 2. 0 systeem is landelijk uitgesteld uiterlijk 2029 is de wens dat alle gemeenten hierop aangesloten zijn. De hiervoor geplande werkzaamheden zijn niet uitgevoerd gelet op het uitstel. De toezicht op de rechtmatigheid en kwaliteit van de Wmo is uitgevoerd. ,

,

,

,

Activiteiten Inburgering Onze taakstelling voor het huisvesten van vergunningshouders is in 2025 vastgesteld op 65 statushouders. Door goede samenwerking tussen Vluchtelingenwerk woningcorporaties en gemeente is het gelukt om de taakstelling te behalen en 2025 te beginnen met een schone lei voor 2026. Stichting Vluchtelingenwerk verzorgt de maatschappelijke begeleiding aan statushouders die door het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers (COA) aan de gemeente Stadskanaal zijn toegewezen. Zij verzorgen ook de participatieverklaringstrajecten (PVT). Dit is een verplicht onderdeel van de inburgering waarin nieuwkomers kennismaken met de kernwaarden rechten plichten en spelregels van de Nederlandse samenleving. Met het team Werk vindt afstemming plaats wanneer er mogelijkheden zijn tot ,

,

-

-

(arbeids)participatie. De ontwikkelde communicatiemiddelen (onder andere welkomstpakket en informatieboek) voor statushouders zijn dit jaar ingezet door de regisseurs inburgering. Statushouders hebben hier positieve reacties op gegeven. Deze communicatiemiddelen dragen bij aan een zachte landing in de gemeente Stadskanaal. Het bevorderen van de vroegtijdige integratie en participatie van statushouders aan de hand van afspraken op het gebied van scholing onderwijs werk gezondheidszorg veiligheid jeugdhulp en huisvesting. Voor alle statushouders wordt een Plan Inburgering en Participatie (PIP) opgesteld. Aan de pilot Bewegen Werkt is in 2025 een vervolg aangegeven. Dit is een beweegprogramma bestaand uit twee dagdelen per week het uitvoeren van activiteiten gericht op beweegvormen trainen van vaardigheden taalontwikkeling en leefstijl. ,

-

,

,

,

,

,

,

21

,

-

Wij hebben daarnaast diverse (duale) trajecten aan onze statushouders aangeboden te denken valt hier aan WerkFit Qredits en Groeitraining. De bestuursovereenkomst voor het AZC in Musselkanaal is verlengd tot 31 augustus 2027. In 2024 is het voornemen uitgesproken om in te stemmen met het verzoek van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers over de herontwikkeling van het asielzoekerscentrum in Musselkanaal voor een periode van vijftien jaar voor maximaal 428 bewoners na het doorlopen van het inwonersparticipatieproces en het uitspreken van wensen en bedenkingen door de gemeenteraad. Het COA is gevraagd om initiatief te nemen om tot een addendum op de bestaande bestuursovereenkomst te komen. Eind 2025 zijn ambtelijke gesprekken gestart met het COA en het Ministerie van Asiel en Migratie over de concrete bijdrage. ,

,

-

,

,

Activiteiten Welzijn breed -

Onderdeel van het lokaal plan van aanpak Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA): de aanpak van eenzaamheid door middel van uitvoering van het project 'Sociaal Vitaal' en het actieprogramma 'Eén tegen Eenzaamheid'. Het project Sociaal Vitaal maakt deel uit van de Regiodeal 1. 0. Er is een aanvang gemaakt met de doorontwikkeling van de integrale visie op de toegang " Stadskanaal samen met de burger." In 2025 is verder gewerkt aan het versterken van de samenwerking tussen het sociaal domein en het medisch domein in lijn met het Integraal Zorgakkoord (IZA). We hebben structureel afstemming gezocht met het zorgkantoor zorgverzekeraars huisartsen wijkverpleging en aanbieders van specialistische zorg. Daarbij lag de focus op betere verbindingen tussen ondersteuning preventie en zorg zodat inwoners eerder passende hulp krijgen en onnodige medicalisering wordt voorkomen. In samenwerking met externe partijen is een uitvraag gedaan voor een bestemming van het resterend incidenteel budget voor het organiseren van zinvolle activiteiten voor thuiswonende dementerende ouderen. Dit zal in 2026 uitwerking krijgen. De subsidie voor De Regenboog is in 2025 ingezet om de voorziening als algemene indicatievrije inloop te organiseren gericht op ontmoeting ondersteuning en dagactiviteiten. Dit sluit aan bij het beleidskader uit 2023.

De Regenboog bood in 2025 een breed scala aan herstelgerichte activiteiten zoals creatieve groepen kookactiviteiten muziek gezamenlijke koffiemomenten en informele ontmoetingen waarmee inwoners actief bleven en sociale contacten opbouwden. De gemeente heeft intensief samengewerkt met Cosis het Wmo‑team Lentis FACT‑teams Welstad en andere netwerkpartners gericht op tijdige signalering doorgeleiding en afstemming rondom deelnemers. Ook gedurende 2025 zijn kwartaalrapportages bestuurlijk/ambtelijk besproken om knelpunten (zoals vervoer en bereik van jongere doelgroepen) gezamenlijk aan te pakken en het aanbod door te ontwikkelen. De Regenboog vervult steeds meer de beoogde functie van voorliggende voorziening waardoor onnodige instroom in zwaardere Wmo‑ of Ggz‑trajecten wordt voorkomen. In samenwerking met Welstad hebben we een bewustwordingsbijeenkomst georganiseerd voor inwoners in Theater Geert Teis. Tijdens de bijeenkomst is informatie gedeeld over gezondheid welzijn sociale ondersteuning en de opgave langer thuis wonen. Uitvoeren van het wettelijk verplichte cliënt-ervaringsonderzoek en deelname aan de monitor sociaal ,

-

,

-

,

,

,

,

,

-

-

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

,

-

,

-

-

,

domein. Uitvoeren Actieagenda Lokale Inclusie Stadskanaal 2021-2024. Wij toetsen onder andere plannen in de openbare ruimte aan de hand van een Programma van Eisen (PvE) met een checklist die is opgesteld vanuit de Actieagenda Lokale Inclusie. Ambtelijke ondersteuning aan de Participatieraad Stadskanaal. Coördinatie budgetsubsidie Stichting Welstad. Voor de website www. samenstadskanaal. nl (onze sociale kaart) is een onderzoek gedaan. We schuiven de werkzaamheden voor een plan van aanpak door naar 2026 dit omdat dit om een integrale aanpak vraagt waarin keuzes voor de toekomst gemaakt moeten worden. Er is een bijdrage geleverd aan visies programma’s en projectenagenda’s voor de wijken en dorpen volgens ,

-

,

,

-

-

-

,

het programma wijkgericht werken. In 2025 zijn de wijkbudgetten aan wijkraden verstrekt. Er wordt gewerkt aan een nieuwe nota Wijkgericht Werken. De regionaal afgestemde Woonzorgvisie is inclusief de uitvoeringsagenda op hoofdlijnen in 2025 door de gemeenteraad vastgesteld. ,

,

22

-

In 2025 is gestart met een programmatische aanpak om ouderen zo lang mogelijk zelfstandig thuis te laten wonen ook wanneer de kwetsbaarheid toeneemt. De aanpak is verbonden aan de regionaal afgestemde Woonzorgvisie waarin gemeenten woningcorporaties zorgaanbieders en zorgkantoor samenwerken aan voldoende passende woningen ondersteuning en voorzieningen. Vanuit deze visie worden de lokale en regionale maatregelen verder uitgewerkt en uitgevoerd. In 2025 is aan iedere huisartsenpraktijk in Stadskanaal een welzijnscoach gekoppeld in lijn met de werkwijze van Welzijn op Recept. Hierdoor konden huisartsen inwoners met psychosociale lichte mentale of leefstijl gerelateerde hulpvragen via de welzijnscoach sneller en directer naar passende ondersteuning in het sociaal domein leiden. Een aanzienlijk deel van de inwoners die via Welzijn op Recept werd doorverwezen naar het sociaal domein was nog niet bekend bij Welstad (80%). Daarmee bereikt deze aanpak onze inwoners die ondersteuning nodig hebben maar zelf niet snel aankloppen. We hebben in 2025 de inzet van het sociaal domein versterkt om de Ggz‑wachtlijsten terug te dringen.

Mede door de continuering van twee Voorzorggroepen Ggz waar inwoners tijdens de wachttijd al passende ondersteuning kregen en de pilot Verkennend Gesprek -uitgevoerd door professionals van de Ggz en welzijnontvingen inwoners sneller een eerste gesprek en passende begeleiding. Zie hiervoor ook programma 4. ,

,

,

,

,

-

,

,

,

,

,

,

,

,

-

,

Activiteiten Sociaal cultureel werk Op basis van het werkprogramma

en de subsidie-uitgangspunten zijn afspraken gemaakt met Stichting Welstad voor het sociaal cultureel werk ouderenwerk algemeen maatschappelijk werk/buurtwerk mantelzorgondersteuning vrijwilligerswerk buurtwerk brede scholen combinatiefunctionaris/ buurtsportcoaches en het jeugd- en jongerenwerk. Er is gekozen voor een integrale benadering van werkgebieden in het sociale domein. Om te zorgen dat de uitvoering zo goed mogelijk blijft aansluiten bij de actuele situatie wordt bij de subsidieverlening jaarlijks in overleg met de welzijnsinstelling prioriteiten aangegeven. Input hiervoor is onder meer afkomstig van de gemeentelijke monitor sociaal domein wijk- en dorpsevaluaties en de inbreng van wijkraden en organisaties van dorpsbelangen. Ook spelen trends en ontwikkelingen een rol. Het werkprogramma is weer gekoppeld aan acht thema's. Jeugd- en jongerenwerk waren zichtbaar op straat buurtsportcoaches daagden inwoners uit via de social media om mee te doen met laagdrempelige activiteiten zoals een 'ommetje' in de wijk of buurt of meedoen aan een 'gezond koken workshop'. Thema’s zoals eenzaamheid mantelzorgontwikkelingen signalering laaggeletterdheid hebben afgelopen jaar aandacht gehad. ,

,

,

,

,

,

,

,

-

,

,

,

Activiteiten Kinderopvang De peuteropvang voor kostwinnersgezinnen (de zogenaamde éénverdieners) valt onder de verantwoordelijkheid van de gemeente. Er is een gemeentelijke subsidieregeling voor deze ouders. Ouders betalen een ouderbijdrage die overeenkomt met de kinderopvangtoeslagregeling voor tweeverdieners. De gemeente heeft de uitvoering van de regeling gemandateerd aan geregistreerde kindercentra. Het kabinet wil dat elk kind goed voorbereid aan het basisonderwijs kan beginnen en wil daarom dat nog meer peuters gebruik maken van de voorschoolse opvang. Gemeenten hebben de taak en middelen gekregen om het gebruik van een voorschoolse voorziening te optimaliseren. Aanbieders van Voorschoolse Educatie geven hieraan specifieke aandacht. Sinds november 2023 subsidiëren wij de pilot VVE+ hierbij werken stichting Peuterwerk en Elker Samen aan een VVE+ groep genaamd de Kanjergroep. Doel is het realiseren van extra meer specifieke inzet voor kinderen met een VVE-indicatie die extra aandacht en begeleiding nodig hebben. Ook krijgen de ouders van de peuters de nodige begeleiding in het begrijpen van en het omgaan met het gedrag van hun kinderen. ,

,

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Het schoolmaatschappelijk werk is in het schooljaar 2024-2025 begonnen. Aan Stichting Welstad is de opdracht gegeven om vier uren per week te schoolmaatschappelijk werk te verzorgen op elke PO en VO school in onze gemeente. Ook voor het schooljaar 2025-2026 is dit voortgezet (na uitvraag bij zowel de schoollocaties als inhoudelijke verantwoording opdrachtnemer). De samenwerking met de huisartsen gecertificeerde instellingen en het onderwijs is ook in 2025 voortgezet en verder versterkt. ,

23

-

In 2025 is voortgezet op de coördinatie van de aanpak en de zorg in multi-problematische situaties door een integraal team van consulenten. Dit team richt zich op het realiseren van integrale maatwerkoplossingen voor cliënten die problemen ondervinden op meerdere leefgebieden en te maken hebben met verschillende wetten en beleidsterreinen zoals bijvoorbeeld Wmo Beschermd wonen jeugdwet participatie de Wet verplichte GGZ nazorg ex-gedetineerden woonoverlast huiselijke geweld huisverboden en schuldhulpverlening. Doelstelling is sneller (geen 'estafette hulp' maar integrale aanpak) de juiste hulp verlenen. Dit effect wordt bereikt door een vergroot zicht op en begrip van de gerelateerde multiproblematiek van een inwoner door de integrale samenwerking. Er is inzet geweest van onafhankelijke cliëntondersteuning tolk (anderstaligen) of een doventolk voor het gehele sociale domein. Er is inzet geweest van medische advisering voor het gehele sociale domein. In 2025 hebben wij ons toegelegd op het effectief inrichten van een zelfstandige (Stadskanaal) ambulante voorziening voor jeugd in het voorliggende veld. Het doel is om zonder indicatie en bijkomende administratieve handelingen al in een vroeg(er) stadium te kunnen interveniëren en jeugdhulp waar mogelijk meer af te schalen naar het voorliggend veld. Wij hebben dit in regionaal verband opgepakt.

De effecten zullen later zichtbaar worden. ,

,

-

-

,

,

,

,

,

,

,

Inkomensregelingen Inwoners van de gemeente die niet of in onvoldoende mate in de noodzakelijke kosten van het bestaan kunnen voorzien kunnen aanspraak maken op een inkomensondersteunende gemeentelijke voorziening op grond van de Participatiewet. Na enkele jaren van daling van het gebruik verwachten wij een geleidelijke toename van de uitkeringen vanwege de toename van alleenstaande statushouders die in de gemeente zal vestigen en de wijzigingen van de Participatiewet. Ook zal het gebruik van de loonkostensubsidie door de stimulans van het Rijk geleidelijk toenemen. De uitvoering van de nieuwe regelgeving voor terugvordering en verhaal van de uitkering voorkomt dat inwoners bij onterecht ontvangen uitkeringen te veel moeten terugbetalen waardoor zij onder het ,

,

,

-

-

-

bestaansminimum leven. Inwoners met schulden kunnen de gemeente benaderen en ondersteuning krijgen via de Wet op de schuldhulpverlening. Het streven is om de vroegsignalering te versterken om daardoor meer inwoners met schulden en betalingsachterstanden zo vroeg mogelijk te bereiken. Dit gebeurt door de samenwerking met ketenpartners te verstevigen en te onderzoeken of de gemeente de lijst met inwoners met een betalingsachterstand bij de zorgverzekeraar kan oppakken (Stichting Centraal Administratie Kantoor AWBZ (CAK-lijst)). Vanaf 2025 zal de uitvoering van de schuldhulpverlening wijzigen ten opzichte van 2024. Dit zal een overgang zijn voor inwoners de gemeente en de Gemeentelijke kredietbank. De nieuwe wijze van uitvoering start in 2025 en wordt nauw gevolgd. Er wordt gekeken naar de inzet op 'basisdienstverlening schuldhulpverlening'. Dit is een plan dat het Rijk de VNG de branchevereniging Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet (NVVK) en de Vereniging van leidinggevenden in het sociaal domein (Divosa) zijn overeengekomen. Dit plan dient te leiden tot een hulpaanbod dat toegankelijker is en in iedere gemeente uit minimaal dezelfde elementen bestaat. Het doel is dat alle schuldhulpverleningsorganisaties en gemeenten de twintig elementen uit de basisdienstverlening ,

-

,

,

-

-

invoeren. Op 22 september 2025 heeft de gemeenteraad van Stadskanaal de Lokale Agenda Bestaanszekerheid vastgesteld. Met deze agenda heeft de gemeente een gezamenlijke koers bepaald om inwoners met een laag inkomen of financiële zorgen beter te ondersteunen en bestaanszekerheid te versterken. Inmiddels is gestart met de uitvoering van de agenda en worden de eerste maatregelen en acties in samenwerking met maatschappelijke partners en betrokken organisaties in de praktijk gebracht. In 2025 zijn de voorbereidingen getroffen voor de start van Kansen voor Kinderen met als doel om kinderen uit gezinnen met een laag inkomen beter te ondersteunen en gelijke ontwikkelkansen te bevorderen. In deze periode zijn de benodigde afspraken gemaakt en is de uitvoering voorbereid in samenwerking met betrokken partners. Begin 2026 is vervolgens formeel gestart met de uitvoering van Kansen voor Kinderen. ,

24

WSW en beschut werk In het Trainings- en Diagnosecentrum (TDC) hebben we samengewerkt met het leerwerkbedrijf Wedeka en andere samenwerkingspartners om de brede doelgroep van de Participatiewet te begeleiden naar zo regulier mogelijk werk. In het Ontwikkelcentrum zal de dienstverlening van het TDC wederom ook een plek krijgen dit is nog in ontwikkeling. Onder regie van de gemeente is begeleiding gegeven aan de doelgroep Participatiewet vanuit het TDC/ontwikkelcentrum waarbij de deelnemers na een persoonlijke diagnose zijn ingedeeld op een trede van de participatieladder. Bij de re-integratie van inwoners hebben we de Participatiewet in Balans als uitgangspunt genomen we gaan uit van vertrouwen en sluiten aan bij de kansen en mogelijkheden van inwoners. Onze dienstverlening is daarmee verandert van 'klantmanager' naar het zijn van een 'gids/coach' voor inwoners in zijn of haar ,

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Stadskanaal&id=a497255b-f830-49a6-8efb-0fbfbc64ad68