CConstaterende datStadskanaal
Koppel je AI →
Document · PDF

Jaarstukken 2024

Raadsvergadering 22 september 2025, gemeente StadskanaalBij agendapunt: Jaarstukken 2024 gemeente Stadskanaal33.052 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Jaarstukken 2024

INHOUDSOPGAVE JAARSTUKKEN 2024 Blz. JAARSTUKKEN Inleiding Financiële beschouwingen Kerngegevens

1 3 9

Jaarverslag A. Programmaverantwoording Leeswijzer

11

a. Programma's 1. Participatie 2. Ontplooiing 3. Leefbaarheid 4. Dienstverlening

13 30 39 51

b. Overzicht van algemene dekkingsmiddelen en het bedrag voor onvoorzien c. Overzicht overhead

59 62

B. Paragrafen 1. Lokale heffingen 2. Weerstandsvermogen en risicobeheersing 3. Onderhoud kapitaalgoederen 4. Financiering 5. Bedrijfsvoering 6. Wet Open Overheid 7. Verbonden partijen 8. Grondbeleid

65 68 75 79 84 89 91 100

Jaarrekening A. Balans per 31 december 2024 en toelichting B. Overzicht van de baten en lasten in de jaarrekening en toelichting C. Rechtmatigheidsverantwoording D. Overzicht baten en lasten per taakveld E. Verantwoordingsinformatie SiSa

104 127 139 141 149

JAARSTUKKEN

INLEIDING Aan de raad, Jaarstukken 2024 Voor u liggen de jaarstukken 2024. Volgens het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) moeten jaarlijks het jaarverslag en de jaarrekening worden opgesteld. Deze jaarstukken ondersteunen de kaderstellende en controlerende taak van uw raad. Het jaarverslag bestaat uit de hoofdstukken algemeen beeld van de rekening, kerngegevens, programmaverantwoording en de paragrafen. De jaarrekening bestaat uit de balans en toelichting, het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening en toelichting, uitvoeringsinformatie en de verantwoordingsinformatie SiSa. Behandeling De behandeling van de jaarstukken 2024 staat gepland voor de vergadering van 22 september 2025. Besluitvorming Het is uw bevoegdheid de jaarstukken vast te stellen. Wij stellen u voor de jaarstukken vast te stellen en het voordelige saldo van € 6.737.730,00 toe te voegen zoals voorgesteld in hoofdstuk 1. Tevens vragen wij u om in te stemmen met de mutaties in de reserves zoals verwoord in hoofdstuk 1. Zodra de jaarstukken zijn vastgesteld zenden wij een exemplaar aan Gedeputeerde Staten van de provincie Groningen.

Stadskanaal, 26 augustus 2025

Burgemeester en wethouders

de heer G.J. van der Zanden secretaris

de heer K. Sloots burgemeester

1

2

Financiële Beschouwingen

Algemeen beeld van de jaarrekening Resultaat inclusief mutaties reserves

1 2 3 4

Gewijzigde begroting 2024

Rekening 2024

Verschillen

Participatie Ontplooiing Leefbaarheid Dienstverlening

-68.808.000 -8.968.000 -12.809.000 -7.318.000

-65.709.000 -8.333.000 -12.325.000 -8.254.000

3.099.000 635.000 484.000 -936.000

Totaal programma's

-97.903.000

-94.621.000

3.282.000

Algemene dekkingsmiddelen Overhead Onvoorzien Totaal

113.293.000 -12.940.000 0 2.450.000

114.103.000 -12.744.000 0 6.738.000

810.000 196.000 0 4.288.000

Toelichting resultaat De jaarrekening 2024 vertoont een voordelig resultaat van afgerond € 6.738.000,00. Het begrotingssaldo is na verwerking van de decemberwijziging bijgesteld naar € 2.450.000,00 voordelig. Het werkelijke resultaat wijkt hier dus € 4.288.000,00 voordelig van af. De resultaten van voorgaande jaren bedroegen: - jaarrekening 2020 - jaarrekening 2021 - jaarrekening 2022 - jaarrekening 2023 En nu dus: - jaarrekening 2024

€ € € €

943.000,00 nadelig 3.042.000,00 voordelig 8.377.000,00 voordelig 7.569.000,00 voordelig

€

6.738.000,00 voordelig

Ontwikkeling resultaat van begroting naar jaarrekening A. Begroting 2024 De door u vastgestelde begroting voor 2024, sluit met een voordelig saldo van € 3.265.000,00. B. Decemberwijziging 2023 De bijstelling van de begroting, inclusief daaraan voorgaande wijziging (€ 853.000,00 positief) via de decemberwijziging had per saldo een negatief effect van € 1.760.000,00. D. Voorjaarsnota 2024 De bijstelling van de begroting, inclusief daaraan voorgaande wijziging (€ 110.000,00 positief), via de voorjaarsnota had per saldo een negatief effect van €2.592.000,00. E. Najaarsnota 2024 De bijstelling van de begroting, inclusief een administratieve wijziging (€ 469.000,00 positief), via de najaarsnota had per saldo een positief effect van € 3.538.000,00.

3

F. Jaarrekening 2024 Op basis van de hiervoor genoemde bijstellingen van de begroting werd een positief resultaat verwacht van € 2.450.000,00. Het werkelijke rekeningresultaat is € 6.738.000,00 positief. Wij noemen de belangrijkste afwijkingen.

Taakvelden Sociaal Domein - Sociale werkvoorziening - Jeugdhulp (ZIN, solidaire lasten, PGB’s) - Spuk Gala - Beschermd wonen - Huishoudelijke hulp ZIN - Begeleiding PGB’s

€ 1.312.000,00 V € 755.000,00 V € 319.000,00 V € 293.000,00 V € 487.000,00 V € 241.000,00 V

Taakvelden Onderwijs - Stelpost i.v.m. nieuwe onderwijsvoorziening

€ 242.000,00 V

Taakvelden Sport, cultuur en recreatie - Gemeentelijk budget bibliotheekvoorziening - Buitensportaccomodaties, onderhoud

€ 100.000,00 V € 115.000,00 N

Taakvelden verkeer, vervoer en waterstaat - Wegen en wijkbeheer, onderhoud - Kunstwerken, onderhoudsbudget bruggen

€ 308.000,00 N € 142.000,00 V

Taakvelden volkshuisvesting, leefomgeving en stedelijke vernieuwing - Legesopbrengst Omgevingsvergunningen

€ 218.000,00 V

Taakvelden bestuur en ondersteuning - Actualisatie voorziening pensioenen en wachtgelden

€ 1.070.000,00 N

Taakveld Overige baten en lasten - Dotaties voorzieningen verlof - Gereserveerde middelen uitkeringen gemeentefonds

€ 106.000,00 N € 198.000,00 V

Taakvelden Uitkeringen gemeentefonds - Uitkeringen gemeentefonds

€ 438.000,00 V

Apparaatskosten

€ 257.000,00 N

Financiering - Rente en afschrijvingen

€ 1.458.000,00 V

Voor een uitgebreidere toelichting op de afwijkingen tussen begroting en rekening verwijzen wij u naar de programmaverantwoording en de paragrafen.

4

Verschil tussen saldo van baten en lasten en het resultaat De begrotings- en verantwoordingsvoorschriften maken onderscheid in het saldo van baten en lasten en het resultaat. Het verschil betreft de mutaties in de reserves. Het saldo van baten en laten is het verschil tussen de baten en lasten van de programma’s en het onderdeel algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien. Het resultaat is het resultaat "onder de streep" nadat de mutaties in de reserves verwerkt zijn. Dit is het bedrag dat de gemeente uiteindelijk over heeft of te kort komt op de jaarrekening. Saldo van baten en lasten en het resultaat Het saldo van baten en lasten (= voor mutaties reserves) van de rekening 2024 bedraagt € 5.860.000,00 positief. Het resultaat (= na mutaties reserves) van de rekening bedraagt € 6.738.000,00 positief. Dit betekent dat in de jaarrekening per saldo € 878.000,00 aan de reserves is onttrokken. Het saldo van de incidentele baten en lasten is € 2.957.000,00 negatief. Exclusief de incidentele baten en lasten is het rekeningresultaat 2024 € 9.695.000,00 positief (€ 6.738.000,00 + € 2.957.000,00). Voor het overzicht van de incidentele baten en lasten verwijzen wij u naar de Jaarrekening, onderdeel B.

Bestemming van het resultaat over 2024 Wij stellen u voor om het voordelige resultaat van € 6.738.000,00 toe te voegen aan de algemene reserve, met als doel de financiële positie van de gemeente te versterken en voor toekomstige ontwikkelingen.

5

Financiële positie Balans per 31 december 2024 31 december 2024

Activa

31 december 2023

Immateriële vaste activa Materiële vaste activa Financiële vaste activa Voorraden Vorderingen

3.383 88.205 5.751 464 37.155

3.302 84.992 5.771 541 32.467

totaal activa

134.958

127.073

Algemene reserve Bestemmingsreserves Voorzieningen Vaste schulden Schulden

12.682 43.518 7.201 39.241 25.578

12.682 36.827 6.137 41.981 21.877

Resultaat

6.738

7.569

134.958

127.073

Passiva

Totaal passiva

Weerstandsvermogen en risicobeheersing Weerstandvermogen per 31 december 2024 (x € 1.000) Beschikbare weerstandscapaciteit (a) Benodigde weerstandscapaciteit (b)

€ €

Weerstandsvermogen (a-b) Ratio weerstandscapaciteit (a/b)

€

Rekening 27.260 5.737 21.523 4,75

€ € €

Begroting 13.700 7.000 6.700 1,96

De incidentele weerstandscapaciteit wordt gevormd door het eigen vermogen (reserves) per balansdatum, een deel hiervan is in beginsel niet vrij besteedbaar. In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing is de beschikbare incidentele weerstandscapaciteit per 31 december 2024 berekend op € 27,3 miljoen. De benodigde incidentele weerstandscapaciteit bedraagt € 5,7 miljoen. Ten opzichte van de begroting is het weerstandvermogen € 14,8 miljoen groter. Dit is voornamelijk ontstaan door per saldo € 12,2 miljoen aan toename en vorming van reserves, per saldo € 1,3 miljoen minder/uitgestelde onttrekkingen aan de reserves en per saldo lagere risico’s van € 1,3 miljoen. Uitgaande van de vastgestelde ratio van 1,15 is de beschikbare weerstandscapaciteit ruim voldoende voor de dekking van de lopende (incidentele) risico’s. Tegenvallers en risico’s van structurele aard met financiële gevolgen voor de langere termijn kunnen in beginsel niet worden gedekt uit de incidentele weerstandscapaciteit.

6

Voor incidenteel tegenvallende lastenontwikkelingen kan echter wel een beroep op de algemene reserve worden gedaan. De ondergrens van de Algemene reserve wordt gerelateerd aan de benodigde weerstandscapaciteit. De financieel gekwantificeerde risico’s bedragen op 31 december 2024 € 5.737.000,00, vermenigvuldigd met de ratio van 1,15, betekent dit een ondergrens van de Algemene reserve van afgerond € 6.600.000,00. De omvang van de algemene reserve op 31 december 2024 bedraagt € 12.682.000,00. De ruimte die de Algemene reserve op dit moment biedt om tegenvallers op te vangen bedraagt € 6.082.000,00. De structurele weerstandscapaciteit wordt bepaald door structurele begrotingsoverschotten en/of maatregelen die structurele middelen genereren. De financiële positie blijft onzeker en onvoorspelbaar en dus kwetsbaar. De opgaven voor de komende jaren zijn voor de gemeente groot. Risico’s Het risicoprofiel is toegelicht in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Financiële kengetallen Op basis van de financiële kengetallen concluderen wij dat onze financiële positie per balansdatum redelijk is. Het overzicht van de berekende kengetallen en de toelichting daarop zijn opgenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. De schuldenlast blijft relatief laag en op basis van de solvabiliteitsratio zijn we nog voldoende in staat om aan onze verplichtingen te voldoen.

De boekwaarden van de grondexploitatie zijn reëel en kunnen naar verwachting worden terugverdiend. Het kengetal structurele exploitatieruimte is in 2024 5,9% en is ten opzichte van 2023 gestegen. Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. Maar met een percentage van 5,9% is de financiële situatie kwetsbaar. Voor incidentele tegenvallers is er ultimo 2024 voldoende incidentele weerstandscapaciteit, inzet hiervan is wel van invloed op de solvabiliteitsratio. Het overzicht van de berekende kengetallen en de toelichting daarop zijn opgenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Financiering Investeringen worden gefinancierd met eigen en vreemd vermogen. Onder eigen vermogen vallen algemene reserves en bestemmingsreserves (boekwaarde per 31 december 2024 € 62,9 miljoen), onder vreemd vermogen vallen voorzieningen en de langlopende geldleningen (boekwaarde per 31 december 2024 € 46,4 miljoen). De totale boekwaarde per 31 december 2024 van de financieringsmiddelen bedraagt € 109,3 miljoen. De totale boekwaarde van de investeringen bedraagt per 31 december 2024 € 97,3 miljoen. Het financieringsoverschot op de boekwaarde van de investeringen bedraagt € 12,0 miljoen (€ 109,3 miljoen - € 97,3 miljoen).

Rentelasten Om een reëel beeld van de investeringslasten te geven, berekenen wij rente over de interne financieringsmiddelen (eigen vermogen en voorzieningen). In de rekening is het werkelijke omslagpercentage 1,37 en is het renteresultaat op de omslag € 116.000,00 voordelig. Ten opzichte van de raming in de begroting (€ 108.000,00 nadelig) is dit een voordeel van € 224.000,00. De renteberekening is opgenomen in de paragraaf Financiering (renteschema). Door de reserves en voorzieningen voor financiering te gebruiken, besparen wij rente op geldleningen van derden. De rente over de reserves en voorzieningen komt ten gunste van algemene dekkingsmiddelen. Voor een deel wordt na resultaatbepaling rente aan de bestemmingsreserves toegevoegd. Op basis van de stand van de reserves en de voorzieningen per 1 januari 2024 is de totale bespaarde rente in 2024 € 1.106.000,00. Hiervan is € 875.000,00 ten gunste van algemene dekkingsmiddelen geboekt en € 231.000,00 aan de bestemmingsreserves toegevoegd.

7

Overzicht rentelasten Toegerekende rentelasten investeringen Bespaarde rente Renteresultaat Netto (externe) rentelasten

Bedrag 1.335.000,00 -1.106.000,00 -116.000,00 113.000,00

€ € € €

8

Kerngegevens

KERNGEGEVENS 2024

2023

2022

Oppervlakte gemeente in ha

11.994

11.776

11.995

Aantal woningen

15.190

15.177

15.170

Afval in 1.000 kg (totaal) Groente-, fruit en tuinafval Restafval Hout Grof huisvuil Klein chemisch afval Glas Oud papier Plastic verpakkingen

13.493 2.897 4.268 1.743 1.576 65 593 1.586 765

13.145 2.725 4.204 1.669 1.571 65 582 1.598 731

13.791 2.782 4.259 1.810 1.782 112 625 1.616 805

32.038 1.319 4.758 17.438 8.523

32.009 1.280 4.813 17.465 8.451

32.139 1.332 4.919 17.563 8.325

Sociale uitkeringen (alle regelingen) Gemiddeld aantal uitkeringsgerechtigden In procenten van de bevolking

939 2,93

951 3,00

983 3,06

Aantal leerlingen onderwijs Openbaar basisonderwijs Bijzonder basisonderwijs Speciaal basisonderwijs Voortgezet onderwijs (excl. mbo) Praktijkonderwijs Speciaal (voortgezet) onderwijs

4.800 599 1666 207 1.999 188 141

4.816 580 1.695 213 2.011 183 134

4.889 610 1.738 222 2.001 176 142

Aantal leners bibliotheek

7.627

7.616

7.665

Uitleningen bibliotheek

156.942

164.352

175.059

Bezoekers Theater Geert Teis

47.219

47.435

36.488

FYSIEKE STRUCTUUR

SOCIALE STRUCTUUR Bevolking 0 t/m 4 jaar 5 t/m 19 jaar 20 t/m 64 jaar 65 en ouder

9

10

Jaarverslag

Programmaverantwoording

LEESWIJZER PROGRAMMAVERANTWOORDING Algemeen Het overzicht "Kaders" bevat de door u vastgestelde beleidsnota’s of bovengemeentelijke nota’s die betrekking hebben op de programma’s. De programma's zijn opgebouwd door antwoord te geven op de zogenaamde drie "W"-vragen: "Wat wilden wij bereiken?", "Wat hebben wij daarvoor gedaan?" en "Wat heeft het gekost?". De programmaverantwoording bevat verder het onderdeel Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien en het overzicht van de kosten van overhead. Programmanaam De begroting kent vier programma's. Onder de naam van het programma is aangegeven welke taakvelden onder dit programma vallen. Wat wilden wij bereiken? Maatschappelijk effect Hier worden de maatschappelijke effecten genoemd die beoogd werden met het programma. Nieuw beleid Hier staan de nieuwe beleidsprioriteiten. De indeling is als volgt: 1. Prioriteiten als gevolg van wettelijke verplichtingen 2. Prioriteiten als gevolg van aangegane eigen verplichtingen 3. Prioriteiten als gevolg van wensen/ambities Onder nieuw beleid vatten wij alleen die beleidsprioriteiten waarvoor tot dusver nog geen budget beschikbaar gesteld was. Dus nieuw beleid = nieuw geld. Beleidsindicatoren Hier zijn de beleidsindicatoren die tot het programma behoren opgenomen. Gemeenten moeten voor de verplichte beleidsindicatoren gebruik maken van de (landelijke) publicatie van bestaande bronnen.

De opgenomen beleidsindicatoren zijn de meest recent gepubliceerde beleidsindicatoren op waarstaatjegemeente.nl. De brongegevens zijn niet de eigen gegevens van onze gemeente, uit het oogpunt van zorgvuldigheid wordt geen inhoudelijke toelichting gegeven op de vermelde gegevens. Naast de verplichte beleidsindicatoren zijn bij programma 1 Participatie eigen indicatoren opgenomen. Wat hebben wij daarvoor gedaan? Hier worden van de taakvelden die tot het programma behoren de belangrijkste activiteiten genoemd. Indien van toepassing wordt het nieuwe beleid nader uiteengezet. Daarna worden de activiteiten van het bestaande beleid van de taakvelden genoemd. Bestaand beleid kan overigens wel nieuwe activiteiten bevatten, waarvan de kosten gedekt worden uit bestaande en voor dat doel beschikbaar gestelde budgetten. Wat heeft het gekost? Lasten en baten Hier worden de lasten en de baten van zowel het nieuwe als het bestaande beleid van het programma in één totaal vermeld. Taakvelden Hier worden de lasten en baten gespecificeerd naar taakvelden.

11

Toelichting Hier is aangegeven (indien van toepassing) welk deel van de baten en lasten betrekking heeft op nieuw beleid. Eventueel wordt een korte toelichting gegeven op de baten en lasten van 2024. Het verschil tussen de cijfers van de jaarrekening 2024 en de gewijzigde begroting 2024 is beknopt toegelicht. Het verschil in de totale apparaatskosten (personeelskosten programma’s en totale kosten overhead) wordt in het Overzicht overhead toegelicht. Mutaties reserves Hier wordt een toelichting gegeven op de mutaties reserves die betrekking hebben op het programma.

12

Programma’s

1. PARTICIPATIE Meedoen en Zelfredzaamheid Taakvelden Economie en Sociaal domein

Wat wilden wij bereiken? Maatschappelijke effecten Ons beleid is erop gericht dat onze inwoners op een gezonde, gelukkige en veilige manier meedoen in de samenleving. Zij zijn zelf en samen redzaam, ook als zij beperkingen hebben. Zij kunnen zolang dat lukt in hun eigen woonomgeving wonen. We staan voor een gemeente die mensen ondersteunt in hun bestaanszekerheid als het even of langere tijd niet op eigen kracht of met hulp van eigen netwerk lukt. Daarmee voorkomen we dat kleinschalige problemen op langere termijn escaleren en zware hulp en ondersteuning nodig is. We stimuleren eigen initiatief van inwoners en juichen creatieve ideeën om zorg en ondersteuning met meer eigen regie van eigen inwoners toe. We verbinden partners in het veld aan elkaar en helpen ervoor te zorgen dat elke inwoner de juist ondersteuning bij hulpvragen weet te vinden. Effecten taakvelden Economie - Een aantrekkelijke gemeente zijn en blijven voor ondernemers, waar middelgrote en kleine bedrijven floreren. - Behoud en uitbreiding van werkgelegenheid in het algemeen en waar mogelijk de vestiging van bedrijven die laaggeschoold werk bieden in combinatie met een goede en praktische aansluiting in opleidingen. - Goede samenwerking en aansluiting tussen onderwijs, regionaal bedrijfsleven en overheid.

- Realisatie Innovatiewerkplaats en commerciële werkplaatsen, samen met onderwijsinstellingen en het bedrijfsleven. - Meer werkgelegenheid in de regio Zuidoost Groningen, bij voorkeur in de circulaire economie. - Het mogelijk maken van diverse en aantrekkelijke warenmarkten. - Samenwerking met de regio en de provincie om goede recreatieve en toeristische verbindingen tussen zowel het gebied Westerwolde, de Veenkoloniën als de Drentse Hondsrug te realiseren. Effecten taakvelden Sociaal domein - Het ondersteunen van inkomen en bestaanszekerheid voor inwoners die niet of onvoldoende in de kosten van eerste levensbehoeften kunnen voorzien voorkomt problemen in maatschappelijk functioneren. - Een samenhangend aanbod van hulpverlening en laagdrempelige voorzieningen die participatie bevorderen. - Efficiënt gebruik van onze welzijnsaccommodaties. - Een inclusieve samenleving waarin voorkomen wordt dat kwetsbare volwassenen en jongeren buiten de samenleving raken en waar inwoners met een beperking naar eigen wens en vermogen kunnen meedoen aan de samenleving. - Deelname van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en een arbeidsbeperking aan onze samenleving, waarbij jongeren onder de 27 jaar en mensen met arbeidspotentieel prioriteit krijgen. - De Bijstand is zoveel mogelijk een tijdelijke situatie. Inwoners hebben structureel een duurzaam perspectief voor een toekomst met werk.

- Het op creatieve manieren doorbreken van overerfbare armoede. - Door middel van extra inzet op vroegsignalering gaat de schuldenlast van de inwoners naar beneden, en/of wordt voorkomen dat er een schuldenlast ontstaat.

13

Nieuw beleid Beleidsontwikkelingen Perspectiefnota 2024-2027 Activiteit voor het begrotingsjaar

Taakveld

Prioriteit

Algemene doelstelling

Samenkracht en burgerparticipatie

Woonzorgvisie

Voorzieningen voor ouderen(zorg) en Beschermd Wonen

Maatwerkvoorzieningen (Wmo)

Voorzieningen Wmo

Invoering Voorbereiding inkomensafhankelijke eigen bijdrage per 2026

Opstellen visie

Beschermd Wonen Landelijk verdeelmodel en (Wmo) woonplaatsbeginsel

Eerlijker verdeling van kosten

Procesafspraken maken

Arbeidsparticipatie Arbeidsmarktbeleid

Doorstroming naar betaald werk

Ontwikkeling ‘Overbrugbanen’

Beleidsverplichtingen Kadernota Financieel Perspectief 2023-2033 Taakveld

Prioriteit

Beschermd Wonen Woonbegeleiding (Wmo) OGGZ

Algemene doelstelling Beperken instroom

Activiteit voor het begrotingsjaar Structurele middelen voor uitvoering taken

Wat hebben wij bereikt? Maatschappelijke effecten Effecten taakvelden Economie - Tezamen met de Vereniging van bedrijven de Kanaalstreek (VVBK) heeft de eerste editie van de Ondernemersbeurs plaatsgevonden. - De Ondernemersacademie, waarbij jonge studenten van het Noorderpoort zich focussen op ondernemerschap, is voortgezet. - Wij hebben actief deelgenomen aan de Ubbo Business School door het geven van workshops en het bijwonen van (netwerk)bijeenkomsten. - Wij zijn actief deelnemer in de coöperatie Makeport Mercurius. De coöperatie helpt het onderwijs en het bedrijfsleven met het uitvoeren van uitdagende innovatie-opdrachten. Er wordt gewerkt aan een samenhangende visie op het brede gebied rondom het MBP-terrein. - Samen met de Oost-Groninger buurgemeenten wordt vanuit Stichting ZO Groningen (promoot Zuid en OostGroningen) het gebied gepromoot. Dit is als onderdeel van de visie vrijetijdseconomie Oost-Groningen. - Samen met de Oost-Groninger buurgemeenten en de provincie Groningen is verder gewerkt aan de uitwerking van de drietal masterplannen: Campussen, Regiocentra en Oost-Groningen. Deze uitwerking krijgt steeds meer vorm en biedt voor ons als gemeente diverse kansen die wij op gepaste wijze proberen te benutten. - Namens Oost-Groningen is een bijdrage geleverd in de werkgroep voor de economische agenda.

Dit als onderdeel van de uitwerking van de maatregelen vanuit Nij Begun. - De marktcommissie en marktadviescommissie zijn opgericht. Door middel van beide commissies werken we aan de leefbaarheid van de warenmarkt.

14

Effecten taakvelden Sociaal domein - 2024 stond nog steeds in het teken van het opvangen van de effecten van de oorlog in Oekraïne en van de vluchtelingenproblematiek in Ter Apel. We constateren dat er vanaf 2022 een goed lopend opvangsysteem voor ontheemden uit Oekraïne is gerealiseerd. - We hebben in 2024 een substantiële bijdrage geleverd aan de problematiek in Ter Apel door wederom crisisnoodopvang voor de nachten te bieden. - In 2024 was geen sprake meer van een energiecrisis. Echter inwoners die in 2023 wel in aanmerking kwamen voor de energiemaatregelen, maar nog geen aanvraag hadden gedaan, konden dit in het eerste half jaar van 2024 nog aanvragen. - Daarnaast zien wij als effect van vergrijzing, leefstijl en mentale problematiek een toename van de zorgvraag in onze gemeente. Het beroep op de samenleving, het voorliggend veld en de gemeentelijke zorgvoorzieningen neemt toe. In het kader van de landelijke hervormingsagenda Jeugd en de gezondheidsakkoorden zijn hiervoor plannen ontwikkeld om daarmee aan de slag te gaan.

Nieuw beleid TAAKVELDEN SOCIAAL DOMEIN Samenkracht en burgerparticipatie Woonzorgvisie In 2024 is nog geen woonzorgvisie opgeleverd. Wel zijn de voorbereidingen hiervoor gestart en zijn diverse activiteiten uitgevoerd. Maatwerkvoorzieningen (Wmo) De invoering van de inkomensafhankelijke bijdrage Wmo schuift op naar 1 januari 2027. De belangrijkste reden hiervoor is dat de parlementaire behandeling in de tijd is opgeschoven als gevolg van het advies van de Raad van State. In 2024 zijn daarom geen voorbereidingen geweest. Beschermd Wonen (Wmo) Het woonplaatsbeginsel Beschermd Wonen (BW) betekent dat elke gemeente verantwoordelijk wordt voor haar eigen inwoners, ook wanneer die naar een andere gemeente verhuizen omdat daar de beste plek voor herstel is. Het wetsvoorstel werd al eerder vertraagd. Het wetsvoorstel, dat sinds 2024 bij de Tweede Kamer ligt voor behandeling, is na de val van het kabinet controversieel verklaard. Daardoor is het niet meer gelukt om dit voorstel voor het zomerreces te behandelen door de Tweede en Eerste Kamer. De nieuwe streefdatum voor de invoering is nu 1 januari 2026. Door het uitstellen van deze wet wordt de beweging van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis ook vertraagd.

Arbeidsparticipatie - Om doorstroom naar betaald werk mogelijk te maken voor een groep mensen met een lange afstand tot de arbeidsmarkt is door Werk in Zicht (WiZ) een NPG subsidie aangevraagd voor het opzetten van Overbrugbanen. Deelnemers krijgen een dienstverband bij het sociaal ontwikkelbedrijf met als doel door begeleiding en persoonlijke ontwikkeling uiteindelijk binnen achttien maanden door te stromen naar regulier werk. - Deze subsidie is gehonoreerd en geeft ruimte voor drie overbrugbanen. Om dit project uit te breiden is er een JTF subsidie aangevraagd. We zijn in afwachting van de uitkomst.

15

Beleidsindicatoren

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13

Indicator Functiemenging Vestigingen (van bedrijven) Banen Werkloze jongeren Netto arbeidsparticipatie Bijstandsuitkeringen Kinderen in uitkeringsgezin Aantal re-integratievoorzieningen Wmo-cliënten met een maatwerkarrangement Jongeren met jeugdhulp Jongeren met jeugdbescherming Jongeren met delict voor de rechter Jongeren met jeugdreclassering

Eenheid % aantal per 1.000 aantal per 1.000 % % aantal per 10.000 % aantal per 10.000

Periode 2023 2023 2023 2023 2024 2024 2023 2024

Gemeente 45,6 148,1 659,3 4 69,6 386,7 7 265,8

Nederland 54,2 181,8 836,6 2 73,2 343,6 6 203,1

aantal per 10.000

2024

1260

720

% % % %

2024 2024 2023 2024

15,4 1,9 1 0,7

13,7 1 1 0,4

Bron: Waarstaatjegemeente.nl (Besluit Begroting en Verantwoording)

Toelichting 1. De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel banen als woningen. 2. Het aantal vestigingen van bedrijven per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 tot en met 64 jaar. 3. Het aantal banen per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 tot en met 64 jaar. 4. Het percentage personen van 16 tot en met 22 jaar die als werkzoekende staan ingeschreven en geen baan hebben als werknemer. 5. Het percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de (potentiële) beroepsbevolking. 6. Het aantal personen met een uitkering op grond van de Participatiewet per 10.000 inwoners. 7. Het percentage kinderen tot 18 jaar dat in een gezin leeft dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen. 8. Het aantal lopende re-integratievoorzieningen per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15 tot en met 64 jaar. 9. Het aantal per 10.000 inwoners in de betreffende bevolkingsgroep. Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wmo. Voor de Wmo gegevens geldt dat het referentiegemiddelde gebaseerd is op 327 deelnemende gemeenten. 10. Het percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. 11.

Het percentage jongeren tot 18 jaar met een door de rechter dwingend opgelegde jeugdbeschermingsmaatregel ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar. 12. Het percentage jongeren (12 tot en met 21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen. 13. Het percentage jongeren (12 - 23 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (12 - 23 jaar).

16

Overig Indicator voorzieningen Aantal uitkeringsgerechtigden Uitstroom uit de uitkering Aantal aanvragen bijzondere bijstand Aantal Bewindvoering Instroom SHV Aantal Schuldregelingen Aantal Budgetbegeleiding Aantal WSNP Uitstroom SHV Aantal trajecten Vroegsignalering Aantal in behandeling bij Humanitas-thuisadministratie Aantal in behandeling bij Stichting Leergeld Aantal in behandeling bij Jeugdfonds Sport en Cultuur

Indicator arbeidsparticipatie Verbetering trede 3 t.o.v. peildatum 1 januari 2019 ¹ Plaatsing op werkstages ² Plaatsing op reguliere en gesubsidieerde arbeid ³ Techniektesten DOK4 ⁴ Aantal WSW plaatsen Wedeka ⁵

Rekening 2023 788 218 813 405 107 111 273 14 41 36 120 244 165

Begroting 2024 805 250 950 520 250 200 300 20 100 250 200 200 200

Rekening 2024 766 224 683 367 140 134 191 8 58 93 149 476 175

Rekening 2023 24% 139 133 30 464

Begroting 2024 20% 125 110 450

Rekening 2024 12% 132 149 428

¹ Percentage van het aantal klanten die op 1 januari in trede 3 geregistreerd staan en naar treden 4, 5 of 6 doorstromen, dan wel uitstromen (naar werk).

² Gemiddeld aantal klanten die via een werkstage intern (bij Wedeka) of extern (bij reguliere werkgevers) werkervaring opdoen. ³ Regulier werk inclusief parttime, afspraakbanen, beschut werk en uitzendbanen. ⁴ De indicator is met ingang van 2024 vervallen. Er worden geen afspraken meer gemaakt over aantallen. ⁵ Betreft het aantal subsidiabele eenheden.

17

Wat hebben wij daarvoor gedaan? NIEUW BELEID TAAKVELDEN SOCIAAL DOMEIN Samenkracht en burgerparticipatie

Woonzorgvisie Om te komen tot een regionaal afgestemde woonzorgvisie zijn in 2024 diverse activiteiten uitgevoerd. Provinciaal is deelgenomen aan het zogenaamde Koplopersproject in het kader van het landelijke programma “Een thuis voor iedereen”. In dit kader is een woonzorgonderzoek uitgevoerd, die de woon-zorgopgaven per gemeente in beeld brengt. Ook is er een provinciale en regionale samenwerkingsstructuur bestuurlijk en ambtelijk ingericht. De resultaten van het Koplopersproject vormen input voor onze regionaal afgestemde woonzorgvisie. Om te komen tot een regionaal afgestemde woonzorgvisie is een plan van aanpak vastgesteld door de vijf Oost-Groningse gemeenten en is vervolgens samengewerkt in de uitvoering daarvan. Dit heeft geresulteerd in een eerste concept woonzorgvisie die eind 2024 is opgesteld. Daarnaast zijn er een aantal stakeholdersessies geweest met professionals, maatschappelijke partners, besturen en gemeenteraden. Maatwerkvoorzieningen (Wmo) De invoering van de inkomensafhankelijke eigen bijdrage Wmo is uitgesteld naar 2027. Wij hebben de ontwikkelingen hierin gevolgd. Beschermd wonen (Wmo) - In 2024 is gestart met Housing First, een programma voor dak- en thuislozen, waar het uitgangspunt is om eerst een huis te realiseren voor de doelgroep en daarna in stapjes begeleiding richting zelfredzaamheid en zelfstandigheid te realiseren.

Dit programma gaat in 2025 voortgezet worden. - Binnen Housing First krijgt een client eerst een eigen woning zonder dat vooraf aan allerlei voorwaarden (bijvoorbeeld clean zijn) moet zijn voldaan. De enige afspraak is dat de cliënt bereid is begeleiding te accepteren. Het idee is dat mensen zonder een dak boven hun hoofd niet kunnen werken aan herstel en hun toekomst. Langzamerhand wordt daarna een relatie opgebouwd vanuit een vraaggestuurde begeleidingsomgeving. Daarbij wordt het tempo en de aard van de ondersteuning volledig bepaald door de cliënt. Ondersteuning die onvoorwaardelijk wordt geboden. Juist deze onvoorwaardelijkheid is de drijvende kracht achter Housing First. Vaak staan cliënten na een traject weer open voor andere vormen van hulp die anders hardnekkig worden geweigerd. - GGz-er in de wijk. Door middel van een subsidie van ZonMw is het mogelijk geworden om een extra coördinator zorg en veiligheid aan te stellen, waardoor de functie GGz-er in de wijk, een outreachende functie waarbij ingezet wordt op vroegsignalering en opvolging in de wijk om inwoners met onbegrepen gedrag toe te leiden naar passende zorg en ondersteuning, goed uitgevoerd kan worden door de drie coördinatoren. - In 2024 is het projectplan Kansen voor Kinderen ingediend en goedgekeurd.

Dit plan wordt gefinancierd vanuit de NPG gelden, Regiodeal gelden en een jaarlijkse bijdrage van de gemeente Stadskanaal. Binnen Kansen voor Kinderen is de missie: 'minder gezinnen in armoede en meer kinderen een kansrijke toekomst'. Er wordt een beweging in gang gezet richting betere dienstverlening, legitiem maatwerk en passend beleid voor alle inwoners. Binnen de gemeente Stadskanaal gaan wij met vijftig gezinnen aan de slag. Er zijn drie strategische doelen: • de zelfredzaamheid van de gezinnen wordt vergroot; • er wordt maatwerk geleverd, dit betekent dat de dienstverlening bij de behoefte van het gezin aansluit, dit verhoogt de slagingskans; • beleid, regels en werkprocessen remmen zo min mogelijk de optie maatwerk aan gezinnen te leveren. Zo ontstaan er nieuwe routes naar maatwerk. Arbeidsparticipatie - In de tweede helft van 2024 is de NPG subsidie voor de Overbrugbanen goedgekeurd. Middels deze subsidie kunnen we een aantal overbrugbanen financieren in de regio Oost-Groningen. Het is een gezamenlijke 18

-

aanvraag en in de regio Oost gaan we vaak uit van de volgende verdeling: ½ voor Afeer en ¼ voor Veendam en ¼ voor Stadskanaal. In Stadkanaal hebben we in 2024 drie overbrugbanen gerealiseerd conform het aantal beschikbare plaatsen voor Stadskanaal. Verder is de projectgroep bezig om een aanvraag te doen bij het JTF 'langdurig werkzoekenden'. Dit is een aanvraag voor de gehele arbeidsmarktregio WIZ en daar zullen voor de regio Oost nog eens 150 banen uit voort kunnen komen. Stadskanaal vult daar dan ¼ van in, dus ongeveer 37 banen. We hopen dat deze subsidie medio 2025 goedgekeurd is en dat we dan kunnen starten.

BESTAAND BELEID Bij dit programma stond meedoen en zelfredzaamheid centraal. Belangrijk uitgangspunt daarin is dat de gemeente vooral een ondersteunende en faciliterende rol heeft en dat inwoners en ondernemers zelf verantwoordelijk zijn. Daar waar de veiligheid van onze burgers en vooral minderjarige jongeren in het geding is, wordt van ons als gemeente (ook) verwacht dat wij daadkrachtig ingrijpen met maatregelen in de sfeer van drang en soms zelfs dwang. In dit kader werkten we samen met partijen uit de domeinen: openbare orde, zorg en veiligheid, het welzijnswerk, Oggz, wonen en zorg. Het hebben van werk draagt in belangrijke mate bij aan het verbeteren van de bestaanszekerheid van inwoners. In samenwerking met ondernemers en onderwijs werkten we eraan om de kansen op werk voor al onze doelgroepen te vergroten, zeker nu er op dit moment sprake is van krapte op de arbeidsmarkt. Daarnaast zetten we steeds meer in op de vroegsignalering om eerder met inwoners, die mogelijk in financiële problemen kunnen komen, in contact te komen. Voor dit programma golden de uitgangspunten van de Wmo en Jeugd die ook zijn verwerkt in onze nota "Stadskanaal, samen met de burger", het integrale beleidskader voor het sociaal domein. Dat wil zeggen dat alle subsidies, interventies, verstrekkingen, et cetera gericht zijn op het versterken van de zelfredzaamheid en participatie van onze inwoners.

Lukt dit niet op eigen kracht of met hulp van het eigen netwerk dan is ondersteuning noodzakelijk. Daarbij gaan we uit van wat iemand wel kan en organiseren aanvullende hulp met behulp van de omgeving of met algemene voorzieningen. In situaties waarin dit niet toereikend is kan een beroep worden gedaan op een individuele maatwerkvoorziening of op specialistische hulp. Wij gaven dit programma vorm in samenwerking met onze ketenpartners zoals bewoners(organisaties), vrijwilligers, scholen, wijkorganisaties, politie, zorgorganisaties, de zorgverzekeraar, het zorgkantoor en woningbouwcorporaties. Dit leidt tot een goede afstemming met het totale aanbod aan activiteiten in de gemeente. In 2024 waren er tal van ontwikkelingen die provinciaal speelden en van strategisch belang zijn voor onze gemeente om de brede welvaart te verbeteren. In dit programma is getracht aan te sluiten bij de ontwikkelingen van uit de Sociale Agenda, de provinciale samenwerking Gezond Groningen, de Regiodeal 1.0 en de voorbereidingen voor de Regiodeal 2.0. Via de Regiodeal Oost-Groningen is met bewoners en organisaties samengewerkt aan het verbeteren van de brede welvaart. Onder andere in dit programma kreeg dit vorm in diverse projecten.

In 2024 zijn de voorbereidingen gestart voor de Regiodeal 2.0 TAAKVELDEN ECONOMIE Fysieke bedrijfsinfrastructuur - Wij hebben ondersteuning geboden bij de verdere ontwikkeling van de innovatie hub Makeport Mercurius. De coöperatie richt zich op het ontwikkelen van talent en het bieden van een unieke broedplaats in de voormalige Philipsfabriek (gebouwen D en E) waar leerlingen, studenten en bedrijven de kans krijgen om zich te ontwikkelen. We hebben in 2024 een start gemaakt met het uitwerken van de programmering. - De Ondernemersacademie, waarbij jonge studenten van het Noorderpoort zich focussen op ondernemerschap, is voortgezet. In deze samenwerking tussen het onderwijs, bedrijfsleven en verschillende gemeenten in Oost-Groningen worden jongeren ondersteund en gestimuleerd om zelfstandig ondernemer te worden.

19

-

-

De Ubbo Business School, waarbij jonge studenten van het Ubbo zich focussen op ondernemend leren, is door onze gemeente voortgezet. In deze samenwerking tussen het onderwijs en lokaal bedrijfsleven worden jongeren ondersteund en gestimuleerd om zelfstandig te leren bij onder andere het opstellen van een ondernemingsplan en het organiseren van bijeenkomsten en debatten. Wij traden actief op als intermediair op het gebied van verkoop van bedrijventerreinen. Wij hebben het ruimtelijk economisch perspectief voor het N366 gebied afgerond, samen met buurgemeenten Pekela, Westerwolde, Borger-Odoorn en de provincies Drenthe en Groningen. Met dit perspectief is een duidelijk beeld verkregen van de potentie van onze huidige bedrijventerreinen alsmede de mogelijkheden van uitbreidingen, inclusief aanpalende gevolgen in de nabije toekomst, in dit overkoepelende gebied. Het opstellen van het perspectief is mogelijk gemaakt vanuit de Regiodeal.

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen - Door het afleggen van bedrijfsbezoeken is gewerkt aan het versterken van contacten met het bedrijfsleven. - Wij hebben de Dag van de Ondernemer actief opgepakt door het organiseren van een ontbijtsessie voor onze ondernemers. Dit wordt voortgezet in 2025. - Er heeft periodieke afstemming plaatsgevonden met de handel- en winkeliersverenigingen om zoveel mogelijk initiatieven te faciliteren. - Met behulp van de Locatiemonitor Bedrijventerreinen zijn actief huur- en kooppanden en bedrijfskavels onder de aandacht gebracht. - De samenwerking met GroBusiness, het door de provincie opgerichte bedrijvenloket, bleef goed lopen. Economische promotie - Tezamen met de VVBK is een gezamenlijke Ondernemersbeurs opgezet. Op vrijdag konden scholieren en studenten inspiratie opdoen voor hun studiekeuze of stage. Zaterdag was de beurs geopend voor het brede publiek: werkzoekenden konden zien wat ondernemend Stadskanaal te bieden heeft. Deze eerste editie was een enorm succes met veel deelnemende bedrijven/organisaties (waaronder de gemeente Stadskanaal) en veel bezoekers. Naar aanleiding van dit succes is besloten om deze beurs elke twee jaar te organiseren. - Net als in de voorgaande jaren heeft onze gemeente gekozen om aan haar medewerkers cadeaubonnen te verstrekken in plaats van een kerstpakket.

Deze bonnen konden tijdens en na de kerstmarkt worden ingeleverd bij geselecteerde winkeliers van winkeliersverenigingen in onze gemeente. Op deze manier promoten en ondersteunen wij onze verenigingen en winkeliers. - Er wordt invulling gegeven aan het uitvoeringsprogramma van de visie vrijetijdseconomie Oost-Groningen 2030. Hiermee ligt er een regionale Oost-Groningse (Oldambt, Veendam, Pekela, Westerwolde en Stadskanaal) visie waarmee de komende jaren gestructureerd invulling aan recreatie & toerisme ofwel vrijetijdseconomie gegeven kan worden. - De Stichting Zuid Oost Groningen richt zich op toeristische recreatieve promotie van het gebied. De promotie wordt gebiedsgericht aangepakt vanuit Westerwolde en de Veenkoloniën. Naast de reguliere werkzaamheden is er aan de online vindbaarheid van de Veenkoloniën gewerkt. Daarnaast is het aansluiten van lokale ondernemers op deze gebiedspromotie prioriteit geweest. - Wij hebben meegewerkt aan een uitvoeringsplan vanuit de baanbreker voor vrijetijdseconomie (Nij begun).

20

TAAKVELDEN SOCIAAL DOMEIN Samenkracht en burgerparticipatie Activiteiten maatschappelijk werk - Stichting Welstad heeft het algemeen maatschappelijk werk uitgevoerd conform de afspraken in het Programma van Eisen Welzijnsvoorzieningen 2024. - Onze taakstelling voor het huisvesten van vergunningshouders is in 2024 vastgesteld op 65 statushouders. Door goede samenwerking tussen Vluchtelingenwerk, woningcorporaties en gemeente is het gelukt om de taakstelling te behalen en 2024 te beginnen met een schone lei voor 2025. - In september 2023 is de pilot van Bewegen Werkt gestart waarin statushouders door middel van een beweegprogramma werken aan hun mentale en fysieke conditie. Hierin wordt veel aandacht besteed aan arbeidsrelevante competenties en taal waardoor de participatie van statushouders wordt vergroot. In 2024 is deze pilot voortgezet. In 2025 wordt deze pilot nogmaals uitgebreid door middel van incidentele middelen. - Vanuit de Nieuwe Wet Inburgering zijn we in 2023 gestart met het ontwikkelen van een aantal communicatiemiddelen zoals een informatieboek voor statushouders, een welkomstpakket voor in het AZC met informatie en het produceren van een welkomstfilm. In 2024 zijn de communicatiemiddelen (welkomstfilm, informatieboek, welkomstpakket, kleurplaat) vanuit de Nieuwe Wet Inburgering gepresenteerd.

Statushouders die aan onze gemeente gekoppeld zijn door het COA zullen door middel van deze producten een warm welkom krijgen in onze gemeente. - De bestuursovereenkomst voor het AZC in Musselkanaal is verlengd tot 31 augustus 2025. In 2024 is het voornemen uitgesproken om in te stemmen met het verzoek van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers inzake de herontwikkeling van het asielzoekerscentrum in Musselkanaal voor een periode van vijftien jaar, voor maximaal 428 bewoners, na het doorlopen van het inwonersparticipatieproces en het uitspreken van wensen en bedenkingen door de gemeenteraad. Het COA is gevraagd om initiatief te nemen om tot een addendum op de bestaande bestuursovereenkomst te komen. - Vluchtelingenwerk verzorgt de maatschappelijke begeleiding van statushouders en voert voor ons tevens het Participatieverklaringstraject uit. Het participatieverklaringstraject is een verplicht onderdeel van de inburgering om bij te dragen aan de integratie in onze samenleving. Er vindt afstemming plaats met team Werk wanneer er mogelijkheden zijn tot (arbeids)participatie. - Ruim 700 mantelzorgers hebben in 2024 een blijk van waardering ontvangen. Welstad heeft hiervoor in de diverse wijken een afhaalmoment gehouden. Degene die verhinderd waren konden zich telefonisch melden bij Welstad om voor het ophalen van de waardering op een ander moment daar afspraken over te maken.

- Ongeveer dertig gezinnen hebben in de Week van de pleegzorg een pleegzorgwaardering ontvangen. - De Luisterlijn (voorheen Sensoor) biedt (vrijwillige) telefonische bereikbaarheid 24 uur per dag. Daarnaast zijn ze via mail en chat bereikbaar. De Luisterlijn wordt gefinancierd vanuit het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). - Het vrijwilligersbeleid is uitgevoerd zoals dat in de Kadernota 0e lijn is opgenomen. Vrijwilligers worden zo nodig ondersteund bij het verwerven van een Verklaring Omtrent Gedrag (VOG). De vrijwilligersavond is in 2024 op het terrein van IVN gehouden. - Wij hebben uitvoering gegeven aan de Wet gemeentelijke anti-discriminatievoorzieningen. De wettelijke taken (behandeling en registratie van meldingen) zijn belegd bij het provinciale Discriminatie Meldpunt Groningen (DMG); lokaal is dit belegd bij Stichting Welstad en het CJGV. Activiteiten Voorzieningen Wmo - Het contract voor de sociaal medische advisering loopt af per 2025. Daarom zijn er voorbereidingen getroffen voor een nieuwe aanbesteding van sociaal medische advisering. Het is niet gelukt om de hele procedure af te ronden voor 2025. Daarom is een overbruggingsovereenkomst afgesloten per 1 januari 2025. Hierdoor kan de aanbesteding zorgvuldig worden afgerond zodat we per september 2025 een organisatie hebben voor de sociaal medische advisering.

- De invoering van pgb 2.0 is uitgesteld tot 2026. De belangrijkste reden hiervoor is dat het ministerie van VWS prioriteit heeft gegeven aan de uitvoering van de regeling Regeling dienstverlening aan huis. Hierdoor is aansluiting in 2025 niet mogelijk. - Voor het toezicht op rechtmatigheid en kwaliteit Wmo werkten we samen met een extern bureau die onderzoeken uitvoert bij aanbieders. Het externe bureau heeft aangegeven met deze taken te willen

21

-

-

stoppen. We zijn in 2024 begonnen met te onderzoek hoe we het toezicht het beste kunnen vormgeven. Daarnaast is het toezicht op calamiteiten en geweld uitgevoerd door de gemeente Groningen. Het contractbeheer voor Wmo-begeleiding, ingekocht door Oldambt, Pekela en Stadskanaal (OPS) en de Wmo hulpmiddelen, trapfliften en sociaal medische advisering (ingekocht door Oldambt, Stadskanaal, Pekela, Westerwolde en Veendam) is belegd bij en uitgevoerd door de gemeente Oldambt. Het contractbeheer voor Huishoudelijke Ondersteuning is door ons zelf uitgevoerd. Het contract loopt af eind 2025. De voorbereidingen voor een nieuwe aanbesteding per eind 2024 gestart. Het contractbeheer voor Wmo-vervoer en leerlingen- en jeugdzorgvervoer, kleinschalig openbaar vervoer en de buurtbussen ligt bij Publiek Vervoer Groningen-Drenthe. De aanbesteding voor publiek vervoer dient afgerond te zijn voor augustus 2026. In 2024 zijn hier de voorbereidingen voor gestart. Er is een evaluatie geweest en een marktconsultatie. In 2025 wordt verdergegaan met de voorbereidingen van de aanbesteding.

Activiteiten Welzijn breed - Het incidenteel budget voor het organiseren van zinvolle activiteiten voor thuiswonende dementerende ouderen is in 2024 niet ingezet wegens prioritering. Wel zijn tijdens een ketenoverleg van het lokaal netwerk dementie ideeën opgehaald voor een goede besteding. Het budget blijft beschikbaar voor 2025. - Het lokaal netwerk dementie heeft vanuit IZA middelen een subsidie ontvangen voor de coördinatie van activiteiten. Een kerngroep van professionals van lokale wijkverpleging, huisartsen, gemeente en Welstad komen periodiek bij elkaar en er zijn in 2024 twee ketenpartnerbijeenkomsten over het thema dementie/kwetsbare ouderen georganiseerd waar circa vijftig professionals uit het sociaal en medisch domein bij aanwezig waren. - In 2024 zijn door de tien gemeenten, de zorgverzekeraar, de provinciale huisartsenorganisatie DOC Noord en het Sociaal Werk provinciale ketenafspraken vastgesteld voor de sociaal-medische ketensamenwerking Welzijn op Recept (WOR). WOR is een doorontwikkeling van de ondersteuner sociaal domein die vanuit de Regiodeal was ingezet. WOR wordt landelijk gezien als een belangrijk instrument om de druk op de medische zorg (huisartsen en Ggz) te verminderen en de juiste zorg op de juiste plek te bieden. Met budget uit de Spuk IZA kon de formatie per 1 oktober 2024 worden uitgebreid tot 1,6 fte.

Dit was nodig vanwege het kunnen opvangen van een nieuwe clientstroom. In 2024 zijn de voorbereidingen gestart om de formatie per 2025 nogmaals uit te breiden binnen de kaders van de provinciale samenwerkingsovereenkomst. - Vanuit het GALA budget (onderdeel gezonde fysieke leefomgeving) zijn bij vier scholen en vier sportaccommodaties watertappunten gerealiseerd. Het stimuleren van water drinken in plaats van suikerhoudende drankjes is onderdeel van ons gezondheid beleid en onze JOGG- aanpak (Jongeren op Gezond Gewicht) zie ook programma 4 Dienstverlening. - De Participatieraad is ambtelijk ondersteund bij zijn werkzaamheden. Het college is in 2024 diverse malen geadviseerd over het gevoerde en voorgenomen beleid. In 2024 hebben zes leden afscheid genomen, hetzij wegens beëindiging van hun zittingstermijn, hetzij wegens andere persoonlijke omstandigheden. De Participatieraad kon in 2024 vier nieuwe leden verwelkomen. Hierdoor bestaat de Participatieraad eind 2024 uit twaalf leden en waren er nog drie vacatures. De Stichting Participatieraad Stadskanaal is per 31 december 2024 opgeheven omdat zij de administratieve last die gepaard gaat met het zijn van een stichting als lastig en overbodig hebben ervaren. Vanaf 1 januari 2025 fungeren zij daarom als adviescommissie krachtens artikel 84 van de gemeentewet met als officiële benaming Participatieraad Sociaal Domein Stadskanaal.

Daarvoor was het noodzakelijk om een nieuwe verordening op te stellen, deze is eind 2024 door de gemeenteraad vastgesteld. Het college heeft in december 2024 de twaalf dan nog zittende leden per 1 januari 2025 benoemd als lid van de nieuwe commissie. Om de continuïteit in de Participatieraad te waarborgen is een aangepast rooster van aftreden vastgesteld. - Het programma van Eisen Welzijnsvoorzieningen vormde tot en met 31 december 2024 de basis voor de uitvoering en subsidiëring van het welzijnswerk in onze gemeente. Eens per zes weken heeft met Welstad ambtelijk overleg plaatsgehad over de lopende subsidie en de diverse projecten die daarmee verband hielden. Er heeft twee keer een bestuurlijk overleg plaatsgevonden. In 2024 is gewerkt aan een nieuwe subsidierelatie voor de periode 2025-2028. Om te komen tot een sterke sociale basis is in 2024 een nieuw werkprogramma ontwikkeld, gericht op acht thema’s. Dit werkprogramma sluit aan bij ontwikkelingen in diverse beleidsterreinen en is gekoppeld aan de doelen uit de sociale agenda en het coalitieakkoord. Met dit werkprogramma beogen we beter zicht te krijgen op de activiteiten die Welstad uitvoert en de effecten daarvan. Per thema komen ontwikkelingen en trends naar voren en de activiteiten die door Welstad worden

22

-

-

-

uitgevoerd. Het format van het werkprogramma met doelen en uitgangspunten dat per 1 januari 2025 in zal gaan, is in oktober vastgesteld door het college. Cliëntervaringsonderzoek Wmo: Op vier momenten is een vragenlijst gestuurd naar Wmo-cliënten die in het betreffende kwartaal een maatwerkvoorziening hebben ontvangen. Wij ontvingen per kwartaal een rapportage. De resultaten over geheel 2024 worden aan u verstrekt zodra het jaaroverzicht beschikbaar is. Wijkbudgetten: In 2024 hebben negen wijkraden een wijkbudget aangevraagd en ontvangen. De werkwijze daarin was als volgt: iedere wijkraad krijgt een vaste bijdrage voor de organisatiekosten en daarnaast een activiteitenbudget. Dit budget is gebaseerd op het ingediende jaarplan met bijbehorende begroting. In het jaarplan zetten zij uiteen welke activiteiten er gepland staan ter bevordering van de leefbaarheid. Evenals andere jaren hebben de Hagen/Vogelwijk/Borgen (deze wijken hebben geen wijkraad) in 2024 geen gebruik gemaakt van het wijkbudget. In Stadskanaal Noord, waar ook geen wijkraad actief is, is door twee individuele initiatieven wél gebruik gemaakt van het wijkbudget. In 2021 zijn we overgegaan naar een andere verdeelsystematiek dat in 2024 is geëvalueerd. Uit deze evaluatie is naar voren gekomen dat de wijkraden de bestaande werkwijze willen behouden.

De inzet van het buurtwerk van Welstad voor het wijkgericht werken is hetzelfde gebleven als in 2023. Wel is in het kader van de Wijkaanpak in Maarsveld in 2024 extra inzet gepleegd door het buurtwerk. De subsidieregelingen zijn waar nodig geactualiseerd.

Activiteiten Sociaal cultureel werk - Op basis van het ‘Programma van Eisen Welzijnsvoorzieningen’ zijn afspraken gemaakt met Stichting Welstad voor het sociaal cultureel werk, ouderenwerk, algemeen maatschappelijk werk/buurtwerk, mantelzorgondersteuning, vrijwilligerswerk, buurtwerk, brede scholen, combinatiefunctionaris/ buurtsportcoaches en het jeugd- en jongerenwerk. Er is gekozen voor een integrale benadering van werkgebieden in het sociale domein. Om te zorgen dat de uitvoering zo goed mogelijk blijft aansluiten bij de actuele situatie wordt bij de subsidieverlening jaarlijks in overleg met de welzijnsinstelling prioriteiten aangegeven. Input hiervoor is onder meer afkomstig van de gemeentelijke monitor sociaal domein, wijk- en dorpsevaluaties en de inbreng van wijkraden en organisaties van dorpsbelangen. Tevens spelen trends en ontwikkelingen een rol. - In 2024 is besloten om vanaf 2025 met Stichting Welstad een nieuwe 4-jartige subsidierelatie aan te gaan. Het programma van Eisen heeft plaatsgemaakt voor een werkprogramma dat weer gekoppeld is aan 8 thema's. (zie ook onder activiteiten Welzijn Breed) - Jeugd- en jongerenwerk waren zichtbaar op straat, buurtsportcoaches daagden inwoners uit via de social media om mee te doen met laagdrempelige activiteiten zoals een 'ommetje' in de wijk of buurt of meedoen aan een 'gezond koken workshop'.

Thema’s zoals eenzaamheid, mantelzorgontwikkelingen, signalering laaggeletterdheid hebben het afgelopen jaar aandacht gehad. Activiteiten Kinderopvang - Voor gezinnen die door een medische of sociale omstandigheid tijdelijk geen recht op kinderopvangtoeslag hebben, maar die voor de ontwikkeling van het kind toch gebruik willen blijven maken van kinderopvang, kan indien nodig een indicatie kinderopvang op sociale of medische gronden worden afgegeven. De tegemoetkoming kan worden gezien als financiële overbrugging voor ouders. In het gebruik van de regeling zie je in 2024 een lichte daling ten opzichte van 2023. Daarnaast zien we dat ouders ook veelal gebruikmaken van andere voorliggende voorzieningen als het eigen netwerk, Voorschoolse Educatie of reguliere peuteropvang. - De GGD Groningen voerde de wettelijk verplichte inspecties op de kinderopvang en buitenschoolse opvang uit. Gastouderbureaus, gastouders, kinderdagverblijven, kinderopvangorganisaties en organisaties voor buitenschoolse opvang die voldoen aan de wettelijke eisen zijn opgenomen in het Landelijk Register Kinderopvang. Toegang en eerstelijnsvoorzieningen - In 2024 is bij de Wmo gestart met het optimaliseren van de toegang. Daarbij zijn de werkprocessen in kaart gebracht en zijn verbeteringen doorgevoerd om de wachttijd te verkorten. Gebleken is dat het aantal meldingen fluctueert.

De wachttijd bedraagt gemiddeld acht weken van melding tot keukentafelgesprek met een Wmo consulent. Dit is vergelijkbaar met omliggende gemeenten. Geconstateerd wordt dat de casuïstiek complexer is geworden in de afgelopen jaren. Om zorgvuldig onderzoek te doen neemt het meer tijd in

23

-

-

-

beslag van de consulent alvorens er een besluit kan worden genomen. Een onderdeel hiervan kan zijn het opvragen van onafhankelijk medisch advies. In 2024 heeft bij WMO en Jeugd coördinatie plaatsgevonden in de aanpak en zorg in multi-problem situaties. Dit is gedaan door een integraal team van consulenten. Dit team richt zich op het realiseren van integrale maatwerkoplossingen voor cliënten die problemen ondervinden op meerdere leefgebieden en te maken hebben met verschillende wetten en beleidsterreinen. Wmo en Jeugd hebben hier een actieve bijdrage aan geleverd. In 2025 wordt dit voortgezet (picknicktafel methode). Er is onafhankelijke cliëntondersteuning, tolk (anderstaligen) of een doventolk voor het gehele sociale domein daar waar wenselijk ingezet. Opvallend binnen het Centrum Jeugd Gezin&Veiligheid (CJGV) is de toename van complexiteit van de hulpvragen. Hierdoor is het CJGV ook langer betrokken bij de casuïstiek. Dit zie je terug in de ontstane wachtlijst. Er is 2,33 fte aan uitbreiding formatie toegezegd aan het CJGV waarmee zij onder andere inzetten op het verkorten van de wachtlijst. Eind 2024 is de pilot Jeugd&Opgroeien geëvalueerd en gezamenlijk besloten de huidige vorm niet voort te zetten. De samenwerking met de huisartsen, gecertificeerde instellingen en het onderwijs is ook in 2024 voortgezet en verder versterkt.

In het kader van preventie wordt in provinciaal verband integrale vroeghulp ingezet en voert de GGD taken op het gebied van vroegsignalering 0-4 jarigen uit.

Inkomensregelingen Activiteiten Armoede - Er werden veel inwoners met een minimuminkomen geholpen, maar juist ook de inwoners met een middeninkomen hadden het zwaar. - De afdeling vroegsignalering van de gemeente Stadskanaal heeft daarom een belangrijke rol in het voorkomen van schulden. Voedselbank Stadswolde registreerde een stijging van aanmeldingen, vooral met nieuwe doelgroepen, zoals statushouders en werkende inwoners met een laag inkomen. Ook de nieuwe locatie van 'Veur Noppes' werd intensief bezocht. In 2024 werden 600 gezinnen geholpen. - Ook daar zien we dat nieuwe doelgroepen in hun bestaanszekerheid worden bedreigd. - De energie armoede wordt qua prijsstelling in 2024 minder actueel, hoewel in het eerste halfjaar voor inwoners die nog geen aanvraag hebben gedaan in 2023, de mogelijkheid bestaat om nog een toeslag aan te vragen. Daarnaast zijn er via een SPUK regeling mogelijkheden voor inwoners met een huis van voor 1995, om een investering in duurzaamheid van de woning te kunnen aanvragen (bijvoorbeeld zonnepanelen), met een maximum bedrag van € 3.500,00, deze regeling zet zich ook in het jaar hierna nog voort. Activiteiten Inkomen - Door de grote vraag naar arbeidskrachten in 2024 was de doorstroom op de arbeidsmarkt hoog. Het aantal verstrekte bijstandsuitkeringen bedroeg gemiddeld 766.

De uitstroom uit de bijstand was hoger dan in 2023 (224 tegenover 218), maar bleef procentueel gelijk met 28%. Activiteiten Schulden - In 2024 is een extra consulent vroegsignalering aangenomen. Er zijn nu twee consulenten, waardoor meer inzet gedaan kan worden. In 2024 hebben er mede door genoemde inzet geen huisuitzettingen van gezinnen plaatsgevonden. - De GKB en Humanitas overleggen over de inzet van nazorg in de gemeente Stadskanaal. Vrijwilligers zijn opgeleid en de GKB kan zo nodig ondersteuning te bieden bij uitstroom budgetbeheer c.q. werken aan financiële redzaamheid. - Daarnaast heeft Schuldhulpmaatje een belangrijke rol in het begeleiden van inwoners met (dreigende) schulden. Er is goede onderlinge samenwerking. - In zijn algemeenheid kan gesteld worden dat er vooral wordt gewerkt op basis van maatwerk. De inwoner wordt zoveel mogelijk ondersteund en/of wordt doorgeleid naar samenwerkingspartners en instanties die verdere stappen kunnen ondernemen. De samenwerking met dergelijke partijen is daarom zeer van belang en absoluut goed te noemen.

24

WSW en beschut werk - In het afgelopen jaar hebben we conform de begroting het aantal plaatsingen op beschut werk gehaald. We zien door het langzaam stijgen van de taakstelling vanuit het Rijk dat de wachtlijst op beschut werk stijgt. Hierdoor kunnen mensen die een indicatie beschut werk hebben en ook klaar zijn om de stap te maken naar een beschutte baan te maken niet direct beginnen met beschut werk. Om wel tegemoet te komen aan de wens van deze mensen om te participeren starten deze mensen met behoud van uitkering bij Wedeka op een activeringstraject. - In het kaderplan van Werk In Zicht (arbeidsmarkt regio Groningen) is de doelstellig opgenomen om in de gehele regio 20.000 mensen een stap verder te helpen in hun ontwikkeling. Dit betreft niet alleen mensen met een Participatiewet uitkering, waarbij ontwikkeling naar meer participatie in de samenleving, het liefst door middel van betaald werk aan de orde is, maar ook doelgroepen die dit graag willen maar geen uitkering ontvangen maar niet op eigen kracht deze stap kunnen zetten. Team Werk pakt dit op en doet dit samen met verschillende aanbieders van ontwikkelings- en re-integratietrajecten. Deze werkzaamheden gebeuren vanuit het TDC, locatie Wedeka en vallen eigenlijk onder het taakveld Arbeidsparticipatie. Wedeka is één van deze aanbieders waarmee we samenwerken.

Activiteiten die we samen met Wedeka op hebben gepakt zijn het aanbod van verschillende werkfittrajecten en vakvaardigheidstrajecten, trajecten voor statushouders die gericht zijn op kennismaken met de Nederlandse arbeidscultuur, maar ook gericht op het leren van de Nederlandse taal, door Nederlands als voertaal te laten zijn tijdens trajecten. De trajecten spelen steeds meer in op de talenten en behoeftes van de deelnemers. - Een nieuw traject waar we dit jaar mee zijn begonnen is Kansrijk Talent. Dit traject is door alle partijen uit Werk In Zicht gezamenlijk ontwikkeld om tegemoet te komen aan de opgave om ‘het onbenut arbeidspotentieel van de regio’ een stap in hun ontwikkeling te bieden. Insteek van het traject is om mensen die nu nog geen baan hebben toe te leiden naar werk of een vervolgstap in hun ontwikkeling naar werk. Het twaalf weken durende programma richt zich op basale vaardigheden en het onderzoeken van je eigen talent en competenties. Dit programma is in 2024 reeds drie keer aangeboden (gemiddeld vijftien deelnemers per groep) en zal in 2025 weer gaan draaien. - Ook hebben we in 2024 vervolg gegeven aan een speciaal traject voor statushouders die in mindere mate leerbaar/schoolbaar zijn en daarom ingedeeld zijn in de inburgeringsklas 'z-route'. Deze doelgroep zal de Nederlandse taal waarschijnlijk niet leren door alleen de taallessen te volgen.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Stadskanaal&id=1a9492d2-a194-4566-9094-7879dda35616