Bijlage 2 Samenvatting van de vervolgmeting 2025–2026
Tekst van het document
Samenvatting vervolgmeting Sociaal Werk op School – schooljaar 2025-2026 Achtergrond en respons In januari 2026 heeft de gemeente een vervolgmeting uitgevoerd naar de inzet van Sociaal Werk op School (SWoS) bij alle 26 scholen in de gemeente Stadskanaal. De digitale vragenlijst is opgesteld door de beleidsmedewerker Onderwijs & Leerplicht in samenwerking met Bedrijfsvoering en verspreid via Microsoft Forms. Van de 26 scholen hebben 17 scholen de vragenlijst ingevuld en 9 scholen de vragenlijst niet ingevuld, dit laatste vanwege uiteenlopende en deels onbekende redenen).
Belangrijkste bevindingen 1. Bijdrage aan welzijn van leerlingen Scholen beoordelen de bijdrage van Sociaal Werk op School overwegend positief. De meerderheid van de scholen geeft aan dat de inzet een positieve tot zeer positieve invloed heeft op het welzijn van leerlingen. Negatieve beoordelingen komen niet voor. De sociaal werker wordt door scholen vooral gezien als: • een laagdrempelige hulpverlener binnen de school • een verbinder tussen school, leerling, ouders en externe hulpverlening • een snelle eerste ondersteuning bij problemen 2. Voorbeelden van positieve invloed Uit de toelichtingen van scholen blijkt dat Sociaal Werk op School vooral helpt door: • gesprekken met leerlingen over welzijn, emoties en weerbaarheid • ondersteunende gesprekken met ouders • het achterhalen van oorzaken van verzuim • het adviseren van schoolteams over vervolgstappen • het verbinden van school en thuissituatie • het doorverwijzen naar passende hulpverlening Scholen waarderen vooral dat de sociaal werker laagdrempelig bereikbaar is en snel kan schakelen. Hierdoor krijgen leerlingen en gezinnen sneller passende ondersteuning. 3.
Niveau waarop de invloed zichtbaar is De effecten van Sociaal Werk op School zijn vooral zichtbaar op: • Individueel niveau (leerlingen) • Ouders/verzorgers • In mindere mate groepsniveau • Beperkt schoolbreed Dit laat zien dat SWoS vooral wordt ingezet voor individuele ondersteuning en gezinsgerichte hulp. 4. Redenen voor inzet van Sociaal Werk op School Scholen geven aan dat SWoS voornamelijk wordt ingezet bij: 1. Sociaal-emotionele problemen bij leerlingen (bijv. angst, somberheid, onzekerheid, weerbaarheid) 2. Problemen in de thuissituatie of opvoedsituatie 3. Mentale gezondheid en stress binnen gezin of leerling
4. Verzuim en motivatieproblemen 5. Handelingsverlegenheid of overbelasting bij ouders Dit bevestigt dat de rol van de sociaal werker vooral ligt bij welzijn, mentale gezondheid en gezinsproblematiek. 5. Ontwikkelingen ten opzichte van vorig jaar Scholen zien deels dezelfde problematiek als vorig jaar, maar signaleren enkele verschuivingen: Meer aandacht voor: • verzuim in relatie tot ouders/verzorgers • opvoedvragen van ouders • ouderbetrokkenheid bij school • handelingsverlegenheid bij ouders Sommige scholen merken op dat ouders eerder contact zoeken met de sociaal werker, waardoor ondersteuning sneller kan starten. Daarnaast geven enkele scholen aan dat SWoS steeds meer wordt gezien als een preventieve eerste schakel, waardoor problemen eerder worden opgepakt. 6. Belangrijkste resultaten van Sociaal Werk op School Volgens scholen heeft de inzet van SWoS geleid tot: • verbetering van sociaal-emotioneel welzijn van leerlingen • een toegankelijke plek voor hulpvragen van ouders en leerlingen • betere samenwerking tussen school en ouders • vroegtijdige signalering van problemen • in sommige gevallen verbetering van functioneren in de klas De sociaal werker speelt hierbij een belangrijke rol in vroegsignalering en preventie. 7.
Verminderen van achterstanden en ondersteuningsbehoeften Sociaal Werk op School draagt volgens scholen bij door: • individuele sociaal-emotionele ondersteuning • samenwerking met ouders en verzorgers • groepsinterventies • kennisoverdracht aan leerkrachten • het doorverwijzen naar externe hulpverlening Hierdoor kunnen ondersteuningsvragen sneller en gerichter worden opgepakt. 8. Functies waarvoor SWoS het meest wordt ingezet Scholen gebruiken Sociaal Werk op School voornamelijk voor: • Kortdurende begeleiding (gesprekken met leerling of ouders) • Consultatie en advies aan school • Preventieve ondersteuning • Hulpvraagverheldering en doorverwijzing • Signalering van problematiek Dit benadrukt de rol van SWoS als vroegtijdige, preventieve ondersteuning binnen de schoolomgeving.
9. Concrete veranderingen bij leerlingen en in de klas • Scholen zien verschillende positieve effecten bij leerlingen: • verbetering van sociaal-emotioneel welzijn • meer zelfvertrouwen en weerbaarheid • positiever gedrag en houding richting school • leerlingen voelen zich gehoord en gesteund • meer rust in de klas • snellere inzet van externe hulpverlening Ook geven scholen aan dat problemen eerder worden gesignaleerd, waardoor escalatie wordt voorkomen. Conclusie De vervolgmeting laat zien dat Sociaal Werk op School een duidelijke meerwaarde heeft voor scholen. De inzet draagt vooral bij aan het welzijn van leerlingen, het ondersteunen van ouders en het vroegtijdig signaleren van problemen. De sociaal werker wordt door scholen ervaren als een laagdrempelige en verbindende schakel tussen school, gezin en hulpverlening. Hierdoor kunnen hulpvragen sneller worden opgepakt en kan ondersteuning eerder starten. Dit draagt bij aan meer rust in de klas, betere samenwerking met ouders en een sterker welzijn van leerlingen.