Document · PDF

2. Meerjarenbegroting 2023-2026

Gemeenteraad 3 november 2022, gemeente Son en BreugelBij agendapunt: 2. Meerjarenbegroting 2023 - 202641.066 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 5

Wat gaat het kosten? In onderstaande tabel zijn de baten en lasten opgenomen die aan het programma zijn verbonden. Zowel de baten als de lasten worden als positieve bedragen weergegeven. Het saldo wordt weergegeven als negatief als er meer lasten zijn dan baten en als positief als er meer baten zijn dan lasten. De taakvelden bij het sociaal domein zijn met ingang van begrotingsjaar 2023 aangepast op landelijk voorschrift. Het gaat om een verfijning van de taakvelden om beter aan landelijke informatiebehoeften te voldoen. Bedragen x €1.000 Omschrijving

Realisatie 2021 Begroting 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025 Begroting 2026

Lasten 0.10 Mutaties reserves programma 2 4.1 Openbaar basisonderwijs

4.000

141

102

4.2 Onderwijshuisvesting

1.106

856

1.017

1.018

1.251

1.245

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

430

548

505

443

434

5.1 Sportbeleid en activering

185

176

179

5.2 Sportaccommodaties

845

682

854

628

897

891

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

416

379

381

536

386

385

5.4 Musea

5.5 Cultureel erfgoed

140

139

5.6 Media

393

402

459

458

421

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

1.901

2.549

3.251

3.362

3.354

3.298

6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

1.073

1.234

1.372

1.352

6.3 Inkomensregelingen

4.239

4.467

4.276

4.277

6.4 WSW en beschut werk

800

874

875

6.5 Arbeidsparticipatieinstrumenten gericht op toeleiding naar werk

387

516

572

6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

610

663

673

683

693

6.71A Huishoudelijke hulp (WMO)

1.140

6.71B Begeleiding (WMO)

704

6.71C Dagbesteding (WMO)

297

6.71D Overige maatwerkarrangementen (WMO)

296

6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

2.376

2.396

6.72A Jeugdzorg begeleiding

683

6.72B Jeugdzorg behandeling

669

6.72C Jeugdhulp dagbesteding

185

6.72D Jeugdhulp zonder verblijf overig

297

6.72 Maatwerkdienstverlening 18-

3.102

3.232

6.73C Jeugdhulp met verblijf overig

894

6.74A Jeugd behandeling GGZ zonder verblijf

419

6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf

6.74C Gesloten plaatsing

6.81A Beschermd wonen (WMO)

6.81B Maatschappelijke- en

Omschrijving

Realisatie 2021 Begroting 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025 Begroting 2026

vrouwenopvang (WMO) 6.81 Geëscaleerde zorg 18+

6.82A Jeugdbescherming

210

210 38

6.82B Jeugdreclassering

6.82 Geëscaleerde zorg 18-

290

276

7.1 Volksgezondheid

717

726

736

751

766

781

22.957

20.238

21.321

21.189

21.511

21.468

0.10 Mutaties reserves programma 2

840

971

923

588

718

4.2 Onderwijshuisvesting

244

219

173

196

4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

125

Totaal Lasten Baten

5.1 Sportbeleid en activering

5.2 Sportaccommodaties

322

133

134

161

5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie

5.5 Cultureel erfgoed

5.6 Media

6.1 Samenkracht en burgerparticipatie

232

362

430

444

6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

-1

6.3 Inkomensregelingen

3.932

3.380

3.381

6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)

6.71D Overige maatwerkarrangementen (WMO)

186

6.71 Maatwerkdienstverlening 18+

186

6.72 Maatwerkdienstverlening 18-

6.82 Geëscaleerde zorg 18-

7.1 Volksgezondheid

Totaal Baten Saldo (baten -/- lasten)

5.871

5.516

5.419

5.060

5.216

-17.086

-14.722

-15.902

-16.129

-16.295

-16.252

Nieuw beleid Omschrijving

I/S

2023

2024

2025

2026

1. Subsidies maatschappelijke organisaties

-114.305

2. Schadepost onderwijs

-10.000

3. Ophogen budget leerlingenvervoer

-40.000

4. Uitvoering Vrijwilligersbeleid

-5.000

5. Werkbudget Kunst en cultuurbeleid

-5.000

6. Armoedebeleid

-30.000

7. 80 jaar bevrijding

-150.000

8. Correctie huuropbrengsten kinderopvang

-32.000

9. Commissie omgevingskwaliteit

-22.000

10. GROZzerdam

-50.000

-248.305

-458.305

-308.305

-258.305

Totaal +/+ is voordeel, -/- is nadeel

1. Subsidies maatschappelijke organisaties Ruim 70 maatschappelijke organisaties worden ondersteund met subsidie. Elk jaar zijn er wel enkele wijzigingen in de subsidiebudgetten, waardoor een verschil met de vorige meerjarenbegroting ontstaat. In de bijlagen van deze meerjarenbegroting staat een overzicht van de maatschappelijke organisaties en de voorgestelde subsidie die we willen verlenen voor het jaar 2023. De aanvullende vraag naar middelen bestaat uit: Verhoging subsidie bibliotheek t.b.v. coördinatie Taalhuis Het Taalhuis is de laatste jaren erg gegroeid. Er zijn veel taalleerders bijgekomen, waarvoor er meer vrijwilligers zijn geworven. De beschikbare 6 uren per week voor de coördinator van het Taalhuis zijn niet meer toereikend. Het voorgestelde bedrag is om de formatie van de coördinator van het Taalhuis uit te breiden, zodat we de gewenste inzet kunnen realiseren. Deze verhoging kost ongeveer € 14.000,-. Verhoging subsidie bibliotheek t.b.v. informatiepunt digitale overheid Tot en met 2022 kunnen bibliotheken subsidie krijgen van de Koninklijke Bibliotheek voor het informatiepunt digitale overheid. Vanaf 2023 worden gemeenten wettelijke verantwoordelijk voor de instandhouding (en het breder uitzetten) van Informatiepunten. Mogelijk wordt er een specifieke uitkering beschikbaar gesteld. De hoogte van deze specifieke uitkering is nog niet bekend.

We rapporteren hierover in de eerstvolgende bestuursrapportage. Deze verhoging kost ongeveer € 15.000,-. Verhoging subsidie professionele organisaties Vanaf 2022 vindt er een uitbreiding plaats voor de formatie voor jeugdzorg in de vorm van jeugdconsulenten en een gedragsdeskundige, dit conform het bedrijfsplan van het CMD. Deze extra formatieplaatsen worden ingevuld door de professionele organisaties de LEVgroep, Lumens, MEE en GGZE. Deze verhoging kost ongeveer € 85.000,-. 2. Schadepost onderwijs Het eigen risico voor de verzekering is € 2.500,-. Vaak vallen kleine schades steeds onder dit bedrag, maar alles bij elkaar is er regelmatig een behoorlijk bedrag benodigd om dit te kunnen bekostigen. Momenteel is hier geen budget voor en komt dit altijd uit bij onvoorzien. Om hier de komende jaren wel rekening mee te houden is 4x het eigen risico begroot om schades op de scholen te dekken. 3. Ophoging budget Leerlingenvervoer De afgelopen jaren zijn de kosten voor de uitvoering van het leerlingenvervoer toegenomen, met name door een toename aan het aantal leerlingen in het vervoer. De toename van het aantal leerlingen kan worden verklaard door aanwas van jonge gezinnen in Son en Breugel en doordat het Passend Onderwijs in de praktijk niet het beoogde effect heeft.

6. Armoedebeleid Voor het nieuwe armoedebeleid vragen we om uitbreiding van het budget. De middelen zullen worden gebruikt voor communicatiemiddelen, het uitvoeren van projecten en uitbreiding van de activiteiten in het kader van het armoedebeleid. Het beleid dient nog worden vastgesteld door de raad. Bij de begrotingscyclus voor 2024 passen we het budget aan op basis van de te verwachten projecten in 2024. 7. 80 jaar bevrijding In 2024 herdenken en vieren we 80 jaar bevrijding. Het wordt waarschijnlijk wederom een groots evenement, vergelijkbaar met 2019 en 2014. Onder andere met de herdenkingstocht van Operation Market Garden en vele lokale activiteiten. De verwachting is dat de gemeente deels een coördinerende, deels een faciliterende en deels een uitvoerende rol heeft. 8. Correctie huuropbrengsten kinderopvang Structureel € 32.000,- aan huurinkomsten te veel begroot. 9. Commissie omgevingskwaliteit Vanaf 2023 gaan we met een nieuwe gecombineerde welstand en monumentencommissie werken, de zogenaamde commissie omgevingskwaliteit. Aanvullend budget is nodig voor het aanstellen van een secretaris. 10. GROZzerdam We zijn in 2021 aangesloten bij GROZzerdam Vitaal in Brainport. Bij de Kadernota 2021 hebben we aangegeven dat we ook voor 2022 en 2023 hiervoor middelen vrijmaken.

GROZzerdam vormt het domeinoverstijgend ontwikkelprogramma op het gebied van gezondheid(szorg), leefstijl en preventie. Doelstelling is dat in 2040 inwoners tenminste vijf jaar langer in goede gezondheid leven en dat hardnekkige gezondheidsverschillen met 30% zijn afgenomen. De basis van het programma is dat gezondheidsbevorderende initiatieven vanuit de maatschappij zelf ontwikkeld worden en niet van bovenaf worden opgelegd. Er is daarom sprake van nauwe samenwerking met het maatschappelijk middenveld, zorgverzekeraars en de eerstelijnszorg. Dit project wordt mede gefinancierd door VWS, gemeente Eindhoven. Er is bij het ministerie verlenging aangevraagd. Ook alle andere partijen gaan voor verlenging. We maken hiervoor ook middelen vrij voor 2024 en 2025.

Programma 3. Fysieke en veilige leefomgeving Inleiding Ons handelen en beleid voor de fysieke leefomgeving kent diverse abstractieniveaus. In het programma Fysieke en Veilige leefomgeving komen vooral de tactische en operationele kant van ons handelen voor de leefomgeving aan de orde. Het programma Economische en Ruimtelijke ontwikkeling richt zich meer op de visie en de strategische kant van het beleid voor de leefomgeving. Er is natuurlijk wel overlap tussen de programma’s, omdat de scheidslijn tussen het strategische en het tactische abstractieniveau niet zo scherp is. Een voorbeeld daarvan is het onderwerp natuur en landschap: enerzijds hebben we er een visie op en sluiten we qua strategie aan bij lopende regionale ontwikkelingen (‘Dommeldal uit de verf en Van Gogh Nationaal Park’), anderzijds leggen we ook natuur en groen aan.

Wat willen we bereiken? Thema

Doelstellingen

Veiligheid en Vergunningen

1. Inwoners, ondernemers en bezoekers verblijven in een veilige en prettige woonomgeving.

Openbare Ruimte

3. Het beheer en onderhoud van de openbare ruimte is op orde en voldoet aan de vastgestelde niveaus.

2. (Ver)bouwprojecten voldoen aan de regels van de Omgevingswet en we bewaken de naleving van de geldende wetten, regels en voorschriften door uitvoering te geven aan het uitvoering en handhavingsplan. 4. Samen met onze inwoners werken we aan een duurzame waterbeheersing 5. Inwoners kunnen op verschillende manieren verblijven, sporten en spelen in de openbare ruimte. 6. Onze inwoners kunnen meedenken, ontwerpen of meedoen bij de (her)inrichting van de openbare ruimte. 7. We zorgen voor een groene leefomgeving met meer biodiversiteit om de woonkwaliteit van onze inwoners te verhogen. 8. We realiseren (vóór 2028) en beheren het Natuurnetwerk en versterken natuurbeleving dichtbij huis. 9. We gebruiken duurzame materialen en houden rekening met de nadelige effecten van klimaatverandering. 10. We zetten in op vermindering van restafval en streven naar een aanbod van maximaal 35kg restafval per persoon per jaar.

Mobiliteit

11. Weggebruikers kunnen comfortabel en veilig deelnemen aan het verkeer. 12. De kernen en centra zijn goed bereikbaar.

Relevante beleidsnota's Naam

Periode

Integraal Veiligheidsplan Son en Breugel 20232026

2023-2026

2023

Uitvoerings- en handhavingsstrategie 2023-2026

2023-2026

2023

Uitvoeringsprogramma handhaving 2023

2023

Beheerplan wegen 2016-2020

2016-2020

Mobiliteitsvisie Son en Breugel

2014-2030

13-mrt-14

2023

Beleidsnota openbare verlichting

n.v.t.

6-okt-16

n.v.t.

MJOP civieltechnische kunstwerken

2024-2034

n.v.t.

2023-2033

2017

n.v.t.

Bereikbaarheidsakkoord Zuidoost Brabant Beleidsnota openbaar groen 2021

2022-(geen specifieke einddatum)

Ontwikkelingsvisie Nieuwe Heide & Oud Meer 2022-2070

2022-2070

Vastgesteld in de raad

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

2023

25-nov-21 2022

Evenementenbeleid 2016 Beleidsnotitie spelen

2019 - 2024

Vastgesteld in 2020

Beleidsnota Duurzaamheid

2016-2020 met doorkijk naar 2030

6-okt-16

Gemeentelijk Rioleringsplan 2016-2022

2016-2022

6-okt-16

2023

Klimaatbestendig Son en Breugel 2030

2017-2030

2-nov-17

n.t.b.

Integraal Beheerplan Bos- en natuurterreinen 2020-2029

2020-2029

18-maart-21

Wat gaan we ervoor doen? Veiligheid en Vergunningen 1. Inwoners, ondernemers en bezoekers verblijven in een veilige en prettige woonomgeving. We voeren controles uit in het kader van het bevorderen van de maatschappelijke weerbaarheid. We maken de inwoners bewust van de risico's in het kader van ondermijning en hoe ze zich daartegen kunnen wapenen. We nemen deel aan actieweken in het kader van ondermijning die regionaal worden gehouden. Thema's kunnen o.a. zijn industrieterreinen, automotivebranche, mensenhandel/uitbuiting en arbeidsmigranten. We maken bewoners bewust van cybercrime en cybersecurity door het houden van voorlichtingscampagnes of het zorgen voor campagnes. We anticiperen op signalen over o.a. verwarde personen, mensenhandel, uitbuiting, polarisatie en radicalisme en we richten de organisatie hierop in. We maken de inwoners bewust van deze fenomenen en leggen uit hoe om moeten gaan met deze signalen. We bevorderen de veiligheid op Ekkersrijt door ondernemers en bezoekers bewust te maken van criminogene factoren en we verbeteren hier de samenwerking. Speerpunten De belangrijkste speerpunten voor de komende jaren zijn: • ondermijnende criminaliteit; • digitale criminaliteit; • zorg en veiligheid; • veilig ondernemen. 2.

(Ver)bouwprojecten voldoen aan de regels van de Omgevingswet en we bewaken de naleving van de geldende wetten, regels en voorschriften door uitvoering te geven aan het uitvoering en handhavingsplan. We controleren iedere verleende omgevingsvergunning. Nadat de gereedmelding is gedaan vindt een eindcontrole plaats. Afwijkingen pakken we op volgens de handhavingsstrategie. Is het niet te legaliseren dan treden we op tegen afwijkingen van verleende vergunningen, illegale bouwwerken en andere strijdigheden. Naast het reageren op gereedmeldingen treden we ook op basis van meldingen en eigen waarnemingen op. We geven gevolg aan handhavingsverzoeken. Het college beslist. Als een verzoek het gevolg is van problemen in de relationele sfeer dan kunnen we buurtmiddeling inzetten. We hebben milieutaken neergelegd bij de Omgevingsdienst. We onderhouden korte lijnen als het gaat om hun basistaken en verzoektaken. De Odzob en veiligheidsregio zijn vaste partners als het gaat om veiligheid en handhaving.

Openbare Ruimte 3. Het beheer en onderhoud van de openbare ruimte is op orde en voldoet aan de vastgestelde niveaus. De belangrijkste doelstelling van het wegonderhoud is dat weggebruikers op veilige wijze gebruik kunnen blijven maken van de infrastructuur in Son en Breugel. De leidraad hiervoor is het beheerplan wegen. In 2022 en 2023 stellen we een integraal groen-grijs beheerplan op waar het beheerplan wegen een onderdeel van is. Op basis van dit beheerplan kunnen we budget en beheerniveau(s) op elkaar afstemmen.

Om op landelijke schaal eenzelfde beleving bij de onderhoudstoestand te hebben, heeft het CROW een hulpmiddel ontwikkeld. De staat van onderhoud is opgedeeld in niveau A+ tot en met D. Hierbij is A+ het hoogste niveau, dat geldt wanneer een straat net is aangelegd. In de loop van de jaren loopt het onderhoudsniveau terug als gevolg van gebruik en slijtage. Het C niveau geldt hierbij als acceptabel minimumniveau. Bij D niveau neemt de kans op ongevallen en kapitaalvernietiging toe. De onderhoudsniveaus in Son en Breugel zijn door de gemeenteraad vastgesteld op B voor de voetpaden en op C voor de overige verhardingen. Tijdens het opstellen van het groen-grijs beheerplan kijken we samen met de gemeenteraad opnieuw naar de gewenste niveaus en de daarvoor benodigde budgetten. Om het beheer goed vorm te geven is het belangrijk dat we goed weten welke arealen we te onderhouden hebben. We zijn al een paar jaar bezig om de basiskaarten (BGT en BAG) en beheergegevens op orde te krijgen. Dit doen we in regionaal verband met de gemeenten GeldropMierlo en Nuenen. We hebben speciale aandacht voor verhardingen rondom het centrum en zorginstellingen waar mindervaliden en ouderen verblijven. Gladheidsbestrijding Om Son en Breugel ook tijdens de wintermaanden bereikbaar te houden, is een goede gladheidsbestrijding erg belangrijk. We hebben deze werkzaamheden uitbesteed.

De Wijkteams bieden daarbij een helpende hand. We verwachten van onze inwoners dat ze zelf het trottoir aan de voorzijde van hun woning sneeuwvrij maken. Son en Breugel is aangesloten op het regionale meldingssysteem, dat aangestuurd wordt door de gemeente Eindhoven. Met dit systeem zorgen we voor een regionale afstemming van de gladheidsbestrijding. Civieltechnische kunstwerken Civieltechnische kunstwerken, zoals bruggen en duikers, vormen een belangrijke schakel in de infrastructuur. De technische staat van deze objecten moet goed zijn om een vlotte doorstroming te kunnen garanderen. Op basis van technisch onderzoek hebben we een actieplan opgesteld om het achterstallig onderhoud weg te werken. Inmiddels zijn er al vele werkzaamheden uitgevoerd, maar de brug in de Dommelpas moet nog in zijn geheel vervangen worden. Dit proces hebben we in 2021 opgestart. Tijdens dit proces bleek dat er aanvullend onderzoek naar vleermuizen en de gele kwikstaart noodzakelijk was. Deze onderzoeken hebben we uitgevoerd en we kunnen de brug daadwerkelijk in 2023 vervangen. Na de vervanging van de brug bepalen we hoe groot het budget moet zijn om jaarlijks het benodigde onderhoud uit te voeren. Met deze gegevens stellen we een MeerJarenOnderhoudsPlan (MJOP) op met een looptijd van tien jaar.

Groen Openbaar groen staat niet op zichzelf en levert als onderdeel van de openbare ruimte een belangrijke bijdrage aan de leefomgeving. Diverse aannemers en de wijkteams onderhouden hagen, plantsoenen, bomen, bermen en gazons op de door de gemeenteraad vastgestelde niveaus. Over de huidige vastgestelde niveaus gaat de gemeenteraad zich nog buigen tijdens het opstellen van het groen-grijs beheerplan. In 2022 hebben we veel meer schoffelonderhoud gedaan dan in voorgaande jaren. We sluiten nu veel beter aan bij de ambities die de raad heeft gesteld in de beleidsnota 'Openbaar Groen 2021'. De huidige vastgestelde niveaus komen nog aan de orde bij het opstellen van het grijs- en groenbeheerplan. 4. Samen met onze inwoners werken we aan een duurzame waterbeheersing. Om verdroging tegen te gaan en het riool toekomstbestending te maken is het belangrijk dat bij zoveel mogelijk huizen het hemelwater is afgekoppeld van het riool. Hiertoe moeten we in een gedeelte van het dorp nog maatregelen nemen in de vorm van de aanleg van gescheiden riolering en berging en infiltratie van hemelwater. Bewoners en bedrijven stimuleren we met een subsidie van € 300 om schoon regenwater dat op verhard oppervlak (verhardingen of daken) op hun perceel valt, af te koppelen van het gemengd rioolstelsel.

Bij het afkoppelen van 200 woningen per jaar, kan een CO2 besparing van 8,53 ton CO2 per jaar worden behaald. Door panden en verhardingen af te koppelen van het riool, hoeft er per saldo minder geïnvesteerd te worden in verzwaring en uitbreiding van het rioolstelsel.

We werken met diverse partijen in het Klimaatportaal ZuidoostBrabant (ZOB) samen om doelstellingen op het gebied van stedelijk waterbeheer en riolering te realiseren. Het Klimaatportaal ZOB is een samenwerkingsverband van Waterschap De Dommel, Brabant Water en 13 gemeenten. In 2021 is opnieuw een samenwerkingsovereenkomst aangegaan tot en met 2027. De samenwerking om invulling te geven aan maatregelen in het kader van de Europese Kaderrichtlijn Water zetten we voort. Daarnaast breiden we de bestaande samenwerking uit naar de uitvoering van het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) en de inwerkingtreding van de Omgevingswet voor de onderdelen waterketen, watersysteem en klimaatadaptatie. Uit de rioolinspecties en het dagelijks beheer bleek dat de in het beheersysteem opgenomen data over het gemeentelijk rioolstelsel niet betrouwbaar waren. Deze gegevens dienen ook als input voor het rekenmodel dat we gebruiken voor de actualisatie van het GRP. Deze gegevens worden sinds 2021 verbeterd waardoor we een steeds beter actueel bestand hebben. Gemeentelijke RioleringsPlan (GRP) In 2021 hebben we een begin gemaakt met het actualiseren van het GRP. Het nieuwe GRP is begin 2023 gereed. Projecten Om de riolering operationeel te houden en te optimaliseren hebben we werkzaamheden en projecten opgenomen. Onderstaande projecten geven een deel van de projecten en werkzaamheden weer.

Deze projecten dragen bij aan een klimaatbestendig Son en Breugel. - Rioolverzwaring Centrum Son Deze rioolverzwaring is voor het ontlasten van de riolering in de Sparrenlaan en het centrumgebied. Deze werkzaamheden stemmen we integraal af met andere ruimtelijke ontwikkelingen. De afstemming en voorbereiding vinden in 2022 en 2023 plaats. Bij het herinrichten van deze straat na de rioolverzwaring vervangen we het versleten groen . - Aanpassen Riolering en bovenbouw omgeving Begoniastraat Bontstraat In 2022 hebben we opdracht verstrekt aan een adviesbureau om een plan voor te bereiden. De doelstelling is samen met de bewoners tot een breed gedragen ontwerp te komen voor wat betreft de boven- en onderbouw. Het ontwerp kan in 2023 worden uitgevoerd. 5. Inwoners kunnen op verschillende manieren verblijven, sporten en spelen in de openbare ruimte. Gemeentelijke bossen De gemeentelijke bossen zijn belangrijk voor de groene kwaliteit van onze zeer groene gemeente. Het grote oppervlakte bos geeft Son en Breugel een zeer prettig verblijfsklimaat en inwoners en bezoekers maken veel recreatief gebruik van de bossen. We streven naar toekomstbestendig bos met een duurzame bijdrage aan rijke natuur, een impuls voor recreatie, duurzaam houtgebruik, waterbuffering, klimaatadaptatie én CO2-vastlegging.

Daarbij streven we naar een veerkrachtig bos dat bestand is tegen de weersextremen door klimaatverandering. We voeren het bosbeheer uit volgens het beheerplan Bos- en natuurterreinen door Bosgroep Zuid-Nederland volgens onze gezamenlijke beheerovereenkomst. Met het beheer sturen we op geleidelijke omvorming naar een structuurrijk, gevarieerd bos met hogere biodiversiteit en houden we rekening met de veiligheid van de vele bezoekers van deze intensief gebruikte gebieden. Verder geven we uitvoering aan het begrazingsbeheer van de natuurterreinen en gaan we verder met natuureducatie en -participatie (natuurwerkdag, plantdagen). Bossen vormen een prachtige natuurlijke spelaanleiding voor kinderen en dat willen we dan ook stimuleren, mogelijk door dit nog beter te faciliteren op bepaalde plekken, bijvoorbeeld met meer klim- en spelaanleidingen (nader te onderzoeken). Vanuit het meerjarig bosonderhoud staat in 2022/2023 het bosgebied bij Oud Meer tot de A50 op de planning. Het zal nog enige jaren duren voor het achterstallig onderhoud in de bossen is weggewerkt.

In 2021 hebben we samen met de gemeente Best en diverse stakeholders gewerkt aan een gezamenlijke ontwikkelingsvisie voor het bos- en natuurgebied Nieuwe Heide en Oud Meer. In deze visie schetsen we hoe we het gebied in toekomstige decennia willen ontwikkelen op thema's recreatie, ecologie, klimaat en beheer. Zodra een visie is vastgesteld en bijbehorende middelen beschikbaar komen, kunnen we samen met stakeholders invulling geven aan de uitvoering. Bijzonder kansrijk zijn de mogelijkheden voor hydrologisch systeemherstel (elke druppel water vasthouden waar die valt) en provinciale natuursubsidies. Speelplaatsen en bewegingsvoorzieningen Bij (her)inrichtingen hebben we aandacht voor goede speel-en bewegingsvoorzieningen voor jong en oud. Naast het feit dat kinderen in de speeltuintjes kunnen spelen en bewegen zijn het tevens ontmoetingsplekken voor de ouders. Ze vervullen dus een recreatieve, educatieve en sociale functie. Son en Breugel beschikt in totaal over 38 speeltuintjes. We onderzoeken de mogelijkheid om ergens in de gemeente een pumptrackbaan te realiseren. Om ervoor te zorgen dat de speeltuintjes veilig blijven, inspecteert een externe gecertificeerde inspecteur jaarlijks alle toestellen, inclusief ondergrond. Daarmee voldoen we aan de wettelijke verplichtingen. Daarnaast houden de medewerkers van de wijkteams een oogje in het zeil.

Ze repareren ook kleine gebreken, zodat de kinderen zoveel mogelijk kunnen spelen en de veiligheid gewaarborgd blijft. Park Vroonhoven Al geruime tijd is duidelijk dat park Vroonhoven een kwaliteitsimpuls nodig heeft. De upgrading en aanpassingen werken we in de bestuursperiode 2022-2026 uit. Een van de doelstellingen is om een stilteruimte in het park te realiseren. Faciliteren van activiteiten, evenementen en kermis Eigen kracht en organisatietalent zijn volop aanwezig bij de inwoners van Son en Breugel en daar leveren we graag een bijdrage aan. Wij ondersteunen diverse evenementen zoals Koningsdag, Breugels Festijn, het Towerfestival en de Jaarmarkt. Wij hebben hierbij een vergunningverlenende en faciliterende rol. Daarnaast faciliteren we ook diverse kleinere activiteiten met kennis en hulp bij procedures. Om de drempel bij kleinschalige activiteiten (zoals straatfeesten en buurtbarbecues) zo laag mogelijk te houden, kan de organisatie meestal volstaan met een melding in plaats van het aanvragen van een ‘zware’ vergunning. De jaarlijkse kermis is een evenement in de openbare ruimte dat mensen samenbrengt en waar men elkaar ontmoet. 6. Onze inwoners kunnen meedenken, ontwerpen of meedoen bij de (her)inrichting van de openbare ruimte.

Voorafgaand aan de uitvoering van het onderhoud inventariseren we samen met de omgeving, interne organisatie en andere belanghebbenden wat de aandachtspunten en wensen zijn. Dit doen we door inloopbijeenkomsten, buurtschouwen of enquêtes te organiseren. We betrekken hierbij ook andere ontwikkelingen die in het gebied spelen en we stemmen de plannen af. We hebben speciale aandacht voor verhardingen rondom het centrum en zorginstellingen waar mindervaliden en ouderen verblijven. Ook de stoepen in Breugel staan hoog op de prioriteitenlijst. We betrekken onze inwoners bij grote projecten zoals Breugel Bruist en het Centrumplan Son. Dit doen we op verschillende manieren en niveaus, bijvoorbeeld in de vorm van meedenken of meedoen. Daarnaast kunnen bewoners ook zelf de handschoen oppakken om in hun omgeving aan de slag te gaan met adoptie of participatie. De omvormingen waarmee we in 2022 gestart zijn kunnen hiervoor een mooie katalysator zijn. Een voorbeeld is bijvoorbeeld het burgerinitiatief aan de Eiffellaan, waarbij de bewoners een jeu de boulesbaan hebben aangelegd en nu zelf onderhouden. Dit is in 2022 uitgevoerd. Er zijn en er zullen steeds meer initiatieven komen die wij ondersteunen met advies en middelen. Uiteraard sluiten we met dit alles aan bij de uitkomsten van de in 2023 op te stellen participatieverordening.

7. We zorgen voor een groene leefomgeving met meer biodiversiteit om de woonkwaliteit van onze inwoners te verhogen. We streven naar het vergroenen van wijken en straten en naar meer biodiversiteit. De groene woonkwaliteit die ons dorp al heeft, willen we versterken. We leveren hiermee een positieve bijdrage aan de woonkwaliteit van ons dorp. Dit bereiken we onder andere door de verstening terug te dringen door bij reconstructies minder verharding/stenen toe te passen en/of door andere materialen te gebruiken. In regionaal verband blijven we ons inzetten om de luchtkwaliteit te verbeteren en de geluidsdruk te verminderen. Onze bomen onderhouden we zo goed als mogelijk. Een groot deel van de bomen is administratief al verwerkt in een GIS-pakket. De komende twee jaar onderzoeken we ook de overige bomen langs wegen en in de plantsoenen. Dat levert een sluitend systeem op waarmee we ons bestaand bomenareaal goed kunnen beheren en daar waar mogelijk kunnen uitbreiden. Door inbreidingslocaties en civiele projecten verdwijnt er soms ook groen. De steeds droger wordende zomers is een zorg en dan met name voor de weerbaarheid van onze plantsoenen. Om robuuste plantsoenen te krijgen die de klimaatveranderingen kunnen trotseren, zijn omvormingen naar bloemrijke grasbermen of gras deels nodig. Dit type inrichting heeft een hoge ecologische waarde en is goed voor de biodiversiteit.

Sommigen inwoners ervaren dit als positief, maar ook zijn er vele bewoners die bloemrijke grasbermen als onkruid of rommelig ervaren. Vanuit ecologische perspectief is deze omvorming juist noodzakelijk. Tot op heden hebben we vaak plantvakken met traditionele struiken ingeboet (=doodgegane struiken opnieuw bij planten). Maar dit we kunnen dit, zeker wanneer er bomen staan die veel vocht nodig hebben, niet meer doen omdat de planten niet zullen gedijen. Deze vakken vervangen we door beplantingen/grasmengsels die bestand zijn tegen klimaatverandering. Onze bermen geven we zoveel mogelijk waarde voor flora en fauna. Het huidige bermareaal beheren we, waar mogelijk, ecologisch. Het maairegime hebben we sinds enkele jaren aangepast en blijft in ontwikkeling. Maaien stemmen we zoveel mogelijk af op zaadvorming van bloemen en kruiden en de eitjes van insecten. Wel maaien we eerder de 1e meter langs wegen en paden in verband met veiligheid en waterafvoer. Daarnaast zaaien we ook op diverse locaties bepaalde mengsels die tot een grotere biodiversiteit leiden. Onze aannemers dagen we uit om met nieuwe werkwijzen en verfrissende ideeën te komen die de biodiversiteit in bermen en watergangen vergroten. Hierbij gebruiken we ook kennis en ervaring van regiogemeenten die hier al wat langer mee bezig zijn.

Door het toepassen van ecologisch beheer herstelt de biodiversiteit en zien we dat de natuurlijke vijanden van de eikenprocessierups (EPR) beter gedijen. In 2022 hebben we voor het eerst geen pro actieve bestrijding uitgevoerd. 8. We realiseren (vóór 2028) en beheren het Natuurnetwerk en versterken natuurbeleving dichtbij huis. Natuurnetwerk Het Natuurnetwerk Brabant is een netwerk van deels bestaande en deels nog te realiseren natuurgebieden. In het natuurpact tussen Rijk en provincie is afgesproken dat het natuurnetwerk in 2027 gerealiseerd is. In 2022-2023 ligt de prioriteit bij Dommeldal uit de Verf met de focus op omzetting van gronden naar natuur (grondverwerving/zelfrealisatie) (zie programma 4). Inrichting (incl. evt. mogelijk recreatief medegebruik) is pas later aan de orde. Bij de ontwikkeling van Ecologische Verbindingszone Ekkersrijt brengen we, samen met verschillende partijen, natuur naar een industriële zone met behulp van provinciale subsidie. Op basis van een watersysteemanalyse die we samen met waterschap hebben gedaan om meer inzicht te krijgen in het watersysteem van Ekkersrijt en Groote Beek, onderzoeken we samen met het waterschap nog in hoeverre we het ontwerp mogelijk nog kunnen aanscherpen om nog meer doelen mee te laten liften (waterkwaliteit, waterberging, klimaatadaptatie). Mogelijk passen we de uitvoeringsplanning hier op aan.

9. We gebruiken duurzame materialen en houden rekening met de nadelige effecten van klimaatverandering. Door de ondertekening van het Maatschappelijk verantwoord inkopen-manifest (MVI) en het bijbehorende actieplan MVI houden we bij alle aanbestedingen structureel rekening met duurzaamheid, social return en lokale/regionale werkgelegenheid. BIZOB, de WSD en de duurzaamheidsmedewerkers adviseren hierover bij alle inkoopstrategieën. De verantwoordelijkheid voor het behalen van de CO2-doelstellingen ligt bij de budgethouders. Een ambitie voor de toekomst is dat we een kwaliteitsverbetering willen maken in het klimaatneutraal inkopen van de grond-, wegenen waterbouw en andere onderdelen van de openbare ruimte. De criteria leggen we vast in een Handboek Openbare ruimte. Bij herinrichting en renovaties van openbare ruimte streven we naar een duurzame inrichting, zowel in materialen als in een toekomstbestendig ontwerp. Denk hierbij aan mogelijkheden van waterinfiltratie in groen, waterdoorlatende verharding, bomen voor verkoeling, toekomstbestendig beheer. 10. We zetten in op vermindering van restafval en streven naar een aanbod van maximaal 35kg restafval per persoon per jaar. In 2023 maken we een nieuwe afweging over het gewenste het serviceniveau en de ophaalfrequentie van afval in relatie tot duurzaamheidsdoelstellingen en kostenbeheersing.

Bij de milieustraat spelen een aantal uitdagingen. Mogelijk zijn er aanpassingen nodig om de vloer vergunning technisch in orde te krijgen. Ook zijn er geregeld inbraken op het terrein. In 2023 zorgen we ervoor dat alle uitdagingen op de milieustraat verholpen zijn en dat het terrein weer toekomstbestendig is. In dit proces nemen we de wens om de milieustraat toegankelijker te maken mee. We merken de laatste jaren een forse toename van zwerfaval en de afkeur van PMD in de openbare ruimte. De PMD-afkeur neemt landelijk toe en ook in Son en Breugel. Vooral door onduidelijkheid dat er alleen verpakkingsmaterialen in de PMD mogen. In 2022 zijn we op Ekkersrijt gestart met een WSD-ploeg die het gebied netjes houdt. De ploeg zorgt voor een zichtbaar schoner bedrijventerrein. In 2023 willen we dit ook gaan verbreden naar het dorp, waar we ook de PMD-afkeur expliciet mee willen nemen. We gaan ook structureel communiceren dat hard plastic en metaal niet in de PMD zakken mag.

Mobiliteit 11. Weggebruikers kunnen comfortabel en veilig deelnemen aan het verkeer. Elke verkeersdeelnemer moet zich goed door onze gemeente kunnen bewegen. Goede bereikbaarheid per auto, fiets, openbaar vervoer of te voet moet vanzelfsprekend zijn. Om dit te bewerkstelligen stellen we gezamenlijk met belanghebbenden in 2022 en 2023 een Gemeentelijk Verkeer- en Vervoersplan ofwel Mobiliteitsplan op. Met inwoners en organisaties gaan we in overleg over bereikbaarheid, doorstroming, parkeervraagstukken en de verkeersveiligheid. Dit plan schept kaders door bijvoorbeeld de wegen te categoriseren, en principes en uitgangspunten voor de (her)inrichting van de openbare ruimte te benoemen. 12. De kernen en centra zijn goed bereikbaar. De kernen en centra moeten voor een ieder goed en veilig bereikbaar zijn. De aanbevelingen uit het GVVP zijn leidend bij de (her)inrichting van onze wegen en de twee centrumplannen, Breugel Bruist en Centrumplan Son. De centra worden veilig maar zeker ook gezellig ingericht. In de regio blijven we participeren en ons inzetten voor goede en veilige aansluitingen op de snelwegen en doorfietsroutes zoals de F50 en F58. Die zorgen voor veilige en snelle verbindingen die ook nog eens milieuvriendelijk zijn. Een deel van onze inwoners en forensen is afhankelijk van openbaar vervoer.

Het openbaar vervoer dient daarom een volwaardig alternatief te zijn voor het particulier vervoer. We blijven ons onverminderd inzetten voor goed openbaar vervoer door wijzigingsvoorstellen in de concessies positief kritisch te beoordelen en in gesprek te blijven met de Provincie.

Bijdragen verbonden partijen aan dit programma Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost (VRBZO) Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost behartigt de belangen van de gemeenten in het samenwerkingsgebied op de terreinen van: brandweerzorg, ambulancezorg, geneeskundige hulpverleningsorganisatie in de regio, rampenbestrijding en crisisbeheersing en de gemeenschappelijke meldkamer, door: • Adequaat te reageren op spoedeisende hulpvragen van burgers, instellingen en bedrijven; • Het organiseren en coördineren van geneeskundige hulpverlening in de regio; • Het voorkomen en bestrijden van brand, het beperken van brandgevaar en/of ongevallen bij brand en alles wat hiermee verband houdt. Ook het aanschaffen en onderhouden van gemeenschappelijk materieel en de coördinatie van de werkzaamheden op dit gebied behoort tot de taak van VRBZO; • Het in beeld brengen van risico's; • Het organiseren van de rampenbestrijding en crisisbeheersing. Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB) De Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant voert namens de gemeente de vergunningverlenings-, toezicht- en handhavingstaken uit op het gebied van milieu. Daarnaast ondersteunt de ODZOB de gemeente op het gebied van allerlei milieu gerelateerde zaken zoals bodem, externe veiligheid, fijn stof, geuremissies etc.

Reiniging Blink De gemeenschappelijke regeling Reiniging Blink voert vanaf 2022 namens de gemeente de afvaltaken uit, door: • De inzameling van huis- aan huisafval. • Exploitatie van de milieustraat. • (Digitale) dienstverlening naar de inwoners m.b.t. afval. • Beleidsadvisering.

Realisatie 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

Begroting 2026

Lasten 0.10 Mutaties reserves programma 3

949

1.1 Crisisbeheersing en Brandweer

869

894

931

971

956

1.2 Openbare orde en Veiligheid

749

961

759

749

769

2.1 Verkeer en vervoer

1.425

1.713

1.818

1.853

1.954

1.946

2.2 Parkeren

2.5 Openbaar vervoer

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

1.824

1.686

1.565

1.564

1.579

1.568

7.2 Riolering

763

868

934

999

1.088

1.180

1.850

2.262

2.302

2.314

2.356

2.398

7.4 Milieubeheer

381

631

781

679

677

675

Totaal Lasten

8.837

9.131

9.148

9.188

9.418

9.550

855

407

272

303

220

1.1 Crisisbeheersing en Brandweer

1.2 Openbare orde en Veiligheid

2.1 Verkeer en vervoer

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie

7.2 Riolering

1.435

1.418

1.497

1.594

1.694

1.797

7.3 Afval

2.256

2.418

2.704

2.900

2.943

2.987

160

217

Totaal Baten

4.846

4.665

4.647

4.969

5.027

5.172

Saldo (baten -/lasten)

-3.991

-4.467

-4.500

-4.219

-4.390

-4.378

7.3 Afval

Baten 0.10 Mutaties reserves programma 3

7.4 Milieubeheer

Nieuw beleid Omschrijving

I/S

2023

2024

2025

2026

1. Maatregelen nav veiligheidsinspectie (VTA) bomen

-30.000

-10.000

2. Onderhoudskosten verkeerslichten

-5.000

3. Uitbreiding of aanpassing speelvoorzieningen

-20.000

4. Opslag duurzame energie en energiebelasting

-15.000

5. Cyberveiligheid en weerbaarheid cybercriminaliteit

-10.000

6. Gladheidsbestrijding

-56.500

7. Projectleider Duurzaamheid

-83.000

7. Wijkaanpakken Transitievisie warmte

-50.000

7. Onttrekking reserve Duurzaamheid

133.000

8. Klimaatadaptatie

-50.000

-186.500

-199.500

Totaal +/+ is voordeel, -/- is nadeel

1. Maatregel n.a.v. veiligheidsinspectie (VTA) bomen In 2022 is in Son en Breugel voor het eerst gestart met de landelijk gehanteerde VTA-inspectie systematiek om bomen te beoordelen op vitaliteit en veiligheid. De resultaten van de inspecties laten zien dat er behoorlijk wat bomen, vanwege vitaliteit en veiligheid, extra gesnoeid moeten worden. 2. Onderhoudskosten verkeerslichten De onderhoudskosten van de VRI installatie op Ekkersrijt zijn nooit goed in de begroting verwerkt. 3. Uitbreiding of aanpassing speelvoorzieningen In de huidige begroting is geen geld opgenomen voor uitbreiding of aanpassing van de speelvoorzieningen. Jaarlijks komen er de nodige verzoeken die aansluiten bij de beleidsregels spelen. 4. Opslag duurzame energie en energiebelasting Onze energieleverancier heeft de opslagkosten voor duurzame energie en energiebelasting herberekend. Als gevolg hiervan moet het budget jaarlijks met € 15.000,- opgehoogd worden. 5. Cyberveiligheid en weerbaarheid cybercriminaliteit Voor de weerbaarheid van de inwoners, ondernemers en de interne medewerkers op het gebied van cybercriminaliteit, worden structureel kosten gemaakt. 6. Gladheidsbestrijding Onze contractpartner heeft in 2022 laten weten met alle bedrijfsactiviteiten te stoppen. Hierom moest de gladheidsbestrijding opnieuw aanbesteed worden.

De kosten voor de vaste vergoedingen zijn fors hoger uitgevallen met de nieuwe aanbesteding. 7. Projectleider Duurzaamheid, Wijkaanpakken TVW en onttrekking Duurzaamheid In 2022 werken we aan de eerste wijkaanpakken voor aardgasvrije wijken in Son en Breugel. In de Transitievisie Warmte is afgesproken om dit in 2022 met incidentele middelen te dekken (reserve duurzaamheid). Vanaf 2023 nemen we een extra FTE aan om de wijkaanpakken te versnellen. We combineren de functie met andere extra taken vanuit Duurzaamheid (Ekkersrijt & Sonniuswijk). De dekking zal in 2023 zeer waarschijnlijk komen vanuit de uitvoeringslasten van het Klimaatakkoord. Hier is echter nog geen formele besluitvorming over geweest, behalve de intentie van het landelijke coalitieakkoord. Dit geeft een mogelijk risico mocht blijken dat er uiteindelijk geen budget vanuit de Rijksoverheid beschikbaar komt. Voor 2023 dekken we de extra uitgaven direct vanuit de Reserve Duurzaamheid. Voor 2024 en verder nemen we wel een stelpost in onze begroting op voor de extra personele inzet. Als er een formeel besluit ligt voor de verdeelsleutel van de extra middelen uit het klimaatakkoord, dan zal dit bedrag ten lasten komen voor deze middelen.

8. Klimaatadaptatie In najaar 2022 doet we met Arcadis een onderzoek hoe we klimaatadaptatie beter kunnen borgen binnen de gemeentelijke organisatie en Ekkersrijt. We ramen voor 2023 alvast financiële middelen om dit handen en voeten te geven. Op basis van het onderzoek van Arcadis kunnen we de structurele lasten voor de toekomst ook inschatten.

Programma 4. Economische en ruimtelijke ontwikkeling Inleiding De fysieke leefomgeving kent diverse abstractieniveaus. In het programma Fysieke en Veilige leefomgeving komen vooral de tactische en operationele kant van de leefomgeving aan de orde. Het programma Economische en Ruimtelijke ontwikkeling richt zich meer op de visie en de strategische kant van deze leefomgeving. Er is natuurlijk wel overlap tussen de programma’s omdat de scheidslijn tussen het strategische en het tactische abstractieniveau niet zo scherp is. Een voorbeeld daarvan is het onderwerp natuur en landschap: enerzijds hebben we een visie en sluiten we qua strategie aan bij lopende regionale ontwikkelingen (‘Dommeldal uit de verf’ en Van Gogh Nationaal Park), anderzijds moeten we ook natuur en groen aanleggen en onderhouden. Door visievorming op het ruimtelijk beleid en de uitvoering daarvan leveren we een bijdrage aan een levendig, groen en vitaal dorp en een gezonde en leefbare leefomgeving. Onze strategische inzet richt zich vooral op ons regionaal handelen en de doorwerking daarvan naar het lokale niveau. Dit programma richt zich ook op de duurzame economische structuur van de gemeente.

Wat willen we bereiken? Thema

Doelstellingen

Omgevingswet 1. Zorg dragen voor een adequate implementatie van de Omgevingswet, waarbij de klantservice snel, eenvoudig en beter kan plaatsvinden. 2. Diverse instrumenten onder de Omgevingswet door ontwikkelen volgens de (tweejaarlijkse) beleidscyclus. Ruimte

3. Voorzien in een tijdige en adequate behandeling van alle ruimtelijke initiatieven. 4. Voorzien in kwalitatief passende ontwikkelingslocaties.

Wonen

5. Het opstellen van een Woonprogramma (inclusief flankerend beleid). 6. Invulling geven aan de ambitie van het kwantitatieve gewenste woningbouwprogramma.

Duurzaamheid 7. In 2030 wil Son en Breugel een klimaat neutrale gemeente zijn. 8. Son en Breugel moet in 2050 waterrobuust en klimaatbestendig zijn. 9. We verhogen biodiversiteit in ons buitengebied én bebouwd gebied. 10. We koesteren de landschappelijke kwaliteit en verhogen de beleving van ons landschap. Economie

11. Ekkersrijt blijft een economische toplocatie binnen het Brainport ecosysteem. 12. Een vitaal en aantrekkelijk (verblijfs)centrum, met een sterk ondernemings- en vestigingsklimaat.

Regio

13. Door in regionaal verband samen te werken met andere overheden en organisaties dragen we bij aan een succesvolle ontwikkeling van de Brainportregio.

Relevante beleidsnota's Naam

Periode

Vastgesteld in de raad

Toekomstvisie voor Son en Breugel

2012 - 2030 21-jun-12

omgevingsvisie Son en Breugel en omgevingsplan Son en Breugel (2022)

Structuurvisie voor Son en Breugel

2014 - 2030 6-feb-14

omgevingsvisie Son en Breugel en omgevingsplan Son en Breugel (2022)

Woonvisie voor Son en Breugel

2012 - 2020 20-dec-12

Woningbouwprogramma Son en Breugel 2016/2020 – 2030 2016/2020 - 16-jun-16 (addendum op de Woonvisie) 2030 Actieprogramma Wonen (i.r.t. omgevingsvisie) Cultureel Erfgoed (2019 - 2030) gemeente Son en Breugel

2019-2030

Centrumvisie Son

n.v.t.

21-jun-12

Centrumvisie Breugel en uitvoeringsprogramma

n.v.t.

21 juni 2012 resp. 29 augustus 2013

Plan van Aanpak Implementatie Omgevingswet Son en Breugel (Implementatieprogramma Omgevingswet)

2016 - 2029 6 december 2016 (college)

Afsprakenkader Wonen 2022 SGE

2022 e.v.

17-feb-2022

Landschapsinvesteringsregeling gemeente Son en Breugel

2013 e.v.

29-aug-13

Intergemeentelijke Structuurvisie Rijk van Dommel en Aa

2011 e.v.

1-sep-11

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

2022

omgevingsvisie Son en Breugel en omgevingsplan Son en Breugel

Naam

Periode

Vastgesteld in de raad

Planning vaststelling nieuw beleidsplan

Verslingerd aan de Dommel

2012 e.v.

23-aug-12

Visie Sciencepark

2017 e.v.

21-dec-17

Nota Grondbeleid

2021-2024

17-dec-20

Kaders als Koers - kaders voor de woningbouwprogrammering op ontwikkelingslocaties

2019 e.v.

19 december 2019

Visie op Wonen Stedelijk Gebied Eindhoven

2019 e.v.

22-aug-19

Huisvestingsverordening gemeente Son en Breugel 20202023

2020-2023

19-dec-19

Masterplan Ekkersrijt

2015 e.v.

12-nov-15

Regionale Energie Strategie MRE

2021-2023

Q4 2021

Actualisatie elke 2 jaar

Transitievisie Warmte

2021-2026

Q4 2021

Actualisatie elke 5 jaar

Omgevingsvisie Son en Breugel; OOg op een zonnige toekomst!

2022-2050

19 mei 2022

Actualisatie elke 2 jaar

Ontwikkelingsvisie Nieuwe Heide & Oud Meer 2022-2070

2022-2070

Omgevingsplan Sciencepark 2020

2022

Wat gaan we ervoor doen? Omgevingswet 1. Zorg dragen voor een adequate implementatie van de Omgevingswet, waarbij de klantservice snel, eenvoudig en beter kan plaatsvinden. Via het Team Implementatie Omgevingswet geven we verder vorm en inhoud aan de uitwerking van de implementatie van de Omgevingswet, met onder andere werkzaamheden voor de aanpassing van werkprocessen, werkorganisatie, website en klantservice. 2. Diverse instrumenten onder de Omgevingswet door ontwikkelen volgens de (tweejaarlijkse) beleidscyclus. De Omgevingswet is vanaf 1 januari 2023 het wettelijk kader, waarbinnen werkzaamheden moeten plaatsvinden en op grond waarvan een aantal instrumenten tot ontwikkeling moet komen. Het gaat onder andere om de omgevingsvisie en het omgevingsplan. Op 19 mei 2022 heeft Son en Breugel een eerste stap gezet door de vaststelling van de "Omgevingsvisie Son en Breugel; OOg op een zonnige toekomst!" (versie 1.0). Doel is deze omgevingsvisie zo actueel mogelijk te houden met een tweejaarlijkse beleidscyclus. Nieuwe inzichten, uitwerkingsprogramma's en ontwikkelingen gaan we verwerken in volgende versies van de omgevingsvisie. Tegelijkertijd werken we aan een eerste versie van het "Omgevingsplan Son en Breugel". Ook het omgevingsplan dient periodiek te worden aangepast.

Wijzigingen als gevolg van het honoreren van bepaalde initiatiefvoorstellen, de wettelijke verplichting om vergunningen die in afwijking van het omgevingsplan zijn verleend binnen 5 jaar te vertalen naar het omgevingsplan en in ieder geval ook wijzigingen die voortkomen uit de aanpassing van de omgevingsvisie moeten we verwerken in het Omgevingsplan. We werken aan de volgende onderdelen: 1. Omgevingsvisie a. tweejaarlijkse bijstellen van de omgevingsvisie b. opstellen thematisch uitwerkingsprogramma Wonen / Woonprogramma (thematisch) c. opstellen thematische uitwerkingsprogramma Gezondheid (thematisch) d. uitwerken gebiedsprogramma Sonniuswijk (gebiedsdeel) e. uitwerken gebiedsprogramma Ekkersrijt (gebiedsdeel) f. uitwerken gebiedsprogramma Centrumgebied Son g. uitwerken thematisch uitwerkingsprogramma Landschap en Natuur 2. Omgevingsplan h opstellen van het "Omgevingsplan Son en Breugel" (versie 1.0); i. periode wijzigingen van het omgevingsplan 3. Digitaal Stelsel Omgevingswet j. uitvoering en invulling geven aan het Digitaal Stelsel Omgevingswet (wettelijk)

Ruimte 3. Voorzien in een tijdige en adequate behandeling van alle ruimtelijke initiatieven. De Omgevingswet, die alle verzoeken voor van vergunningen en gebiedsontwikkelingen bundelt, vraagt om een tijdige afhandeling van verzoeken en initiatieven. a. De Omgevingswet vormt het nieuwe wetskader. Het is de enige wet ter vervanging van onder andere de huidige Wet ruimtelijke ordening en de Wabo. De nieuwe wet vraagt om het inrichten van adequate werkprocessen en een adequate werkorganisatie.

4. Voorzien in kwalitatief passende ontwikkelingslocaties. De ambitie die de raad heeft vastgelegd in de "Omgevingsvisie Son en Breugel; OOg op een zonnige toekomst!" vraagt op het gebied van wonen om een minimale toename van 700 woningen tot 2040. Het collegeprogramma vraagt om de realisatie van 250 wooneenheden in de periode 2022-2026. De huidige beschikbaarheid van potentiële en hardere ontwikkelingslocaties biedt krap ruimte om aan deze laatste ambitie invulling te kunnen geven. a. In het kader van het "Uitwerkingsprogramma Wonen (Woonprogramma)" op zoek gaan naar aanvullende ontwikkelingslocaties waar woningbouw kan plaatsvinden tot 2026 en verder (2040) Andere doelgroepen (arbeidsmigranten, flexwerkers e.d.) vragen om de inzet van flexibele woonlocaties, waarvoor we in de Omgevingsvisie ruimtelijk meerdere opties hebben aangegeven. Operationalisering hiervan is noodzakelijk om ook tegemoet te komen aan de regionale afspraken in dat kader. b. In overleg gaan met initiatiefnemers om locaties voor flexibel wonen gerealiseerd te krijgen c. Aan andere activiteiten ruimte bieden, vanuit het kader en de ambities van onze "Omgevingsvisie Son en Breugel; OOg op een zonnige toekomst!" Uitvoeringsprogramma centrum Breugel Het uitvoeringsprogramma van het centrum van Breugel bestaat uit een aantal ruimtelijke projecten.

De Boerderij, De Bongerd, woningbouw ter plaatse van De Regenboog, de winkelplint met de woningen erboven en het tussenliggende openbaar gebied. De Boerderij is inmiddels opgeleverd. De aanbesteding van De Bongerd heeft plaatsgevonden, de voorbereiding is begonnen en de bouw zal in 2023 van start kan gaan. De aanbesteding van de nieuwbouw van de scholen heeft inmiddels plaatsgevonden. De scholen worden in 2023 opgeleverd waarna de locatie van De Regenboog vrij komt voor woningbouwontwikkeling. Voor het tussenliggende openbaar gebied maken we, op basis van de eerder vastgestelde gebiedsvisie, een uitwerking.

Wonen 5. Het opstellen van een Woonprogramma (inclusief flankerend beleid). De "Omgevingsvisie Son en Breugel; OOg op een zonnige toekomst!" vraagt om een "Uitwerkingsprogramma Wonen", het nieuwe "Woonprogramma". In dit Woonprogramma geven we in ieder geval aandacht aan c.q. vindt een uitwerking plaats van de volgende onderdelen die naar aanleiding van de omgevingsvisie onvoldoende aan bod zijn gekomen en om nadere uitwerking vragen. - Schetsen van de toekomstige woningbouwlocaties die beschikbaar zijn c.q. kunnen komen om de gewenste woningbouwopgave te faciliteren Het gaat onder meer om de ontwikkelingslocaties voor woningbouw, waarbij invulling gegeven kan worden aan de minimale opgave om tot het jaar 2040 nog minimaal 700 woningen te realiseren (raadsuitspraak Omgevingsvisie) en om 250 wooneenheden te realiseren in de periode 2022-2026 (‘Bestuursakkoord 2022-2026’). - Schetsen welke onderdelen van het ‘flankerend beleid’ toepassing vinden in Son en Breugel Tevens zal het ‘Uitwerkingsprogramma deelthema Wonen’ aangeven welke flankerende maatregelen op het terrein van wonen in Son en Breugel we kunnen toepassen.

Gedacht moet worden aan onderdelen als ‘toepassen startersleningen’, ‘zelfbewoningsplicht’, ‘doorstroombevordering in de vorm van een toewijzing / verkoop van de woningen bij voorrang aan inwoners uit Son en Breugel die een andere woning achter laten in Son en Breugel (incl. starters uit Son en Breugel) boven anderen’ en een ‘anti-speculatiebeding’. - Aangeven voor welke doelgroepen de woningmarkt in Son en Breugel bereikbaar is - De relatie met duurzaamheid - De relatie met de inclusieve samenleving / leefbaarheid

6. Invulling geven aan de ambitie van het kwantitatieve gewenste woningbouwprogramma. Schetsen van de toekomstige woningbouwlocaties die beschikbaar zijn c.q. kunnen komen om de gewenste woningbouwopgave te faciliteren Invulling geven aan de ontwikkelingslocaties voor woningbouw, waarbij we rekening houden met de minimale opgave om tot het jaar 2040 nog minimaal 700 woningen te realiseren (raadsuitspraak Omgevingsvisie) en om 250 wooneenheden te realiseren in de periode 2022-2026 (‘Bestuursakkoord 2022-2026’). Participeren en inbreng leveren in de regionale tafel 'Wonen' als ware we één gemeente Zoals: • Woondeal regio Eindhoven • Regionale afspraken wonen • Verstedelijkingsakkoord • Woningbouwimpuls en woningbouwversnelling Duurzaamheid 7. In 2030 wil Son en Breugel een klimaat neutrale gemeente zijn. Wij willen de transitie naar een fossielvrije samenleving versnellen. Bij het opstellen van plannen en ideeën geven we veel vrijheid aan inwoners, organisaties en bedrijven in de gemeente, zodat de verschillende stakeholders aan de voorkant kunnen meedenken. We trekken de aandacht van de verschillende stakeholders met de bewustwordingscampagne “Wat we doen is groen” en de Duurzaamheidsprijzen. In de campagne laten we zien wat inwoners, verenigingen en bedrijven van Son en Breugel al doen en kunnen bijdragen aan het reduceren van CO2-uitstoot. Energiebesparing heeft prioriteit.

We continueren de projecten, zoals o.a. het uitvoeren van inkoopacties, het Energieloket, de doorontwikkeling van de Groene zone, waardoor we onze inwoners ook kunnen helpen met het nemen van duurzaamheidsmaatregelen. We hebben daarbij extra aandacht voor inwoners met een kleine portemonnee. Voor de uitfasering van het aardgas (transitievisie warmte) gaan we de komende jaren samen met inwoners in ’t Zand en ’t Harde Ven stappen maken.

We komen met een aanpak om de bedrijven op Ekkersrijt te verduurzamen. Daarin blijven we het plaatsen van zonnepanelen op grote daken stimuleren. We werken de lokale opgave voor grootschalige energieopwekking op land (RES) in onze gemeente verder uit. De energieopwekking langs de A50 is daarin een eerste pijler. Het elektriciteitsnetwerk is vastgelopen. Netschaarste vraagt om een sterke impuls in het provinciale en regionale energienetwerk. Om toekomstige problemen te voorkomen vraagt het een andere manier van werken van overheden, netbeheerders en bedrijven. We gaan de komende jaren pilots organiseren, om toekomstige schaarste te voorkomen. We werken aan een dekkend oplaadnetwerk voor elektrische voertuigen. In 2023 gaan we in gesprek met de raad over nieuwe ambities en doelstelling voor de komende jaren. 8. Son en Breugel moet in 2050 waterrobuust en klimaatbestendig zijn. We starten in 2023 met een integrale aanpak voor klimaatadaptatie voor Son en Breugel. We beginnen met een pilot op Ekkersrijt, omdat hier sprake is van grote hittestress, het aanpassen van de groenstructuur, aanleg van de EVZ en de (toekomstige) wateropgave. Met deze pilot kunnen we vervolgens de contouren schetsen voor de hele gemeente. In de aanpak kijken we naar de openbare en particuliere ruimte in de gemeente. Ook bekijken we hoe we dit kunnen organiseren. 9.

We verhogen biodiversiteit in ons buitengebied én bebouwd gebied. De afnemende biodiversiteit is niet alleen slecht voor de natuur maar ook voor onze leefomgeving. We zetten daarom in op het verhogen van de biodiversiteit in Son en Breugel. Belangrijk is een goed functionerend natuurnetwerk. In het natuurpact tussen Rijk en provincie is afgesproken dat het natuurnetwerk in 2027 gerealiseerd is. Prioriteit ligt bij het project Dommeldal uit de Verf waarin we samenwerken met onze partners* om het stroomgebied van de Dommel een aaneengesloten natuurgebied te laten vormen. Het idee is een mozaïek van landschappen zoals we voorstaan in het Van Gogh Nationaal Park. De visie Dommeldal uit de Verf hebben we verwerkt in de vastgestelde Omgevingsvisie. De opgave in onze gemeente is relatief groot. In 2022-2023 ligt de focus op het omzetten van (landbouw)gronden langs de Dommel en in de Breugelsche Beemden naar natuur via verwerving en zelfrealisatie. We kijken daarbij ook naar mogelijkheden om natuurbeheer en (duurzame/natuurinclusieve) landbouw samen te laten gaan en naar uitruil van gronden om niet binnen het beekdal passend grondgebruik elders voort te kunnen zetten. Water (kwel, ruimte voor de beek) is daarbij dé belangrijke sturende factor. De biodiversiteitscrisis hangt ook samen met de klimaatcrisis en de stikstofcrisis.

Verdroging, verzuring en vermesting maken het de natuur niet makkelijk. Samen met het waterschap en terreinbeheerders kijken we naar mogelijkheden om water langer vast te houden daar waar het valt en de waterkwaliteit te verbeteren. Regenwater afkoppelen in bebouwd gebied speelt ook hierbij een belangrijke rol om verdroging van het beekdal te beperken. Ook het bosbeheer (minder naaldhout = minder verdroging) draagt hieraan bij. Bij ruimtelijke initiatieven waken we ervoor dat de situatie niet verslechterd en mogelijk juist een bijdrage kan leveren aan herstel. We wijzen initiatiefnemers op mogelijkheden om natuurinclusief te bouwen en natuurlijke erfafscheidingen te gebruiken. Bij bestaand bos, natuur en gemeentelijk groen zetten we ook in op het verhogen van de biodiversiteit (programma 3). Zeker in onze eigen openbare ruimte kunnen we hier veel winst behalen. Ook willen we inwoners, bedrijven en instellingen meer bewust maken van wat zij zelf kunnen bijdragen aan biodiversiteit. Veel van het bebouwd gebied is immers particulier bezit. Zo kunnen we sámen de biodiversiteit in het bebouwd gebied verhogen. * Brabants Landschap, Waterschap De Dommel, Staatsbosbeheer en de gemeenten Eindhoven, Nuenen en Geldrop-Mierlo.

10. We koesteren de landschappelijke kwaliteit en verhogen de beleving van ons landschap. Het landschap is onze basis. Ons heden en verleden. Onze binding met de plek. De leesbaarheid van ons landschap bepaalt de beleving van het landschap en de waardering voor onze leefomgeving. Hier voelen we ons thuis. We koesteren die landschappelijke kwaliteit. Als thematische uitwerking in de Omgevingsvisie gaan we hiermee aan de slag. Ook zijn we partner van het Van Gogh Nationaal Park. Bij gebiedsuitwerkingen zoals Sonniuswijk onderzoeken we hoe we die kwaliteit kunnen versterken. Bij ruimtelijke initiatieven sturen we op een goede landschappelijke afweging of inpassing om verstoring te voorkomen. Economie 11. Ekkersrijt blijft een economische toplocatie binnen het Brainport ecosysteem. Ekkersrijt is al jarenlang een economische toplocatie; niet alleen binnen de Brainportregio, maar ook op nationaal niveau. Het gebied biedt niet alleen ruimte voor typische hightech bedrijven passend bij het Brainportprofiel, maar ook voor een breed scala aan bedrijven die bijdragen aan de versterking van het gehele Brainport ecosysteem. Daarbij hoort ook de Meubelboulevard met een (boven)regionale verzorgingsfunctie.

Om deze status te kunnen handhaven investeren we samen met ondernemers actief in een duurzame ontwikkeling van het gebied, zodat deze aantrekkelijk blijft voor nieuwe investeringen, ondernemers én consumenten/bezoekers. In de vastgestelde Omgevingsvisie hebben we het beleid op Ekkersrijt op hoofdlijnen vastgelegd. Dit werken we in 2023 uit in een gebiedsprogramma voor geheel Ekkersrijt. Dit programma is de actualisatie van het huidige Masterplan Ekkersrijt. Daarnaast ontwikkeken we voor twee deelgebieden een aparte visie, namelijk het Sciencepark en de Meubelboulevard. In alle gevallen spelen de verduurzamingsthema’s energie en klimaat en de inrichting van de openbare ruimte een belangrijke rol. Een andere belangrijke randvoorwaarde om de economische positie te kunnen handhaven is de realisatie van de 2e aansluiting van Ekkersrijt. Bij het opstellen van het gebiedsprogramma en de twee deelgebiedsvisies betrekken we nadrukkelijk de ondernemers. De Ondernemersvereniging Ekkersrijt (OVE) speelt hierin een belangrijke rol. We hebben een open houding en denken in mogelijkheden ten aanzien van initiatieven en ontwikkelingsmogelijkheden. Om die reden voeren we met OVE een structureel kwartaaloverleg.

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/11930173/1