Vastgesteld natuurbrandbeheersplan Groote Heide, Stratumse Heide, Valkenhorst, Leenderbos, Malpie en Strabrechtse Heide

Raadsnotitie Onderwerp:

Informatieve notitie betreffende vastgesteld Natuurbrandbeheersplan Groote Heide / Stratumse Heide / Valkenhorst / Leenderbos - Malpie en de Strabrechtse Heide

Portefeuillehouder:

D. Blok

Documentnummer:

200570065

Zaaknummer:

0847200570057

Datum:

25 januari 2024

1. Samenvatting Natuurbranden kunnen we niet voorkomen en hebben gevolgen voor mens, natuur en de infrastructuur. Bovendien zien we een steeds grotere kans op gelijktijdigheid van natuurbranden. Dat heeft effecten op de repressieve inzetbaarheid en beschikbaarheid van de brandweer, soms zelfs regio overstijgend. Een gezamenlijke integrale aanpak door samenwerkende partijen is dus essentieel om vooruitgang te boeken op het verminderen van de kans op onbeheersbare natuurbranden en de effecten ervan. Op 29 november jl. heeft de Gebiedscommissie Heeze – Leende het Natuurbrandbeheersplan Groote Heide / Stratumse Heide / Valkenhorst, Leenderbos-Malpie en de Strabrechtse Heide vastgesteld.

2. Inleiding We krijgen steeds vaker te maken met perioden van hitte en droogte als gevolg van het veranderende klimaat. Natuurbranden gaan een steeds grotere maatschappelijke ontwrichting veroorzaken. Natuurbranden trekken zich niets aan van grenzen en stoppen pas daar waar het natuurgebied ophoudt. De brand in de Deurnese Peel in 2020 leidde tot verschillende vragen en onderzoeken. Uit de evaluatie bleek dat de samenwerking tussen de diverse partijen versterkt moet worden en dat bij het inrichten van natuurgebieden meer aandacht moet zijn voor brandveiligheid.

3. Informatie Gebiedscommissie Heeze – Leende Voor de natuurgebieden Groote Heide / Stratumse Heide / Valkenhorst, Leenderbos-Malpie en de Strabrechtse Heide is de Gebiedscommissie Heeze-Leende aan de slag gegaan. Hierbij hebben de gemeenten Cranendonck, Geldrop-Mierlo, Heeze-Leende, Someren, Valkenswaard en Waalre, de grotere gebiedsbeheerders en de veiligheidsregio Brabant-Zuidoost samengewerkt om beter voorbereid te zijn op een natuurbrand. De commissaris van de Koning heeft de gebiedscommissie Heeze-Leende de opdracht gegeven om te komen tot een Natuurbrandbeheersplan voor de natuurgebieden Groote Heide / Stratumse Heide / Valkenhorst, Leenderbos-Malpie en de Strabrechtse Heide. Deze natuurgebieden liggen voor een deel in de gemeente Heeze-Leende. In de andere gemeenten ligt een deel of meerdere delen van de hierboven genoemde natuurgebieden.

De gebiedscommissie is een bestuurlijke samenwerking onder voorzitterschap van de burgemeester van de gemeente Heeze-Leende, samen met Staatsbosbeheer en de veiligheidsregio Brabant-Zuidoost. In de gebiedscommissie vertegenwoordigt de burgemeester van Heeze-Leende de zes hierboven genoemde gemeenten. Staatsbosbeheer vertegenwoordigt alle gebiedsbeheerders. Naast Staatsbosbeheer zijn dat ook Natuurmonumenten, Brabant Water, Brabants Landschap, de Bosgroep, de Familie van Alphen en de beheerders van kleinere gebieden. Het bosgebied in eigendom van Someren is in beheer ondergebracht bij de Bosgroep-Zuid. Het is een ambtelijke verantwoordelijkheid dat de Bosgroep de gemeentebossen beheert zoals we dat vastgelegd hebben. In die zin zijn we als gemeente behalve eigenaar ook beheerder. De gebiedscommissie heeft op 29 november jl. het Natuurbrandbeheersplan Groote Heide / Stratumse Heide / Valkenhorst, Leenderbos-Malpie en de Strabrechtse Heide vastgesteld. Natuurbrandbeheersplan De gebiedscommissie heeft als doel om een natuurbrand te voorkomen die voor de gebiedscommissie niet meer te accepteren is. Om te kunnen bepalen wanneer zich dit voordoet is het natuurbrandbeheersplan opgesteld waarin de gedeelde opvatting over het gebied is omschreven in samenhang met de doelstellingen voor brandpreventie en –bestrijding, de mogelijke natuurbrandscenario’s en maatregelen.

In het plan staat welke maatregelen er worden getroffen om de brandveiligheid in het gebied te vergroten. Bijvoorbeeld het vastleggen en realiseren van brandcompartimenteringsgrenzen in de bovengenoemde natuurgebieden. Dat is een strook in het gebied waar een brand gestopt kan worden. Voor de korte termijn is in het natuurbrandbeheersplan gekozen voor een indeling in compartimenten op basis van logische grenzen, die op redelijk korte termijn haalbaar voor de gebiedsbeheerders, zonder extreme ingrepen. Deze compartimenten en bijbehorende compartimentsgrenzen zijn nu voor het eerst vastgelegd in het natuurbrandbeheersplan. Binnen de compartimenten worden verschillende maatregelen genomen. Dit zijn enerzijds maatregelen gericht op beheer (onder andere het vervangen van brandbare vegetatie door minder brandbare vegetatie), maar ook maatregelen om de compartimentering open te houden. Anderzijds maatregelen zodat de natuurgebieden bereikbaar zijn voor verschillende soorten voertuigen op het moment van een brand. Uitvoeringsplan Naast het Natuurbrandbeheersplan is ook een Uitvoeringsplan vastgesteld. De gebiedscommissie heeft opdracht gegeven om de afspraken uit het uitvoeringsplan Groote Heide/ Stratumse Heide / Valkenhorst, Leenderbos-Malpie en de Strabrechtse Heide uit te voeren (Dit uitvoeringsplan is niet bijgevoegd bij deze notitie).

In het uitvoeringsplan worden de operationele maatregelen genoemd en de planning van de werkzaamheden. De maatregelen zijn met name een goede compartimentering/stoplijnen van het bosgebied. Daarnaast zijn er van preventief beheer en regulier terugkerende werkzaamheden van bijvoorbeeld bebording en brandaanvalsroutes’s. Jaarlijks is er een bijeenkomst van de ambtelijk betrokkenen van gemeenten, gebiedsbeheerders en de veiligheidsregio om de voortgang in de gaten te houden en eventuele knelpunten samen te bespreken. Ondanks dat er een natuurbrandbeheersplan en uitvoeringsplan is opgesteld blijft gemeente Someren verantwoordelijk voor de natuurbrandpreventie, bereikbaarheid en bluswatervoorzieningen op het Somerens grondgebied. Kosten 2/3

Voor het regulier beheer en herstel van de natuur bij een indeling in compartimenten is deels budget beschikbaar in reguliere budgetten van de gebiedsbeheerders. Het extra deel waar geen budget voor beschikbaar is wordt door de Gebiedscommissie jaarlijks gerapporteerd aan de provincie Noord-Brabant.

4. Vervolg Financiën Het waarborgen van de financiële middelen is een belangrijk agendapunt. Hiermee kunnen we voorkomen dat de aandacht verslapt voor het belangrijke onderwerp van natuurbrandpreventie en om te zorgen dat noodzakelijke voorzieningen aangelegd en onderhouden worden. De Gebiedscommissie stemt jaarlijks hiervoor af met de buurgemeenten. Repressieve inzet. De procedures voor natuurbrandbeheersing en -bestrijding worden aangepast waardoor ook het oefenprogramma en leertraject van de brandweer wordt aangepast. In het voorjaar van 2024 nemen bevelvoerders en Officier van Diensten deel in een programma gericht op bewustwording bij het optreden bij natuurbranden. Hierbij zal dieper ingegaan worden waarom een natuurbrand anders is dan andere incidenten, de impact van klimaatverandering op natuurbranden en de rol van human factors in het geheel. Burgemeester en wethouders van Someren, de secretaris,

de burgemeester,

J. Koppers-Van der Krabben

D. Blok O

NO

Bijlagen: 200570061 Natuurbrandbeheersplan

O

3/3