Statement enquêtecommissie bij aanbieding eindrapport raadsenquête raadsvergadering 6 november 2025

Statement voorzitter enquêtecommissie Someren, bij aanbieding van het Eindrapport enquêtecommissie: Lage Akkerweg hoog opgelopen 6 november 2025

Geachte gemeenteraad, Vanavond bieden wij u het eindrapport aan van de enquêtecommissie, over de verkoop van gronden op Bedrijventerrein Lage Akkerweg. U heeft ons de opdracht gegeven het verloop van de gebeurtenissen te schetsen en de verschillende processen in kaart te brengen. En u vroeg ons om aan te geven welke lessen er getrokken kunnen worden. Tien maanden lang hebben wij daar hard aan gewerkt. En wij, dat zijn de leden van de commissie: Twan van den Boomen, Stef Kornuijt, Frans van der Kuijlen, ikzelf en - tot eind april ook Ellen Zegwaard. We werden daarbij deskundig bijgestaan door het bureau Berenschot en onze eigen griffie. Het was een stevige klus. We bestudeerden honderden documenten, voerden 24 gesprekken, en analyseerden alle informatie die we daaruit kregen. Het resultaat ga ik zo dadelijk aanbieden aan de voorzitter van de gemeenteraad. Een rapport waar wij als leden van de enquêtecommissie vol overtuiging onze handtekening onder hebben gezet. Het rapport geeft een goed en volledig beeld van de gang van zaken rondom dit dossier. Het legt bloot hoe betrokkenen zich verhielden tot elkaar en met elkaar samenwerkten. Nog belangrijker: het is ons gelukt om aan de hand van de gebeurtenissen 24 concrete leerpunten en aanbevelingen te formuleren.

Want dat was uiteindelijk onze belangrijkste opdracht: leren van wat er is gebeurd, om zo te voorkomen dat de geschiedenis zich in de toekomst herhaalt. Het rapport is samen te vatten in een zestal conclusies. 1. Het project Bedrijventerrein Lage Akkerweg was een goede ontwikkeling voor de gemeente. 2. Het college heeft in een aantal gevallen wel, en in een aantal gevallen niet de juiste procedure gevolgd. Zo zijn er geen collegebesluiten genomen over optiebrieven en over verkoopovereenkomsten, terwijl dat wel vereist was. En er is afgeweken van de grondprijs waarbij niet de juiste procedure is gevolgd. 3. De processen binnen het college zijn niet goed verlopen. Er was onduidelijkheid over de bestuurlijke verantwoordelijkheid. Het benodigde herstelbesluit duurde te lang. Er bestond onenigheid en wantrouwen tussen de collegeleden. Het college handelde niet als collegiaal bestuur. 4. De samenwerking tussen het college en de ambtelijke organisatie is op onderdelen niet goed verlopen en processen zijn op onderdelen niet goed uitgevoerd. Zo werd er te weinig vastgelegd en waren wethouders niet altijd goed betrokken. We hebben overigens geen onbehoorlijke en oneigenlijke bestuurlijke druk richting ambtenaren geconstateerd. 5. Processen binnen de ambtelijke organisatie zijn op onderdelen niet goed verlopen.

De organisatie was te kwetsbaar ingericht en het ambtelijk opdrachtgeverschap was 1

onduidelijk belegd. Zaken werden niet goed vastgelegd en interne controlemechanismen hebben gefaald. 6. Het proces naar de raad is niet altijd goed verlopen. Het college heeft de raad ten onrechte niet betrokken bij de afwijking van de grondprijs. Het college was zich daarvan niet bewust, omdat daarover geen collegebesluit is genomen. Nadat de afwijking was geconstateerd duurde het te lang voordat de raad daarover werd geïnformeerd. Onze leerpunten en aanbevelingen vloeien logisch voort uit deze conclusies. In vogelvlucht: -

-

Verschillende documenten, procedures en samenwerkingsafspraken vragen aanscherping. De bestaande onduidelijkheid over een aantal concrete zaken met betrekking tot het grondbeleid moet worden opgelost. Er is een betere registratie nodig van afspraken en er moeten controlemechanismen worden gecreëerd. Er moet aan de voorkant beter worden nagedacht over rolverdeling en verantwoordelijkheden: binnen het college, binnen de organisatie, en tussen college en organisatie. Bij dergelijke politiek-bestuurlijk gevoelige kwesties, moet het collegiaal bestuur voorop worden gezet. Het college en de raad zouden er goed aan doen afspraken te maken over de informatievoorziening bij politiek-bestuurlijke gevoelige dossiers.

Dames en heren, U gaf ons de opdracht om de hele kwestie grondig te laten uitzoeken. En dat heeft onze commissie gedaan. Ons werk zit erop. Het is nu aan uw raad om dit rapport te bespreken. Dat er zaken niet goed zijn gegaan, staat buiten kijf. We kunnen nog heel lang discussiëren over wie, wat, waar en wanneer heeft gedaan. Maar met dit uitgebreide rapport kunnen wij dit achter ons laten. Als commissie hebben we de stellige overtuiging dat onze inwoners méér zijn gebaat bij een lerende, dan bij een discussiërende overheid. Een overheid die kritisch kijkt naar zichzelf en het een volgende keer beter doet. Met de blik op de toekomst. Graag overhandig ik het rapport nu aan onze voorzitter.

Namens de enquêtecommissie, Annelieke Huijerjans

2