R - 6 Raadsinformatiebrief integraal beheerplan bos- en natuurterrein

Raadsinformatiebrief Onderwerp: Portefeuillehouder: Documentnummer: Zaaknummer: Openbaarheid: Datum:

Integraal beheerplan bos- en natuurterrein 2026-2035 W.M. van Doorn 200837819 0847200822105 Openbaar 10 maart 2026

Aanleiding De gemeente Someren is eigenaar van circa 1.450 hectare bos- en natuurterrein. Het huidige beheerplan (2013–2023) is verlopen, waardoor een actuele inhoudelijke en juridische basis voor beheerkeuzes ontbreekt. Om het beheer toekomstbestendig, klimaatadaptief en financieel verantwoord te kunnen uitvoeren, is een nieuw Integraal beheerplan Bos- en Natuurterrein 2026–2035 opgesteld.

Inhoud Het huidige plan is verlopen. Zonder actueel plan ontbreekt een formele basis voor beheerkeuzes, subsidieverantwoording en toetsing van maatregelen. Dit leidt tot risico’s in juridische procedures, onduidelijkheid in uitvoering en verminderde aanspraak op subsidies. De opgaven rond klimaatadaptatie, biodiversiteitsherstel, stikstof, brandveiligheid en boomveiligheid zijn de afgelopen jaren sterk toegenomen. Het nieuwe plan vertaalt deze opgaven naar concrete maatregelen. Hiermee voldoet de gemeente aan actuele wet- en regelgeving en aan maatschappelijke verwachtingen. Het plan beschrijft doelen, maatregelen en monitoring waardoor uitvoering en verantwoording transparant zijn. Door ecosysteemdiensten centraal te stellen, wordt gestuurd op een multifunctioneel bos dat zowel ecologische kwaliteit, recreatieve beleving als duurzame houtopbrengst levert. Dit draagt bij aan een toekomstbestendig en robuust bosbeheer. Het beheerplan bevat: • een toekomstvisie op het bos- en natuurbeheer; • concrete beheerdoelen voor natuur, recreatie en houtproductie; • maatregelen voor de komende tien jaar; • een financiële onderbouwing en een systematiek voor jaarlijkse werkplannen.

Doorlopen proces Het plan is tot stand gekomen via een zorgvuldig en participatief traject: • Stakeholders zoals Bosgroep Zuid, natuurorganisaties en recreatieve partijen zijn betrokken via bijeenkomsten en consultaties. • Inwoners zijn geraadpleegd over gebruik, beleving en zorgen. • Ecologische, recreatieve en economische analyses zijn uitgevoerd.

•

Bosgroep Zuid heeft een beheer- en kostenraming opgesteld voor de periode 2026–2035.

Visie en beheerdoel Het beheerplan zorgt voor een robuust, veerkrachtig en klimaatadaptief bos- en natuurterrein waarin natuurwaarden, recreatie en houtproductie in balans zijn. Het plan richt zich op het versterken van ecosysteemdiensten, het vergroten van biodiversiteit en het borgen van brand- en boomveiligheid. Door de jaarlijkse werkplannen ontstaat een transparante, voorspelbare en uitvoerbare beheerpraktijk. Deze werkplannen vormen de basis voor uitvoering, monitoring en rapportage.

Klimaatverandering Externe factoren zoals hoge stikstofdepositie en snelle klimaatverandering zetten zowel de bossen als natuurterreinen onder druk. De gebieden worden kwetsbaarder voor weersextremen, ziekten, plagen, bodemverarming en -verzuring, waardoor niet alleen soorten, maar ook het functioneren van ecosystemen en de bijbehorende geleverde ecosysteemdiensten in het gedrang komen. Tegen deze achtergrond streeft de gemeente Someren naar de ontwikkeling van een veerkrachtig, klimaatrobuust en divers bos- en natuurlandschap. Dit gebeurt enerzijds via ecosysteemgerichte herstelmaatregelen zoals het vergroten van het netwerk van aftakelende en dode bomen en hydrologisch herstel en anderzijds door in te zetten op bosverjonging, met aanplant van klimaatadaptieve soorten en herkomsten, en het stimuleren van natuurlijke verjonging.

Boomveiligheid en brandveiligheid De gemeente heeft een zorgplicht. Zonder systematische inspecties en maatregelen kunnen gevaarlijke situaties ontstaan, met mogelijke schadeclaims en veiligheidsrisico’s. Door klimaatverandering neemt het risico op natuurbranden toe. Zonder brandgangen, onderhoud van paden, vegetatiebeheer en duidelijke protocollen ontstaat een groter risico voor inwoners, recreanten en natuurwaarden.

Financiële consequentie De meerjarige begroting van het beheerplan laat een positief resultaat zien over de periode 2026–2035. De kosten voor beheer en onderhoud stijgen jaarlijks met circa €50.000, maar de SNLsubsidie stijgt jaarlijks ook met €45.000. De resterende €5.000 wordt jaarlijks gedekt via de Reserve Bossen en heeft geen effect op het exploitatieresultaat. De Reserve Bossen fungeert als egalisatie- en bestedingsreserve en is met €356.000 voldoende om jaarlijkse schommelingen op te vangen. Het financiële beeld wijkt niet af van de realisatie van de afgelopen jaren.

Het vervolg Het integrale beheerplan Bos- en Natuurterrein 2026-2035 geldt voor de komende 10 jaar. Aan hand van deze toekomstvisie, beheerdoelen en maatregelen wordt jaarlijks een werkplan opgesteld. 2/3

Burgemeester en wethouders van Someren, de secretaris, de burgemeester,

J. Weekers

D. Blok

Bijlage: Integrale beheerplan Bos- en Natuurterrein. Documentnr. Djuma 200822140

3/3