R-5 Raadsinformatiebrief 5 Resultaten Septembercirculaire 2024

Raadsinformatiebrief Onderwerp:

Resultaten Septembercirculaire 2024

Portefeuillehouder:

K.W.H.M. Kusters

Documentnummer:

200659946

Zaaknummer:

0847200656612

Openbaarheid:

Openbaar

Datum:

22 oktober 2024

Aanleiding Met het presenteren van de resultaten van de Septembercirculaire wordt inzicht gegeven in toekomstige ontwikkelingen in de omvang van de Algemene uitkering.

Inhoud De Septembercirculaire informeert gemeenten over de omvang en de verdeling van de Algemene uitkering, de integratie-uitkeringen en de decentralisatie-uitkeringen uit het gemeentefonds. De basis vormt de Miljoennota 2025 van het Rijk. Het resultaat voor de gemeente Someren wordt gedeeld met de raad.

Financiële gevolgen Bij de Programmabegroting 2025 en de Zomernota 2024 is de Algemene uitkering bijgesteld op basis van de Meicirculaire 2024. Onderstaande tabel toont de wijzigingen in de Algemene Uitkering naar aanleiding van de Septembercirculaire 2024: Algemene uitkering Programmabegroting 2025 (meicirculaire)

2024

2025

2026

2027

2028

37.163

38.646

36.523

36.959

37.280

1. Afrekening BCF-plafond

433

0

0

0

0

2. Accres-ontwikkelingen

-23

147

107

49

9

3. Hoeveelheidsverschillen/uitkeringsfactor

417

276

276

287

272

4. Taakmutatie indexatie WMO derogatie

0

0

72

144

215

5. DU Openbare bibliotheken

0

100

100

0

0

-228

-86

-87

-88

-89

0

0

0

-247

-661

8. Besparingsverlies jeugd

0

0

500

500

400

9. Overige mutaties

27

31

8

13

113

Septembercirculaire 2024:

6. Correctie WOZ-waarden 7. Stelpost correctie begroten tegen constante prijzen

Bedrag Algemene Uitkering na verwerking Septembercirculaire 2024

37.789

39.114

37.499

37.617

37.539

Bedragen x € 1.000

1. Afrekening BCF-plafond Het BTW-Compensatiefonds (BCF) heeft een plafond dat jaarlijks muteert met het accrespercentage. Als de gezamenlijke declaraties van alle gemeenten onder dit plafond blijven, wordt het verschil in het gemeentefonds gestort. Bij overschrijding volgt een uitname. Jaarlijks wordt bij de septembercirculaire een voorschot verstrekt op de verwachte onderschrijding van dat kalenderjaar. In de meicirculaire van het volgende jaar volgt dan de afrekening. 2. Accres-ontwikkeling Het volume accres wordt vanaf 2024 gebaseerd op een 8-jaars historisch gemiddelde van de ontwikkeling van het Bruto binnenlands product (bbp). Voor de jaren 2025 tot en met 2028 is de raming neerwaarts bijgesteld. Het LPO (loonprijsontwikkeling)wordt geïndexeerd voor inflatie en volgt de prijs bbp van het lopend jaar. De ramingen voor de ontwikkeling van de prijs bbp lijkt structureel te laag te zijn, maar in deze circulaire vindt geen compensatie plaats. 3. Hoeveelheidsverschillen / uitkeringsfactor Voor de berekening van de hoogte van de te ontvangen algemene uitkering worden diverse eenheden als basis genomen. Omdat deze nog niet allemaal definitief zijn worden deze bij elke circulaire bijgesteld indien nodig. Daarnaast zijn de vergoedingen per eenheid aan bijstellingen onderhevig.

Tenslotte wordt er een uitkeringsfactor gehanteerd om de totale beschikbare rijksvergoeding toe te rekenen aan de gemeenten. Dit is een percentage waarmee het totaal van de hiervoor genoemde eenheden maal de vergoedingen ervan, bijgesteld wordt.

4. Taakmutatie indexatie WMO derogatie

Met de VNG is afgesproken dat in de toekomst (een nader te bepalen deel van) de Wmo niet langer via de algemene uitkering van het Gemeentefonds gaat, maar via een aparte financiering. Afhankelijk van de gekozen bekostigingsvorm wordt een passende geobjectiveerde indexering onderzocht die ook rekening houdt met kostenontwikkeling en demografie/vergrijzing. Vooruitlopend op de uitwerking is bij Voorjaarsnota 2024 op de Aanvullende Post een jaarlijkse tranche van € 75 miljoen vanaf 2026 oplopend tot € 300 miljoen in 2029 gereserveerd voor een aanvullende indexering voor demografie. 5. DU Openbare bibliotheken Er wordt een wettelijke zorgplicht voor gemeenten ingevoerd ten aanzien van de openbare bibliotheek. Voor het uitvoeren van deze taak zullen gemeenten een structurele bijdrage via het gemeentefonds ontvangen. Tot de invoering van de wettelijke zorgplicht ontvangen de gemeenten een decentralisatieuitkering, om zich op de periode van de zorgplicht te kunnen voorbereiden. Hiervoor is in 2025 en 2026 in totaal een bedrag van € 59,3 miljoen beschikbaar. Dit bedrag wordt over alle gemeenten verdeeld op basis van een bedrag van € 2,95 per inwoner. Voor kleinere gemeenten waar het bedrag per inwoner leidt tot een bedrag lager dan € 100.000 wordt de uitkering aangevuld tot € 100.000.

2/4

6. Correctie WOZ-waarden Op basis van de laatst bekende waarderingsresultaten van het onroerend goed en de landelijke norm voor de verwachtte landelijke opbrengsten wordt de algemene uitkering gekort voor de mogelijke ruimte die de gemeente heeft om haar OZB belastingopbrengsten te verhogen. 7. Stelpost correctie begroten tegen constante prijzen De gemeente Someren begroot tegen constante prijzen. Bij het omrekenen van lopende naar constante prijzen, is de prijsindex op basis van de prijs-bbp gecorrigeerd. Omdat de verwachte kostenstijging hoger kan liggen wordt gemeenten geadviseerd om te corrigeren met de gecombineerde index (60% loonvoet sector overheid, 20% bruto overheidsinvesteringen en 20% overheidsconsumptie). Deze index is hoger wat een grotere aftrek betekend. Voor 2026 was de correctie minimaal, waardoor er voor 2026 geen correctie heeft plaatsgevonden. 8. Besparingsverlies jeugd

Het kabinet Rutte IV had besloten om te besparen op jeugdzorg. Deze besparing (oplopend tot € 511 miljoen in 2027) was in mindering gebracht op de middelen voor jeugdzorg op de aanvullende post van het ministerie van Financiën. Het nieuwe kabinet Schoof kiest ervoor om deze besparing te laten vervallen. Het gaat om € 500 miljoen in 2026 en € 511 miljoen vanaf 2027. In de meicirculaire 2024 is reeds gemeld dat de besparing van € 500 miljoen voor 2025 nog niet gerealiseerd kon worden en dat daarom voor 2025 een bedrag van € 500 miljoen is toegevoegd aan de algemene uitkering van het gemeentefonds. Echter aangezien de gemeente Someren een taakstelling opgenomen heeft op het taakveld jeugd, voor hetzelfde bedrag, heeft deze toevoeging aan de Algemene Uitkering geen effect op het exploitatieresultaat.

Kanttekeningen 2. Bijstelling Accres Een compensatie voor de hogere prijsontwikkeling is niet opgenomen in deze Septembercirculaire. Hierover dient de minister van Financiën eerst de Tweede Kamer per brief te informeren. De verwachting is dat de bijstelling zal plaatsvinden in de Decembercirculaire 2024.

Financiën Onderstaand overzicht toont het effect op het exploitatieresultaat na verwerking van de mutaties van de Septembercirculaire 2024:

Algemene Uitkering

2024

2025

2026

2027

2028

Programmabegroting 2025 (meicirculaire)

37.163

38.646

36.523

36.959

37.280

Na verwerking Septembercirculaire

37.789

39.114

37.499

37.617

37.539

626

468

976

658

259

Geoormerkt DU Openbare bibliotheken

0

-100

-100

0

0

Taakstelling besparingsverlies jeugd

0

0

-500

-500

-400

Subtotaal

3/4

Effect exploitatieresultaat

626

368

376

158

-141

Resultaat cf Programmabegroting 2025

-266

-296

-1.852

-1.960

-2.017

Verwacht resultaat

360

72

-1.476

-1.802

-2.158

Verwacht resultaat incidenteel

-94

-403

684

128

917

Verwacht resultaat structureel

454

475

-2.160

-1.930

-3.075

Bedragen x € 1.000

Het voordeel voor 2024 is opgenomen in de Decemberrapportage 2024. De Programmabegroting 2025 toont voor alle jaren een negatief resultaat. Door de mutaties van de Septembercirculaire worden deze resultaten positiever, echter vanaf 2026 blijven de eindresultaten negatief. Het blijft dus noodzakelijk dat we in 2025 kijken welke taken nog binnen de beschikbare middelen kunnen worden uitgevoerd en op welke wijze.

Het vervolg De financiële gevolgen voor 2024 zijn opgenomen in de Decemberrapportage 2024. Voor 2025 worden zij opgenomen in de Zomernota 2025. En voor de jaren 2026 tot en met 2029 worden ze verwerkt in de Kadernota 2026.

Burgemeester en wethouders van Someren, wnd. secretaris,

de loco-burgemeester,

W. Uland

K.W.H.M. Kusters

Bijlagen: Septembercirculaire 2024

Documentnr.

O

200659798

X

NO

4/4