Document · PDF

Programmabegroting 2024 -definitief

Gemeenteraad 2 november 2023, gemeente SomerenBij agendapunt: Vaststellen Programmabegroting 202425.082 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

Programmabegroting 2024

Inhoudsopgave

Programmabegroting 2024 ....................................................................................................1 Inhoudsopgave ....................................................................................................................2 Algemeen ............................................................................................................................4 Inleiding ..........................................................................................................................5 Samenstelling College & Portefeuilleverdeling .......................................................................7 Programmaplan.................................................................................................................. 16 Overzicht programma's .................................................................................................... 16 1. Fysiek domein ............................................................................................................ 16 2. Sociaal domein ........................................................................................................... 27 3. Bedrijfsvoering ...........................................................................................................

36 Paragrafen .........................................................................................................................45 Paragraaf: Weerstandsvermogen en risicobeheersing .......................................................... 45 Paragraaf: Lokale heffingen .............................................................................................. 62 . Paragraaf: Verbonden partijen ........................................................................................ 72 Paragraaf: Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................ 87 Paragraaf: Bedrijfsvoering................................................................................................ 93 Paragraaf: Financiering .................................................................................................... 96 Paragraaf: Grondbeleid .................................................................................................. 101 Paragraaf: Wet open overheid ........................................................................................ 105 Financiën......................................................................................................................... 106 Samenvattend overzicht van baten en lasten....................................................................

106 Presentatie structureel begrotingssaldo............................................................................ 107 Algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien ...................................................................... 109 Structurele toevoegingen en onttrekkingen aan reserves ................................................... 110 Incidentele baten en lasten per programma ..................................................................... 111 Bijlagen .......................................................................................................................... 114 Geprognosticeerde balans .............................................................................................. 114 Overzicht lasten en baten per taakveldOverzicht lasten en baten per taakveld ...................... 116 EMU-saldo.................................................................................................................... 118 Uitgangspunten begroting 2024 - 2027 ............................................................................ 119 Verloop van reserves en voorzieningen ............................................................................ 121

De jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume .................................................................................................................................. 127 Subsidies ..................................................................................................................... 127 Investeringsprogramma 2024 ......................................................................................... 128 Lopende Investeringsprojecten ....................................................................................... 129 Prestatie-indicatoren ................................................................................................... 1304

Algemeen

Inleiding Algemeen De lokale overheid is de bestuurslaag waar veel samenkomt en concreet wordt. Dichter bij de belevingswereld van de inwoner komt de overheid niet. Gemeenten spelen een cruciale rol in de verbinding met de samenleving, juist in deze periode waarin afstand en wantrouwen wordt gevoeld en het kabinet gevallen is. Voor de gemeente Someren blijft het in 2024 dan ook wederom de uitdaging om écht in contact te zijn met de lokale samenleving. Juist als we nadenken over visies en plannen over het fysieke en sociale domein, veiligheid, lokaal bestuur en informatiesamenleving. Het eerste jaar van de gemeentelijke bestuursperiode zit erop. In de programmabegroting 2023-2026 en de Eerste begrotingswijziging 2023 hadden we het coalitieakkoord ‘Someren een verbonden gemeente’ vertaald. We hadden de speerpunten benoemd en meerjarig weggezet en geld beschikbaar gesteld om voortvarend aan de slag te kunnen met het uitvoeren van het coalitieakkoord. Zo hebben we de grote lijnen voor de komende jaren geschetst. Conform het jaar 2023 hebben we ook voor 2024 de activiteiten concreet uitgewerkt en opgenomen in het College jaarplan. De Raad heeft op 6 juli 2023 de Kadernota 2024 vastgesteld. In de kadernota zijn de uitgangspunten opgenomen voor het opstellen van een sluitende begroting 2024. Deze uitgangspunten zijn in deze begroting opgenomen onder de Bijlagen.

Aan de opdracht voor een sluitende begroting voor de boekjaren 2024 en 2025 kunnen we voldoen, echter vanaf 2026 wacht er een grotere opgave voor de gemeenten. Het dilemma waarvoor gemeenten nu geplaatst worden is dat voor de korte termijn (tot en met 2025) financiële middelen voldoende beschikbaar zijn, maar gelet op de lagere Algemene Uitkering vanaf 2026 is de structurele ruimte meerjarig onvoldoende. Hierdoor zullen we moeten blijven werken aan onze wendbaarheid. We weten dat vanwege de snel veranderde omgeving en het feit dat we voortdurend geconfronteerd worden met wereldwijde gebeurtenissen, die zorgen voor grote onzekerheden, een ontwerpbegroting bij de vaststelling vaak alweer achterhaald is. Gemeentelijke organisatie Wij willen een organisatie zijn, die meebeweegt. Die erin slaagt om zich steeds aan te passen aan veranderingen en ontwikkelingen. Die denkt in oplossingen en mogelijkheden en niet in problemen. We pakken zaken op met onze omgeving, partners, ondernemers en inwoners. We werken samen met een open houding naar elkaar en maken gebruik van elkaars kwaliteiten. Als we deskundigheid van buiten halen, doen we dit om er als organisatie van te leren en sterker te worden (learning on the job). 5

We willen onze medewerkers binden en boeien. Ze zijn vakbekwaam, professioneel en betrokken. Om dit zo te houden vraagt dat om continue ontwikkelen en leren. Daar hoort ook een eigentijds arbeidsvoorwaardenpakket bij. Aantrekkelijk werkgeverschap blijft hoog in het vaandel staan. Investeringsprogramma 2024-2027 Het investeringsprogramma behorende bij deze begroting toont de meerjarig opgenomen investeringen van het voorgaande investeringsprogramma, de investeringen die voortvloeien uit het coalitieprogramma en investeringen uit wettelijk en bestaand beleid. Daarnaast toont het investeringsprogramma nog een aantal wensen vanuit de organisatie. Tot slot Deze begroting 2024 legt een basis waarbij rekening is gehouden met toekomstige ontwikkelingen zoals deze nu (september 2023) bekend zijn. Mogelijke negatieve scenario's als gevolg van de lagere Algemene Uitkering vanaf 2026 zijn niet meegenomen. Dit brengt de noodzaak met zich mee om voor de lange termijn behoedzaam te begroten. Wij bedanken iedereen voor hun inbreng bij het opstellen van deze begroting. De begroting 2024 van de gemeente Someren zal na vaststelling als pdf-document beschikbaar zijn op onze website www.someren.nl. Tussentijdse aanpassingen gedurende het jaar worden niet in deze versie verwerkt. Burgemeester en wethouders van Someren, De secretaris,

De burgemeester,

J. Koppers-van der Krabben

D. Blok

Samenstelling College & Portefeuilleverdeling

D. Blok Burgemeester Portefeuille •

Burgerzaken en algemeen bestuur

•

Integriteit

•

Openbare orde en Veiligheid

•

Communicatie

•

Externe betrekkingen en (regionale) samenwerking

•

Integrale handhaving en handhavingsbeleid

•

ICT en archief

A.A.H. Swinkels Wethouder en 1e loco-burgemeester Portefeuille •

Economische zaken

•

Ruimtelijke ontwikkeling

•

Verenigings- en vrijwilligersbeleid

•

Volkshuisvesting

•

Vrijetijdseconomie

K.W.H.M. Kusters Wethouder en 2e loco-burgemeester Portefeuille •

Beheer gemeentelijke gebouwen

•

Financiën

•

Grond- en vastgoedbeleid

•

Maatschappelijke zorg

•

Verkeer en mobiliteit

•

Volksgezondheid en sport

•

Welzijn en doelgroepenbeleid

W.M. van Doorn Wethouder en 3e loco-burgemeester Portefeuille •

Afval

•

Beheer water en riool

•

Beheer buitenruimte

•

Energietransitie

•

Kunst en cultuur

•

Natuur en milieu

•

Onderwijs

•

Participatiewet, werk en inkomen

•

Personeel en organisatieontwikkeling

J. Koppers-van der Krabben Gemeentesecretaris / Algemeen directeur Taken •

Leidt de gemeentelijke organisatie

•

Inspireert het management en zorgt er als goed werkgever voor dat medewerkers optimaal kunnen presteren

•

Ondersteunt en adviseert het college van B&W en vertaalt politieke ambities in uitvoerbare plannen

•

Schakel tussen wat het bestuur wil en de organisatie kan

Programma's •

Duurzaamheid:

coördinerend wethouder Van Doorn

•

Implementatie omgevingswet:

coördinerend burgemeester Blok

•

Inclusiviteit:

coördinerend wethouder Kusters

•

Klimaatadaptatie:

coördinerend wethouder Swinkels

Griffier en Raad Griffier Invulling via waarnemerschap. Taken •

Ondersteuning van de gemeenteraad

•

Eerste adviseur aanwezig bij de vergaderingen van de raad, de commissies en het presidium

•

Schakel tussen raad en college en de ambtelijke organisatie

•

Bewaken democratische proces

•

Aanspreekpunt voor vragen over de gemeenteraad en de raadsleden

Gemeenteraad

•

Bij heel veel beslissingen in en over Someren is de gemeenteraad betrokken

•

U kunt invloed uitoefenen op de raad door in te spreken tijdens de commissievergadering of raadsleden persoonlijk te benaderen. Ook kunt u gebruik maken van het inloopspreekuur, voorafgaand aan de commissievergaderingen. U kunt contact opnemen met de raad via de griffier

•

De Somerense gemeenteraad bestaat uit 17 raadsleden

•

Informatie over de gemeenteraad vindt u op het overzicht raadsleden op de website van de gemeente

Samenstelling gemeenteraad De gemeenteraadsverkiezingen van 16 maart 2022 hebben onderstaande zetels opgeleverd. Partij

Aantal zetels

Gemeenschapslijst

CDA Someren

Wij zijn Someren / VVD

LSH

PvdA

Leefbaar Someren

Financiële begroting Exploitatie In onderstaande tabel wordt de ontwikkeling van het exploitatiesaldo in de jaren 2022-2027 weergegeven. Verslagleggingsjaar 2022 toont de werkelijke resultaten, 2023 de begrote resultaten na wijziging en 2024 tot en met 2027 de begrote resultaten. Tevens is de voorgeschreven uitsplitsing aangegeven van incidentele en structurele lasten. De begroting 2024-2027 laat een sluitend financieel perspectief zien voor de jaren 2024 en 2025. De jaren 2026 en 2027 tonen een negatief resultaat. De begroting 2024-2027 voldoet hiermee aan de voorwaarden van de provincie. Aan de wens van de provincie om meerjarig structureel sluitend te zijn, hebben we niet kunnen voldoen.

Resultaten begroting 2024

Rek 2022

2023

2024

2025

2026

2027

Lasten

56.258

68.759

59.888

54.525

54.512

54.404

Baten

-58.633

-63.630

-58.151

-55.324

-51.396

-53.571

Resultaat voor bestemming

-2.375

5.129

1.737

-799

3.116

833

Onttrekkingen aan reserves

-8.685

-6.280

-2.966

-1.153

-727

-614

Toevoegingen aan reserves

7.685

928

1.229

696

564

2.126

Mutaties reserves

-1.000

-5.352

-1.737

-457

-163

1.512

Totaal resultaat

-3.375

-223

-1.256

2.953

2.345

Incidentele posten

-889

-475

235

-5

-2.486

252

-235

-1.273

2.937

2.350

Totaal structureel begrotingsresultaat (- = positief) Bedragen x € 1.000

In onderstaande tabel wordt het exploitatiesaldo van de jaren 2024-2027 gesplitst per programma.

Resultaten per programma

2024

2025

2026

2027

Programma 1 Fysiek domein Lasten

20.721

17.649

17.494

17.574

Baten

-11.695

-8.258

-8.173

-10.199

Onttrekkingen aan reserves

-915

-617

-300

-272

Toevoegingen aan reserves

1.219

686

554

2.116

Totaal Programma 1 Fysiek domein

9.330

9.460

9.575

9.219

Lasten

25.392

24.901

25.056

24.933

Baten

-4.441

-4.473

Onttrekkingen aan reserves

-391

-346

-272

-247

Toevoegingen aan reserves

20.563

20.085

20.314

20.216

Programma 2 Sociaal domein

Totaal Programma 2 Sociaal domein

Programma 3 Bedrijfsvoering Lasten

13.775

11.975

11.962

11.897

Baten

-42.015

-42.593

-38.750

-38.899

Onttrekkingen aan reserves

-1.660

-190

-155

-95

Toevoegingen aan reserves

-29.893

-30.801

-26.936

-27.090

-1.256

2.953

2.345

Totaal Programma 3 Bedrijfsvoering Totaal begrotingsresultaat (- = positief) Bedragen x € 1.000

Structureel Meerjarenperspectief Samenvatting Voor het incidentele resultaat 2024 wordt verwezen naar het hoofdstuk Financiën onder 'Incidentele baten en lasten per taakveld'. Binnen de programma's worden per taakveld de meest verklarende verschillen tussen de begroting 2023 en begroting 2024 genoemd. Onderstaand wordt in hoofdlijnen de ontwikkeling van het structurele begrotingssaldo gepresenteerd. + = nadelen op de exploitatie, - = voordelen op de exploitatie 2024

2025

Resultaat kadernota 2024 structureel

-322

Resultaat kadernota 2024 incidenteel

322 -

218

2026 1.380

1.140

-267

-51

-161

-2.312

1.329

979

218

-2.025

1.616

1.266

Algemene uitkering: corr. taakstelling jeugd 2025-2026/(mei)circulaire d.d. 8 juni

500

699

843

Bijstelling gemeentelijke bezuiniging hervormingsagenda Jeugd (taakstelling)

100

Gedeeltelijke inzet stelpost prijsindexatie goederen/diensten en subsidies

-475

Personele (salaris)lasten

857

Inzet stelpost voor salarismaatregelen

-761

GR Peelgemeenten zorgkosten

332

Storting Reserve Kapitaallasten (nav herziene nota vaste activabeleid)

519

525

531

143

Kapitaallasten (corr. herziene nota vaste activabeleid /investeringspr.)

-699

-684

-539

-519

Aframen leges bouwvergunningen (obv ervaringscijfers)

174

Aframen leges bestemmingsplannen voor 2024 ivm invoering omgevingswet

Hogere storting onderhoudsvrz wegen en gebouwen + dot. vrz verlofsparen

178

200

178

Kostenverdeling 2024: lagere dekking uit GREX en IP's

502

Geprognotiseerd Resultaat Kadernota

-2.045

2027

Amendementen en begr wijzigingen Amendement Kadernota 2024: terugdraaien verhoging 5% OZB Aanvullend krediet vernieuwbouw Varendonck College (Raad 7-6-2023) Kadernota 2024 inclusief moties Belangrijkste mutaties na vaststelling kadernota 2024

Mutatie IP incidentele kosten organisatieontwikkeling

-365

Dekking incidentele investeringsposten uit reserves

-618

-423

-133

-45

Bijstelling GRP (Gemeentelijk Riolerings Plan)

-105

-146

-243

-319

Overige kleine mutaties per saldo

115

169

Totaal mutaties na kadernota

-218

768

1.337

1.079

-1.257

2.953

2.345

Begrotingssaldo 2024 - 2027 (- = positief) Bedragen x € 1.000

Onderstaande tabel toont de verdeling van het begrotingssaldo in structureel en incidenteel resultaat: Begroting incidenteel 2024 - 2027 (negatief)

235

Begroting structureel 2024 - 2027 (- = positief)

-235

-1.274

2.937

2.340

Bedragen x € 1.000

Toelichting belangrijkste mutaties na vaststelling kadernota 2024 Algemene uitkering De mutaties zijn gebaseerd op de meicirculaire 2023. Taakstellingen in de meicirculaire zijn zoveel als mogelijk bij de desbetreffende taakvelden verwerkt, dan wel opgenomen als stelpost. Bijstelling gemeentelijke bezuiniging hervormingsagenda Jeugd In de kadernota 2024 was de meerjarige taakstelling op jeugd opgenomen. Voor het boekjaar 2024 is deze bezuiniging komen te vervallen vanwege de vertraging in de totstandkoming van de hervormingsagenda. Voor de jaren 2025 en 2026 is deze met een ton af geraamd. Gedeeltelijke inzet stelpost prijsindexatie In de kadernota 2024 is een stelpost opgenomen van € 670.000 voor de geïndexeerde prijzen van goederen en diensten en een stelpost van € 235.000 voor subsidiebudgetten. Deze stelpost is bij de opmaak van de meerjarenbegroting gedeeltelijk ingezet om budgetten op te hogen en wordt hier afgeraamd. Er resteert een stelpost van € 350.000. Deze wordt o.a. nog ingezet voor de verhoging van subsidies binnen het sociaal domein om de prijs- en loonindexatie te compenseren. Personele (salaris)lasten De stijging van de salarissen heeft nagenoeg volledig betrekking op het CAO akkoord. Inzet stelpost voor salarismaatregelen De, in de kadernota, opgenomen stelpost voor loonontwikkeling is deels af geraamd tot een bedrag van € 300.000.

Voor 2024 wordt rekening gehouden met een loonindex conform de macro economische verkenning van het CPB, deze bedraagt 2,8%. GR Peelgemeenten zorgkosten Aan de gemeenschappelijke regeling Peelgemeenten worden twee soorten bijdragen vergoed. Enerzijds de uitvoeringskosten. Deze kosten zijn gebaseerd op de gemeentelijke bijdrage die 12

opgenomen is in de begroting van de GR. Daarnaast worden zorgkosten betaald. Deze zijn begroot op basis van de verstrekte prognose van de GR Peelgemeenten. De kadernota 2024 was gebaseerd op de jaarcijfers 2022. De begroting van de zorgkosten is gebaseerd op de Q2 rapportage 2023. De stijging is met name het gevolg van hogere aanwas en hogere index binnen de WMO. Storting reserve Kapitaallasten De nota vaste activa is herzien en naar aanleiding daarvan zijn afschrijvingstermijnen gewijzigd. Bij de kadernota 2024 was (meerjarig) nog uitgegaan van de “oude” termijnen. Het ontstane voordeel naar aanleiding van de termijnaanpassing wordt gestort in de Reserve Kapitaallasten, om de toekomstige extra kapitaallasten te compenseren. Kapitaallasten (Wijzigingen en nieuwe kapitaallasten) Er is sprake van een voordeel op de kapitaallasten als gevolg van aanpassingen op de afschrijvingstermijnen conform de herziene nota vaste activabeleid. Aframen leges bouwvergunningen De afgelopen twee jaar blijft de omvang van de werkelijke baten voor de leges voor bouwvergunningen achter bij de begroting. Het is niet de verwachting dat deze omvang in 2024 wijzigt. De begroting wordt bijgesteld op basis van deze realiteit. Aframen leges bestemmingsplannen Eenmalig effect in 2024 als gevolg van de nieuwe Omgevingswet die met ingang van 2024 van kracht is.

Mutatie voorzieningen Dit heeft betrekking op een stijging van de dotatie aan de voorziening Gebouwenbeheer en de voorziening Wegen. Daarnaast vindt er jaarlijkse een dotatie plaats aan de voorziening spaarverlof. Lasten kostenverdeling De dekking van personele en overheadkosten uit de grexen en investeringsposten is lager dan in 2023. Dit leidt tot een hogere last in de exploitatie. Mutatie IPI organisatie-ontwikkeling Organisatie-ontwikkeling Voor Elkaar! In de kadernota 2024 is een krediet van € 559.000 opgenomen voor incidentele personele lasten voor de organisatie-ontwikkeling. Dit bedrag is verlaagd met € 365.000. Dekking incidentele investeringsposten uit reserves Conform voorgaande jaren wordt voorgesteld om een gedeelte van de investeringskredieten te dekken uit de Algemene Reserve vrij aanwendbaar. Bijstelling GRP (Gemeentelijk Riolerings Plan) Enkele posten uit het GRP zijn bijgesteld. Hierdoor is het bedrag aan Rioolheffingen ook aangepast. 13

Autorisatie en opzet begroting

Autorisatie begroting 2024 Met het vaststellen van de begroting 2024 autoriseert de gemeenteraad het college van Burgemeester en Wethouders (voortaan college) voor het realiseren van de baten en lasten per programma. Daarnaast wordt het college geautoriseerd voor het investeringsbudget per programma, inclusief bijbehorende mutaties in reserves. Het college is daarmee bevoegd uitvoering te geven aan de doelstellingen van het betreffende programma. Over deze uitvoering legt het college verantwoording af aan de raad middels de zomernota, de decemberrapportage en de jaarstukken. De raad stelt de begroting als geheel vast. Opzet begroting (leeswijzer) Het programmaplan van de gemeente Someren bestaat uit drie programma's: 01

Fysiek domein

Sociaal domein

Bedrijfsvoering

De programma's worden conform onderstaande tabel gevuld. Bij ieder programma worden per speerpunt de volgende onderdelen in beeld gebracht Wat willen we bereiken? Hieronder wordt de doelstelling opgenomen. Wat gaan we hiervoor doen? Hieronder worden de activiteiten voor 2024 opgenomen, inclusief de dekking (regulier of een IP). Wanneer zijn we tevreden? Hier staat wanneer we tevreden zijn met het resultaat. Financiën In deze begroting zijn de realisatiecijfers van de jaarrekening 2022 verwerkt. In de ramingen van het jaar 2023 zijn de begrotingswijzigingen tot en met de Zomernota 2023 opgenomen. Prestatie-indicatoren Conform het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (voortaan BBV) wordt een basisset van beleidsindicatoren in de begroting opgenomen, aan te vullen met eigen indicatoren. Hiermee wordt de raad beter in staat gesteld te sturen op de gewenste maatschappelijke effecten. Tevens wordt de vergelijkbaarheid met andere gemeenten mogelijk gemaakt. De opgenomen gegevens zijn ontleend aan landelijk beschikbare bronnen. Gemeente Someren werkt vooralsnog alleen met de voorgeschreven set indicatoren. Presentatie geschiedt in de begroting en in de jaarstukken. De indicatoren van het gemeentelijk domein 14

worden tevens digitaal beschikbaar gesteld op de website www.waarstaatjegemeente.nl. Het betreft een groeimodel. Paragrafen Doel van de paragrafen is de raad een instrument te geven om de beleidskaders van deze diverse onderdelen vast te stellen en om de uitvoering te kunnen controleren. In dit hoofdstuk zijn de onderstaande paragrafen opgenomen: 1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing In deze paragraaf geeft de gemeente aan hoe robuust de begroting is wanneer zich een financiële tegenvaller voordoet. Hierin zijn ook de voorgeschreven kengetallen verwerkt zoals deze in het Besluit Begroting en Verantwoording zijn opgenomen. 2. Lokale heffingen Deze paragraaf geeft een beeld van het beleid op alle heffingen, de inkomsten daaruit en de effecten voor burgers en bedrijven. 3. Verbonden partijen In deze paragraaf wordt aangegeven op welke wijze (beleidsmatig en financieel) de gemeente verbonden is met externe partijen om bepaalde beleidsdoelen te verwezenlijken. 4. Onderhoud kapitaalgoederen Deze paragraaf geeft een dwarsdoorsnede van het beleid en het beheer en onderhoud van de verschillende kapitaalgoederen (wegen, riolering, gebouwen en dergelijke). 5. Bedrijfsvoering Deze paragraaf beschrijft de stand van zaken en beleidsvoornemens ten aanzien van de bedrijfsvoering.

Het college maakt met deze beschrijving inzichtelijk dat er doelmatig, doeltreffend en klantgericht wordt gewerkt aan de uitvoering van de programma’s. 6. Financiering Deze paragraaf geeft weer hoe de treasuryfunctie van de gemeente is ingericht. 7. Grondbeleid Deze paragraaf geeft de visie aan op het grondbeleid in relatie tot de uitvoering van de programmadoelen, bijvoorbeeld op het gebied van volkshuisvesting en economische ontwikkelingen. 8. Wet open overheid Deze paragraaf geeft een hoe de gemeente invulling geeft aan de Wet open overheid die per 2022 is ingegaan als opvolger van de Wet Openbaarheid Bestuur.

Programmaplan Overzicht programma's

Programma 1 Fysiek domein Het programma Fysiek domein bestaat uit een breed takenpakket, gericht op de planning, ontwikkeling en inrichting, het beheer en het toezicht van de fysieke leefomgeving van onze gemeente. Het omvat ruimtelijk ordening, gebiedsontwikkeling, infrastructurele werken, verkeersplanning, rioolbeheer, afvalverwerking, openbare verlichting, groenvoorzieningen, bouwen woningtoezicht, openbare orde en veiligheid, wonen en vergunningverlening. Betrokkenen binnen het fysieke domein zijn burgers, bedrijven, overheden en diverse maatschappelijke actoren (zoals milieuorganisaties, projectontwikkelaars en architecten). Beleidskeuzes op dit gebied beïnvloeden de aantrekkingskracht van burgers, bedrijven en toeristen met betrekking tot wonen, leven, ondernemen en vrije tijd. Speerpunten Speerpunt 1.1: Economie Portefeuillehouder: Louis Swinkels Wat willen we bereiken? 1.

We willen dat Someren goed aangehaakt blijft in de regio die een hogere economische groei kent dan het landelijk gemiddelde. Voor de economie van Someren is het zaak om Someren nader te positioneren in de Peelregio en Brainport.

We realiseren een sfeervol, levendig en vitaal centrum in Someren-dorp, waar we allemaal van kunnen genieten en elkaar kunnen ontmoeten.

We willen de toeristische potentie van Someren optimaal benutten en verder uit bouwen.

Wat gaan we hiervoor doen? 1.

Acties uitvoeren en opvolgen volgens uitvoeringsprogramma ‘Economische visie’;

Uitvoering geven aan het stedenbouwkundig plan CP21.

Acties uitvoeren en opvolgen volgens uitvoeringsprogramma ‘Toeristische visie’.

Speerpunt 1.2: Wonen en bouwen Portefeuillehouder: Louis Swinkels Wat willen we bereiken? We willen voldoende passende woningen realiseren voor alle doelgroepen. In overeenstemming met de “Woondeal” brengen we bestaande plannen tot uitvoer en kijken gericht naar mogelijke woningbouwlocaties voor de toekomst. Wat gaan we hiervoor doen? 1. We voeren de afspraken uit over de flexibilisering van de asielketen. 2. We onderzoeken de haalbaarheid van Tiny houses en/of andere flexibele woonvormen en starten experimenten hiermee. 3. We evalueren het Ruimte-voor-Ruimte beleid. 4. We blijven inzetten op minimaal twee bouwplannen per kern, zodat de doorstroming gehandhaafd blijft. 5. Vaststellen van de Woonzorgvisie. Speerpunt 1.3: Veiligheid en handhaving Portefeuillehouder: Dilia Blok Wat willen we bereiken? Iedereen moet zich veilig voelen in zijn woon- en werkomgeving. Wat gaan we hiervoor doen? 1. We continueren de aanpak van ondermijning waarbij naast de aanpak van signalen ook aandacht is voor bewustwording, ambtelijke en bestuurlijke weerbaarheid, Veilige Publieke Taak, informatiepositie, integriteit en communicatie; 2.

We vergroten de verbinding tussen Zorg en Veiligheid (inclusief Jeugd en Veiligheid); Speerpunt 1.4: Verkeer Portefeuillehouder: Koert Kusters Wat willen we bereiken? Alle verkeersdeelnemers kunnen op een veilige en vlotte manier gebruik maken van de infrastructuur. Wat gaan we hiervoor doen? 1.

We voeren de acties uit het mobiliteitsplan uit.

Speerpunt 1.5: Duurzaamheid, natuur, milieu en energie Portefeuillehouder: Willem van Doorn Wat willen we bereiken? Someren wil in 2050 energieneutraal zijn, waarbij duurzaamheid, natuur en milieu als integraal onderdeel verankerd zijn in het beleid. Wat gaan we hiervoor doen? 1.

We onderzoeken de mogelijkheden voor een (regionaal) publiek ontwikkelbedrijf en toetsen dit op haalbaarheid.

We stellen de ‘Natuurvisie gemeente Someren’ op en starten met de uitvoering.

We stimuleren de energietransitie.

We streven naar het realiseren van de milieustraat in samenwerking met Asten.

Speerpunt 1.6: Veilig Publieke Taak Portefeuillehouder: Dilia Blok Wat willen we bereiken? Er zijn grote stappen gezet op het punt van bestuurlijke weerbaarheid in relatie tot de aanpak van ondermijning. Dit betekent helaas ook dat gemeenten steeds meer te maken krijgen met grensoverschrijdend gedrag en ondermijnende invloeden. We willen een weerbare overheid bereiken die optreedt tegen ondermijning en dit op een veilige manier kan doen. Wat gaan we hiervoor doen? 1.

We voeren het project Veilig Publieke Taak tranche 1 uit (medewerkers Toezicht en handhaving, burgerzaken en medewerkers direct betrokken bij de aanpak ondermijning);

We voeren het vervolgproject Veilige Publieke Taak/Weerbare Overheid tranche 2 uit (sociale teams, vergunningen en beleid, juridisch team/bezwaarschriftencommissie);

We implementeren de ‘Brabantse norm weerbare overheid’. In deze norm is naast de Veilige Publieke taak ook nadrukkelijk aandacht voor bewustwording, informatiemanagement, barrières opwerken en integriteit.

We vergroten de bestuurlijke- en ambtelijke weerbaarheid;

Financiën In onderstaande tabel zijn de lasten en baten per taakveld opgenomen, die aan dit programma verbonden zijn. De begroting 2023 toont het cijfer van de primaire begroting inclusief de wijzigingen tot en met de zomernota. Bedragen x 1.000

Jaarrek.

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

21.092

25.944

20.721

17.649

17.494

17.574

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

1.400

1.373

1.401

1.395

1.401

1.2 Openbare orde en veiligheid

1.266

1.048

1.136

1.146

2.1 Verkeer en vervoer

2.985

3.855

3.789

4.048

4.155

4.195

3.1 Economische ontwikkeling

591

838

326

241

221

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

462

371

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

3.4 Economische promotie

512

899

718

716

397

396

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 7.2 Riolering

1.867

2.408

2.253

2.298

2.300

2.324

1.128

1.381

1.419

1.558

1.595

1.641

7.3 Afval

1.589

1.931

1.994

2.079

2.090

7.4 Milieubeheer

1.569

2.429

1.878

1.870

8.1 Ruimte en leefomgeving

2.090

2.117

639

8.2 Grondexploitatie (niet-bedrijven terr.)

4.639

6.259

4.079

768

983

1.026

1.068

866

865

864

-12.365

-13.228

-11.696

-8.257

-8.172

-10.199

1.1 Crisisbeheersing en brandweer

-70

-66

1.2 Openbare orde en veiligheid

-79

-3

-8

2.1 Verkeer en vervoer

-153

-163

-168

-161

-153

Nr. Taakveld omschrijving Lasten

8.3 Wonen en bouwen Baten

3.1 Economische ontwikkeling

-5

3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

-839

-573

-218

3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-14

-21

3.4 Economische promotie

-216

-364

-444

5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 7.2 Riolering

-418

-286

-308

-1.807

-2.071

-2.249

-2.446

-2.493

-2.570

7.3 Afval

-2.484

-2.489

-2.560

-2.648

-2.661

7.4 Milieubeheer

-236

-743

-368

8.1 Ruimte en leefomgeving

-190

-400

-110

-145

-5.058

-5.223

-4.351

-817

-679

-2.630

8.2 Grondexploitatie (niet-bedrijven terr.)

8.3 Wonen en bouwen

-796

-826

Saldo

8.727

12.716

9.026

9.391

9.322

7.375

Onttrekking aan reserve

-4.258

-3.907

-915

-617

-300

-272

Toevoeging aan reserve

4.266

823

1.219

686

554

2.116

Saldo

-3.084

304

254

1.845

Totaal

8.736

9.633

9.330

9.460

9.575

9.219

Voor een nadere toelichting van de taakvelden verwijzen we u naar de website: vraagbaakiv3gemeenten

Bedragen x 1.000 Saldo per taakveld Jaarrekening Taakveld

Begroting

Verschil

2022

2023

2024

2023/2024

1.1

Crisisbeheersing en brandweer

1.330

1.307

1.335

-29

1.2

Openbare orde en veiligheid

1.188

1.046

1.128

-83

2.1

Verkeer en vervoer

2.831

3.693

3.626

3.1

Economische ontwikkeling

585

838

326

512

3.2

Fysieke bedrijfsinfrastructuur

-378

-202

-218

3.3

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-1

-13

-4

-9

3.4

Economische promotie

296

536

274

261

5.7

Openbaar groen en (openlucht) recreatie

1.449

2.122

1.944

178

7.2

Riolering

-678

-690

-830

140

7.3

Afval

-895

-558

-566

7.4

Milieubeheer

1.333

1.686

1.510

176

8.1

Ruimte en leefomgeving

1.900

1.717

529

1.188

8.2

Grondexploitatie (niet-bedrijven terr.)

-420

1.036

-272

1.308

8.3

Wonen en bouwen

187

199

241

-42

-3.084

304

-3.388

8.736

9.633

9.330

304

RESERVEP1 Mutaties reserves prog 01 Totaal

Verschillenverklaring begroting 2023/2024 In de verschillenanalyse worden per taakveld de afwijkingen tussen de begroting 2024 en 2023 toegelicht. Dat gebeurt alleen voor de belangrijkste mutaties, dat wil zeggen mutaties met voldoende materieel en/of politiek belang. Bij een afwijking per taakveld kleiner dan € 10.000 wordt geen verklaring gegeven.

Taakveld 1.1

1.2

2.1

3.1

3.2

Verklaring voor het verschil 1

Verschil

V/N

Hogere bijdrage gemeenschappelijke regionale brandweer

Overige kleine verschillen

Hogere controle kosten handhaving

Mutatie hogere doorberekening personele lasten

Overige kleine verschillen

De kapitaallasten voor investeringen zijn in 2024 hoger

Mutatie investeringsprogramma

302

Mutatie hogere doorberekening personele lasten

Hogere energielasten openbare verlichting

Meer inhuur verkeersveiligheid

Minder uitbesteed werk tbv Eikenprocessierups en gladheidsbestrijding

Lagere storting voorziening openbare verlichting

Mutatie investeringsprogramma

507

Mutatie hogere doorberekening personele lasten

Bijdrage gemeenschappelijke regionale brandweer

Mutatie doorberekening personele lasten

Bouwgrondexploitatie lasten

277

Bouwgrondexploitatie grondverkopen

139

Bouwgrondexploitatie activering voorraad

216

Taakveld 3.2 wordt gedekt uit de Reserve Grondbedrijf 3.3

Mutatie hogere doorberekening personele lasten

3.4

Mutatie lagere doorberekening personele lasten

Mutatie investeringsprogramma

151

Meer ontvangsten toeristenbelasting

Overige kleine verschillen

Mutatie investeringsprogramma

321

Mutatie hogere doorberekening personele lasten

Bestekonderhoud kostendekkingsplan openbare ruimte

118

Hogere verkoopopbrengst bomen

Subsidies

Mutatie hogere doorberekening personele lasten

Mutatie investeringsprogramma

Energielasten electriciteit rioolgemalen en drukriolen

5.7

7.2

7.3

7.4

8.1

8.2

Tijdelijk personeel

Lagere kapitaallasten

Opbrengsten rioolheffingen

227

Storting voorziening riolering

Mutatie hogere doorberekening personele lasten

Bijdrage gemeenschappelijke regeling BLINK

Lasten nieuw afvalbeleid

Afvalstoffenheffing

Mutatie investeringsprogramma

229

Accountmanagement ODZOB

Overige kleine verschillen

Mutatie lagere doorberekening personele lasten

Mutatie investeringsprogramma

1.444

Minder legesinkomsten bestemmingsplannen

Lagere bijdrage betreffende BIOfonds

Subsidieregeling Provincie sanering varkenshouderijen eenmalig

150

Overige kleine verschillen

Mutatie lagere doorberekening personele lasten

225

Bouwgrondexploitatie lasten

4.026

Bouwgrondexploitatie grondaankopen

1.549

Bouwgrondexploitatie grondverkopen

1.154

Bouwgrondexploitatie activering voorraad

4.714

Taakveld 8.2 wordt gedekt uit de Reserve Grondbedrijf 8.3

RESERVEP1

Mutatie hogere doorberekening personele lasten

Mutatie investeringsprogramma

Algemene reserve vrij aanwendbaar

455

Reserve grondbedrijf

1.388

Reserve kapitaallasten

315

Reserve egalisatie afval

245

Reserve heractivering

Reserve buitengebied in ontwikkeling

Reserve kredietoverheveling

1.860

304

Totaal programma 1 Bedragen * € 1.000

Investeringsposten In dit overzicht is de recapitulatie opgenomen van enkele lopende investeringsprojecten vanuit het bestaande beleid voor het programma Fysiek domein. Vervolgens zijn ook de nieuwe investeringen voor 2024 e.v. in dit overzicht opgenomen. De investeringen met een afschrijvingstermijn worden geactiveerd en via de kapitaallasten in de exploitatie opgenomen. Alle investeringen zonder afschrijvingstermijn worden volledig rechtstreeks in de exploitatie verantwoord. Deze eenmalige lasten worden deels uit de Algemene reserve vrij aanwendbaar gedekt. Taak-

Afschr.

veld

Naam investering

Investering

term

2024

2025

2026

2027

Programma 1 Fysiek domein 2.1

Rehabilitatie wegen (kostendekkingsplan 23-26)*

3.080

2.1

Bereikbaarheidsagenda *

3.1

Ontwikkelstrategie De Peel*

3.1

Werkbudget toeristische beleidsnota 2030*

3.1

Tijdelijke functionaris toeristische beleidsnota 2030*

3.4

Ontwikkeling regionaal bedrijventerrein Brainport Oost*

150

3.4

Ontwikkeling lokaal bedrijventerrein Witvrouwenbergweg II*

3.4

Schone lucht akkoord*

5.7

Vervangingsinvestering groen (kostendekkingsplan 2326)*

741

5.7

Vervanging speeltoestellen*

2.1

Vervanging armaturen door LED-verlichting

1.500

2.1

Bijdrage aan Schaalsprong Brainport 2024

5.7

LEADER-aanvraag plattelandsontwikkeling

8.1

Werkbudget extra personeel binnen fysiek domein

200 4.240

3.942

Totaal programma

5.973

741

3.864

Bedragen x € 1.000 * Bestaande IP waarvan kredieten meerjarig reeds toegekend zijn.

Toelichting Rehabilitatie wegen (kostendekkingsplan 23-26) Op basis van het Kostendekkingsplan Wegen 2021 is in beeld gebracht welk bedrag jaarlijks (in theorie) nodig is voor de rehabilitatie van wegverharding. De reeds aangevraagde investeringen zijn geïndexeerd met een percentage van 11,7% (op basis van de index Grond- , Weg- en Waterbouw van het CBS) om het kwaliteitsniveau van de wegen te kunnen behouden. Op dit moment wordt gewerkt aan een nieuw kostendekkingsplan met bijbehorende nieuwe investeringen.

Bereikbaarheidsagenda In MRE verband wordt gewerkt aan een bereikbaarheidsagenda als gezamenlijke strategie voor mobiliteit in de periode 2016-2030. In het kader van de bereikbaarheidsagenda wordt gewerkt aan generieke maatregelen (voor alle regiogemeenten), relatiegerichte maatregelen en maatregelen gerelateerd aan provinciale wegen. Ontwikkelstrategie De Peel Aanleiding voor het opstellen van deze strategie zijn het MIRT onderzoek en de schaalsprong die Brainport Eindhoven wil maken. Medio 2021 hebben de IGA gemeenten ingestemd met het plan van aanpak om tot een ontwikkelstrategie te komen, die door bureau Roots en Bureon is opgesteld. Momenteel ligt er opnieuw een opdracht vanuit de Peel om tot de uitvoering/governance van de ontwikkelstrategie te komen. Voor de periode tot en met 2026 is gezamenlijk met de Peelgemeenten een Peelprogramma manager ingehuurd voor het opstellen en uitvoeren van de ontwikkelstrategie voor de Peel. Werkbudget en tijdelijke functionaris toeristische beleidsnota 2030 Voor de uitvoering van de toeristische visie en actieprogramma wordt voor de periode 2022 t/m 2025 uitgegaan van een werkbudget van € 120.000.

Deze kosten zijn bedoeld om ondernemersen gemeente-initiatieven die aansluiten op de toeristische visie en actieprogramma te faciliteren, zoals overleg, ondersteuning kopgroep, extra communicatie activiteiten, en mogelijk het belonen van leuke kleinschalige initiatieven. Daarnaast is er capaciteit nodig voor een zogenoemde ‘aanjager’ van 0,5 fte voor 4 jaren om toe te zien op en (mede) uitvoering te geven aan onze toeristische ambitie via de 7 strategielijnen uit de toeristische beleidsnota Someren 2030. Ontwikkeling regionaal bedrijventerrein Brainport Oost In 2020 is men in de Peel door de toenemende vraag naar bedrijvengronden gestart met een locatie inventarisatie voor de totstandkoming van een regionaal bedrijventerrein. Inmiddels ligt er een shortlist met locaties die beter bekeken wordt en is er een procesmanager aangesteld. Ontwikkeling lokaal bedrijventerrein Witvrouwenbergweg II Gemeente Someren heeft provinciale toestemming om 4 ha bedrijventerrein te ontwikkelen op de locatie aan de Witvrouwenbergweg. Hiervoor moet een stedenbouwkundig plan voor het gehele gebied worden gemaakt, mede gezien de belangen op meerdere gebieden (verkeer, water e.d.). Schone lucht akkoord We sluiten aan bij het Schone Lucht Akkoord. Voor het regionaal meetnet, onderdeel van het Schone Lucht Akkoord, is een budget nodig van € 7.500 voor de komende 5 jaar.

Vervangingsinvestering groen (kostendekkingsplan 23-26) Het betreft hier investeringen voor het in stand houden van het openbaar groen als onderdeel van een kwalitatieve en gezonde leefomgeving. Vervangen speeltoestellen Doelstelling is alle speeltoestellen in de gemeente veilig te houden en voldoende speelvoorzieningen aan te kunnen bieden voor alle kinderen. Vervanging armaturen door LED-verlichting Het areaal van de Openbare Verlichting in Someren bestaat uit ca. 4.400 lichtpunten. Van de bestaande armaturen zijn de afgelopen perioden al 2.200 stuks vervangen door een LED-variant. Het huidige beheerplan van Someren voorziet een gefaseerde vervanging van de conventionele verlichting naar LED waarbij rekening gehouden wordt met de leeftijd van de huidige armaturen en het stroomverbruik van de lichtbronnen. Het doel is om jaarlijks ca. 250-400 armaturen te vervangen via de opgebouwde voorziening. In 2030 zou dan het volledige areaal voorzien zijn van LEDverlichting, daarnaast voorziet de voorziening in de noodzakelijke mastvervanging en onderhoudswerkzaamheden aan de armaturen. De Europese Unie heeft besloten om de Fluorescentielampen in februari 2023 uit te faseren en de productie te stoppen. Het is daarom noodzakelijk om het beheer en verleddingsplan van de gemeente Someren aan te passen naar deze nieuwe realiteit. De totaal geraamde investeringskosten bedragen € 1.500.000.

Bijdrage aan Schaalsprong Brainport 2024 De regio heeft in het BO-MIRT afspraken gemaakt met het Rijk over de financiering van grote mobiliteitsopgaven tot 2030. In deze schaalsprong dienen gemeenten vanuit de regio een financiële bijdrage te leveren aan grote mobiliteitsopgaven. Voor de gemeente Someren gaat het om een bijdrage van € 800.000 aan de Multimodale Knoop / Station Eindhoven Centraal De totale geraamde kosten bedragen € 727.000.000. Omdat er nog een besluit genomen moet worden is een PM post opgenomen. LEADER-aanvraag plattelandsontwikkeling Gemeente Laarbeek heeft namens de 10 Brabantse peelgemeenten en het waterschap een LEADER-aanvraag voorbereid voor Europese subsidie voor plattelandsontwikkeling. Lokale projecten voor plattelandsontwikkeling in de Brabantse Peel komen hiervoor in aanmerking. Om een subsidie aanvraag van 2 miljoen in te dienen dient 500.000 cofinanciering vanuit de regio georganiseerd te worden. De provincie stelt de helft van dit bedrag beschikbaar, de resterende 250.000 wordt door 11 partijen (gemeenten en waterschap) evenredig verdeeld.

Werkbudget extra personeel binnen fysiek domein Gezien alle opgaves binnen het ruimtelijk domein, waaronder de woningbouwversnelling, is tijdelijk budget nodig voor inhuur van extra personeel.

Indicatoren programma Fysiek domein Voor de prestatie-indicatoren behorende bij programma 1 verwijzen wij u naar de bijlage Prestatieindicatoren. Deze bijlage is afkomstig van: www.waarstaatjegemeente.nl

Verbonden Partijen Fysiek domein In onderstaande tabel worden de publiekrechtelijke en/of privaatrechtelijke verbonden partijen van dit programma getoond. Voor een uitgebreide toelichting van de Verbonden Partijen verwijzen we u naar: Paragraaf Verbonden Partijen Publiek verbonden partij Naam

Plaats

Stichting Beheer en Exploitatie Veiligheidshuis Brabant Zuidoost

Helmond

Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Zuidoost-Brabant (VRBZO)

Eindhoven

Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB)

Eindhoven

Metropoolregio Eindhoven (MRE)

Eindhoven

Blink

Helmond

Privaat verbonden partij Naam

Plaats

Coöperatieve Bosgroep Zuid-Nederland U.A.

Heeze

Programma 2 Sociaal domein Onder het programma Sociaal domein verstaan we alle inspanningen die onze gemeente verricht rond werk, participatie en zelfredzaamheid, zorg en jeugd. Ook aanverwante taken zoals handhaving bij leerplicht, het voorkomen van vroegtijdig schoolverlaten, passend onderwijs, leerlingenvervoer, de reguliere en bijzondere bijstand, schuldhulpverlening en (jeugd)gezondheidszorg, vallen onder het programma Sociaal domein. Speerpunten Speerpunt 2.1 Leefbaarheid, welzijn en gezondheid Portefeuillehouder: Koert Kusters, Wat willen we bereiken? Het stimuleren van gezondheid, sport en bewegen en het versterken van de sociale basis. Wat gaan we hiervoor doen? 1.

We voeren een onderzoek uit naar knelpunten bij mantelzorgers;

We nemen maatregelen om de volksgezondheid te bevorderen.

We verkennen wat de gemeente meer kan doen bij het voorkomen van vechtscheidingen

We onderzoeken hoe we statushouders kunnen voorbereiden op de Nederlandse maatschappij

Speerpunt 2.2 Werk en inkomen Portefeuillehouder: Willem van Doorn Wat willen we bereiken? Alle inwoners kunnen maximaal meedoen. Wat gaan we hiervoor doen? 1.

We zorgen voor adequate monitoring om zo snel mogelijk hulp te bieden bij beginnende schulden.

Speerpunt 2.3 Onderwijs Portefeuillehouder: Willem van Doorn Wat willen we bereiken? We zorgen voor passend onderwijs om de kansengelijkheid van jongeren te bevorderen. We verbeteren het onderwijs door te zorgen voor goede huisvesting van onze scholen.

Wat gaan we hiervoor doen? 1.

We voeren het Integraal Huisvestingsplan uit

We dragen bij aan een veilige schoolomgeving op middelbare scholen.

Ondersteunen initiatieven met betrekking tot een Integraal Kindcentrum

Speerpunt 2.4 Cultureel erfgoed Portefeuillehouder: Willem van Doorn Wat willen we bereiken? Onze cultuurhistorie en -erfgoed is beschermd en in stand gehouden. Wat gaan we hiervoor doen? 1.

We zetten een cultureel erfgoednetwerk op.

We stellen een cultuurnota op.

We behouden monumentale panden en herbestemmen deze i.p.v. nieuwbouw plegen;

We borgen monumenten, beschermde dorps- en landschapsgezichten;

Jaarrek.

Nr.

Begroting

2022

2023

2024

2025

2026

2027

24.664

27.146

25.392

24.901

25.056

24.933

Taakveld omschrijving

Lasten 4.2

Onderwijshuisvesting

591

633

578

816

820

4.3

Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

986

915

923

5.1

Sportbeleid en Activering

504

493

539

519

5.2

Sportaccommodaties

1.249

1.315

1.456

1.490

1.457

1.453

5.3

263

281

294

266

259

5.4

Cult,presentatie, -productie en partic. Musea

5.5

Cultureel erfgoed

5.6

Media

395

430

437

414

411

6.1

Samenkracht en burgerparticipatie

4.434

4.726

2.599

2.575

2.607

2.585

6.2

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

2.532

2.587

6.3

Inkomensregelingen

5.638

5.837

5.474

5.475

5.403

6.4

WSW en beschut werk

1.481

1.519

1.510

1.483

6.5

Arbeidsparticipatie

301

420

341

338

6.6

Maatwerkvoorziening (WMO)

792

844

896

1.581

1.803

6.71B Begeleiding (Wmo)

744

828

6.71C Dagbesteding (Wmo)

419

467

6.71A Hulp bij het huishouden (Wmo)

6.72A Jeugdhulp begeleiding

5.444

986

1.049

6.72B Jeugdhulp behandeling

798

632

672

6.72C Jeugdhulp dagbesteding

517

568

604

6.72D Jeugdhulp zonder verblijf overig

-58

6.73A Pleegzorg

6.73B Gezinsgericht

147

156

6.73C Jeugdhulp met verblijf overig

261

305

-95

-195

6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf

361

384

6.74C Gesloten plaatsing

146

153

6.74A Jeugd behandeling GGZ zonder verblijf

6.81A Beschermd wonen (Wmo) 6.81B Maatschappelijk- en vrouwenopvang (Wmo) 6.82A Jeugdbescherming

323

142

151

6.82B Jeugdreclassering

840

908

928

-7.354

-7.495

-4.441

-4.473

7.1

Volksgezondheid

Baten 4.2

Onderwijshuisvesting

4.3

Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

-429

-317

-225

5.1

Sportbeleid en Activering

-146

-26

-51

5.2

Sportaccommodaties

-892

-725

-598

5.3 5.4

Cult,presentatie, -productie en partic. Musea

-58

5.5

Cultureel erfgoed

-12

-13

5.6

Media

-18

-37

-18

6.1

Samenkracht en burgerparticipatie

-1.909

-2.773

-198

-230

6.3

Inkomensregelingen

-2.847

-3.197

6.4

WSW en beschut werk

6.5

Arbeidsparticipatie

-111

-242

6.6

Maatwerkvoorziening (WMO)

-70

-80

6.72A Jeugdhulp begeleiding

-3.197

-81

-846

6.82B Jeugdreclassering 7.1

Volksgezondheid

-16

-26

17.310

19.651

20.951

20.428

20.582

20.460

Toevoeging aan reserve

768

Onttrekking aan reserve

-1.379

-1.408

-391

-346

-272

-247

Saldo

-610

-1.311

-388

-343

-269

-244

Totaal

16.700

18.340

20.563

20.085

20.314

Saldo

20.216

Voor een nadere toelichting van de taakvelden verwijzen we u naar de website: vraagbaakiv3gemeenten

Bedragen x 1.000 Saldo per taakveld Jaarrekening Taakveld

Begroting

Verschil

2022

2023

2024

2023/2024

4.2

Onderwijshuisvesting

591

633

578

4.3

Onderwijsbeleid en leerlingenzaken

557

598

699

-100

5.1

Sportbeleid en Activering

357

468

488

-20

5.2

Sportaccommodaties

357

590

858

-268

5.3

Cult,presentatie, -productie en -partic.

263

280

294

-14

5.4

Musea

5.5

Cultureel erfgoed

5.6

Media

377

393

418

-26

6.1

Samenkracht en burgerparticipatie

2.525

1.953

2.402

-449

6.2

Toegang en eerstelijnsvoorzieningen

2.532

2.587

-55

6.3

Inkomensregelingen

2.792

2.640

2.277

363

6.4

WSW en beschut werk

1.481

1.519

1.510

6.5

Arbeidsparticipatie

191

177

341

-163

6.6

Maatwerkvoorziening (WMO)

723

764

815

-51

6.71A

Hulp bij het huishouden (Wmo)

1.581

1.803

-222

6.71B

Begeleiding (Wmo)

744

828

-84

6.71C

Dagbesteding (Wmo)

419

467

-48

6.72A

Jeugdhulp begeleiding

4.598

986

1.049

-63

6.72B

Jeugdhulp behandeling

798

632

672

-40

6.72C

Jeugdhulp dagbesteding

517

568

604

-36

6.72D

Jeugdhulp zonder verblijf overig

-58

6.73A

Pleegzorg

-3

6.73B

Gezinsgericht

147

156

-9

6.73C

Jeugdhulp met verblijf overig

261

305

-44

6.74A

Jeugd behandeling GGZ zonder verblijf

6.74B

Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf

361

384

-23

6.74C

Gesloten plaatsing

146

153

-7

6.81A

Beschermd wonen (Wmo)

6.81B

6.82A

Maatschappelijk- en vrouwenopvang (Wmo) Jeugdbescherming

323

142

151

-9

6.82B

Jeugdreclassering

7.1

Volksgezondheid

824

882

928

-46

-610

-1.311

-388

-923

16.700

18.340

20.563

-2.223

RESERVEP2 Mutaties reserves prog 02 Totaal

Verschillenverklaring begroting 2024/2023 In de verschillenanalyse worden per taakveld de afwijkingen tussen de begroting 2024 en 2023 toegelicht. Dat gebeurt alleen voor de belangrijkste mutaties, dat wil zeggen mutaties met voldoende materieel en/of politiek belang. Bij een afwijking per taakveld kleiner dan € 10.000 wordt geen verklaring gegeven.

Taakveld 4.2

4.3

5.1

5.2

Verklaring voor het verschil

Verschil

V/N

De kapitaallasten voor investeringen zijn in 2024 lager

Verhoging budget leerlingenvervoer door indexering prijzen cf NEA-index

Verhoging budget OAB (onderwijs achterstanden beleid) als gevolg van toename doelgroeppeuters

Uitbreiding uren leerplichtwet (detachering Gemeente Asten)

Mutatie investeringsprogramma

Structurele samenwerking LEEF en partners vanaf schooljaar 2023/2024

105

Stijging kosten voor gas en electra sportaccommodaties

De kapitaallasten voor investeringen zijn in 2024 lager

Verlaging verwachte SPUK sportinkomsten

Mutaties investeringsprogramma

Mutatie doorberekening personele lasten

Overige kleine verschillen per saldo

Mutatie investeringsprogramma

Overige kleine verschillen per saldo

Hogere subsidie bibliotheek

Overige kleine verschillen

Hogere subsidie Onis Welzijn, indexatie en structurele uitbreiding jongerenwerk

107

De kapitaallasten voor investeringen zijn in 2024 lager

137

Mutatie investeringsprogramma

285

Bekostiging opvang ontheemden Oekraïne

747

Mutatie doorberekening personele lasten

Overige kleine verschillen

Verhoging bijdrage uitvoeringskosten GR Peelgemeenten

126

Mutaties investeringsprogramma

Overige kleine verschillen

Verhoging bijdrage uitvoeringskosten Senzer

290

Harmonisatie inkomensregelingen

Mutatie investeringsprogramma

In 2023 wordt een incidentele energietoeslag uitgekeerd

727

Stijging zorgkosten Bijzondere Bijstand cf prognose GR Peelgemeenten

Overige kleine verschillen per saldo

Regionaal plan Social Return on Investment

In 2023 is de ontvangst van de SPUK Wet Inburgering opgenomen, voor 2024 is het bedrag nog niet vastgesteld en nog niet opgenomen in de begroting

136

Stijging zorgkosten WMO Maatwerkvoorzieningen cf prognose GR Peelgemeenten

6.71A

Stijging zorgkosten WMO Hulp bij het huishouden cf prognose GR Peelgemeenten

222

6.71B

Stijging zorgkosten WMO Begeleiding cf prognose GR Peelgemeenten

6.71C

Stijging zorgkosten WMO Dagbesteding cf prognose GR Peelgemeenten

5.3

5.4

5.5

5.6

6.1

6.2

6.3

6.4

6.5

6.6

6.72A

Stijging zorgkosten Jeugd Begeleiding cf prognose GR Peelgemeenten

6.72B

Stijging zorgkosten Jeugd Behandeling cf prognose GR Peelgemeenten

6.72C

Stijging zorgkosten Jeugd Onderwijs/vervoer cf prognose GR Peelgemeenten

6.73A

Overige kleine verschillen per saldo

6.73B

Overige kleine verschillen per saldo

Stijging zorgkosten Jeugd Systeemaanbieders cf prognose GR Peelgemeenten

Mutatie doorrekening personele lasten

6.74B

Stijging zorgkosten Jeugd Crisis/GGZ verblijf cf prognose GR Peelgemeenten

6.74C

Overige kleine verschillen per saldo

6.81B

Mutatie investeringsprogramma

6.82A

Overige kleine verschillen per saldo

6.82B

Overige kleine verschillen per saldo

7.1

Verhoging bijdrage uitvoeringskosten GGD Zuid Oost Brabant

Reserves

Mutatie onttrekking reserves voor investeringsprogramma, eenmalige energietoeslag 2023

923

-2.223

6.73C

Totaal programma 2 Bedragen * € 1.000

Investeringsposten In dit overzicht is de recapitulatie opgenomen van enkele lopende investeringsprojecten vanuit het bestaande beleid voor het programma Sociaal domein. Vervolgens zijn ook de nieuwe investeringen voor 2024 e.v. in dit overzicht opgenomen. De investeringen met een afschrijvingstermijn worden geactiveerd en via de kapitaallasten in de exploitatie opgenomen. Alle investeringen zonder afschrijvingstermijn worden volledig in de exploitatie verantwoord. Deze eenmalige lasten worden deels uit de reserve gedekt.

Taak-

Afschr.

veld

Naam investering

term

Investering 2024

2025

2026

2027

Programma 2. Sociaal domein 5.1

Vervanging sporttoestellen

5.2

Aanleg nieuw kunstgrasveld SVSH / sportpark De Plagge

5.3

Actualisatie en uitbreiding cultuurnota

6.1

Lokaal beleid Inclusie*

6.3

DVO Heroriëntatie en schuldhulpverlening ondernemers*

744

30/10

Totaal programma

600

Bedragen x € 1.000 * Bestaande IP waarvan kredieten meerjarig reeds toegekend zijn.

Toelichting Vervanging sporttoestellen Periodiek worden grote sporttoestellen, zoals klimrekken, bruggen etc. vervangen. Het reguliere exploitatiebudget voor vervanging volstaat niet, voor 2024 is een extra investering van 20.000 euro nodig. Aanleg nieuw kunstgrasveld SVSH / sportpark De Plagge Het gemeentelijk sportaccommodatiebeleid voorziet in de aanleg van een kunstgras voetbalveld op elk sportpark. Sportvereniging Someren-Heide (SVSH) heeft nog geen kunstgras voetbalveld en wil graag in 2024 een kunstgrasvoetbalveld aan laten leggen. De totaal geraamde investeringskosten bedragen € 600.000. Actualisatie en uitbreiding cultuurnota De huidige Cultuurnota dient geactualiseerd en uitgebreid te worden. Omdat intern deskundigheid en capaciteit ontbreekt wordt een externe ingezet.

Lokaal beleid Inclusie Door uitvoering te gaan geven aan de Lokale Inclusie Agenda, draagt de gemeente Someren op een waardevolle wijze bij aan het creëren van een meer inclusieve samenleving, waarin iedereen zoveel mogelijk mee kan doen. Dit doen wij samen met de klankbordgroep inclusie. De kosten zitten met name in de inhuur van een communicatie adviseur en communicatie uitingen. Daarnaast wordt er een post uitgetrokken voor het toegankelijk maken van de publieke gebouwen en aanpassingen in de openbare ruimte. DVO Heroriëntatie en schuldhulpverlening ondernemers In 2021 is, als gevolg van de coronacrisis, gestart met schuldhulpverlening aan ondernemers. Senzer zorgt voor de uitvoering op basis van een DVO. Het betreft een samenwerking van de Gemeente Helmond, de Peelgemeenten en gemeente Geldrop-Mierlo. De DVO is met ingang van 11-2023 voor een periode van 3 jaar verlengd tot 31-12-2025.

Indicatoren programma Sociaal domein Voor de prestatie-indicatoren behorende bij programma 2 verwijzen wij u naar de bijlage Prestatieindicatoren. Deze bijlage is afkomstig van: www.waarstaatjegemeente.nl

Verbonden Partijen Sociaal domein In onderstaande tabel worden de publiekrechtelijke en/of privaatrechtelijke verbonden partijen van dit programma getoond. 34

Voor een uitgebreide toelichting van de Verbonden Partijen verwijzen we u naar: Paragraaf Verbonden Partijen

Publiek verbonden partij Naam

Plaats

Gemeenschappelijke regeling Peelgemeenten

Deurne

Senzer

Helmond

GGD Brabant Zuidoost

Eindhoven

Programma 3 Bedrijfsvoering Het programma Bedrijfsvoering bestaat uit de ondersteunende processen binnen onze gemeente. Deze processen stellen mensen en middelen beschikbaar voor het primaire proces, dat producten en diensten levert aan burgers, bedrijven en instellingen. We noemen dit ook wel de PIOFACH: personeel, informatie, organisatie, financiën, algemene zaken, communicatie en huisvesting. Speerpunten Speerpunt 3.1 Bestuurskracht Portefeuillehouder: Dilia Blok Wat willen we bereiken? We willen een krachtige, zelfstandige gemeente blijven die in staat is om de maatschappelijke opgaven op een goede manier te vervullen. Wat gaan we hiervoor doen? 1. We voeren het plan van aanpak uit. Met als drie belangrijkste aandachtspunten: -

de ontwikkeling van de gemeentelijke organisatie

het versterken van de financiële positie

samenwerking in de regio, met inwoners en met maatschappelijke organisaties

Speerpunt 3.2 Personeel Portefeuillehouder: Willem van Doorn Wat willen we bereiken? We willen in 2026 de beste werkgever van Nederland zijn in de categorie gemeenten onder 50.000 inwoners. Wat gaan we hiervoor doen? 1. We voeren het organisatie-ontwikkelplan 2023 ‘Voor elkaar!’ uit: hierbij is aandacht voor het geheel, van structuur tot en met cultuur; 2. We stellen een plan van aanpak op om de ambitie ‘beste werkgever van Nederland’ te realiseren.

Speerpunt 3.3 Optimale dienstverlening Portefeuillehouder: Dilia Blok Wat willen we bereiken? Inwoners en ondernemers krijgen de juiste informatie en producten op het juiste moment. Wat gaan we hiervoor doen? 1.

We stellen het dienstverleningsconcept vast en voeren dit uit.

Speerpunt 3.4 Financiën Portefeuillehouder: Koert Kusters Wat willen we bereiken? De gemeentefinanciën zijn meerjarig, structureel in balans. Wat gaan we hiervoor doen? 1.

We voeren een onderzoek uit naar Zero Based Budgeting

We onderzoeken de invoering van forensenbelasting

Speerpunt 3.5 Communicatie en participatie Portefeuillehouder: Dilia Blok Wat willen we bereiken? Tijdig en accuraat informeren van onze inwoners en bevorderen participatiegraad. Wat gaan we hiervoor doen? 1. We verbeteren de communicatie (meer doelgroep gericht, eigentijds instrumentarium, etc.); 2. Uitvoering geven aan het burgerparticipatiebeleid.

Jaarrek.

Nr.

2022

2023

2024

2025

2026

2027

12.500

15.669

13.475

11.975

11.962

11.897

1.728

1.325

1.374

2.108

3.589

759

953

867

Taakveld omschrijving

Lasten 0.1

Begroting

Bestuur

0.11 Resultaat van de rekening van B&L 0.2

Burgerzaken

0.3

Beheer overige gebouwen en gronden

0.4

Overhead

7.676

8.059

9.262

7.909

7.894

7.833

0.5

Treasury

0.61 OZB-woningen

157

154

0.62 OZB niet-woningen

0.64 Belastingen overig

0.8

Overige baten en lasten

911

1.604

1.488

1.490

1.486

0.9

Vennootschapsbelasting

-154

513

399

-42.016 -42.593 -38.748

-38.898

999 Hulpkostenplaatsen Baten 0.1

Bestuur

0.11 Resultaat van de rekening van B&L

50 -41.024

-42.906

-334 -2.110

-3.375

0.2

Burgerzaken

-237

-248

0.3

Beheer overige gebouwen en gronden

-47

-48

0.4

Overhead

-6

-10

0.5

Treasury

-983

-981

-973

-964

-956

-927

0.61 OZB-woningen

-2.989

-3.127

-3.586

0.62 OZB niet-woningen

-1.379

-1.427

-1.639

0.64 Belastingen overig

-114

-115

-32.776

-33.352

-35.169

-35.870

-32.032

-32.215

-223

-228

-112

-114

-110

-28.240 -30.618 -26.787

-27.001

0.7 0.8

Algemene uitkering & overige uitkeringen Overige baten en lasten

999 Hulpkostenplaatsen Saldo

-50 -28.524

-27.237

Onttrekking aan reserve

-939

-965

-1.660

-190

-155

-95

Toevoeging aan reserve

542

-397

-959

-1.653

-184

-149

-89

Saldo

Totaal

-28.921 -28.196 -29.893 -30.801 -26.936 -27.090

Voor een nadere toelichting van de taakvelden verwijzen we u naar de website: vraagbaakiv3gemeenten

Bedragen x 1.000 Saldo per taakveld Jaarrekening Taakveld

Begroting

Verschil

2022

2023

2024

2023/2024

1.394

1.325

1.374

-49

-1

214

0.1

Bestuur

0.11

Resultaat van de rekening van B&L

0.2

Burgerzaken

523

704

618

0.3

Beheer overige gebouwen en gronden

-44

-43

0.4

Overhead

7.670

8.049

9.252

-1.203

0.5

Treasury

-890

-900

-938

0.61

OZB-woningen

-2.832

-2.971

-3.432

461

0.62

OZB niet-woningen

-1.317

-1.355

-1.569

214

0.64

Belastingen overig

-107

-110

0.7

Algemene uitkering & overige uitkeringen

-32.776

-33.352

-35.169

1.817

0.8

Overige baten en lasten

688

1.376

-688

0.9

Vennootschapsbelasting

-154

513

399

114

999

Hulpkostenplaatsen -397

-959

-1.653

694

-28.921

-28.196

-29.893

1.698

RESERVEP3 Mutaties reserve prog 03 Totaal

214 86

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/13282238/1