Besluiten geen zienswijze in te dienen begrotingswijziging VRBZO

Raadsvoorstel Onderwerp:

1e begrotingswijziging 2025 VRBZO

Portefeuillehouder:

D. Blok

Documentnummer:

200682430

Zaaknummer:

0847200680473

Datum:

21 januari 2025

1. Samenvatting voor de burger Bij het vaststellen van de Begroting VRBZO 2025 in juli 2024 heeft VRBZO gereageerd dat ze voorzien in extra kosten om te voldoen aan wet- en regelgeving en dat dit grote uitdagingen met zich meebrengt. Aan de directeur VRBZO is door het AB VRBZO een bestuurlijke opdracht gegeven. Deze bestuurlijke opdracht is uitgewerkt in drie deelopdrachten:1. voldoen aan wet- en regelgeving; 2. basis op orde brengen; 3. komen tot een regionaal beleidsplan. De 1e begrotingswijziging die nu wordt aangeboden bevat de verwerking van de uitwerking van deelopdracht 1 van de bestuurlijke opdracht. De verhoging van de gemeentelijke bijdrage vraagt om een zienswijzetraject voor gemeenteraden.

2. Inleiding In de vergadering van het Algemeen Bestuur van Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost ( AB VRBZO) in juli 2024 is de Begroting 2025 VRBZO vastgesteld. Gedurende de zienswijzeprocedure voorafgaand aan de vaststelling heeft VRBZO geïnformeerd over een aantal grote uitdagingen waar ze de komende jaren voor staat. Aan de directeur is een bestuurlijke opdracht gegeven om in beeld te brengen wat de consequenties van deze uitdagingen zijn. Deel 1 van deze bestuurlijke opdracht is inmiddels afgerond. De 1e begrotingswijziging bevat de verwerking van de uitwerking van deelopdracht 1 van de bestuurlijke opdracht in de begroting 2025 VRBZO. Om een goed beeld te krijgen om te komen tot een zienswijze is ook de Kadernota 2026 verstuurd aan alle regiogemeenten. De Kadernota geeft uitgangspunten weer voor het opstellen van de Begroting 2026 VRBZO en beschrijft ook de gevolgen van de uitwerking van deelopdracht 1 van de Bestuursopdracht voor 2026 en de jaren daarna. Verder is er in de Kadernota aandacht voor enkele andere belangrijke ontwikkelingen waarmee rekening moet worden gehouden. In de Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Brabant-Zuidoost 2024 wordt de raad in de gelegenheid gesteld een zienswijze uit te brengen over voorstellen voor wijzigingen van de begroting, voor zover deze leiden tot verhoging van de gemeentelijke bijdragen.

Uiterlijk 20 maart 2025 kan een zienswijze worden ingediend.

3. Advies 1. Kennis te nemen van de 1e wijziging begroting 2025 VRBZO 2. Geen zienswijze in te dienen op de 1e wijziging begroting 2025 VRBZO. 3. Het AB VRBZO mede te delen dat: Vanaf 2026 gemeentes moeten bezuinigen, omdat zij flink gekort worden op de Algemene Uitkering van het Rijk. Het uit te voeren takenpakket vanuit het Rijk blijft echter ongewijzigd. Wij verzoeken de Gemeenschappelijke Regelingen hier rekening mee te houden bij het opstellen van de concept begroting 2026 VRBZO.

4. Beoogd effect Door het indienen van een zienswijze heeft de raad de mogelijkheid om invloed uit te oefenen op het (financieel) beleid van VRBZO.

5. Argumenten 2.1 Voldoen aan wet- en regelgeving In de uitwerking van de bestuursopdracht heeft VRBZO geconstateerd dat op diverse terreinen, vooral binnen brandweerzorg en deels binnen bedrijfsvoering, niet (voldoende) wordt voldaan aan geldende wet- en regelgeving. Dit is met name het geval op het gebied van: •

Taakuitvoering:

De Wet veiligheidsregio’s is duidelijk in wat de taken en verantwoordelijkheden van een Veiligheidsregio zijn en waaraan ook VRBZO moet voldoen. Het op orde hebben van de primaire taakuitvoering is van groot belang. VRBZO kan momenteel de repressieve brandweertaken nog uitvoeren dankzij de loyale inzet van medewerkers. Hierdoor kan ook de bedrijfscontinuïteit en veiligheid nog geborgd blijven maar zowel in kwalitatieve als kwantitatieve zin loopt het systeem vast. •

Huisvesting en materieel:

Met de laatste fase van de regionalisering in 2014 zijn huurafspraken voor gebruik van brandweerkazernes vastgelegd. Om toekomstbestendige huisvesting te kunnen blijven garanderen moet VRBZO als huurder een goede beheersorganisatie inrichten met name ten aanzien van het duurzaam gebruik van de gebouwen. Dit vraagt om deskundige inbreng vanuit VRBZO. Dit is ook aan de orde bij het beheren en vervangen van materialen en materieel. De organisatie is op dit moment niet in staat om de verzwaringen in eisen en processen, de toename in werkzaamheden en de kostenverhogingen bij vervangingen op te vangen. De beschikbaarheid van materialen en materieel is essentieel voor het veilig en effectief kunnen uitvoering van de hulpverleningstaken. •

Ondersteuning van de organisatie:

Het primaire proces binnen de Veiligheidsregio kan alleen goed functioneren als het kan leunen op de goede ondersteuningsprocessen en ondersteunende middelen. Belangrijk hierbij is dat er gewerkt wordt met betrouwbare hard- en software, netwerken en informatiebronnen. Voor veel aspecten is deze ondersteuning niet gegarandeerd; het netwerk valt met regelmaat uit, applicaties vertonen storingen en de informatie en werkomgevingen zijn onvoldoende beschermd tegen aanvallen van buitenaf. De bedrijfscontinuïteit is niet altijd te garanderen, terwijl dat juist van een hulpdienst en crisisorganisatie mag worden verwacht. 2.2 Kadernota In de Kadernota is een samenvatting van de uitkomsten van de 1e deelopdracht opgenomen en wat nodig is om blijvend de komende jaren te kunnen voldoen aan wet- en regelgeving. Hierbij gaat om 2/5

zaken zoals de vakbekwaamheid van de brandweermedewerkers en de benodigde formatie van vrijwilligers en beroepskrachten om de paraatheid te garanderen. Een voldoende opgeleide en gefaciliteerde brandweerorganisatie moet vanzelfsprekend zijn. Veranderingen in veiligheidsrisico’s vragen om andere vormen van opgeleid worden en opgeleid blijven. Het gaat in de eerste plaats om de veiligheid van de brandweermensen die ingezet worden. Zij moeten voldoende voor hun taak zijn toegerust. Het raakt ook organisatiegebieden waar de ontwikkelingen de afgelopen jaren een enorme sprong hebben genomen, zoals informatieveiligheid. 2.3 Regionaal beleidsplan In 2025 zal ook het nieuwe beleidsplan VRBZO worden ontwikkeld. Hiervoor is het Regionaal Risicoprofiel 2025 – 2028 VRBZO (RRP 2025 – 2028 VRBZO) de basis. Het RRP 2025 – 2028 VRBZO wordt ook op 3 april door het AB VRBZO vastgesteld. In het RRP 2025 – 2028 VRBZO worden niet alleen geïdentificeerde risico’s als uitgangspunt genomen maar wordt met name rekening gehouden met de relevante trends en ontwikkelingen. In een maatschappij waarin de (veiligheids-)risico’s alsmaar toenemen en complexer worden, groeit het belang van een sterke en daadkrachtige veiligheidsregio.

6. Kanttekeningen 2.1. Verhoogde financiële lasten voor gemeente Someren De verhoging van de gemeentelijke bijdrage kan voor de gemeente Someren een financiële druk betekenen. De 1e begrotingswijziging 2025 van de VRBZO kan binnen de vastgestelde gemeentelijke begroting 2025 uitgevoerd worden. Het structurele begrotingssaldo van de gemeente Someren bedraagt € 107.000, --. Het effect van de 1e begrotingswijziging VRBZO bedraagt € 50.922,--. De 1e begrotingswijziging hangt echter samen met de Kadernota 2026 VRBZO. Het effect van de Kadernota kan niet binnen de vastgestelde gemeentelijke meerjarenbegroting worden uitgevoerd. De financiële paragraaf geeft hier meer inzicht in. 2.2 Onzekerheid over toekomstige ontwikkelingen Hoewel het Regionaal Risicoprofiel (RRP 2025-2025) rekening houdt met trends en ontwikkelingen, zijn er altijd onvoorziene risico’s of veranderingen. In de afgelopen jaren hebben we gezien dat de veiligheidsregio’s worden ingezet bij andersoortige crises: de coronacrisis, coördinatie van de opvang van Oekraïense ontheemden, enz. 2.3 De Veiligheidsregio kan geen reserve meer inzetten voor tegenvallers Om de stijging van de bijdragen van de deelnemende gemeenten zo laag mogelijk te houden, worden de bestaande reserves van de Veiligheidsregio volledig ingezet.

Dit heeft tot gevolg dat mogelijke toekomstige tegenvallers dus niet meer door de veiligheidsregio gedragen kunnen worden en dat deze door de deelnemende gemeenten opgevangen moeten worden. 2.4 Onzekerheid focusgebieden Met het vaststellen van het RRP 2025-2028 VRBZO is niet eenduidig welke risico’s in de focusgebieden verder worden verdiept en doorleefd. De aanpak, diepgang en frequentie van verdieping moeten nog worden bepaald. Het op te stellen beleidsplan zal hieraan in de loop van 2025 richting moeten.

3/5

7. Financiën De 1e begrotingswijziging 2025 VRBZO is onderdeel van de bestuurlijke deelopdracht en hangt daarmee ook samen met de Kadernota 2026 VRBZO. De totale structurele verhoging van de gemeentelijke bijdrage als gevolg van de bestuurlijke opdracht gaat € 6.000.000 per jaar bedragen (prijspeil 2026). Dit bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd. Deze bijdrage kan voor 2025 en 2026 (incidenteel) worden verlaagd door het benutten van onderbesteding in de begroting en onttrekken uit de algemene reserve. Met het vaststellen van een beleidsplan zal voor 2027 en verder worden bepaald wat de structurele bijdrage uiteindelijk gaat worden om te kunnen voldoen aan het in een nieuw beleidsplan geformuleerd niveau van veiligheid.

Financieel effect voor Gemeente Someren Het effect van de 1e begrotingswijziging 2025 VRBZO kan binnen de vastgestelde gemeentelijke begroting 2025 van Someren worden uitgevoerd. Het structurele begrotingssaldo van gemeente Someren bedraagt € 107.000,--. Het effect van de begrotingswijziging van de VRBZO bedraagt € 50.922,--. Deze financiële mutatie wordt verwerkt in de Zomernota 2025. De effecten van de Kadernota 2026 van de Veiligheidsregio kunnen niet binnen de gemeentelijke begroting worden uitgevoerd. De gevolgen voor de gemeentelijke begroting vanaf de jaarschijf 2026 zijn als volgt:

De financiële mutatie wordt verwerkt in de gemeentelijke Kadernota 2026. Financieel effect in voorgaande jaren In de laatste vijf jaar is de bijdrage aan de VRBZO enkel geïndexeerd voor lonen en prijzen. In 2023 is de bijdrage procentueel harder gestegen, dit betrof o.a. de nieuwe CAO 2023 en hogere prijsstijgingen dan voorzien. In 2023 is de bijdrage hiervoor met een 1e begrotingswijziging bijgesteld.

4/5

8. Communicatie Bij het aanbieden van de Ontwerpbegroting 2025 VRBZO is door het AB aangegeven dat in de begroting nog geen rekening was gehouden met de uitwerking van verbeterplannen. Een bestuurlijke opdracht voor verder onderzoek naar verbeterpunten volgde. Regionale bijeenkomsten voor raadsleden zijn ingepland om toelichting te geven. Voorafgaand aan de vergadering van het AB VRBZO van 12 december jl. heeft het AB op 4 december jl. via de griffie een brief met informatie over de voortgang en resultaten van de bestuurlijke opdracht – deelopdracht 1 toegestuurd. Het raadsbesluit met bijgaande concept brief wordt na de vergadering van 27 februari 2025 verstuurd aan VRBZO (tot uiterlijk 20 maart a.s. is het mogelijk een zienswijze in te dienen.

9. Uitvoering Vaststelling van de 1e wijziging begroting 2025 VRBZO is gepland voor de vergadering van het AB VRBZO van 3 april 2025. Burgemeester en wethouders van Someren, de secretaris,

de burgemeester,

J. Weekers

D. Blok

Bijlage(n) Bijlage(n)

O

Raadsbesluit – 1e begrotingswijziging 2025 VRBZO, 200686448

X

1e begrotingswijziging 2025 VRBZO, 200682397

X

Brief aan raad Ontwerpbegroting 2025 VRBZO , 200688973

X

Concept brief aan VRBZO 1e wijziging begroting VRBZO 200686418

X

Kadernota 2026, 200686410

X

Aanbiedingsbrief raden zienswijzen, 200682399

X

Brief raden - Stand van zaken bestuursopdracht - deelopdracht 1, 200682398

X

NO

5/5