Besluiten een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant 2025 en meerjarenraming 2026-2028

Raadsvoorstel Onderwerp:

Ontwerpbegroting 2025 ODZOB

Portefeuillehouder:

W.M. van Doorn

Documentnummer:

200600475

Zaaknummer: Datum:

0847200589707 15 mei 2024

1. Samenvatting voor de burger Het dagelijks bestuur van de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant (ODZOB) heeft op 15 maart 2024 de ontwerpbegroting 2025 en de meerjarenraming 2026-2028 aan de deelnemers verzonden. De ontwerpbegroting geeft inzicht in de inkomsten en uitgaven van de ODZOB en welke financiële bijdrage van de deelnemers wordt gevraagd. U wordt in de gelegenheid gesteld om zienswijze in te dienen. Het advies is om dat ook te doen.

2. Inleiding In december 2024 stelde het Algemeen Bestuur (AB) van de ODZOB de kaderbrief 2025 vast. In deze kadernota zijn de contouren uit de Meerjarenvisie 2023-2027 verder uitgewerkt. Het AB stemde in met de gepresenteerde uitgangspunten voor de ontwerpbegroting 2025. Anders dan vorig jaar het geval was, bleken nu de prognoses uit de Macro Economische Verkenning beduidend beter aan te sluiten bij de kostenontwikkelingen die de ODZOB en de deelnemers zelf ervaren. De ontwerpbegroting wordt nu aan de gemeenteraden en provinciale staten aangeboden.

3. Advies 1.

Kennis te nemen van de ontwerpbegroting 2025 en meerjarenraming 2026-2028 van de ODZOB;

2.

De raad voor te stellen zienswijze in te dienen conform bijgevoegde brief;

3.

In de stemmen met het verwerken van de financiële consequenties van de ontwerpbegroting 2025 in de kadernota en begroting 2025.

4. Beoogd effect Door de mogelijkheid om zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2025 van de ODZOB, kunnen we in beperkte mate sturen op deze GR-partij. Na verwerking van alle ingekomen zienswijze van de deelnemers van de ODZOB, wordt deze ter besluitvorming voorgelegd in het Algemeen Bestuur (AB) van de ODZOB. Zodat de werkzaamheden ook in 2025 uitgevoerd kunnen worden.

5. Argumenten 1.1 Kern van de ontwerpbegroting bezien vanuit de ODZOB Vanwege de rode cijfers in de jaarrekening 2022, heeft het algemeen bestuur in september 2023 ingestemd met een verhoging van de begroting en tarieven voor 2023 en 2024. Daarbij is voorzichtig geraamd om nieuwe tegenvallers te voorkomen. In de kadernota 2025 is deze lijn doorgetrokken. Bij het opstellen van de jaarrekening 2023 is gebleken dat de voorzichtige raming leidt tot structurele financiële ruimte van € 1,5 miljoen. In de ontwerpbegroting 2025 doet het DB van de ODZOB een voorstel hoe hiermee om te gaan, namelijk: 1.

Voor een bedrag van € 0,4 mil. stelt de ODZOB voor deze ruimte te gebruiken voor het verlagen van het uurtarief en daardoor een lagere bijdrage vanuit de deelnemers. Het uurtarief daalt daardoor naar € 124,68.

2.

Daarnaast stelt de ODZOB voor een bedrag van € 0,8 mil. beschikbaar te houden in de vorm van een ontwikkelbudget tot de AB-vergadering van 19 december 2024. Op dat moment is de meerjarige samenhangende verbeteraanpak uitgewerkt (als uitvloeisel van het Plan van aanpak robuustheid dat door het AB op 7 maart is vastgesteld). Deze (verbeter)aanpak moet ertoe leiden dat de ODZOB vanaf 1 april 2026 robuust is en het fundament op orde komt. (Robuustheid richt zich op de criteria en voorwaarden om te komen tot een Omgevingsdienst die goed kan functioneren, maar kan niet los worden gezien van de activiteiten en projecten die nodig zijn om de ODZOB daadwerkelijk goed te laten functioneren. In 2024 vinden er diverse onderzoeken plaats die hierbij van groot belang zijn, zoals het medewerkersonderzoek, de archiefinspectie, de inventarisatie van de kwaliteitscriteria en het efficiencyonderzoek van de provincie Nood-Brabant.) Op basis van de scenario’s voor de verbeteraanpak, die vergezeld gaan van een onderbouwing van de hiervoor benodigde middelen, kan het AB eind 2024 een afgewogen keuze maken over de concrete inzet van dit ontwikkelbudget. Voor zover dit budget niet nodig blijkt te zijn voor de ontwikkeling van de organisatie kan een verdere verlaging van het tarief plaatsvinden. Dit budget kan pas worden ingezet na expliciete besluitvorming door het AB.

Tot die tijd staat er bij wijze van spreken een hek omheen.

3.

Voor een deel van € 0,3 mil. is het voorstel deze ruimte conform de regionale afspraken incidenteel in te zetten voor het bereiken van de minimale omvang van de algemene reserve, boven op de eerder afgesproken verhoging vanuit het jaarrekeningresultaat 2023. De reden hiervoor is dat het begrotingstotaal uitstijgt boven de € 30 mil. De algemene reserve stijgt daardoor van € 1,2 naar € 1,5 mil. Bij de ontwerpbegroting 2026 wordt een voorstel gedaan hoe om te gaan met deze structurele ruimte.

4.

Het programma regionale samenwerking bestaat (in lijn met besluitvorming van het AB in maart 2024) vanaf 2025 uit de volgende pijlers: Samen Sterk in Brabant, Omgevingsveiligheid en Collectieve Taken.

De ODZOB vertrouwt erop hiermee een begroting voor te leggen die de ODZOB in staat stelt de gewenste ontwikkeling naar robuustheid en adequaat functioneren vorm te geven en tegelijkertijd mede gezien het financiële ravijn waar gemeenten mee te maken krijgen, geen groter beslag te leggen op de middelen van de deelnemers dan nodig is.

2/5

1.2 Inhoudelijke toelichting op de ontwerpbegroting 2025. 

Nieuwe Cao voor gemeenten en gemeenschappelijke regelingen : de gevolgen zijn beperkt van aard. De overeengekomen loonstijgingen passen naar verwachting in de toegepaste loonindexering. De declarabiliteit neemt, als gevolg van een aanvullende bovenwettelijke verlofdag af tot 1.299 uur/fte. In de kadernota 2025 werd nog uitgegaan van 1.306 uur/fte.



Ontwerpbegroting 2025: de ontwerpbegroting 2025 is gebaseerd op de meest recente werkprogramma’s. Vervolgens is in beeld gebracht welke ontwikkelingen er worden verwacht die hebben op de programmering voor 2025. Meest relevant hierbij is de inwerkingtreding van de Omgevingswet.



Robuuste Omgevingsdienst: Medio 2022 startte het Interbestuurlijk Programma Versterking VTHstelsel (IBP-VTH). Doel van dit programma is het merkbaar verbeteren van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving en het verminderen van de schade aan het milieu die vermeden had kunnen worden. Binnen dit programma is bepaald dat alle omgevingsdiensten in Nederland vanaf 1 april 2026 aantoonbaar robuust moeten zijn. Eind 2023 heeft de ODZOB een zelftoetsing uitgevoerd om te beoordelen of nu al aan de kritische prestatie indicatoren wordt voldaan. Net als alle andere omgevingsdiensten bleek de ODZOB niet volledig robuust te zijn. In de paragraaf bedrijfsvoering is dit verder toegelicht. Op dit moment is nog niet in beeld welke financiële middelen noodzakelijk zijn om hieraan uitvoering te geven. Daarom is in de ontwerpbegroting 2025 een ontwikkelbudget van €0,8 mil. opgenomen.



Tariefontwikkeling: Het gemiddelde uurtarief voor 2025 komt lager uit dan in de kadernota 2025 aangekondigd. Het daalt van € 126,31 naar € 124,68. Dit komt bovenop de al in de kadernota verwerkte tarief daling van € 0,95 wegens de beëindiging van de tijdelijke bekostiging voor de Fitte Organisatie.

2.1 De voorgestelde zienswijze met betrekking tot de aspecten van het ravijnjaar. De ODZOB stelt in haar begroting rekening te houden met het ravijnjaar van gemeenten. Ondanks deze strekking voelen we ons toch genoodzaakt om met een zienswijze dit aspect nog nader te duiden. Voorgestelde zienswijze ravijnjaar: Vanaf 2026 zullen gemeentes moeten bezuinigen, omdat zij flink gekort worden op de Algemene Uitkering van het Rijk. Het uit te voeren takenpakket vanuit het Rijk blijft echter ongewijzigd. Wij verzoeken de Gemeenschappelijke Regelingen hier rekening mee te houden bij hun wensen en een bijdrage te leveren aan mogelijke bezuinigingen. Verder gaan wij ervan uit dat de gehanteerde indexering van de GR niet hoger is dan de prijsindexering die gemeentes gaan ontvangen van het Rijk. 2.2 Voorgestelde zienwijze met betrekking tot de financiële ruimte van € 1,5 mil. De nummering van de zienswijze slaat terug op de nummering van argument 1.1. Met punt 1 kunnen wij instemmen voor wat betreft de 0,4 mil. voor het verlagen van het uurtarief. Punt 2 met betrekking tot het beschikbaar houden van 0,8 mil. voor de ontwikkeling naar een robuuste organisatie. In de toelichting van de ODZOB is verwoord waar het gereserveerde bedrag voor bedoeld is, maar ook waarom het nu nog niet exact gedefinieerd kan worden.

Daarmee is het geld nu gereserveerd, maar wordt er daadwerkelijk in december 2024 over besloten.

3/5

Voorgestelde zienswijze robuuste organisatie: Het reserveren van het bedrag van € 0,8 mil. voor het ontwikkelen naar een robuuste organisatie kan onze instemming krijgen, voor wat betreft het begrotingsjaar 2025. Niet zondermeer voor de jaren daarna. Voor de komende periode willen wij actief meegenomen worden in dit traject, zodat de onderbouwing in december 2024 geen verassingen gaat opleveren. Punt 3 met betrekking tot de wijze van ophogen van de algemene kunnen wij niet mee instemmen. Het jaarrekeningresultaat is voldoende groot om de algemene reserve mee op niveau te krijgen. Voorgestelde zienswijze ophogen algemene reserve: Voor 2025 kunnen wij niet instemmen met het verhogen van het weerstandsvermogen op de voorgestelde wijze. Dit gezien het positieve jaarrekeningresultaat wat voldoende hoog is om te benutten voor het op peil brengen van het weerstandsvermogen. Mocht er in opvolgende jaren wederom budget nodig zijn, dan zal op dat moment een voorstel moeten worden gedaan in de daarbij behorende begroting.

6. Kanttekeningen 1.1 Weerstandsvermogen en risicomanagement In de ontwerpbegroting wordt aandacht besteed aan de risico’s die de ODZOB loopt, de mogelijke impact daarvan en de mate waarin de ODZOB beschikt over een financiële buffer om eventuele risico’s het hoofd te kunnen bieden. De geactualiseerd risico-inventarisatie toont dat de risico’s met de grootste potentiële impact een verwachtingswaarde kennen van ruim € 1,1 mil. De risico’s met een verwachte minder grote impact kennen een verwachtingswaarde van € 0,7 mil. Het begrotingstotaal is de afgelopen jaren boven de € 30 mil. per jaar uitgekomen. Hierdoor verschuift het aan te houden weerstandsvermogen (zoals in regionaal verband is afgesproken) naar een minimumwaarde van € 1,5 mil. Bij het vaststellen van de jaarstukken 2023 komt (naar huidig inzicht) de algemene reserve uit op een waarde van € 1,2 mil. Een verdere versterking (ad € 0,3 mil) is nodig om te voldoen aan de gemaakte afspraken hierover in 4 GR-verband.

7. Financiën De bijdrage aan de ODZOB voor gemeente Someren bedraagt voor 2025 € 1.052.269,-. Dit betekent een stijging van € 17.854, -, procentueel is dit 1,7% wat gezien wordt als een kleine stijging. Deze stijging wordt verwerkt in de gemeentelijk kadernota en begroting 2025.

8. Communicatie Op 15 mei 2024 is er een informatiebijeenkomst voor raads- en statenleden waarbij de MRE, GGD, VRBZO en ODZOB elk een toelichting geven op de ontwerpbegroting. U bent via de griffier hiervoor uitgenodigd.

9. Uitvoering Zienswijze kunnen tot 8 juni 2024 worden ingediend bij de ODZOB. Gezien de raadsagenda betekent dit dat de zienswijze in concept verstuurd worden na de vergadering van de Commissie Ruimte op 29 mei. 4/5

Na de raadsvergadering van 13 juni zullen de zienswijze worden bekrachtigd danwel worden gewijzigd richting de ODZOB. Het DB van de ODZOB zal de reactienota vaststellen op 3 juli 2024. De vastgestelde reactienota wordt meteen daarna naar alle gemeenteraden en Provinciale Staten verstuurd. Op 12 september 2024 wordt de definitieve begroting 2025 vastgesteld door het AB van de ODZOB.

Burgemeester en wethouders van Someren, de secretaris,

de burgemeester,

J. Koppers-Van der Krabben

D. Blok

Bijlage(n)

O

Concept raadsbesluit, documentnr. Djuma 200600493

X

Brief indienen zienswijze op ontwerpbegroting 2025 ODZOB, documentnr.

X

NO

Djuma 200600638 Ontwerpbegroting 2025 ODZOB, documentnr. Djuma 200589709

X

Aanbiedingsbrief ontwerpbegroting 2025, documentnr. Djuma 200589708

X

5/5