Schriftelijke bijdrage inwoner toelichting, vragen en overwegingen bij bewonersbij
Tekst van het document
Toelichting, vragen en overwegingen nav bewonersbijeenkomst 29 februari 2024 Beste Raad, gisteren merkte ik een informatiebehoefte op bij raadsleden over de feitelijke uitgangspunten, daarom heb ik eea op een rijtje gezet. Tijdelijke (flex)woningen zijn een gegeven, zie onder. Het lijkt erop dat daarmee de deur naar het herbestemmen - hergebruiken van andere gebouwen, zoals de kazernes die leegkomen, of leegstaande bedrijfsgebouwen, dicht staat. Dat is niet gewenst. De instroomopdracht conform Spreidingswet asielzoekers lijkt een gegeven. Op de factsheet staat 287 en slechts voor een jaar. Metz en Scholten gaven 25-1 jl. aan dat zij daarover nog onderhandelen aan de provinciale regietafel. Dat zal een uitruil betekenen tussen asielzoekers en statusthouders, resp. minder versus meer of meer versus minder. Uitkomst zou nog open zijn. Wat is de uitkomst / inzet van Metz en Scholten geweest? Rekenend met de 'standaard' opgave per gemeente, geldt dat voor 287 mensen woonlocaties moeten komen, begin 2025 moeten zij een plek hebben in de gemeente Soest. Daar komen 90 mensen bij die uitstromen uit Fletcher aan de Birkstraat, wat het totaal maakt tot 377 mensen in 2025. Er ligt daarnaast een opdracht om de Oekrainse vluchtelingen te huisvesten, die uitstromen uit Albertsdorp in 2025. Hun aantal is nog onbekend.
Gedurende 2025, naar 2026 is de verwachting opnieuw 392 mensen van een plek te moeten voorzien. Het gaat overigens niet om mensen maar om opvangplekken. Als er doorstroom is van asielzoekers door het verkrijgen van een status en deze mensen stromen door naar een reguliere woning, worden de plekken gevuld met nieuwe asielzoekers. 'Netto' kunnen er dus meer nieuwe 'gezichten' komen dan er plekken zijn, omdat een plek telkens weer vrijkomt. De doorlooptijd van een asielprocedure is op dit moment een jaar. (bron: https://ind.nl/nl/asiel-laatste-ontwikkelingen). Het inwilligingspercentage in 2023 was 62%. 62% van alle asielzoekers krijgt een status. Een status is recht op duurzaam verblijf (lees een woning en voorzieningen). (bron: https://ind.nl/nl/documenten/02-2024/tabel-jaarcijfers.pdf) Doorrekenend, komen er ca. 234 statushouders bij in 2025 (62%). Stromen zij uit dan worden hun plekken weer gevuld (234 nieuwe asielzoekers). Als zij geen woning krijgen houden zij de opvangplekken van asielzoekers bezet. Doorrekenend komen er in 2026 ca. 243 statushouders bij. Ook voor hen geldt voorgaande.
Alle aantallen zijn exclusief extra immigrerende nareizigers (gezinshereniging), voor berekening voor nareizigers rekent men ca 25%, dus 234 + 243 = 600 statushouders voor Soest in 2 jaar? In potentie komt een doelgroep van 500 statushouders voort (exclusief nareizigers) uit de verwachte opdrachten van de Spreidingswet, bovenop de huidige statushouders die 'recht' hebben op een woning in Soest (zie opgave Soest). Dit is exclusief Oekrainse vluchtelingen. Hoe rekent de gemeente Soest zelf deze aantallen door? Een doorrekening door de gemeete Soest ontbreekt voor de korte, middellange en lange termijn. Zonder deze doorrekening en helderheid van getallen en impact op de langere termijn is vrijwel ieder element uit het toetsingskader (zoals integratie doelen, draagkracht van de wijken, maatschappelijke participatie) slechts idealistisch, nietszeggend, niet kwantificeerbaar en daarom niet toetsbaar.
Flexwoningen staan er om bekend dat ze de investering waard zijn (bouw, aansluiting voorzieningen, transport) als zij 10/15 jaar kunnen staan. *Casus Insingerstraat - den Blieklaan. Wat betekent een potentiele instroom van duizenden asielzoekers/statushouders over 1015 jaar: een bevolkingstoename van een substantieel % binnen de gemeente Soest. Een opvangplek is en plek en blijft een plek als de gemeente Soest dit niet begrenst. De regie op de instroom van de plekken (wie, hoelang, waarvandaan) ligt bij het COA. De gemeente heeft daarin niets te bepalen.
Natuurlijk stromen de asielszoekers met een status niet door naar reguliere woningen, dus zal de instroom stagneren. Zo blijft een onbekend aantal (onbekend omdat er niet wordt doorgerekend en woningprojecten niet van de grond komen etc.) in de hoedanigheid van statushouder op de plekken waar nu de tijdelijke flexwoningen staan en zijn blijven continu drukken op de woningmarkt.
Kan de gemeente ook een lange termijn berekening maken met een impact- en risicoinschatting voor de (middel)lange en lange termijn? Voor welke aantallen asielzoekers wil men nu flexwoningen reserveren, hoeveel statushouders / spoedzoekers komen daarbij en tot hoeveel projecten leidt dit dan? Hoe groot zijn de projecten qua aantal units, samenstelling woningen, samenstelling doelgroepen en hoeveel locaties zijn er dan dus nodig? Dit is niet bekend, slechts genoemd in de bijeenkomst van 25-1 jl. (vgl Alco Prins) en niet concreet. 25 units met een vleugel Wie behartigt de belangen van de starters en voor hoeveel starters reserveert men een plek in een dergelijk project? De zorg voor asielzoekers qua opleiding, begeleiding, zorg, bemiddeling, rechtsbijstand, uitkering etc. ligt bij het COA. Welke resultaatafspraken zijn er te maken met het COA? Welke zorg verleent het COA aan de asielzoekers op al die plekken in Soest. Hoeveel zorg is er aanvullend te organiseren vanuit / door de gemeente Soest? Voor statushouders ligt bovenstaande bij sociaal team / BBS (gemeente Soest)? Hoe kan zij dit dragen op een manier dat het niet ten koste gaat van het peil / huidige voorzieningenniveau? Wie kan locaties aanbieden en waaraan moeten deze locaties voldoen? Zijn dat (gelet op de flexwoningen) lege plekken, steen of grond in de gemeente Soest (en Soesterberg).
Komen de maatschappelijke terreinen zoals het Gildefestivalterrein, de Eng etc. in aanmerking? Deze plekken zijn immers braakliggend gedurende vrijwel het hele jaar. Moet het eigendom van de gemeente zijn of kan het ook worden gehuurd van particuliere grondbezitters die hun steentje bij willen dragen aan deze opgave? Wie toetst en op basis waarvan volgt er dan een keuze? Op basis van punten en een weging, op basis van voorkeur van de ambtenaar, op basis van de kansrijkheid als bouwlocatie, wie het eerst komt, wie het eerst maalt?
De uitvoering, de lange termijn gevolgen, de draaglast ligt niet bij Scholten, noch bij Metz. De draaglast ligt bij de Soesterse samenleving. De vaagheden, aannames, open eindjes die er nu zijn kunnen bij impactvol project als dit, de grootste opgave van Soest in járen, alles ondermijnen wat wij met elkaar hebben staan en opgebouwd.
Zelf ben ik een vrouw. Uit de statistieken blijkt dat meer dan 3/4 van de instroom mannelijk is, grotendeels alleenstaand en de leeftijd heeft van 18 - 45 jaar. Ik hoop dat de Soester gemeenteraad dit ook open en eerlijk durft te bespreken en dat er niet, zoals wethouder Scholten helaas deed tijdens haar opening 25/1, op de emotie wordt gespeeld alsof het mensen betreft die zielig zijn en kwetsbaar en hulp nodig hebben. Het zijn tegelijkertijd gewoon ook mannen die fysiek sterk zijn, eigen handelingsvrijheid hebben en vanuit trauma, verwaarlozing en ellende zeer verhard kunnen zijn en er andere normen en waarden op na kunnen houden. Ook dat is het eerlijke verhaal. Ik zelf voel mij kwetsbaar in deze dynamiek. Daar mag ook aandacht voor zijn. Het zijn gewoon de feiten.
Bron: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/asielbeleid/vraag-en-antwoord/afgewezenasielzoekers#:~:text=Vertrekt%20een%20afgewezen%20asielzoeker%20niet,overheid%20de%20vree mdeling%20in%20bewaring.
Bron: https://nos.nl/l/2490983
PowerPoint-presentatie (overheid.nl) https://open.overheid.nl/documenten/88e14580-48d1-4a10-b26a-f2d78519fc36/file