Rapportage businesscases september 2021[87].pdf
Tekst van het document
Voorwoord Met de vaststelling van de begroting 2021 heeft u besloten om te investeren in vier businesscases binnen het Sociaal Domein. In 2021 zijn wij hiermee met veel enthousiasme aan de slag gegaan. Uiteraard leggen wij in de planning en control cyclus verantwoording af over de voortgang en het realiseren van de beoogde doelen. Dat geldt ook voor het realiseren van de versoberingen waartoe u, ook in 2021, heeft besloten. Afgelopen maand hebben wij in beeld gebracht hoe de businesscases lopen. De coronacrisis heeft bij sommige ervan geleid tot enige vertraging, daarom willen wij eind dit jaar uitgebreider evalueren en in de Voorjaarsnota 2022 hierover rapporteren. Dat duurt nog even, daarom delen wij heel graag de tussenstand met u. In dit document leest u over alternatieve jeugdhulptrajecten, het spreekuur Jeugd GGZ, vroegsignalering schulden en eigen begeleiding door het Sociaal en het Jeugdteam. De businesscases zijn gericht op preventie en daar waar het kan minder zware zorg en ondersteuning. De businesscases dragen bij aan de zo noodzakelijke transformatie binnen het Sociaal Domein. Het college is blij met de tussenresultaten, niet alleen financieel maar ook kwalitatief laten de eerste resultaten een positief beeld zien. Ik wens u veel leesplezier, Namens het college, Liesa van Aalst, wethouder
.
Eigen Begeleiding Jeugdteam September 2021 Augustus 2021
Feiten en cijfers Eigen Begeleiding Jeugdteam Aanleiding
Op grond van de Jeugdwet is de gemeente verantwoordelijk voor het beschikbaar stellen van alle vormen van jeugdhulp en ondersteuning. Het betreft jeugdigen en ouders met opgroei- en opvoedproblemen, jeugdigen met een beperking, een gedragsstoornis, een aandoening of verslavingsproblematiek. Gemeenten moeten in ieder geval jeugdigen en hun ouders adviseren welke hulp het beste past, samen met hen de goede vorm van begeleiding en ondersteuning kiezen en er zorg voor dragen dat de gekozen vorm ook echt beschikbaar is. Verschillende professionals kunnen daartoe doorverwijzen naar specialistische zorgvormen. Tegelijkertijd is het doel dat gemeenten jeugdigen en ouders zelf begeleiden en ondersteunen door de inzet van hun lokale teams. De gemeente Soest kiest voor het inzetten van eigen begeleiding. Doelen hiervan zijn om de zorg zo licht mogelijk in te steken waar dit kan, gebruik te maken van de eigen kracht van jeugdigen en ouders en hen de regie over hun leven te laten behouden. Door lokale teams de mogelijkheid te bieden zelf hulp te bieden is het daarnaast eenvoudiger het uitgangspunt 1 gezin, 1 plan, 1 regisseur te realiseren. Een doorverwijzing naar specialistische jeugdhulp is immers niet altijd noodzakelijk en ook niet altijd per se de beste oplossing. In een aantal situaties kan het lokale team zelf Eigen Begeleiding bieden.
Eigen Begeleiding betreft dan het ondersteunen van jeugdigen en ouders middels de vormen ouderbegeleiding, gezinsbegeleiding, individuele begeleiding van jongeren en omgangsbemiddeling in geval van gescheiden ouders. In 2020 is een implementatieplan Eigen Begeleiding opgesteld dat in 2021 (zij het vertraagd als gevolg van Corona) in werking is getreden. Na een intensieve training “Systeemgericht werken” is het Jeugdteam van Soest bezig meer en meer Eigen Begeleidingen uit te voeren. Er is sprake van een borgingsplan dat beoogd de nieuwe manier van werken in te bedden in de organisatie. De vormen van Eigen Begeleiding zijn beschreven en methodisch onderbouwd. Doelen Eigen Begeleiding Een passender antwoord te vinden op de ondersteuningsvraag van jeugdigen en volwassenen. Het voorkomen van opschaling naar zwaardere en duurdere vormen van hulp. Waar mogelijk het afschalen naar lichtere vormen van hulp. De professional uit het jeugdteam sluit direct aan bij de hulpvraag en treedt zelf handelend op. Hierdoor wordt het aantal verwijzingen naar duurdere vormen van hulp en ondersteuning ingeperkt. De zorg wordt dichtbij inwoners georganiseerd en is goedkoper dan specialistische hulp. Stand van zaken Uitgangspunt was en is dat medewerkers goed geschoold Eigen Begeleiding vorm zouden gaan geven.
De daartoe ontwikkelde en op maat gemaakte training is inmiddels door het hele team gevolgd en eigen begeleiding wordt sinds kort ook toegepast. Inmiddels zijn de eerste trajecten gestart. Positieve geluiden naar aanleiding van eerste ervaringen met Eigen Begeleiding: Cliënten geven aan zich meer en beter gehoord (serieus genomen) te voelen. Cliënten worden dmv Eigen Begeleiding gestimuleerd tot en zijn bezig met het vinden van eigen oplossingen. Door het erbij betrekken van broertjes en zusjes van de aangemelde jeugdigen wordt er veel meer informatie opgehaald over: het gezinsleven en de reactie op het gedrag van de aangemelde jeugdige, broertjes en zusjes hebben hun eigen manier gevonden om om te gaan met de aangemelde jeugdige. Medewerkers krijgen energie van het geven van Eigen Begeleiding. Ze zijn niet meer continue bezig met “welke zorgaanbieder moet ik hier op los laten?”, maar zijn bezig met “welke interventie moet ik
in dit gezin plegen?” (andere manier van werken, andere manier van doen). De focus ligt op het gezin ondersteunen om de eigen kracht te benutten. Het resultaat is daarmee blijvender en bevredigender. Kosten & Besparingen Uitgangspunt bij deze businesscase is dat de kosten voor Eigen Begeleiding ongeveer de helft bedragen van de kosten voor de inzet van specialistische zorg. Voor 2021 werd uitgegaan van de inzet van 30 Eigen Begeleiding trajecten. Vanwege Corona is de training helaas een half jaar verschoven. Deze training was randvoorwaardelijk voor een succesvolle start. Vanwege de vertraagde start verwachten we voor 2021 15 trajecten ipv 30 trajecten. Voor de jaren 2022 en 2023 is voorzien in een verdere uitbreiding. Bij de evaluatie eind dit jaar wordt nagegaan of de vertraging dit jaar consequenties heeft voor de ambities in 2022 en 2023. Investeringskosten en voorkomen kosten 2021 Investeringskosten (conform begroting) - Deskundigheidsbevordering (eenmalig): € 15.000 ten behoeve van een basistraining systeemgericht werken - Uitbreiding formatie (structureel): € 92.500 Voorkomen kosten - De lagere zorgkosten in 2021 zijn begroot op € 132.000. Op basis van de huidige inzichten is de verwachting echter dat we hiervan circa 50% zullen realiseren. Aandachtspunten voor vervolg - De nieuwe manier van werken vraagt aanpassingen in processen, werkverdeling en werkbegeleiding.
Dit vraagt goede borging - Monitoring van het verloop eigen begeleiding vraagt goede registratie en rapportage Conclusie We zien dat Eigen Begeleiding zich op dit moment in de opstartfase bevindt. Deze start is veelbelovend. De verwachting is dat door de processen te stroomlijnen en het geven van Eigen Begeleiding verder uit te breiden de beoogde opbrengsten in een volgende rapportage steeds duidelijker zichtbaar zullen worden.
Eigen Begeleiding Sociaal Team
September 2021
Feiten en cijfers Eigen Begeleiding Sociaal Team Aanleiding De gemeente is op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning sinds 2015 verantwoordelijk voor het bieden van ambulante begeleiding aan inwoners voor wie dit noodzakelijk is. Het betreft volwassenen waarbij er doorgaans sprake is van meervoudige complexe problematiek zoals bijvoorbeeld een (licht) verstandelijke beperking, geestelijke gezondheidsproblematiek, gedragsstoornissen en verslavingsproblematiek. Gemeentes zorgen ervoor dat er samen met de inwoner een plan van aanpak wordt opgesteld waarin doelen worden opgenomen en wordt gekeken welke hulp hier het beste bij past. Professionals verwijzen hiervoor inwoners doorgaans door naar een specialistische zorgaanbieder. Tegelijkertijd is het doel dat gemeenten jeugdigen en ouders zelf begeleiden en ondersteunen door de inzet van hun lokale teams. De gemeente Soest kiest voor het inzetten van Eigen Begeleiding door het Sociaal Team. Het doel van Eigen Begeleiding door het Sociaal Team is begeleiding te bieden aan volwassenen, die in het dagelijks leven gehinderd worden door diverse klachten en/of problemen. De begeleiding bestaat uit het zodanig informeren, adviseren, motiveren en praktisch ondersteunen van cliënten bij (dagelijkse) handelingen en bezigheden dat zij zelfstandig kunnen blijven wonen en functioneren. De client bepaalt wat hij of zij wil bereiken.
In samenspraak worden reële haalbare resultaten gesteld. Eigen Begeleiding door het Sociaal Team is erop gericht om oplossingsgerichte ondersteuning te bieden, waarbij de client zoveel mogelijk in zijn of haar eigen kracht komt te staan. Hierbij is het van belang dat de medewerker van het Sociaal Team een integrale werkwijze hanteert waarbij samenwerking met de diverse domeinen binnen de gemeente en inzet van de sociale basis infrastructuur essentieel is. Waar nodig en noodzakelijk behoort hiertoe tevens het motiveren tot en begeleiden naar specialistische hulpverlening en/of behandeling. In 2020 is een implementatieplan Eigen Begeleiding opgesteld dat in 2021 (zij het vertraagd als gevolg van Corona) in werking is getreden. Het Sociaal Team is bezig een training ”oplossingsgericht werken” te volgen en pakt meer en meer Eigen Begeleidingszaken op. De vormen van Eigen Begeleiding zijn beschreven en methodisch onderbouwd.
Doelen • • •
Een passender antwoord te vinden op de ondersteuningsvraag van inwoners. Het voorkomen van inzet van duurdere en zwaardere vormen van hulp. Waar mogelijk verwijzen naar lichtere vormen van hulp en ondersteuning.
Stand van zaken Eigen Begeleiding Uitgangspunt is dat alle medewerkers Eigen Begeleiding gaan bieden en hiervoor adequaat geschoold worden. Medewerkers volgen op dit moment een 5 daagse training oplossingsgericht werken welke is verzorgd door NCMW opleidingen. Eind dit jaar gaan medewerkers een training contextueel werken volgen. Ervaringen in het geven van Eigen Begeleiding -
-
Medewerkers geven aan voldoening te halen uit het werk. Ze zien direct resultaat van hun eigen handelen. Er kan sneller worden gehandeld in zaken omdat medewerkers “zelf aan het stuur zitten”. Medewerkers geven aan dat in zaken soms door middel van een aantal “simpele” interventies in korte tijd al veel resultaat kan worden geboekt. Hiermee wordt voldaan aan het principe: doen wat nodig is. Cliënten worden dmv Eigen Begeleiding gestimuleerd tot en zijn bezig met het vinden van eigen oplossingen.
-
Het is echter ook nog zoeken voor veel medewerkers. Eigen Begeleiding bevind zich nog in de opstartfase waardoor stroomlijning van processen nog de nodige aandacht vraagt.
Kosten & besparingen Uitgangspunt bij deze businesscase is dat er wordt uitgegaan van een groeimodel waarin in 2021 werd uitgegaan van 30 trajecten. Vanwege Corona is de implementatie van Eigen Begeleiding helaas verschoven. Vanwege de vertraagde start verwachten we voor 2021, 25 trajecten ipv 30 trajecten. Voor de jaren 2022 en 2023 is voorzien in een verdere uitbreiding. Bij de evaluatie eind dit jaar wordt nagegaan of de vertraging van dit jaar consequenties heeft voor de ambities in 2022 en 2023. Verondersteld wordt dat het sociaal team dezelfde trajecten kan aanbieden als de zorgaanbieders, waarbij het team een efficiencyslag weet te maken. In het eerste jaar wordt daarbij uitgegaan van een efficiencyslag á 20%. Tabel 1 Investering uitbreiding inzet Eigen Begeleiding volwassenen
2021
Uitbreiding Sociaal Team
Opleidingskosten
Totale investeringskosten
€ 90.000
€ 15.000
€ 105.000
Tabel 2 Besparingspotentieel uitbreiding inzet Eigen Begeleiding sociaal team bij overname van 25 trajecten
2021
Bruto besparingspotentieel voorkomen kosten
Investeringskosten
Netto besparing
€ 106.550
€ 105.000
€ 1550
Aandachtspunten voor vervolg - De nieuwe manier van werken vraagt aanpassingen in processen, werkverdeling en werkbegeleiding. Dit vraagt goede borging - Monitoring van het verloop eigen begeleiding vraagt goede registratie en rapportage
Conclusie We zien dat Eigen Begeleiding zich op dit moment in de opstartfase bevindt. Deze start is veelbelovend. De verwachting is dat door de processen te stroomlijnen en het geven van Eigen Begeleiding verder uit te breiden de beoogde opbrengsten in een volgende rapportage steeds duidelijker zichtbaar zullen worden.
•
•
•
• • • •
•
•
• • •
• •
•
• • •
• • • • • •
•
•
• • • • • • •
• • • •