Presentatie Energiesysteem Netcongestie

Inleidende tekst De avond heeft als doel om de raad mee te nemen in het energiesysteem van de toekomst. De presentatie bestaat uit 2 delen met de mogelijkheid om na deel 1 en na afloop een aantal vragen te kunnen stellen. Deel 1: Hoe zit ons energiesysteem van de toekomst eruit en welke rol speelt netcongestie?

Deel 2: Wat is de aanpak van de gemeente Soest? Wat kan de gemeente doen? En welke rol heeft de raad hierin?

1

Presentatie Energiesysteem & Netcongestie 17 oktober 2024

Agenda • Energiesysteem van de toekomst en netcongestie • Ruimte voor vragen • Aanpak netcongestie gemeente Soest • Ruimte voor vragen

3

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Energiesysteem Gas • Aardgas / Waterstof Elektriciteit • Hoog/midden/laag spanning Warmte • Hoog/midden/laag temperatuur

4

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Energiesysteem vergelijkbaar met…

5

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Vergelijking watersysteem Watersysteem

Energiesysteem

• 18.000 km aan waterkerende dijken in NL

• Soest: 900 km aan elektriciteitskabels

• ‘Sponsen’ oplossing voor zowel droogte als overlast

• Energiesysteem zoveel mogelijk balanceren door te zorgen voor (seizoens-)opslag.

• Voldoende water is steeds minder vanzelfsprekend

• Voldoende elektriciteit is steeds minder vanzelfsprekend

• Dijkverzwaringstrajecten zijn complex, langdurig en kostbaar maar wel kosteneffectief gebleken.

• Periode tot 2050 zal in het teken staan van werken aan een nieuw energiesysteem

→ Nieuwe balans in energiesysteem is noodzakelijk. Er is veel duurzame energie, maar niet op het juiste moment. → Maatschappelijke urgentie van beide systemen zijn vergelijkbaar. 6

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Energiesysteem van de toekomst

Zomer

7

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

2019 vs 2050

8

Netcongestie Als de (verwachtte) transportvraag groter is dan de transportcapaciteit. • Netbeheerder heeft de bevoegdheid om netcongestie af te kondigen. • De verwachting rust op een projectie van de vraag in combinatie met het tempo waarin we het elektriciteitsnet uit kunnen breiden.

9

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Congestiekaart Utrecht Teruglevering

10

3-10-2024

Afname

Presentatie Energiesysteem

Bedrijven kunnen niet meer terugleveren → Op bedrijfsdaken liggen nu al panelen

die niet zijn aangesloten → RES-bod zon-op-bedrijfsdak een nog grotere opgave → Wind in RES bod dus cruciaal.

11

Netbeheerder deelt boetes uit voor overschrijden van transportcapaciteit

→ Veel bedrijven ontvangen handhavingsbrieven

→ Handhaving compliceert samenwerking met netbeheerder

12

Verduurzamen = elektrificeren

→ Een warmtepomp vervangt gasvraag en vraagt meer elektriciteit

→ Elektrificeren wagenpark is voor bedrijven heel lastig zonder laadcapaciteit

13

Woningbouwopgave staat onder druk

→ Impact mogelijk groot voor particulieren.

→ Einde dit jaar meer informatie over stand van zaken

14

Vragen

15

Aanpak netcongestie gemeente Soest (2020 - nu) →Vanaf 2020 loopt de samenwerking met BMO Soest en het verduurzamen van bedrijven →Sinds 2022 aan de slag met netcongestie en de zoektocht naar lokale oplossingen

16

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Resultaten aanpak gemeente Soest →Een 10-tal grote bedrijven op de Soestdijkse grachten heeft het initiatief genomen om een energiecorporatie op te richten. →Samen met de Provincie is er een E-hub regisseur aangenomen op bedrijventerrein Centurionbaan. →We bereidden ons voor op een mogelijke congestie op huisaansluitingen met pilotproject Dalweg.

17

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Verwachtingen voor 2025 – 2031 → Uitbreidinging transportstation BreukelenKortrijk zijn vertraagd tot 2031

→ Nieuwe projecties van de elektriciteitsvraag eind oktober → Congestie op particuliere aansluitingen (kleinverbruik) als projectie tegenvalt

18

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Programma energietransitie 2024 – 2030

19

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Drie-sporen aanpak

21

1

2

3

Toekomst

Procedures

Lokale aanpak

- Zorgen voor balans in energiesysteem - Energieplanologie - pMIEK

- Starten met buurtaanpak voor 100 transformatorstations in woonwijken - Nieuw transportstation Soest/Baarn

- Samenwerken met bedrijfsleven voor realisatie opslagcapaciteit en zon-op-dak. - Samenwerken met ontwikkelaars voor netbewust bouwen.

Een gebalanceerd lokaal energiesysteem heeft zowel duurzame opwek (zon- en ook windenergie) als opslag nodig.

We moeten helder zijn in onze afwegingen en zorgen voor soepele ruimtelijke processen.

Samenwerkingsverbanden met gedeelde urgentie zijn sleutel tot succes.

10-09-2024

Themabijeenkomst: Netcongestie

Wat kunt u (als raad) doen? →Vaststellen omgevingsplannen voor uitbreiding transportcapaciteit →Beoordeel plannen met gepaste urgentie →Duidelijk zijn over opgave; deze is immens, heeft grote negatieve impact en is langdurig. →De overgang naar een nieuw systeem gaat gepaard met onzekerheid.

​

22

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Vragen en informatieverstrekking → We onderzoeken, in overleg met de griffie, of een online omgeving mogelijk is om informatie vanuit Rijk, provincie en netbeheerders te bundelen. Bij urgente actuele ontwikkelingen wordt u geïnformeerd via een weekbericht. → In mei wordt u via de voortgangsrapportage vanuit het programma Energietransitie geïnformeerd. → We komen jaarlijks in uw raad om u bij te praten over actuele ontwikkelingen.

23

10-09-2024

Themabijeenkomst: Netcongestie

Vragen

24

FLEX Opslag • Accu’s (24h) / Warmte (seizoensopslag) / Waterstof? Flexibel inzetbaar vermogen • Warmte Kracht Koppeling (WKK) / Generator Flexibel afnemen of afschakelen • Koelhuis of slimme laadpaal • Stopzetten productieproces of energie besparende maatregelen

25

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Energiesysteem = per netvlak = regionaal

26

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Opgave Stedin gebied

27

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Tijdlijn Oktober ‘21 Afkondiging netcongestie terug leveren

28

3-10-2024

Juni ‘22

Oktober ‘23

Afkondiging netcongestie afname

Kamerbrief:

Presentatie Energiesysteem

Onconventionele maatregelen

April ‘24

Oktober ‘24

Kamerbrief:

Publicatie ACM prioriteringsbesluit

10 maatregelen

September ‘24 Bekendmaking onderzoek en nieuwe afwegingen

Chaos!

29

3-10-2024

Presentatie Energiesysteem

Verschil tussen tekort en surplus wordt groter

30

Samenwerkingsovereenkomst (vanuit Stedin..) KOMEN WE SAMEN TOT VERSELDE BESLUITVORMING

31

Geeft inzicht in aantallen, tijdslijnen en zoeklocaties voor nieuwe stations.

•

Geeft inzicht in haar plannen.

•

Zet een dedicated multidisciplinair team klaar met een regisseur/mandaat.

•

Zet een dedicated multidisciplinair team klaar met mandaat.

•

Denkt actief mee over de mogelijke locaties.

•

•

Start tijdig met proces voor grondaankoop dan wel opstal/zakelijk recht.

Combineert werkzaamheden en voert zoveel mogelijk in één keer uit.

•

Zorgt dat u alle informatie heeft.

•

Deelt inzichten en ervaringen (o.a. pilots).

Bekrachtigd in een samenwerkingsovereenkomst

SAMEN

•

•

Bepalen we snel de locaties en het uiterlijk voor nieuwe stations.

•

Maken we heldere afspraken over de inpassing, ruimteclaim en de communicatie naar omwonenden.

•

Starten we sneller met de werkzaamheden.

•

Gaan we een langdurig traject aan en maken we alle buurten toekomstbestendig voor 2050.