GroenLinks

Algemene Beschouwingen GroenLinks Begroting 2024

Dit college heeft nu een volledig jaar uitvoering gegeven aan de eerste eigen begroting en presenteert nu de tweede, ter realisatie van het coalitieakkoord. Tijd om de balans op te maken. Namens GroenLinks begin ik graag met het goede nieuws (vooral voor de cijferfetisjisten): het weerstandsvermogen van de gemeente is vier keer zo groot als we nodig hebben en de solvabiliteit zakt de komende vier jaar niet onder de norm van 30%, de gemiddelde hoogte van de algemene reserve is in die vier jaar t/m 2027 circa € 23,7 mln. Het geld is er. g Tot zo ver het goede nieuws. Het college spreekt van een ravijnjaar in 2026 … maar hoe voorkomen we nu al een ravijnjaar voor de laagstverdienenden die de hoge gasprijzen niet kunnen betalen, hoe voorkomen we nu al een ravijnjaar voor migranten die geen opvang vinden en hoe voorkomen we nu al een ravijnjaar voor jongeren zonder perspectief op een woning en op bestendiger werk? Het geld is er. Ruim 23 miljoen euro aan reserve, maar met deze begroting geen plan waaraan dit - bij de inwoners opgehaalde - gemeenschapsgeld uit te geven. Geen plan voor de energietransitie. Het geld is er: vanuit het Rijk krijgen we 850.000 euro per jaar extra bovenop de 850.000 euro die we jaarlijks al kregen voor de energietransitie.

Maar in deze begroting geen plan of overzicht waar die miljoenen aan worden uitgegeven, we kunnen als raad dus ook niet controleren of besteding conform het doel plaatsvindt. Geen concreet plan ook voor het sociaal domein, niet meer dan een concept visie: een opsomming van de stand van zaken en wat wensen, zonder een plan om tot resultaten te komen, begrijpelijk dat dit niet in deze begroting terug komt, het afwachten van een visie is immers budgetneutraal. Een citaat uit het coalitieakkoord voorzitter: “We willen het onderzoek afwachten om dan te bezien of eerst een visie moet worden afgewacht.” Dat maakt deze begroting wel waar. Anderhalf jaar later wachten we nog steeds af, ook voor het TBS-terrein. We wachten op de beloftes van dit college uit het coalitieakkoord: Woningbouw zou een vliegwiel zijn voor alle gewenste ontwikkelingen … Nou was ons toch al niet duidelijk hoe met woningbouw het dorpse en zeker het groene karakter te behouden, hoe met woningbouw klimaatverandering tegen te gaan en hoe woningbouw leidt tot minder hinder van autoverkeer en een betere verkeersveiligheid, maar het college deed wel die beloften. Toch zijn er ook met deze begroting nog steeds geen duidelijke plannen hoe die woningbouw dan vlot te trekken, ondanks de vele tonnen die de raad beschikbaar stelde voor taskforce en versnelling.

Sterker nog, in de paar concrete plannen die al wel bestaan zitten zo veel woningen in het duurdere segment dat vrijwel niemand uit Soest of Soesterberg door kan stromen naar deze te dure woningen, zoals onlangs zelfs de rechter vaststelde voor vliegbasis Soesterberg. Mensen met mijn inkomen, met mijn leeftijd en met mijn gender-oriëntatie houden het wel goed in Soest, doen we het dan daarvoor? GroenLinks niet. Maar deze begroting biedt ons geen uitzicht op de ontwikkeling van een dorp dat wij willen achterlaten voor de generaties na ons. Het klinkt misschien ver weg, maar in 2066 is mijn kind net zo oud als ik nu, wat treft hij dan aan voor zijn kinderen? Er is één ding dat deze begroting kan redden voorzitter. En dat is rigoureuze aandacht, bij elk voorstel, bij elke begrotingspost voor de gevolgen die dit heeft voor toekomstige generaties. Het college heeft een goede start gemaakt met de global goals, GroenLinks wil doorpakken en dit nu eens serieus vertalen naar concrete plannen. Voor behoud van de rijke natuur, voor een gunstige omgeving om in op te groeien, voor eigentijdse vormen van democratie, voor de veiligheid van voetgangers en fietsers, voor een klimaataanpak waar de kinderen van onze kinders kinderen nog steeds iets aan hebben.

Daarom èèn uitnodigende vraag, aan zowel het college als aan de andere fracties: Wilt u met ons samen werken om deze begroting te verbeteren met serieuze plannen voor een toekomst waarin iedereen mee kan doen? Voor GroenLinks is dat nodig om in te kunnen stemmen met de begroting.