Bijlage 6 Nader onderzoek vleermuizen

NADER ONDERZOEK VLEERMUIZEN SOESTERBERG – BATENBURGWEG

Opdrachtgever

:

KuiperCompagnons t.a.v. de heer P. Snelders Postbus 13042 3004 HA Rotterdam

Vestiging

:

ABO-Milieuconsult B.V. Curieweg 19 2408 BZ Alphen aan den Rijn tel. +31(172) 44 98 27

Projectnummer Periode onderzoek Datum rapportage

: : :

ANL19-4588 Mei tot September 2020 6 oktober 2020

Veldmedewerkers:

De heer R.F.M. Sluijs (Ecoloog)

Projectadviseur:

De heer D.D.C.A. Bijl

Handtekening:

Dhr. R.J. van der Helm Team Manager Zonder toestemming van de opdrachtgever of ABO-Milieuconsult B.V. mag deze uitgave niet anders dan in zijn geheel worden vermenigvuldigd en/of openbaar gemaakt door middel van fotokopie, microfilm of welke andere wijze dan ook. Alle opdrachten worden uitgevoerd volgens onze Algemene Voorwaarden, zoals gedeponeerd bij de KvK Zuidwest-Nederland te Middelburg onder nr. 22065838. Op verzoek kunnen de Algemene Voorwaarden naar u worden toegestuurd.

INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE ............................................................................................................................. 2 1. INLEIDING ...................................................................................................................................... 3 Werkwijze vleermuisonderzoek ....................................................................................................... 3 2. BEVINDINGEN VLEERMUISONDERZOEK..................................................................................... 4 Bezoek 1 - Kraam- en zomerverblijven volgens protocol voor laatvlieger.......................................... 4 Bezoek 2 - Kraam- en zomerverblijven, ochtendbezoek ................................................................... 5 Bezoek 3 - Kraam- en zomerverblijven, avondbezoek voor alle soorten ........................................... 6 Bezoek 4 - Paarverblijven ................................................................................................................ 7 Bezoek 5 - Paarverblijven ................................................................................................................ 8 3. RESULTATEN VLEERMUISONDERZOEK...................................................................................... 9 4.

EFFECTEN VAN DE WERKZAAMHEDEN EN CONCLUSIE ......................................................... 10

Nader onderzoek vleermuizen, ANL19-4588, Batenburgweg te Soesterberg

2/10

1. INLEIDING In opdracht van KuiperCompagnons is een nader onderzoek vleermuizen uitgevoerd op de locatie Batenburgweg te Soesterberg. Aanleiding hiertoe was de quickscan van ABO Milieuconsult B.V. van maart 2020, kenmerk ANL19-4588. Werkwijze vleermuisonderzoek Bij het uitvoeren van dit onderzoek naar het voorkomen van beschermde soorten en de functionaliteit van het leefgebied is gewerkt volgens de richtlijnen die zijn opgesteld door de provincies (BIJ12 kennisdocumenten) en het Iandelijk vastgestelde vleermuisprotocol (opgesteld door Gegevensautoriteit Natuur, Zoogdiervereniging en Netwerk Groene Bureaus, 2017). Dit vleermuisonderzoek vond plaats met behulp van een batdetector type Elekon Batlogger M met opnameapparatuur waarmee het mogelijk is de ultrasone geluiden van vleermuizen hoorbaar te maken. In de avond en de vroege ochtend, wanneer vleermuizen het meest actief zijn, kunnen daarmee verblijfplaatsen, vliegroutes en (essentieel) foerageergebieden binnen een plangebied of een landschap vastgesteld worden. Een avondbezoek, een bezoek voor Laatvlieger en een ochtendbezoek vonden plaats in de kraamtijd. Twee avondbezoeken in de paartijd zijn eveneens afgenomen. Omdat een massawinterverblijf in de quickscan viel uit te sluiten zijn deze bezoeken afgenomen buiten de zwermtijd van de gewone dwergvleermuis. De weersomstandigheden waren tijdens alle bezoeken gunstig.

Alle bezoeken vallen in de onderzoeksperiode voor zomerverblijven, paarverblijven, foerageergebieden en vliegrouten. Ter plaatse zijn door een ecoloog (de heer R. Sluijs of de heer R. Bouwmeester) vleermuizen waargenomen en is via het geluid van de batlogger M vastgesteld welke soorten dit zijn. Met deze batlogger zijn alle vleermuisgeluiden opgenomen. Hieronder volgt een uiteenzetting van de resultaten na het uitlezen en interpreteren van de gegevens via software (BatExplorer). Overzicht uitgevoerde veldbezoeken DATUM

23-05-2020

TIJD

SOORTGROEP

WEERSOMSTANDIGHEDEN

21:32-02:32 uur

Vleermuizen (kraam- en zomerverblijven) Laatvlieger

Droog, 16° wind 1bft, helder

Vleermuizen (kraam- en zomerverblijven)

Droog, 14° wind 0bft, helder

Vleermuizen (kraam- en zomerverblijven)

Droog, 23° wind 0bft, helder

Vleermuizen (paarverblijven)

Droog, 23° wind 0bft, helder

Vleermuizen (paarverblijven)

Droog, 10° wind 3bft, bewolkt

zon onder 21:39 02:32-05:32 24-05-2020

zon op 05:32 22:00-00:04

23-06-2020

zon onder 22:04 21.50 tot 23.50

21-08-2020 17-09-2020

zon onder 20:50 23:18 tot 01:18

Nader onderzoek vleermuizen, ANL19-4588, Batenburgweg te Soesterberg

3/10

2. BEVINDINGEN VLEERMUISONDERZOEK Bezoek 1 – Kraam- en zomerverblijven volgens protocol voor laatvlieger

23-05-2020

21:32-02:32 uur zon onder 21:39

Vleermuizen (kraam- en zomerverblijven) Laatvlieger

Droog, 16° wind 1bft, helder

Dit bezoek is volgens protocol voor de laatvlieger, maar alle soorten vleermuizen zijn meegenomen. Er zijn drie verschillende soorten vleermuizen waargenomen. Het betroffen alle gewone dwergvleermuizen, 3 opnames van vale vleermuis (om 22:21 overvliegend, 22:35 overvliegend en 02:18 foerageren) en 1 opname om 02:00 van een overvliegende laatvlieger. De waarnemer stond op onderstaande plaats bij alle onderzoeken in de kraamtijd.

Afbeelding 1: locatie van waarnemer: gele ster. Rode kader: plangebied. Blauwe lijnen: gevels met open stootvoegen. De blauwe lijnen geven de enige mogelijkheden voor vleermuizen in het plangebied weer.

Er zijn twee gewone dwergvleermuizen foeragerend waargenomen. De rest van de waarnemingen van gewone dwergvleermuizen betrof langsvliegende dieren. Het foerageren vond plaatst aan de overzijde van het gebouw bij de bomen aan de Sterrenbergweg en verder. Uitvliegende vleermuizen zijn niet vastgesteld. Vanwege het eenmalig waarnemen van een overvliegende laatvlieger heeft het plangebied voor deze soort geen essentiële functie. Tijdens dit bezoek was er geen verblijf van vleermuizen in het plangebied.

Nader onderzoek vleermuizen, ANL19-4588, Batenburgweg te Soesterberg

4/10

Bezoek 2 – Kraam- en zomerverblijven, ochtendbezoek

24-05-2020

02:32-05:32 zon op 05:32

Vleermuizen (kraam- en zomerverblijven)

Droog, 14° wind 0bft, helder

De piek van het foerageren en daarmee de activiteit van vleermuizen was van 04:00 tot 05:05. Daarna zijn nog af en toe foeragerende gewone dwergvleermuizen waargenomen.

Afbeelding 2: mate van activiteit in het plangebied.

Ook tijdens dit bezoek was met name foerageeractiviteit aan de overzijde van het gebouw bij de bomen aan de Sterrenbergweg en verder. Er zijn geen invliegende vleermuizen waargenomen. Tijdens dit bezoek was er geen verblijf van vleermuizen in het plangebied.

Nader onderzoek vleermuizen, ANL19-4588, Batenburgweg te Soesterberg

5/10

Bezoek 3

23-06-2020

Kraam- en zomerverblijven, avondbezoek voor alle soorten

22:00-00:04 zon onder 22:04

Vleermuizen (kraam- en zomerverblijven)

Droog, 23° wind 0bft, helder

Voorafgaand aan dit bezoek zijn aan 8 bomen aan de Sterrenbergweg vleermuiskasten opgehangen. Deze zijn opgehangen vooruitlopend op de mogelijkheid van mitigeren.

Afbeelding 3: 2 van de 8 kasten voor zomer- of paarverblijven van vleermuizen.

Ondanks de gunstige omstandigheden was er weinig activiteit van vleermuizen bij het plangebied. Het bleef beperkt tot een aantal waarnemingen van af en toe foerageerde gewone en ruige dwergvleermuis. Ook nu weer was alle foerageeractiviteit aan de overzijde van het gebouw. Uitvliegende vleermuizen zijn niet waargenomen. Tijdens dit bezoek was er geen verblijf van vleermuizen in het plangebied.

Afbeelding 4: boven: foeragerende ruige dwergvleermuis. Onder: foeragerende gewone dwergvleermuis.

Nader onderzoek vleermuizen, ANL19-4588, Batenburgweg te Soesterberg

6/10

Bezoek 4 – Paarverblijven

21-08-2020

21.50 tot 23.50 zon onder 20:50

Vleermuizen (paarverblijven)

Droog, 23° wind 0bft, helder

Er zijn twee verschillende soorten vleermuizen waargenomen. Met name gewone dwergvleermuis en twee opnames van ruige dwergvleermuis. Tijdens dit bezoek is vastgesteld dat een enkele gewone dwergvleermuis tijdens de vlucht een sociaal geluid laat horen. Dit gebeurde aan de voorzijde van het gebouw Sterrenburglaan 46. De sociale geluiden duurden nooit langer dan 2 seconden achtereen en gebeurden altijd tijdens de zogenaamde baltsvlucht. Het is niet aan te tonen waar zich het paarverblijf van de baltsende gewone dwergvleermuis bevindt. Sociale geluiden vanaf 1 vaste locatie, die duiden op en paarverblijf, zijn niet vastgesteld. Het is daarom aannemelijk dat de baltsende gewone dwergvleermuis hun paarverblijf op een andere locatie hebben dan in het plangebied. Bij de opgehangen vleermuiskasten zijn eveneens geen paarverblijven vastgesteld.

Afbeelding 5: looproutes (blauwe lijnen) door het plangebied. De looproute is meerdere malen langsgelopen. Dezelfde looproute is ook tijdens het 5e bezoek aangehouden.

Nader onderzoek vleermuizen, ANL19-4588, Batenburgweg te Soesterberg

7/10

Bezoek 5 – Paarverblijven

17-09-2020

23:18 tot 01:18

Vleermuizen (paarverblijven)

Droog, 10° wind 3bft, bewolkt

Tijdens dit bezoek zijn dezelfde looproutes aangehouden als tijdens het vorige bezoek. Tijdens dit bezoek is hetzelfde vastgesteld als vorig bezoek. Namelijk dat een enkele gewone dwergvleermuis tijdens de vlucht een sociaal geluid laat horen. Dit gebeurde wederom alleen aan de voorzijde van het gebouw. De sociale geluiden duurden nooit langer dan 2 seconden achtereen en gebeurden altijd tijdens de zogenaamde baltsvlucht. Wel was er minder activiteit van vleermuizen dan tijdens het vorige bezoek. Het is niet aan te tonen waar zich het paarverblijf van de baltsende gewone dwergvleermuis bevindt. Sociale geluiden vanaf 1 vaste locatie, die duiden op en paarverblijf, zijn niet vastgesteld. Het is daarom aannemelijk dat de baltsende gewone dwergvleermuis hun paarverblijf op een andere locatie hebben dan in het plangebied. Bij de opgehangen vleermuiskasten zijn eveneens geen paarverblijven vastgesteld.

Nader onderzoek vleermuizen, ANL19-4588, Batenburgweg te Soesterberg

8/10

3. RESULTATEN VLEERMUISONDERZOEK De ruige dwergvleermuis is over het algemeen een boombewonende soort, die zijn paarverblijven in gebouwen kan hebben. Sociale geluiden van ruige dwergvleermuis zijn niet waargenomen. Voor ruige dwergvleermuis heeft het plangebied geen essentiële functie. Vale vleermuis is alleen tijdens het eerste bezoek kort overvliegend en 1x foeragerend waargenomen. Voor vale vleermuis heeft het plangebied geen essentiële functie. Laatvlieger is eenmalig waargenomen. Voor laatvlieger heeft het plangebied geen essentiële functie. De gebouwbewonende gewone dwergvleermuis is de meest waargenomen soort. Deze soort is meermaals in het plangebied waargenomen. Uitvliegende of invliegende gewone dwergvleermuizen zijn niet waargenomen. Ondanks dat sociale geluiden zijn waargenomen tijdens de baltsvlucht, is niet te achterhalen waar zich het paarverblijf van gewone dwergvleermuis bevindt. Omdat de activiteit van vleermuizen nabij het gebouw aan de Sterrenbergweg 46 in het plangebied over het algemeen zeer beperkt is geweest, mag worden aangenomen dat dit paarverblijf zich niet in het pand bevindt. Als foerageergebied hebben de bomen ten westen van het plangebied een functie. Het plangebied heeft geen essentiële functie als foerageergebied. Een vaste vliegroute van vleermuizen is niet aanwezig.

Nader onderzoek vleermuizen, ANL19-4588, Batenburgweg te Soesterberg

9/10

4. EFFECTEN VAN DE WERKZAAMHEDEN EN CONCLUSIE Verblijfplaatsen Er bevinden zich geen vleermuisverblijven in het plangebied. De voorgenomen werkzaamheden hebben dan ook geen effect op verblijfplaatsen van vleermuizen. Een ontheffing is niet noodzakelijk. Met het ophangen van acht vleermuiskasten aan de Sterrenbergweg nabij foerageergebied zijn acht mogelijkheden voor verblijfplaatsen van vleermuizen gecreëerd. Vliegroute Een vaste vliegroute van vleermuizen is niet aanwezig. Een ontheffing is niet noodzakelijk. Foerageergebied Het foerageergebied in het plangebied is niet essentieel. Voor het verwijderen van het groen in het plangebied is daarom geen ontheffing noodzakelijk.

Nader onderzoek vleermuizen, ANL19-4588, Batenburgweg te Soesterberg

10/10