3a 3 Bijlage 2 Opdrachten voor omgevingsprogramma's - concept.pdf

Stap voor stap ver komen Opdrachten voor omgevingsprogramma’s

Concept

Inhoudsopgave 1. 2. 3.

Overzicht omgevingsprogramma’s Wat willen we? Opdrachten voor omgevingsprogramma’s

4 6 12

Contactpersoon gemeente Soest Ruben de Goede (projectleider) Projectteam LOSstadomland Hans van Kempen (projectleider), Sophie Rijswijk Laatst gewijzigd: 02/06/2021 status: concept

2

3

Hoofdstuk van de ontwerp omgevingsvisie

1.

Overzicht omgevingsprogramma’s

Dit stuk is een toevoeging aan de omgevingsvisie waarin we, als raad, aangeven hoe we van de huidige situatie naar de gewenste situatie die in de visie beschreven is willen komen. In dit stuk formuleren we de opdrachten die we meegeven voor de omgevingsprogramma's. Hoofdstuk van de ontwerp omgevingsvisie

5.2

5.3

5.4

X

Versnellen vervanging woningen

X

Werklocatievisie

X

Ontwikkeling centrum en ontmoetingsgebieden

X

Verbinden en ondersteunen maatschappelijke partijen

X

Mobiliteitsvisie

X

X

Omgevingskwaliteit

X

X

5.7

5.8.A

5.8.B

X

X

X

T

5.3

5.4

5.5

Open sportaccommodaties

X

‘Slim’ bewegen

X

5.6

Sturing en monitoring recreatiedruk (lopend)

X

Duurzame duinen

X

Ontwikkeling regionaal landschapspark Eemvallei

X

5.7

5.8.A

X

5.8.B

T

X

Energietransitie Soest 2020-2025 (‘bestaand programma’)

X

Uitnodigingskader grootschalige energieopwekking

X

Circulair Soest

X

Transitievisie Warmte

X

‘GWRP’

X

Klimaatadaptatie

X

Systeemkennis (grond)watersyteem en actieplan grondwaterverhoging

X X

Kennisbeleid

X

Levendig Soesterberg

X

Coördinatie en sturing ontwikkelingen Amersfoortsestraat

X

Een inspirerende openbare ruimte

X

LOP

X 4

5.6

X

Selectie van woningbouwlocaties

Gebiedsontwikkeling de Birkt

5.5

5.2

X

X

5

2.

Wat willen we? bedrijven die hier zaten zijn verplaatst naar een andere locatie. Omgevingsprogramma: Werklocatievisie (leefbaar en toekomstbestendige werklocaties)

Ontspannen woon- en werkmilieu • Woningen bestaand en nieuw • Bedrijventerreinen en werken • Ontmoeten en ontmoetingsplekken (waaronder winkelgebieden, cultuur en samenleven) • Voorzieningen (zorg, scholen etc.) • Mobiliteit • Omgevingskwaliteit (groen, milieu (gezondheid), erfgoed en beeldkwaliteit) In 2040 zijn we meegegroeid met Nederland. We hebben adequaat op de belangrijkste trends gereageerd en onze kernen op tijd en adequaat omgebouwd. Gelijktijdig hebben we de ontspannen leefwijze en de groene omgeving behouden. Dat is gelukt door de ombouw op onze eigen wijze te doen.

Woningen

Ontmoeten en centrum

Percentage groei woningvoorraad per jaar

pelijke waarde van de onbebouwde ruimte het uitgangspunt is. Deze wordt toegelicht bij het omgevingsprogramma ‘selectie van woningbouwlocaties’. Omgevingsprogramma: selectie van woningbouwlocaties Tussen 2021 en 2040 zijn er jaarlijks 50 particuliere woningen gesloopt en weer herbouwd, vaak wat groter dan ze eerst waren. Een deel van de nieuwe woningen is op deze wijze toegevoegd aan bestaande woningen. Omgevingsprogramma: versnellen vervanging

als in 2021, behalve in Soesterberg waar het masterplan is uitgevoerd en een deel verplaatst is. De totale omvang van bedrijfslocaties is gelijk aan nu. Vooral de oudere terreinen (zoals Soestdijkse Grachten) zien er anders uit en hebben meer arbeidsplaatsen en vestigingen per ha dan nu. We zetten in op klimaatneutrale bedrijventerreinen waarin optimaal gebruik wordt gemaakt van de beschikbare ruimte, onderlinge netwerken, reststromen, mogelijkheden voor lokale opwekking van stroom (zoals zonnepanelen op dak) en kwalitatief hoogwaardig groen. De ruimte wordt intensiever benut door het stimuleren van mogelijkheden voor gestapeld ruimtegebruik en de ruimte voor parkeren te verkleinen zonder dat er parkeerplaatsen verloren gaan of parkeerproblemen ontstaan.

In 2040 zijn er 12-20% meer woningen in onze gemeente. We hebben ieder jaar tussen de 0,6% en 1% (het landelijk gemiddelde) bijgebouwd. Dat zijn er tussen de 125 en 200 per jaar in de gemeente. Met deze woningen, en de keuzes voor de types hebben we de bevolkingssamenstelling van 2021 in hoofdlijnen in stand weten te houden (on- Bedrijfslocaties danks vergrijzing ook een behoorlijk percen- In 2040 hebben we dezelfde bedrijfslocaties tage gezinnen). als in 2021, behalve in Soesterberg waar het masterplan is uitgevoerd en een deel ver(proces) Om te besluiten welke onbebouwde plaatst is. De totale omvang van bedrijfsloruimte gebruikt kan worden voor woningen caties is gelijk aan nu. hanteren we een openbare en gemeentebreHet bedrijventerrein Soesterberg-Noord de selectie-methode waarbij de maatschap- In 2040 hebben we dezelfde bedrijfslocaties heeft plaatsgemaakt voor woningbouw. De 6

In 2040 kent Soest 5 en Soesterberg 2 ontmoetings/centrumgebieden op kernniveau • Winkelgebied van Weedenstraat • Winkelgebied Soest Zuid • Oud Soest/station Soest • De Zuidelijke Eng • De Dalweg (het visiegebied) • Winkelgebied de Rademakerstraat • De rand van Soesterberg met de Vliegbasis

Componenten centrumplekken

nisaties gebruikt. In de meeste zit in ieder geval één hele school. Vaak zit er nog een tweede bij en worden er samen met andere scholen speciale lessen gegeven. Natuurlijk heeft de BSO er een plek en op twee plekken zit de buurtcoach ook in het gebouw. De scholen en bijbehorende buitenruimtes hebDat zijn de centrale plekken waar de inwo- ben daardoor hun buurtfunctie nog verder ners elkaar in de openbare ruimte ontmoe- versterkt. ten. Deze plekken trekken eigen bewoners en recreanten uit de regio, veel meer dan nu. Elders zien we dat maatschappelijke (zorg) Iedere plek heeft een eigen mix van functies organisaties over een breed pallet elkaar (winkels, horeca, wonen, groen, architec- gevonden hebben in gedeelde gebouwen tuur, kunst- en cultuur, bewegingsmoge- die verspreid door de wijken staan. Er is lijkheden). Er zijn meer ontmoetingen, een meer samenwerking tussen de organisasterker gevoel van identiteit en er is meer ties. Organisaties hebben meer eigen uitondernemerschap. voeringsruimte. De positie en rol van de gemeente ten opzichte van maatschappelijke Omgevingsprogramma: ontwikkelen partijen is verduidelijkt. centrumplekken In Soesterberg zijn er veel nieuwe voorzieVoorzieningen ningen bij gekomen waardoor de voorzienin(Noot: voor scholen vatten we hier het IHP gen passen bij de bevolkingsomvang.

in een visiebeeld) In 2040 zit de helft van de Omgevingsprogramma: verbinden en onbasisscholen en het Griftlandcollege in een dersteunen maatschappelijke partijen nieuw gebouw. Die gebouwen zijn ruim en flexibel en worden door verschillende orga-

Mobiliteit

In 2040 wonen er meer mensen dan nu in de gemeente, zijn er meer regiorecreanten en zijn er meer arbeidsplaatsen op onze bedrijventerreinen. Er werken meer mensen thuis, maar er is toch meer mobiliteit. Er zijn meer multimodaliteit voorzieningen (aansluiting vervoersvormen) en het verkeer stroomt beter door. Toelichting De opgaven voor wonen, werken en recreëren gaan hand in hand met het werken aan een goede bereikbaarheid. De aanpak is verbetering, aanpassing en (waar nodig) uitbreiding van het mobiliteitssysteem voor alle modaliteiten. Een groter deel van de mobiliteit zit in de eerste stappen van het STOMP principe. Eerst stappen (lopen), dan trappen (fietsen), dan openbaar vervoer, vervolgens slimme nieuwe mobiliteitsconcepten (mobility as a service) en tot slot de privéauto. • Er is procentueel minder autobezit, we 7

maken veel meer gebruik van deelauto’s en andere mobiliteitsdiensten. • De openbare ruimte is comfortabeler voor voetganger en de fietser • In 2040 hebben we veel meer fietsinfrastructuur met snelfietsroutes naar Amersfoort, Hilversum en Utrecht en voldoende stallingscapaciteit voor fietsen bij voorzieningen, winkels en stations. • De stations zijn belangrijke OVknooppunten, reizigersaantallen zijn zo gegroeid dat de toekomst van de spoorlijn door Soest gewaarborgd is. • Soesterberg is aangesloten op hoogwaardig openbaar vervoer tussen Amersfoort en Utrecht. • Vraag en aanbod naar parkeerplaatsen zijn in balans. Waar we geen ruimte hebben voor extra parkeerplaatsen is de vraag beperkt door vergunning parkeren of betaald parkeren. In 2040 zorgen ontwikkelingen in dataverwerking (big data), zelfrijdende auto’s, automatisering in verkeers- en mobiliteitsmanagement en nieuwe mobiliteitsdiensten ervoor dat we de openbare ruimte dynamischer kunnen gebruiken. Verkeerslichten prioriteren met connected-voertuigen de belangrijkste doelgroepen en sturen deze vanuit een regionale verkeerscentrale over het beschikbare netwerk. Dat kan elke dag een andere doelgroep en een ander netwerk zijn. Het recreatieve autoverkeer wordt met Smart mobility nog meer dan nu opgevangen op TOP’s. Iedereen kan zich ongeacht de modaliteit die hij of zij kiest, veilig van A naar B bewegen. 8

Het aantal verkeersslachtoffers is in 2040 naar nul teruggebracht.

Soest in beweging De algemeen lijn is: Soest in 2040 is de levendige en gevarieerde plaats die het nu ook al is. Er zijn meer woningen (waarvoor ook deels open ruimte is gebuikt), 5 aantrekkelijke ontmoetingsgebieden (centra). Er is meer werkgelegenheid, er wordt er vaker gewandeld en gefietst of met het OV gereisd dan nu en de openbare ruimte wordt veel intensiever gebruikt.

De Birkstraat en de Amersfoorsestraat hebben primair tot doel verkeer te laten doorrijden. Dit zijn in 2040 nog meer de toegangswegen geworden die Soest en Soesterberg bereikbaar maken. Voor de Birkt is een gebiedsplan gemaakt. Via de Birkstraat zijn veel meer autobewegingen mogelijk (van 20.000 naar 25.000), waarbij de percelen langs deze weg op een veilige manier worden ontsloten en hier ook weer ontwikkelmogelijkheden Specifieke keuzes voor Soest die nog niet in ontstaan. de andere paragrafen zijn aangegeven: Omgevingsprogramma: mobiliteitsvisie Voor de ontmoetings (centrum)plekken 1. In de Van Weedestraat en Soest-Zuid zijn Omgevingskwaliteit met winkels en horeca (met ‘blurring’ en Cultuurhistorie is samen met natuur en beeld‘multichanneling) de bezoekersaantallen kwaliteit een aspect dat zichtbaarder, herop hetzelfde peil als nu. De programmekenbaarder is geworden in ontwikkelingen. ring is verbreed. Proces: cultuurhistorie, natuur en beeldkwa- 2. De Soestereng is in 2040 een gemeenteliteit worden ingezet om ontwikkelingen een brede, en zelfs regionale, ontmoetingsbij de gemeente Soest passende richting uit plek. Met een bijzonder combinatie van te sturen. Ze worden niet als rem op ontwiknatuur, landbouw, historie en cultuur. De keling gebruikt bezoekersaantallen (wandelaars en fietsers) zijn veel hoger.

In de ‘skyline’ zijn In 2040 is de luchtkwaliteit beter dan nu en enkele objecten toegevoegd. is er minder geluid. Houtstook is sterk afge- 3. Oud Soest, tot station Soest, is een prinomen. Het verkeer is, vooral in de kernen, mair op de voetganger en fietser gericht veel stiller en ook schoner (elektrisch vervoer gebied, de auto is te gast. De functionele voor alle modaliteiten). Bedrijfsprocessen invulling is nu nog niet duidelijk (moet zijn schoner en stiller (veel processen zijn volgen uit proces) geelectrificeerd). 4. Voor de Dalweg wachten we nu nog af Omgevingsprogramma: omgevingskwaliteit wat het proces oplevert. Omgevingsprogramma: centrumplekken in Soest In de Birkt is er meer recreatie. De natuur-

verbinding tussen de bossen en de Eem is sterker. (zie ook bij de polder). De bereikbaarheid is onafhankelijk van de Birktstraat geregeld. Omgevingsprogramma: gebiedsontwikkeling de Birkt

Samen Soesterberg verder versterken De hoofdlijn is dat Soesterberg in 2040 gevarieerder en groter is, een kern met een nog sterkere eigen cultuur en identiteit. In die cultuur zijn de bestaande waarden rond dorps, kleinschalig, groen en bereikbaar aangevuld met de ontmoetingskwaliteiten die nu, in 2021,nog voor een deel ontbreken. Proces: we zetten een platform op waarmee we intensief met de samenleving blijven praten over lopende projecten en plannen en waar nieuwe initiatieven worden ingebracht. Specifieke keuzes voor Soesterberg die nog niet in de andere paragrafen zijn aangegeven: Voor de voorzieningen 1. De Rademakerstraat is een levendig centrum met winkels, horeca en andere publiekstrekkers. 2. De rand van Soesterberg en de vliegbasis is een ontmoetings- en verblijfslijn, de pleisterplaats was een start. 3. De basisscholen zijn ‘buurtknooppunten’. In het dorp zijn er meer publieksvoorzieningen dan nu.

Omgevingsprogramma: Levendig Soesterberg

woningbouw worden meegenomen.

Een deel van onze onbebouwde ruimte is in De milieubelasting in Soesterberg is lager 2040 in gebruik voor woningbouw. dan nu. Omgevingsprogramma: selectie woningbouwlocaties Het bedrijventerrein van defensie is aangelegd en zoveel mogelijk inwaards gezoneerd. In 2040 wordt de openbare ruimte in de Omgevingsprogramma: omgevingskwaliteit kernen, groen en verhard, meer gebruikt en is natuurlijker en klimaatrobuuster dan nu. Voor bereikbaarheid: Daarmee is de openbare ruimte waardevol• In Soesterberg is er nabij de ler dan nu. Rademakerstraat een halte op de HOV verbinding naar Utrecht en Amersfoort (Proces) Voor alle openbare ruimte die om • Er is een lokale ov-verbinding met Station een of andere reden ‘op de schop’ gaat komt den Dolder een integraal ontwerpproces(je) waarin doeOmgevingsprogramma: Mobiliteitsvisie len voor gebruik, natuur en klimaat worden geïntegreerd. We gaan sturen op het proVoor het Soesterdeel van de gramma voor de doelen. Amersfoortsestraat: Omgevingsprogramma: Een inspirerende • De Amersfoortsestraat kent weinig of openbare ruimte geen opstroping en files • Vanaf de Amersfoortsestraat is het beeld De onbebouwde ruimte buiten de kernen groener dan nu (bossen en landbouwgebieden) is in 2040 • In de zone langs de Amersfoortsestraat natuurlijker en klimaatrobuuster.

Delen zijn meer woningen en arbeidsplaatsen daarvan worden intensiever gebruikt dan nu, dan nu, er is ontwikkeld aan de achterandere delen niet. zijde van de percelen. • De opzet van de Wegh der Weegen is Voor een aantal gebieden is de natuurwaarde beter herkenbaar en beleefbaar dan nu in 2040 in ieder geval verhoogd, met name Omgevingsprogramma: coördinatie en stu- het gebied rond de Wieksloot (bijzondere ring ontwikkelingen Amersfoortsestraat natuur) en de polder (wordt uitgewerkt bij de polder en bij adaptatie).

Waardevol groen

Sportvelden en -accommodaties zijn in 2040 behouden. Ze zijn opengesteld voor nieuwe Onze hoofdgroenstructuur is in 2040 intact vormen van gebruik, en voor nieuwe gebruien zal in beginsel niet in de afweging voor kers. Het zijn ook ontmoetingsplekken. 9

Adequaat reageren op klimaatverandering Er is minder gemotoriseerd verkeer in de Technologische middelen worden volop in- bossen, een groter deel van dit verkeer wordt (mitigatie) gezet om mensen te activeren en naar bui- opgevangen aan de randen van die bossen. Omgevingsprogramma: Open sportaccommodaties

ten te krijgen. Omgevingsprogramma: ‘Slim’ bewegen LOP projecten en programma’s

Ruimte voor recreatie en toerisme

duinen

Koppeling met Omgevingsprogramma mobiliteitsvisie In 2040 zijn er in de polder veel meer recreanten dan nu en is er ook veel meer te doen. Omgevingsprogramma: ontwikkeling regionaal landschapspark Eemvallei

Een groene bruikbare In 2040 wordt het groen in de kernen intenpolder siever dan nu gebruikt voor recreatie. Omgevingsprogramma: Een inspirerende openbare ruimte

Omgevingsprogramma: Uitnodigingskader grootschalige energieopwekking. Omgevingsprogramma: Circulair Soest

Omgevingsprogramma: Transitievisie In 2040 is de polder tot aan de A1 omge- Warmte vormd tot landschapspark. Het gebied wordt door recreanten druk bezocht. Duurzame, op de lokale consument-gerichte, landbouw, is de basis. Ruimtelijk is de polder gevarieerder dan nu en er zijn veel meer gebruiksmogelijkheden. Ook de natuur is versterkt en er is ruimte gemaakt voor het vasthouden van water.

Onze ‘centrumgebieden’ trekken veel meer recreanten en daar heeft de lokale economie profijt van. Recreatie en toerisme wordt daardoor in de kernen een belangrijkere economische sector dan het nu is en draagt ook bij aan het versterken van het groen en de beleving van de centrumgebieden. Omgevingsprogramma: ontwikkeling cen(proces) Het regionale park willen we samen trum en ontmoetingsgebieden met Baarn en Amersfoort, en natuurlijk met In de bos- en natuurgebieden zijn er (be- gebiedspartijen ontwikkelen. Geld moet uit perkt) meer recreanten dan nu en is er meer de opbrengsten van de regionale verstedeonderscheid tussen drukke en stille delen lijking komen. In de randen moet in de gedan nu. Nergens is de recreatiedruk zo hoog meente Soest afwegingsruimte blijven voor uitbreiding van de kern voor woningbouw. dat de natuur er wezenlijk onder leidt. Omgevingsprogramma: sturing en monito- Omgevingsprogramma: ontwikkeling ring recreatiedruk (lopend) landschapspark Reserveomgevingsprogramma: duurzame 10

In 2030, 49% CO2-reductie ten opzichte van het peiljaar 2016. Omgevingsprogramma: Energietransitie Soest 2020-2025 (‘bestaand omgevingsprogramma’)

Adequaat reageren op klimaatverandering (adaptatie)

In 2040 wordt er meer water in de heuvelrug vastgehouden dan nu door er minder aan te onttrekken en meer te infiltreren. We hebben een nauwkeuriger beeld van de (on) mogelijkheden daarvoor dan nu. De nieuwe (grond)waterpeilen zitten nabij het maximum dat maatschappelijk acceptabel is. (Her)ontwikkelde locaties hebben een grondwaterpeil dat zo dicht mogelijk bij het

Datagerichte beleidsontwikkeling, Al het oppervlaktewater is net zo schoon als datamining, privacy en toen het uit de heuvel stroomde. Tot aan de Eem. monitoring natuurlijke peil ligt (zonder overlast aan aanliggende gronden te veroorzaken).

(verplicht) Omgevingsprogramma ‘GWRP’

In 2020 en 2021 maken we als samenleving (verplicht) Omgevingsprogramma intensief kennis met datagerichte beleidsklimaatadaptatie ontwikkeling rond de pandemie. Er worden meetbare doelen gesteld (bijvoorbeeld Omgevingsrogramma: systeemkenaantallen ziekenhuisopnames), signaalnis (grond)watersyteem en actieplan waarden gezocht, en voortdurend wordt er grondwaterverhoging door middel van trail- and error beleid rond (samen met Waterschap, Provincie en openstelling van de economie ontwikkeld. Vitens) Langzaamaan ontstaat zo inzicht in de relatie tussen de beleidskeuzes enerzijds en In de polder is een ecosysteem gemaakt de effecten anderzijds. Dit is een ‘lerende dat samenhangt met de rest van ons (bos) beleidsomgeving’. gebied waardoor we een maximaal robuust systeem hebben. Dergelijke lerende beleidsomgevingen zijn Omgevingsprogramma: ontwikkeling ‘land- bij ons in ieder geval zinvol rond vragen van schapspark Eemvallei’ recreatief gebruik van ons gebied, kwelwaterstromingen (en de bijbehorende ontwikkeAlle openbare ruimtes die na 2021 zijn in- ling van de watervoorraad in Heuvelrug) opgericht zijn klimaatrobuuster en ingericht in timaal woninggebruik, bezoekersstromen in overeenstemming met de doelen die we bij de (centra van de) kernen, mobiliteitskeuzes waardevol groen hebben aangegeven. en de ontwikkeling van ons energiegebruik.

Omgevingsprogramma: Een inspirerende Rond deze onderwerpen zullen we gaan openbare ruimte bouwen aan een lerende beleidsomgeving. Daarmee borgen we direct ook de monitoring van beleid die de omgevingswet van ons vraagt.

vacy waarborgen, hoeveel kosten wil je maken om data te verzamelen, waar bewaar je de data, van wie zijn ze etc? Voor ons als overheid is de situatie vrij eenvoudig. Wij verzamelen soms persoonsdata omdat dat wettelijk moet. Daarnaast kunnen wij alleen data verzamelen die in anonieme vorm waarde hebben of openbaar gemaakt kunnen worden, dus in principe anoniem zijn. Als we bijvoorbeeld stellen dat opbrengstgegevens van zonnepanelen realtime met ons gedeeld moeten worden dan is het voor ons uitstekend als een particuliere eigenaar van de data die anoniem doorgeeft, bijvoorbeeld via de leverancier van de panelen. Omgevingsprogramma: Kennisbeleid

Het verzamelen van data die de basis van deze lerende beleidsomgevingen kunnen zijn is een belangrijk punt. Hoe kun je de pri11

3.

Opdrachten voor omgevingsprogramma’s

Omgevingsprogramma selectie van woningbouwlocaties

Omgevingsprogramma, versnellen vervanging

Ontwikkel een programma waarmee het genereren van woningbouwlocaties en de selectie ervan een volledig transparant en publiektoegankelijk proces wordt. Denk aan een opzet langs de volgende lijnen:

Ontwikkel regels waarmee bestaande bebouwing, grotendeels op de bestaande ‘footprint’, versneld herontwikkeld kan worden. De essentie is dat er voldoende extra vierkante meters gebouwd kunnen worden waardoor de herontwikkeling betaalbaar wordt.

Omgevingsprogramma ontwikkelen centrumplekken

Organiseer een platform waarop ondernemers, kunstenaars, samenleving en gemeente plannen kunnen bedenken om deze plekken aantrekkelijker te programmeren en ruimtelijk aantrekkelijker te maken. Bepaald per gebied een passend pallet van opties, • Organiseer een selectieronde voor nieukijk ter inspiratie naar de opties uit het onwe woningbouwlocaties Wijs gebieden aan waar deze regels gelden derstaande beeld. • Bepaal spelregels. Bijvoorbeeld: sommige en denk daarbij in het bijzonder aan woongebieden zijn uitgesloten (wellicht het wijken van voor 2000 die weinig stedengrootste deel van de hoofdgroenstrucbouwkundige of cultuurhistorische waarde tuur) en voorstellen moeten aan bepaalde hebben. Herontwikkeling kan daar hand technische haalbaarheidseisen voldoen in hand gaan met verduurzaming van de en eventuele andere regels woningen • Iedereen kan locatievoorstellen indienen, er is geen limiet. De indiener moet wel een belang hebben bij de gemeente Soest. • Organiseer een maatschappelijk debat: de vraag die centraal staat is waar realiseren we de meeste groene kwaliteit als we bouwen. Het debat moet argumenten opleveren. • Voeg een integrale analyse en beoordeling toe (bijvoorbeeld verkeer, water, milieu) en een advies. • Met de argumenten en de analyse, beoordeling en advies stelt de raad locaties vast of richtingen die verder uitgewerkt worden.

12

Aantrekkelijker programmeren? In 2021 was dit nog een abstracte term maar nu, in 2040 weten we dat dat een nieuw horecaconcept kan zijn, een bijzondere winkel, een lichtkunstwerk, een evenement, een kunstwerk enz. Zo was er laatst een groep van kunstenaars en installateurs die een verlichtingsproject voor de Zuidelijke Eng hadden gemaakt. De Zuidelijke Eng stroomde vol! De schoorsteen van de oude melkfabriek, de Oude

Kerk, de Windhond en nog enkele gebouwen lichtten helder op en iedereen ziet nu beter dan vroeger hoe mooi het panorama van de eng is! Ook overdag. Je ziet steeds groepjes mensen praten en wijzen naar de randen in de eng. (er wordt trouwens gefluisterd dat er een groep bezig is om een zonneobservatorium met zwerfkeien te bouwen op de eng, er is zelfs een gerucht dat het een replica van stonehenge wordt!) 13

Omgevingsprogramma IHP

een goede bereikbaarheid.

Omgevingsprogramma: Werklocatievisie (leefbaar en toekomstbestendige werklocaties)

Ontwikkel in de mobiliteitsvisie gemeentebrede voorstellen om de bereikbaarheid te waarborgen door verbetering, aanpassing en (waar nodig) uitbreiding van het mobiliteitssysteem voor alle modaliteiten.

Dit omgevingsprogramma loopt al.

Dit programma moet inspelen op hoe we de bestaande, en volledig uitgegeven ruimte, beter en intensiever kunnen benutten en tegelijkertijd op welke deelgebieden vergaande functiemenging mogelijk is of gemaakt kan worden. Kijk ook naar nieuwe economie. Denk aan 'nieuw ondernemerschap' (nieuwe sectoren zoals health, e-commerce, ICT, AI, high tech etc.) en 'ambachtelijk ondernemerschap (lokale ketens, value as a service, ook duurzaam/ circulair)

Zet in eerste instantie in op: samen met werkgevers op niet reizen en thuiswerken, multimodaliteit (aansluiting vervoersvormen) en doorstroming van verkeer. Werk dit uit volgens het STOMP principe. Eerst stappen (lopen), dan trappen (fietsen), dan openbaar vervoer, vervolgens slimme nieuwe mobiliteitsconcepten (mobility as a service) en tot slot de privé auto.

Kom daarbij tot een ontwikkelingstrategie rond stations en belangrijke OV knooppunOmgevingsprogramma: verbinden ten, waarmee reizigersaantallen zo groeien en ondersteunen maatschappelijke dat we de toekomst van de spoorlijn door partijen Soest waarborgen en waarmee Soesterberg aansluit op hoogwaardig openbaar vervoer Wat is precies onze rol daarin? tussen Amersfoort en Utrecht. Denk daarbij aan het opbouwen van een ‘lerende omge(Suggestie om een laagdrempelig platform ving’ op basis van data-gestuurd beleid. op te zetten waar men suggesties en ideeën kwijt kan per thema, project etc. Met als Ontwikkelen een strategie om het aantal veroverkoepelende intro wat Soest wil zijn en keersslachtoffers naar nul terug te brengen. uitstralen.) Bepaal hoe recreatief autoverkeer nog meer Omgevingsprogramma: dan nu kan worden opgevangen aan de ranmobiliteitsvisie den van de bossen. Samenhang met programma: sturing en monitoring recreatieDe opgaven voor wonen, werken en recreë- druk (lopend) ren gaan hand in hand met het werken aan 14

Omgevingsprogramma omgevingskwaliteit Dit programma gaat over verschillende onderwerpen die bijdragen aan een goede leefomgeving. Voorlopig bevat dit programma: • Een inventarisering en waardering van jong erfgoed • Voorstellen om stille plekken stil te houden en waar mogelijk stiller te maken, ontwikkel in ieder geval ook een model waarin onze omgeving zo stil mogelijk is. • Voorstellen om tot een zo schoon mogelijke lucht te komen, Ontwikkel in ieder geval ook een model waarin onze lucht zo schoon mogelijk is.

Omgevingsprogramma: gebiedsontwikkeling de Birkt Definieer op grond van functionele samenhang en functionele criteria het gebied, ook als dat tot in Amersfoort loopt. Maak, in een gebiedsgerichte aanvulling op de mobiliteitsvisie, een verkeers-functie balans van het gebied zodat betrouwbare voorspellingen van mobiliteitsmaatregelen gemaakt kunnen worden. Laat zien hoe gecoördineerde wegaansluitingen de doorstroming in stand houden en onderzoek hoe de omliggende gebieden ontsloten kunnen worden Onderzoek het economisch potentieel van het gebied

Bepaal de ruimtelijke doelen als uitwerking zodat betrouwbare voorspellingen van van de voorstellen die bij het gebied de polmobiliteitsmaatregelen gemaakt kunnen der zijn gedaan, werk daarbij in ieder geval worden. de natuurdoelen. • Laat zien hoe door het ontwikkelen van functies de vervoerswaarde van HOV Omgevingsprogramma: Levendig verhoogd kan worden tot een exploitabel Soesterberg niveau, waarbij Soesterberg daarop met een halte kan aansluiten. Ontwikkel een op kansen gericht open- • Laat zien hoe gecoördineerde wegaansluibaar coordinatie- en activeringsplatfom tingen de doorstroming in stand houden Soesterberg. en onderzoek hoe dat op basis van het sortieritme gedaan zou kunnen worden. Voor de Rademakersstraat en de rand van de • Bepaal waar sturing op de groen/rode vliegbasis hanteren we daar de opdrachten beeldkwaliteit langs de Amersfoortse weg voor die we voor de centrumgebieden in H verbeteringen zou opleveren. 5.2 hebben aangegeven. • Bepaal met gebiedspartners de overige opdrachten voor dit programma in een Specifiek: Ontwikkel een of enkele ruimtelijintergemeentelijke startnotitie. ke modellen waarin substantieel meer ‘plintruimte’ langs de Rademakersstraat zit. Omgevingsprogramma: Een Zoek actief naar extra voorzieningen.

inspirerende openbare ruimte

Stel een programmatisch kader voor de Omgevingsprogramma: openbare ruimte op. Dit kader moet een secoördinatie en sturing lectiemethode geven voor het opstellen van ontwikkelingen Amersfoortsestraat een programma van eisen voor de inrichting van een openbare ruimte. Het gaat hier om Neem bij het opstellen van de startnotitie programmapunten in aanvulling op de gevoor dit programma de volgende punten biedsspecifieke eisen. Het kader moet stumee: ren op een prioritering van: • Definieer op grond van functionele • Het creeren van inclusieve samenhang en functionele criteria het ontmoetingsplekken. coordinatiegebied, ook als dat tot in Zeist • Het creeeren van een inspirerende omgeloopt. ving voor beweging • • Het verhogen van de biodiversiteit • Maak, in een gebiedsgerichte aanvul• Ondersteunen bij klimaatadaptatie (water ling op de mobiliteitsvisie, een verkeersen hitte-eiland effect) functie balans van het coordinatiegebied

Onderdeel van het kader zijn procedureafspraken die gericht zijn op een integrerende en ontwerpende aanpak die tot creatieve en gebiedsgerichte oplossingen kan leiden. Noot: In hoeverre is dit een update van de leidraad fysieke leefomgeving?

Omgevingsprogramma: Open sportaccommodaties Stel een actieplan op voor het openen van sportaccommodaties voor nieuwe gebruikers en nieuw gebruik (maatschappelijk, commercieel of op vrijwilligersbasis). Het actieplan moet binnen 3 jaar meetbare effecten hebben.

LOP projecten en programma's. (lopend) Nog aan te geven

Omgevingsprogramma: ‘Slim’ bewegen Opstellen van een stimuleringsprogramma voor de toepassing van technologie om bewegen en ontmoeten in de openbare ruimte te bevorderen. Koppel dit aan het databeleid dat wij sowieso voor onze beleidsproductie willen gaan voeren. En voeg, vanuit dit programma, omgevingsdata toe die de bron voor slim bewegen zijn. Programma: sturing en monitoring recreatiedruk (lopend) Herijking van de zonering van de Heuvelrug 15

gebeurt op regionaal niveau, daarbij behouden de Lange Duinen en het NMM de functie van recreatieve hotspot. Monitoring van de drukte in de bossen en de duinen. Hiervoor wordt een programma uitgewerkt in samenwerking met Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug.

Reserveomgevingsprogramma: duurzame duinen Als het aantal uitlaatservices met loslopende honden een punt bereikt dat het tot te veel overlast zorgt, dan moeten beperkingen (zoals vergunningen) worden onderzocht. Dat is momenteel nog niet het geval. (LOP)

Omgevingsprogramma: ontwikkeling ‘landschapspark Eemvallei’ Op bijgaande structuurkaart geven we de gebiedsgerichte kaders voor dit programma aan. Daarin is opgenomen: • Bepaal de begrenzing van het regionale park met een bandbreedte: we willen de kern Soest niet op voorhand opsluiten aan deze zijde. • Houdt in die bandbreedte in de gaten dat twee onderdelen in ieder geval groen moeten blijven. Ten eerste de ‘verre punten’ die buffers zijn tussen Soest, Baarn en Amersfoort. Ten tweede het open centrum van de polder. • Geef aan hoe een deel van het gebied kleinschaliger kan worden. Begin daarbij met het gebied waar vanoudsher hagen 16

stonden. Bepaal hoe dit een multifunctioneel gebied voor voedselproductie, natuur en recreatie kan worden. • Kijk naar betere benutting van bestaande routes en naar de wenselijkheid van nieuwe. • Geef aan hoe de totale toegevoegde economische waarde, gegeven de uitgangspunten, hoger kan worden dan de huidige. Het landschapspark moet economische duurzaam zijn en voor de huidige agrarische bedrijven nieuwe realistische ondernemerskansen (verbreding, groen/ blauwe diensten) bevatten. • Zoek een locatie voor een zwemplas met veilig water bij de Eem in de buurt en geef aan hoe deze gerealiseerd kan worden. • Bepaal hoe de Eem meer gebruikt kan worden. Denk bijvoorbeeld een haventje, roeiclub, waterfietsen verhuurder of BBQ-bootjes. • Ga uit van de ontwikkeling van een Zonneveld in de spoordriehoek. • Ontwikkel samen met de agrarisch ondernemers en anderen die zich melden een actieplan lokale consumentgerichte landbouw. • Kijk naar lokale en regionale biodiversiteitversterking, ontwikkel in ieder geval een sterk ecologisch verband tussen de bossen en de Eem. • Kom met veel meer mogelijkheden voor een brede scala aan recreatief gebruik. Laat zien welke scenario's er zijn voor een verhoging van de opvangcapaciteit voor recreatie vanaf een factor 2 tot een factor 5 ten opzichte van nu.

Proces Ontwikkel de startnotitie voor dit programma samen met gebiedspartners.

Omgevingsprogramma Energietransitie Soest 2020-2025 (‘bestaand programma’) Programma Energietransitie Soest 20202025 uitvoeren en vervolgens bijsturen om de doelen voor Soest te halen. Voor 2030 is dat 49% CO2 reductie ten opzichte van het peiljaar 2016. Daarbij kunnen keuzes ten aanzien van bijvoorbeeld grootschalige elektriciteitsopwekking effect hebben op de haalbaarheid van dat doel. In het programma zijn er dertig projecten aangewezen. Het Programma en de projecten zijn tot stand gekomen met tal van partners. En samen met de Taskforce sturen we op de gezamenlijke uitvoering van het programma. Dit is niet iets van de gemeente alleen maar van ons allemaal, ook partners voeren projecten uit. Pijler wonen In de projecten onder de pijler wonen zetten we in op het besparen van energie. Daarbij zijn projecten gedefinieerd om inwoners zo veel mogelijk te helpen en faciliteren om zelf stappen te zetten. Ook is het aandacht voor het onderwijs en werken we actief samen met inwonersinitiatief Energie Actief Soest en de woningbouwcorporaties. Pijler werken In de projecten onder de pijler werken, werken we samen met het bedrijfsleven: voor

en door ondernemers. Ook ondernemers Omgevingsprogramma: Circulair moeten stappen zetten maar er zijn ook eco- Soest nomische kansen. In de projecten kiezen we Nog uit te werken. zowel een gebiedsgerichte als een branchegerichte aanpak. Omgevingsprogramma: Pijler mobiliteit In de pijler mobiliteit is de invloed van de gemeente minder groot. We zetten vooral in op het faciliteren van de overstap op duurzame manieren van vervoer. Door te zorgen voor voldoende openbare laadinfrastructuur, en het gebruik van OV, fiets en deelmobiliteit te stimuleren.

Transitievisie Warmte

wat het hoogst haalbare waterpeil is (ook bij bijvoorbeeld afkoppelingsprojecten).

Omgevingsprogramma: kennisbeleid

(De productie van dit omgevingsprogram- Geef aan hoe we slimme beleidsproductie ma ligt momenteel stil in verband met een kunnen organiseren en uitvoeren capaciteitstekort.)

(verplicht) omgevingsprogramma klimaatadaptatie Nog uit te werken

(verplicht) omgevingsprogramma ‘GWRP’

Pijler gemeente als voorbeeld In de pijler gemeente als voorbeeld zien we 3 rollen: 1 we zijn eigenaar van veel maat- De opdracht voor het programma wordt: schappelijk vastgoed dat we moeten ver- • Bij integraal waterbeheer bekijk je kwanduurzamen, 2 regelgever: ons beleid moet titeit en kwaliteit van water; ook in de de transitie niet in de weg zitten of zelf helafvalwaterketen pen en 3 we zijn de grootste werkgever van • Hoe houden we het water schoon tot aan Soest. Voor het verduurzamen van onze bede Eem. drijfsvoering hebben we ook projecten gedefinieerd, opgenomen in de bijlage van het Omgevingsprogramma: programmaplan. systeemkennis (grond)watersyteem

Omgevingsprogramma uitnodigingskader grootschalige energieopwekking. Dit is gelijktijdig met deze omgevingsvisie opgesteld. Het is een apart beleidsdocument. In dit document staan de keuzes die voor grootschalige energieopwekking gemaakt zijn. Dit betreft een zonneveld, zonnepanelen lang de Rijksweg en een onderzoeksopdracht voor windturbines.

en actieplan grondwaterverhoging

(samen met Waterschap, Provincie en Vitens) Dit programma moet de waterhuishouding in de heuvelrug en de flanken nauwkeurig in beeld brengen zodat we betrouwbare simulaties kunnen doen als er ergens onttrekkingen zouden worden stilgezet. Op basis daarvan moet er een actieplan voor verminderen van de onttrekking worden gemaakt. Bij iedere (her)ontwikkeling wordt bekeken 17

Opgesteld door LOS stadomland B.V. in opdracht van de gemeente Soest Postbus 142 5201 AC ‘s Hertogenbosch Nieuwe Linie 1-3 5264 PJ te Vught Tel: 073 - 7113770 info@losstadomland.nl www.losstadomland.nl