2. Presentatie startnotities RAAD.pdf

Omgevingsprogramma’s Informatiebijeenkomst gemeenteraad over de startnotities

Agenda Proces

1. Doel van deze informatiebijeenkomst 2. Opzet van de startnotities 3. Planning van de startnotities Inhoud 4. Samenhang tussen de opgaven 5. Scope van de opdrachten 6. Samenhang vraagstuk wonen korte termijn

2

Doel van deze informatiebijeenkomst

Doel van de bijeenkomst 1. Informeren over opzet en planning van de startnotities

•

Wonen, Werken, Mobiliteit, Energietransitie, Water

2. Bereiken van een gedeeld beeld over de samenhang tussen de opgaven 3. Informeren over de scope van de programma’s

4

Opzet van de startnotities

Wat is een startnotitie? Andere behoefte voor een omgevingsprogramma/beleid ten opzichte van projectmatig werken. Verschillende verwachtingen: - Formuleren van de opdracht

- Kaderstelling - Plan van Aanpak - Rol van college en gemeenteraad Er volgt dus een uitgebreid document (25 tot 40 pagina’s) dat een belangrijk onderdeel is van het eindproduct. 6

Een nieuw format

7

Aanleiding Introductie op het programma Wat is het probleem en welk doel hebben we bij de opgave? Wat is de rol van de gemeente daarin? Waarom is een omgevingsprogramma het juiste instrument?

8

Kaderstelling Randvoorwaarden voor het programma - Relevante wetgeving en beleidskaders van rijk, provincie en regio. - Eigen kaders vanuit de omgevingsvisie of ander beleid. - Financiële en organisatorische kaders. En bij elk kader… - Wat betekent dit kader voor het programma? Is het duidelijk? - Willen we aan dit kader vasthouden?

9

Opdracht Omvang van het programma - Afbakening van de scope, wat wel en niet? - Raakvlakken met andere programma’s. - Hoeveel tijd en geld is er om het programma te maken? - Welke strategie en welk afwegingskader gebruiken we? - Wat verwachten we van het eindresultaat?

10

Plan van Aanpak De totstandkoming van het programma - Welk onderzoek is er nodig? - Hoe ziet de participatie eruit? - Welke planning houden we aan? - Hoe sturen we op risico’s tijdens het proces? - Met welke procedure wordt het programma vastgesteld?

11

Planning

Planning startnotities medio februari: vaststelling in college

13

23 maart:

informatiebijeenkomst Raad

30 maart:

opiniërende raad

5 april:

besluitvormende raad

Vooruitblik 2023 Een planning gebaseerd op de bestuurlijke wens om eind 2023 de programma's op te leveren. Voor energietransitie en water geldt deels een afwijkende planning.

14

Samenhang tussen de opgaven

16

Scope van de opdrachten

Opgave - Algemeen Omgevingsvisie Soest en Soesterberg

Artikel 1.3 Omgevingswet maatschappelijke doelen

1. Ontspannen woon- en werkmilieu; 2. Soest in beweging; 3. Samen Soesterberg verder versterken; 4. Waardevol groen; 5. Ruimte voor recreatie; 6. Een groene, bruikbare polder; 7. Adequaat reageren op klimaatverandering

‘Bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit,

Coalitieakkoord ‘Een groen en dorps Soest zien we tegelijk als belangrijke waarden voor een vitaal Soest, waarin het goed wonen, werken, leven en recreëren is.’

18

Een vitale gemeente, waarin het goed wonen, werken, leven en recreëren is, waarbij het groene en dorpse karakter van de gemeente behouden en zo mogelijk versterkt wordt.

En het doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving ter vervulling van maatschappelijke behoeften.’​

Ruimtelijke Regionale Visie Regio Amersfoort gaat voor behoud en versterking van vitaliteit en kwaliteit Uitgewerkt in Ontwikkelbeeld Regio Amersfoort Centraal! 2030-2040

Opgave Beleidsprogramma werken Bedrijventerreinen

Retail

Intensiveren, verkleuren en transformeren → vitaliteit door ruimte te creëren voor (kleinschalige en middelgrote) bedrijvigheid waar het kan, om zo arbeidsplaatsen te creëren voor de doeners en om ‘schuifpuzzel’ mogelijk te maken t.b.v. intensivering.

Toekomstbestendige voorzieningen (detailhandel, horeca & dienstverlening) → draagt bij aan een aantrekkelijke woon-, werk- en leefmilieu en is belangrijk voor het aantrekken van recreatie & toerisme.

Kantoren Vitaliteit door kantoorruimte in centrumgebieden en bij OV → de denkers (waaronder ZZP-ers) dragen (meer) bij aan onze voorzieningen.

19

Werken: vitaliteit en kwaliteit Sturen op meer arbeidsplaatsen en intensivering op onze bedrijventerreinen, aandacht voor doeners en denkers. Een goede balans tussen wonen en werken, met passende voorzieningen en ruimte om te verblijven en te recreëren.

Recreatie & toerisme Soest als groene gemeente - met haar bossen, duinen en de Eem - pakt haar rol als toeristische bestemming / recreatief gebied → de bezoekers dragen bij aan de vitaliteit.

SCOPE Beleidsprogramma Werken

Doel

Uitwerking subthema's o.a.:

Ruimtelijke samenhang

Functionele samenhang

Een eenduidige, heldere ruimtelijke structuur voor bedrijfslocaties, kantoorlocaties, centrum- & winkelgebieden en locaties voor toerisme & recreatie.

Een eenduidig functioneel samenhangend geheel van werklocaties, met een duidelijk en toekomstbestendig profiel.

Zorgen voor een prettige en leefbare omgeving.

Retail geclusterd in centrumgebieden en buurtcentra.

Sterke en gezonde werklocaties, waarbij door (ruimtelijke) clustering een functioneel sterk geheel ontstaat:

Aantrekkelijke centrumgebieden met detailhandel en horeca.

- Centrumgebieden met op strategische locatie trekkers - Bedrijven die elkaar toeleveren - Kantoorlocaties nabij voorzieningen voor gebruik

Voldoende mogelijkheden voor recreatie in de nabije woonomgeving.

Bedrijven geconcentreerd op bedrijfsterreinen. Kantoren op locaties nabij OV en centrumgebieden. Recreatie rondom onze kernen, op korte afstand.

20

Leefomgeving

Klimaat

Inclusiviteit

Gezondheid

Verminderen van CO2 uitstoot, wateroverlast en hittestress.

Zorgen dat de inwoners van Soest in Soest kunnen werken als zij dat willen.

Bevorderen van een gezonde leefstijl met evenwicht tussen werken en ontspannen in de nabije omgeving.

Duurzaam en natuur inclusief bouwen.

Breed palet aan werkgelegenheid.

Gebouwen benutten voor energieopwekking.

Ruimte voor praktisch en theoretisch geschoold personeel.

Voldoende verblijfsruimte (openbaar) op bedrijfsterreinen.

Bijdrage leveren aan de energietransitie.

Bedrijfsterreinen met een groene en natuurlijke inrichting.

Verminderen van verharding (voor parkeren). Maatregelen voor waterberging op / bij gebouwen. Duurzame logistiek.

Kunnen wonen én werken in Soest. Voldoende werkgelegenheid voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.

Diversiteit aan recreatiemogelijkheden. Ruimte voor bewegen, sporten, spelen en ontmoeten.

Opgave beleidsprogramma wonen Kwaliteit en doelgroepen Toekomstige bouwlocaties Opdracht vanuit omgevingsvisie en coalitie akkoord. Participatieve zoektocht naar woonlocaties voor na 2030.

Evaluatie & monitoring

De uitkomsten uit de evaluatie worden meegenomen in de nieuwe woonvisie. (masterplan wonen 2020-2025)

21

Wonen: Vitaliteit & kwaliteit

Op dit moment hebben we een bevolkingsprofiel met veel ouderen en redelijk veel gezinnen met kinderen. Dat vinden wij een kernkwaliteit van de gemeente Soest en de opgave voor dit omgevingsprogramma is hoe je met de bouw van 100-200 woningen per jaar die opbouw in stand kunt houden en of het wenselijk zou zijn deze nog wat te verjongen.

Toekomstbestendige en duurzame woningen voor diverse doelgroepen → draagt bij aan een aantrekkelijk woon-, werk- en leefmilieu en is belangrijk voor het instandhouden van de vitaliteit. (woonvisie voor Soest en Soesterberg samen)

Betaalbaarheid Opgave vanuit het Rijk voor 2/3 betaalbare woningen en 30% sociale huurwoningen.(doelgroepenverordenin g)

SCOPE Beleidsprogramma wonen

Doel

Inclusiviteit

Ruimtelijke kwaliteit

De woningmarkt moet voor iedereen bereikbaar zijn.

Optimale balans tussen aantal woningen en ruimtelijke kwaliteit

Leefomgeving

Klimaat

Gezondheid

Zorgen voor een prettige en leefbare omgeving.

Verminderen van de CO2 uitstoot, wateroverlast en hittestress.

Bevorderen van een gezonde levensstijl

Behoud groene en dorpse karakter.

Uitwerking subthema's o.a.:

Betaalbaarheid (doelgroepenverordenin g)

Hoogte en uitstraling bebouw

Variatie type woningen (doelgroepen)

Verhouding groen-grijsrood

Wonen met zorg Woningbehoefte (aantal woningen) Toegankelijkheid (Nul tredenwoning)

22

‘Groen groeit mee’

Bijdrage aan energietransitie Wonen in de nabijheid van OV knooppunten Wonen in de nabijheid van voorzieningen Minder verharding, meer ruimte voor groen en water.

Natuurinclusief bouwen Energie neutraal bouwen

Voldoende openbare verblijfsruimte om te sporten, bewegen, spelen en ontmoeten Milieuaspecten (lucht, bodem, geluid)

Opgave beleidsprogramma mobiliteit Soest en de omgeving groeien en veranderen

Klimaatakkoord

Huidige infrastructuur kan de groei aan woningen niet verwerken. Provincie, Amersfoort en Baarn faciliteren geen groei van autoverkeer uit Soest.

Het openbaar vervoer staat onder druk Er zijn niet genoeg reizigers om de treinverbinding naar Utrecht duurzaam in stand te houden. Buslijnen worden afgeschaald.

23

"Zelfs als we alle autoritten tot 15 kilometer afstand met de fiets of e-bike gaan doen halen we bij lange na de doelstelling voor CO2 reductie in 2030 niet"

Mobiliteit: Hoe behouden we de gemeente bereikbaar en hoe versterken we de leefkwaliteit? Rekenkamercommissie "Het fietsbeleid in de afgelopen 10 jaar was weinig doeltreffend."

SCOPE Beleidsprogramma mobiliteit Bereikbaarheid

Doel

Uitwerking subthema's o.a.:

Leefomgeving

Klimaat

Inclusiviteit

Gezondheid

Behouden van een vitale en aantrekkelijke woon, werk en recreatiegemeente.

Verbeteren van de (verkeers)veiligheid.

Zorgen voor een prettige en natuurlijke leefomgeving.

Terugdringen van de CO2 uitstoot van onze verplaatsingen.

Zorgen dat iedereen zijn bestemming kan bereiken.

Bevorderen van een gezonde leefstijl.

Wegcategorisering (welk verkeer waar).

30 km/h als standaard in de bebouwde kom.

Lucht, geluid, licht en trillingen van verkeer.

Minder reizen, anders reizen.

Buurtbusvereniging e.a.

Ontwerpen vanuit voetganger en fietser.

Capaciteit van de infrastructuur.

Veiligheid fietsers op rotondes.

Werkgeversaanpak

Toegankelijkheid.

Wandellint.

Oversteekbaarheid.

Oplaadpunten en waterstoftankstations.

Vervoersarmoede.

Doorfietsroutes

Behoud van de spoorlijn.

Minder verharding, meer ruimte voor groen en water.

Gehandicaptenparkeren.

Fietsparkeernormen als standaard.

Parkeerbeleid. Slimme verkeerslichten. Opheffen van wegafsluitingen

24

Veiligheid

Speed pedelecs op het fietspad.

Spelen op straat.

Schoolzones.

Doorsnijding natuur en verlichting buitengebied.

Handhaving

Rookvrije bushaltes

Deelauto's, -scooters en -fietsen. Duurzame bevoorrading / logistiek in centrumgebieden.

Houd de lijn vrij. OV maatjes.

Opgave beleidsprogramma Energietransitie Klimaatverandering is urgent Hoe leefbaar is de wereld voor onze (klein)kinderen?

Soest sluit aan bij ambitieuze en noodzakelijke afspraken op (inter)nationaal, Europees, provinciaal en regionaal niveau. Samen de schouders eronder.

De impact van energietransitie is enorm op alle terreinen Alleen door slim programmeren van de opgaven in de leefomgeving ontstaat een werkend duurzaam energiesysteem. Alle programma's in Soest dragen bij aan een fossielvrije samenleving.

25

Energietransitie: Hoe werken we toe naar een vitale leefomgeving door energiebesparing en ontwikkeling van duurzame energiebronnen met behoud van de omgevingskwaliteit? Dat vertaalt zich naar een doelstelling van 55% CO2 reductie in 2030 en een nagenoeg CO2 neutraal Soest in 2050

Alle nieuw te bouwen ontwikkelingen gaan volgens de principes van een CO2-vrije samenleving.

Nieuwe woon- en werklocaties worden ingericht met maximale duurzame energie opwek, zijn volledig aardgasvrij, gaan zuinig met energie om.

Alle renovaties, revitalisering en herontwikkelingen gaan volgens een CO2-vrije samenleving. Dat betekent een stevige verbouwing in het grootste deel van de gebouwen, de openbare ruimte en ondergrond in Soest

SCOPE Beleidsprogramma energietransitie

Wat

Uitwerking bij actualisatie

26

Gemeente als voorbeeld

Energiesysteem (nieuw!)

Wonen

Werken

Mobiliteit

Energiebesparing, vergaande isolatie van woningen, verwarmen met warmtepomp/war mtenet.

Energiebesparing, isolatie bij utiliteit, verwarmen met warmtepomp/war mtenet.

Elektrische voertuigen, laadpalen, minder bewegingen, duurzame alternati even.

Gemeentelijk vastgoed isoleren en aardgasvrij maken, gemeentelijke organisatie.

Voor 2030 gaat het om het realiseren van 7 windturbines, 36 hectare zonneveld en 50% benutten van alle daken voor zonnepanelen

Netcongestie ombuigen naar slimme oplossingen, vraag-aanbod koppelen, opslag mogelijkheden, programmeren van opgaven.

Transitievisie warmte, wijkaanpak aardgasvrij met deadlines, koppelen sociaal en fysiek domein

Transitievisie warmte, handhaving verplichte verduurzaming

Locaties laadpalen toevoegen.

Routekaart gemeentelijke gebouwen, interne aanpak

Continueren RES activiteiten en regionale strategie zon op gebouw

Nieuw thema uit te werken bij actualisatie.

Energieopwekking

Opgave beleidsprogramma water Klimaatadaptatie Waterketen Hoe houden we het gezond? Inzamelen van afvalwater heeft als hoofddoel om contact met afvalwater zoveel mogelijk te vermijden. Is ons rioolstelsel toekomstbestendig? Kan het stelsel het afvalwater van vitaal Soest inzamelen?

Watersysteem Het belangrijkste deel zie je niet; grondwater. Toekomstbestendige bron voor vitaal groen Soest en omgeving? Het zichtbare watersysteem dient vele functie’s: water aan en afvoer, berging, peilregulering, koelte, warmte, leefruimte voor plant en dier, recreatie, ontspanning

27

Water, Riolering en Klimaatadaptatie

Welke maatregelen zijn nodig om een toekomstbestendig, waterrobuust vitaal groen en dorps Soest te behouden en te bereiken? Kernwaarden: gezondheid, leefbaarheid en ruimtelijke kwaliteit

Hoe houden we de Soest vitaal en groen ondanks of dankzij klimaatveranderingen? Hoe robuust zijn (òf worden) we bij overstroming, hevige buien, droge perioden, hitte en teruggang van biodiversiteit. En dat allemaal in de bestaande bouw, maar ook bij nieuwbouw

Verstandig beheren Waterketen en watersysteem is voor een deel een kapitaalintensieve infrastructuur met een aparte heffing.

Beleidsprogramma Water, riolering en klimaatadaptatie

Wat voor wie?

Hoeveel?

28

Gezondheid

Leefbaarheid

Ruimtelijke kwaliteit

Hoe borgen we de gezondheid van onze bewoners door contact met afvalwater te vermijden?

Hoe zorgen we ervoor dat we in Soest droge voeten houden, geen water verspillen, niet afwentelen, schoon water schoonhouden, regenwater houden daar waar het valt?

Water, riolering en klimaatadaptatie als onderlegger voor een groen en dorps Soest voor bedrijven, bewoners, instellingen en flora en fauna

Wie betaalt de ambities en de instandhouding voor Water, Riolering en Klimaatadaptie?

Ambitities? Maatregelen? kostenverdeling

Wat is doelmatig? En wie draagt welk steentje bij?

Meekoppelen in openbare en/of private ruimte in bestaande bebouwde omgeving, nieuwbouw en bestaande groen gebieden?

Kostendekking vanuit rioolheffing, algemene begroting. ,rolinvulling gemeentelijke overheid/sturingsfilosofie?

Hoeveel risico mag er zijn op contact met afvalwater? Hoeveel mag het kosten om dit risico te behouden/verlagen?

Ambitie? Risicomijdend? Technisch? Robuust? Initiërend? Volgend? Ruimtevragend?

doelmatig

Waar?

Riolering Soesterberg kent knelpunten, mede ook door de vele geplande nieuwbouw

Op elke plek bij elk gebruik., bestaand en nieuw/veranderend

Beleid (wat is er al)

Het omgevingsprogramma is de opvolger van het verlengde GWRP en nadere uitwerking van de omgevingsvisie

Het omgevingsprogramma is de opvolger van het verlengde GWRP.

Het omgevingsprogramma is de opvolger van het verlengde GWRP. Voortbordurend op klimaatagenda

Kostendekkingsplan rioolheffing als onderdeel van omgevingsprogramma

Uitwerking (wat is er nog nodig)

Maatregelmix voor aanpak rioleringssystematiek Soesterberg, scenario nieuw vormen van sanitatie, afval als grondstof

Water en ondergrond medesturend in locatie-keuzen? Mate maatregelen in bestaande bebouwde omgeving

Balans tussen dwingend via omgevingsplan of vrijwillig via bewustwordingsacties of andere instrumenten.

Risicogestuurde instandhouding infrastructuur programma.

Vervolg & afsluiting

Vervolgproces

30

medio februari:

vaststelling in college

23 maart:

informatiebijeenkomst raad

30 maart:

opiniërende raad

5 april:

besluitvormende raad

Afsluiting

31