2. Bijlage 1 Voorjaarsnota 2024_definitief

Voorjaarsnota 2024 1e bestuursrapportage lopend begrotingsjaar

Inclusief actualisatie Financieel Meerjarenperspectief 2024-2027

Voorjaarsnota 2024

Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................... 2 Leeswijzer .................................................................................................. 3 Hoofdstuk 1 – Inleiding ................................................................................. 4 Hoofdstuk 2 – Ontwikkelingen per deelprogramma ............................................. 5 2.1 - Programma 1 – Bestuurlijke omgeving ...................................................... 5 2.2 - Programma 2 – Fysieke leefomgeving ....................................................... 7 2.3 - Programma 3 – Sociale leefomgeving ......................................................11 2.4 - Overhead .......................................................................................14 2.5 - Algemene Dekkingsmiddelen................................................................15 Hoofdstuk 3 – Financiële wijzigingsvoorstellen ................................................. 16 3.1. Samenvatting financiële wijzigingsvoorstellen ..............................................16 3.2. Financieel meerjarenperspectief ..............................................................17 Hoofdstuk 4 – Bijlagen ................................................................................ 17 4.1.

Financiële mutaties van technische aard.....................................................17 4.2. Grote projecten .................................................................................20

Pagina 2

Voorjaarsnota 2024

Leeswijzer Hoofdstuk 1 betreft de bestuurlijke inleiding met daarin een korte toelichting op de uitgangspunten van deze voorjaarsnota en de belangrijkste uitkomsten daarvan. In Hoofdstuk 2 (ontwikkelingen per programma) wordt aan de hand van 3 vaste onderdelen de uitvoering van de programma’s uit de programmabegroting 2024-2027 toegelicht: A. Raadsprioriteiten 2024-2027: afwijkingsrapportage In deze rubriek wordt aandacht besteed aan onderwerpen die qua beleidsontwikkeling of uitvoering afwijken van het vermelde in de programmabegroting 2024-2027 of andere raadstukken. B. Informatie over (actuele) ontwikkelingen en risico’s Dit onderdeel is bedoeld om alle overige bestuurlijk relevante ontwikkelingen en risico’s onder de aandacht te brengen. C. Financiële wijzigingsvoorstellen lopend begrotingsjaar (2024) Hier worden in de financiële afwijkingen gerapporteerd waarbij het volgende onderscheid wordt gehanteerd: ▪ ▪

autonome financiële afwijkingen die nog niet in beeld waren. Autonome posten zijn onvoorzien, onvermijdelijk en onuitstelbaar (3 O’s). voorstellen die leiden tot afwijkingen van de begroting en niet voldoen aan de drie o’s. Deze worden specifiek toegelicht waarom er toch een voorstel ligt om de begroting te wijzigingen.

Hoofdstuk 3 (financiële wijzigingsvoorstellen) geeft een samenvattend overzicht van de financiële wijzigingsvoorstellen en schetst daarmee rekening houdende de actuele financiële positie. Hoofdstuk 4 bevat de volgende bijlagen: 4.1 Financiële mutaties van technische aard; 4.2 Afwijkingsrapportage Grote projecten. De bestaande uitgangspunten die zijn gehanteerd bij het opstellen van deze voorjaarsnota zijn: ▪ Als een programma qua uitvoering op schema ligt en er geen nieuwe ontwikkelingen zijn, dan behoeft dit in de bestuurlijke rapportage geen nadere toelichting. Het uitgangspunt is ‘geen bericht is goed bericht’. ▪ Bestuursrapportages bevatten (in principe) geen nieuw beleid; dit is voorbehouden aan de kaderstelling/programmabegroting (integrale afweging). ▪ Met financiële afwijkingen worden bedoeld autonome financiële ontwikkelingen die nog niet voorzien waren. Autonome posten zijn onvoorzien, onvermijdelijk en onuitstelbaar (3 O’s) en kunnen zowel betrekking hebben op de exploitatiebegroting als investeringskredieten. ▪ Conform artikel 6 van de financiële verordening worden de grote projecten, waar sprake is van een afwijking, voorzien van een nadere toelichting, zie bijlage 4.2.

Pagina 3

Voorjaarsnota 2024

Hoofdstuk 1 – Inleiding Hierbij bieden wij u de voorjaarsnota 2024 aan, de eerste tussenrapportage van 2024. In deze afwijkingsrapportage rapporteren wij met name over de afwijkingen ten opzichte van de begroting van het lopende jaar. Het accorderen van budgettaire wijzigingen op deelprogrammaniveau is een raadsverantwoordelijkheid. Conform de bestaande uitgangspunten, worden de financiële afwijkingen beoordeeld aan de hand van de drie o’s (onvoorzien, onvermijdelijk en onuitstelbaar). Indien er voorstellen zijn, die leiden tot afwijkingen van de begroting, die niet voldoen aan de drie O’s, worden deze specifiek toegelicht waarom er toch een voorstel ligt om de begroting te wijzigingen. Deze wijzigingen staan onder het kopje ‘’financiële wijzigingsvoorstellen die niet aan de drie O’s voldoen’’. Het gepresenteerde saldo voor het jaar 2024 is als gevolg van deze voorjaarsnota van een voordelig saldo van € 0,3 miljoen omgeslagen naar een nadelig saldo van € 0,1 miljoen. In dit saldo is nog geen rekening gehouden met de uitkomsten van de komende meicirculaire 2024. Voor de gepresenteerde voorstellen wordt de raad gevraagd om in te stemmen met de daaruit voortvloeiende wijzigingsvoorstellen voor de jaarschijf 2024 en de jaarschijven 20252027 voor de wijzigingen met meerjarige/structurele effecten.

Daarnaast wordt de raad gevraagd om in te stemmen met de financiële wijzigingsvoorstellen van technische aard. Verder presenteren we de grote projecten, conform artikel 6 van de financiële verordening, integraal en geven we een nadere toelichting op de afwijkingen. Op pagina 16 en 17 treft u een totaaloverzicht aan van de financiële wijzigingen, inclusief het effect op het meerjarenperspectief. Het college van burgemeester en wethouders Soest, 28 mei 2024

Pagina 4

Voorjaarsnota 2024

Hoofdstuk 2 – Ontwikkelingen per deelprogramma 2.1 - Programma 1 – Bestuurlijke omgeving A. Raadsprioriteiten 2024-2027: afwijkingsrapportage Geen B.

Informatie over: - (actuele) ontwikkelingen en - risico’s

Deelprogramma 1.1 Bestuur Opvang Oekraïense ontheemden De gemeente Soest vangt sinds februari 2022, het uitbreken van de oorlog, Oekraïense vluchtelingen op in de Gemeentelijke Opvang Oekraïense ontheemden (GOO). De gemeente Soest maakt hiervoor kosten: huur voor de opvanglocaties, aanschaffen van huisraad t.b.v. de opvanglocatie (woningen), gas/water/elektra/internet/, Nederlandse taalonderwijs, Leerlingenvervoer, verstrekken van leefgeld, medische zorg, etc. Financiering van deze kosten loopt via het Ministerie van Justitie en Veiligheid, specifiek via de Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne. Op 5 februari 2024 heeft de gemeente Soest een aanvraag ingediend in het kader van de Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne ten bedrage van € 8,2 miljoen. Dit bedrag is op voorschotbasis ontvangen en in de afgelopen jaren hebben we middelen overgehouden. We kunnen nu nog geen uitspraak doen voor dit jaar. Na afloop van het jaar dienen we de ontvangen middelen te verantwoorden op basis van de Sisa-richtlijnen (jaarrekening 2024). De SISA systematiek (single information single audit) houdt kort gezegd in dat ontvangen specifieke rijksbijdragen via de gemeentelijke jaarstukken aan het Rijk worden verantwoord.

In hoofdstuk 4.1 hebben we deze middelen waarmee we in de begroting 2024 nog geen rekening hadden gehouden, zowel als baten en lasten en daarmee budgettair neutraal verwerkt. In de najaarsnota 2024 komen we hierop bij u terug en geven we aan wat op dat moment de stand van zaken is van de uitputting van deze middelen. Deelprogramma 1.2 Dienstverlening Herinrichting publiekshal Eind november 2023 zijn we getroffen door brand in de publiekshal. Door de realisatie van tijdelijke balies zijn we heel snel in staat geweest om de dienstverlening voort te zetten. Het afhandelen van de schade met de verzekering neemt de nodige tijd in beslag. In nauw overleg met de schade-expert worden de kosten in kaart gebracht die toe te schrijven zijn aan de brand. Denk hierbij aan bouwkundige- en installatietechnische sloopwerkzaamheden, schoonmaken, tijdelijke voorzieningen en herstelkosten. We verwachten het definitieve verslag van de schade-expert in het 2e kwartaal. Voor de herinrichting van de publiekshal brengen we de benodigde en gewenste dienstverlening in kaart. Op basis hiervan wordt bekeken welke inrichting hier het beste bij past. Pagina 5

Voorjaarsnota 2024

De komende periode vertalen we dit naar een programma van eisen en een ontwerp. Daarna volgt een voorstel aan uw raad, inclusief een kredietvoorstel. We verwachten dit in het derde kwartaal van dit jaar aan u voor te leggen. C.

Financiële wijzigingsvoorstellen lopend begrotingsjaar (2023): - die aan de drie O’s voldoen: Onvoorzien, Onvermijdelijk en Onuitstelbaar - die niet aan de drie O’s voldoen

Financiële wijzigingsvoorstellen die aan de drie O’s voldoen Deelprogramma 1.1 Bestuur Nieuwjaarsreceptie incidenteel nadeel € 10.000 In afstemming met de gezamenlijke fractievoorzitters hebben we voor dit jaar gekozen voor een andere opzet en een andere locatie voor de nieuwjaarsreceptie (die overigens de afgelopen jaren niet werd gehouden). Ontmoeting met onze inwoners en ondernemers stond hierbij voorop. Op 27 januari vond de nieuwjaarsreceptie plaats in het Nationaal Militair Museum. Deze invulling heeft geleid tot een overschrijding van het beschikbare budget met € 10.000. Deelprogramma 1.2 Dienstverlening Forse toename aantal aanvragen reisdocumenten (paspoortpiek)

incidenteel nadeel € 100.000 structureel nadeel € 200.000 Als gevolg van de in 2014 gewijzigde regels is de geldigheidsduur opgerekt van paspoorten en ID-kaarten naar tien jaar; tot die tijd was de geldigheidsduur vijf jaar. De afgelopen vijf jaar waren er dus minder nieuwe passen nodig, maar dit jaar zal de eerste lichting van de langer geldige reisdocumenten verlopen. Deze piek zal zich zeker tot 2028 zich voordoen. We houden er rekening mee dat er jaarlijks 2 fte’s extra nodig zijn om deze piek op te kunnen vangen. In de meerjarenbegroting is rekening gehouden met deze toename van de fte’s voor de aanvragen van paspoorten en ID-kaarten. Echter deze toename is abusievelijk ten koste gegaan van de capaciteit van het webteam, die structureel benodigd is, in plaats van dat de totale capaciteit voor Publiekszaken is vergroot. Met dit voorstel wordt dit gecorrigeerd. Met de extra baten (uit leges voor reisdocumenten) was al rekening gehouden in de meerjarenbegroting. Deelprogramma 1.3 Veiligheid Handhaving inhuur externe expertise incidenteel nadeel € 40.000 Door inzet op omvangrijke WOO-dossiers hebben we extern juridisch advies moeten inhuren. Vooralsnog gaan we uit van een incidenteel nadeel maar we zien een trend dat het aantal WOO verzoeken stijgt en toeneemt in complexiteit en daarmee een extra beslag legt op de inzet vanuit de gemeente.

Pagina 6

Voorjaarsnota 2024

2.2 - Programma 2 – Fysieke leefomgeving A. Raadsprioriteiten 2024-2027: afwijkingsrapportage Geen B.

Informatie over: - (actuele) ontwikkelingen en - risico’s

Deelprogramma 2.1 Wonen Kabels en Leidingen Als nutsbedrijven willen graven in de openbare ruimte omdat ze kabels en leidingen willen aanleggen of vernieuwen moeten ze daarvoor meestal een vergunning aanvragen volgens de Algemene Verordening Ondergrondse Infrastructuren (AVOI). Het gaat om kabels en leidingen voor telecommunicatie, stroom, water of gas. De tarieven voor deze vergunningen staan in de legesverordening. De legestarieven hebben als doelstelling 100% kostendekkend te zijn. Deze tarieven zijn in 2019 voor het laatst gewijzigd en nodig aan herziening toe. De werkelijke kosten worden niet meer gedekt door deze tarieven omdat sinds 2019 de hoeveelheid aanvragen bijna is verdubbeld en de afhandelingstijd en de uurtarieven fors zijn gestegen. Dit jaar leggen we een voorstel voor aan de raad voor tussentijdse verhoging van de leges telecommunicatie, kabels en leidingen. Rijksbijdrage C94 Nationaal Isolatieprogramma Deze specifieke uitkering ten behoeve van de Lokale Aanpak Isolatie bedraagt € 714.000 en deze middelen moeten eind 2026 zijn besteed. Met deze bijdrage stimuleren wij het uitvoeren van verduurzamingsmaatregelen van slecht geïsoleerde woningen van eigenaarbewoners en woningen van leden van een vereniging van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties in het kader van het Nationaal Isolatieprogramma.

Rijksbijdrage C105 Startbouwimpuls Met deze specifieke uitkering van € 562.000 faciliteert de gemeente Soest de realisatie van het project ‘OpZuid Soest’ met 45 woningen, waarvan 31 betaalbare woningen. De Startbouwimpuls is bedoeld voor woningbouwontwikkelingen die planologisch ver genoeg zijn om uiterlijk in 2024/2025 te starten met bouwen, maar door de veranderde economische omstandigheden de business case niet meer kunnen rond rekenen. Daardoor dreigen deze projecten te vertragen of ‘’on hold’’ te worden gezet. Via de gemeente kunnen ontwikkelaars deze subsidie bij het Rijk aanvragen. Voor het Project ‘OpZuid Soest’ is deze subsidie aangevraagd en toegekend. In hoofdstuk 4.1 hebben we beide rijksbijdragen waarmee we in de begroting 2024 nog geen rekening hadden gehouden, zowel als baten en lasten en daarmee budgettair neutraal verwerkt. Wij gaan ervan uit dat we deze middelen volledig zullen aanwenden.

Pagina 7

Voorjaarsnota 2024

Deelprogramma 2.3 Economie Winkelcentrum Soest Zuid (Zuid-Promenade) De eigenaar van winkelcentrum Soest-Zuid heeft plannen voor herontwikkeling van het centrum. De eigenaar ziet de noodzaak voor optimalisatie van het huidige winkelcentrum. We zien dit als een kans voor onze gemeente, maar dit vraagt ook (in meer of mindere mate) inzet vanuit onze organisatie. Wat dit precies van ons vraagt en welke rol wij hierin kunnen en willen spelen, onderzoeken wij nog. Mocht dit leiden tot een budgetvraag en/of herprioritering binnen de lopende projecten dan komen wij hier via de P&C cyclus bij u op terug. Deelprogramma 2.4 Mobiliteit en infrastructuur Fietspad Soest - Soesterberg De flora en fauna is een belangrijk aandachtspunt op de vliegbasis in Soesterberg. Na het afronden van de Natuurtoets in het kader van flora en fauna gaat onze aandacht dit jaar uit naar de mitigerende maatregelen onder de Wet Natuurbescherming. Dit onderdeel duurt langer dan verwacht omdat we met verschillende partijen, waaronder ook de provincie, kijken naar de beste voorwaarden voor deze maatregelen. Het blijkt complex om te voldoen aan alle natuurwaarden. Dit project is onderdeel vanuit de subsidie VERDER die wij ieder jaar verantwoorden bij de provincie Utrecht. Fietsverbinding Soest - Amersfoort Samen met gemeente Amersfoort werken we aan de planprocedure.

Door de komst van de nieuwe Omgevingswet en doordat het fietspad grensoverschrijdend is met buurgemeente Amersfoort kost het meer tijd om de juiste planprocedure in te zetten. We streven ernaar eind 2024 te starten met de aanleg van dit nieuwe fietspad. Dit project is onderdeel vanuit de subsidie VERDER die wij ieder jaar verantwoorden bij de provincie Utrecht. Deelprogramma 2.5 Natuur en landschap Beheerplan Tractiemiddelen 2024-2028 Het nieuwe beheerplan tractiemiddelen is bijna klaar. Het nieuwe beheerplan geeft inzicht in de voertuigen, machines en gereedschappen die we in Soest gebruiken en wanneer zij vervangen moeten worden. Daarbij streven we ernaar zoveel mogelijk voertuigen en machines te elektrificeren. We willen nog in 2024 voertuigen aanschaffen en de betreffende kredieten zullen we opnemen in de najaarsnota.

Pagina 8

Voorjaarsnota 2024

C.

Financiële wijzigingsvoorstellen lopend begrotingsjaar (2023): - die aan de drie O’s voldoen: Onvoorzien, Onvermijdelijk en Onuitstelbaar - die niet aan de drie O’s voldoen

Financiële wijzigingsvoorstellen die aan de drie O’s voldoen Deelprogramma 2.2 Klimaat RUD Utrecht: eerste Begrotingswijziging 2024 structureel nadeel € 11.000 De programmabegroting 2024 RUD Utrecht is gebaseerd op uitvoeringsplannen 2023 van de deelnemers. De eerste begrotingswijziging 2024 van de RUD corrigeert dit naar de cijfers van de definitieve uitvoeringsplannen voor 2024. Voor Soest betekent dit een structurele stijging van € 11.000 van de bijdrage aan de RUD. Gemeenschappelijke Regeling RMN: Voorlopige afrekening DVO 2023

incidenteel voordeel € 304.000 storting in egalisatiereserve afvalstoffenheffing € 294.000 Na afloop van een jaar rekent de RMN de dienstverleningsovereenkomst (DVO) af op basis van realisatie. Op basis van de voorlopige afrekening over 2023 houden we rekening met voordelig resultaat van afgerond € 0,3 miljoen dat vrijwel volledig wordt verrekend met de egalisatiereserve afvalstoffenheffing. Gemeenschappelijke Regeling RMN: Verhoging begroting 2024 structureel neutraal € 258.000 dekking via (egalisatiereserve) afvalstoffenheffing € 258.000 De primaire begroting 2024 was opgesteld op basis van de gegevens van maart 2023. Daarna zijn er nog kostenverhogende ontwikkelingen geweest zoals de indexatie van lonen en prijzen, die het noodzakelijk maakten om de begroting 2024 te actualiseren. Deelprogramma 2.5 Natuur en landschap Boombeheer

incidenteel nadeel € 213.000 structureel nadeel € 79.000

Snoeibestek structureel € 79.000 Ons vorige bestek uit 2020 was zeer gunstig. Het snoeibestek hebben we opnieuw moeten aanbesteden en op basis daarvan betalen we nu een hogere (marktconforme) prijs voor het snoeibestek. Inboet bomen incidenteel € 90.000 De afgelopen jaren hadden we last van extreem droge zomers. Dit zorgt nu voor meer boomsterfte. Omdat we het areaal (het aantal bomen) volgens ons beleid in stand moeten houden planten we nieuwe bomen terug (inboet). Wij verwachten dat dit extreme weer door klimaatverandering vaker zal voorkomen. Bij het planten nemen we extra noodzakelijke maatregelen om boomwortelopdruk te voorkomen.

Pagina 9

Voorjaarsnota 2024

Zo maken we grotere plantplaatsen en brengen we wortelschermen aan. Daarnaast brengen we bomengrond aan om de nieuwe boom een goede basis en optimale groeimogelijkheden te geven. Wortelopdruk incidenteel € 44.000 In sommige gevallen is reparatie van locaties met boomwortelopdruk niet haalbaar. Terwijl er vanwege de veiligheid van voetgangers, fietsers of andere weggebruikers wel iets gedaan moet worden. Het wegzagen van de boom en wortels en het repareren van de verharding is dan geen permanente oplossing, omdat de verharding nog nazakt. De locatie moet dan in zijn geheel heringericht worden. Dat betekent dat we het plantgat in zijn geheel afgraven en opvullen met nieuwe grond. We leggen de verharding opnieuw aan en we planten een nieuwe boom, dit is in de meeste gevallen verplicht of wenselijk. We hebben diverse locaties waar dit speelde aangepakt en de hiermee gemoeide kosten bedragen € 44.000. Prullenbakvergoeding structureel voordeel € 44.000 Sinds 2023 kunnen we de prullenbakkenvergoeding aanvragen. Deze vergoeding heeft betrekking op zowel het beheren en ledigen van prullenbakken als de verwerking van het verpakkingsafval. Voor het jaar 2024 bedraagt de vergoeding € 0,94 per inwoner (was € 0,76 in 2023).

Financiële wijzigingsvoorstellen die niet aan de drie O’s voldoen Deelprogramma 2.1 Wonen Leges omgevingsvergunningen incidenteel voordeel € 300.000 Zoals vermeld in de jaarrekening 2023, zijn er in december substantieel meer aanvragen ingediend. Deze aanvragen worden afgehandeld in 2024. Hierdoor komen er naar verwachting in 2024 meer leges binnen dan is begroot. Daarom verwerken we in deze nota een voordeel van € 300.000. Het aantal afgehandelde plannen en ontvangen leges fluctueert gedurende het jaar. In de najaarsnota komen we hierop terug. Deelprogramma 2.2 Klimaat Grondstoffenaanpak 2021-2023 (verlengd tot en met 2024): PMD campagne incidenteel neutraal € 20.000 onttrekking aan egalisatiereserve afvalstoffenheffing € 20.000 Stroomlijnen en verbeteren over het voorkomen van afval, afvalscheiding en wijze van afvalverwerking is een onderdeel van de lopende grondstoffenaanpak. Een campagne voor het beter scheiden van PMD maakt hier onder andere onderdeel van uit en deze was vanwege het late tijdstip in het jaar niet opgenomen in de begroting 2024.

Pagina 10

Voorjaarsnota 2024

Deelprogramma 2.4 Mobiliteit en infrastructuur Rationeel Wegbeheer: onderhoudskosten incidenteel nadeel € 33.000 Wegmarkeringen: onderhoudskosten incidenteel nadeel € 35.000 We hebben niet al het geplande onderhoud voor het rationeel wegbeheer in 2023 kunnen uitvoeren. Het hiermee gemoeide bedrag is per abuis niet doorgeschoven naar 2024 maar teruggevloeid naar de algemene middelen. Hetzelfde geldt voor het geplande onderhoud in 2023 aan wegmarkeringen. Vandaar dat wordt voorgesteld om de betreffende bedragen alsnog beschikbaar te stellen zodat wij het genoemde onderhoud in 2024 kunnen uitvoeren. Hiermee wordt het ontstaan van onveilige situatie voor de weggebruikers voorkomen.

2.3 - Programma 3 – Sociale leefomgeving A. Raadsprioriteiten 2024-2027: afwijkingsrapportage Geen B.

Informatie over: - (actuele) ontwikkelingen en - risico’s

Deelprogramma 3.1 Sociaal Domein Uitvoeringsplan Sociaal Domein Met onze Integrale Visie Sociaal Domein 2024-2028 en de Sport- en Cultuurnota 2024-2028 hebben we met elkaar vastgesteld hoe we de komende jaren invulling willen geven aan de transformatieopgave en welke maatschappelijke effecten we willen bereiken. Eerder gaven wij aan dat we in de voorjaarsnota met voorstellen zouden komen voor het lopende jaar. Helaas zijn we nog niet zover met de omgevingsprogramma’s dat we op dit moment voorstellen uit de diverse domeinen integraal kunnen wegen. Wel ontvangt de raad binnenkort het uitvoeringsplan 2024. In de kadernota 2025 vragen wij u om ons richting te geven ten behoeve van een integrale afweging in de begroting 2025. Deelprogramma 3.2 Onderwijs Willemsen De Koning verzorgt het leerlingenvervoer voor de komende vier jaar. Op 8 maart 2024 is de definitieve gunning van het leerlingenvervoer gegaan naar Willemsen De Koning. Daarmee bieden we onze inwoners continuïteit, want dezelfde organisatie verzorgt nu ook al het leerlingenvervoer in onze gemeente. De looptijd van de overeenkomst is voor 4 jaar vast met de mogelijkheid voor drie maal een verlenging van één jaar.

Deelprogramma 3.3 Sport, kunst en cultuur D23 Rijksbijdrage subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen Deze middelen (€ 141.000) worden ingezet voor verruiming van de openingstijden van de vestigingen in Soest en Soesterberg met 24 uur. Pagina 11

Voorjaarsnota 2024

Tevens worden deze middelen ingezet voor investeren in de kwetsbare wijken van Soest door 2 pop-up locaties om de bibliotheek dichterbij de inwoners te brengen. In hoofdstuk 4.1 hebben we deze rijksbijdrage waarmee we in de begroting 2024 nog geen rekening hadden gehouden, zowel als baten en lasten en daarmee budgettair neutraal verwerkt. Wij gaan ervan uit dat we deze middelen volledig zullen aanwenden. C.

Financiële wijzigingsvoorstellen lopend begrotingsjaar (2023): - die aan de drie O’s voldoen: Onvoorzien, Onvermijdelijk en Onuitstelbaar - die niet aan de drie O’s voldoen

Financiële wijzigingsvoorstellen die niet aan de drie O’s voldoen Deelprogramma 3.1 Sociaal Domein GGD/MAZL incidenteel nadeel € 34.000 De MAZL-methodiek (Meer Aandacht voor Ziekgemelde Leerlingen) ondersteunt bij leerlingen waarbij sprake van frequent en/of langdurige schooluitval welke thuis komen te zitten. De MAZL-methodiek draagt bij aan de ontwikkelingskansen voor het kind. Op de lange termijn voorkomt MAZL schooluitval en maatschappelijk disfunctioneren. De complexiteit van de problematiek is toegenomen. Gemeenten zijn eind 2023 individueel gevraagd om een keuze te maken voor 2024 om de MAZL-methodiek door de GGDrU te laten uitvoeren. Dat betekent dat we met de hiermee verbonden kosten in de gemeentebegroting 2024 nog geen rekening hebben gehouden. Om deze methodiek door de GGdrU in 2024 voor ons te kunnen uitvoeren, vragen wij u om de hiermee verbonden middelen beschikbaar te stellen. RISB incidenteel nadeel € 15.000 In de begroting 2024 is te weinig begroot voor de dienstverlening vanuit het regionale inkoop- en subsidiebureau (RISB). Dit zijn de kosten die de gemeente Amersfoort in rekening brengt bij de regiogemeenten voor de taken die het RISB uitvoert voor de regio. Amersfoort indexeert deze kosten jaarlijks, maar dit heeft Soest nog niet verwerkt.

WMO beschermd wonen incidenteel voordeel € 202.000 In de begroting 2024 is een bedrag van € 202.000 opgenomen voor WMO beschermd wonen LVB (Licht Verstandelijke Beperking). Door de AVG zijn er echter steeds minder gegevens bekend over deze groep. Daarnaast wordt er door de openstelling van de WLZ (Wet Langdurige Zorg) van beschermd wonen minder gebruik gemaakt. Amersfoort neemt de resterende kosten voor haar rekening. Bij het opstellen van de begroting 2024 was dit nog niet bekend. Dit leidt tot een incidenteel voordeel in 2024. Wachtlijst WMO

incidenteel nadeel € 75.000 structureel nadeel € 100.000 We hebben een stijgende lijn gezien in de aanmeldingen in 2023. Dit had tot gevolg dat de wachttijd voor inwoners met een hulpvraag flink is opgelopen. Door een extra investering in het WMO-team is de wachtlijst grotendeels weggewerkt aan het einde van vorig jaar.

Pagina 12

Voorjaarsnota 2024

Helaas zien we in 2024 dat de aanmeldingen nog weer meer stijgen dan we hadden voorzien. Dit betekent dat we in 2024 extra inhuur nodig hebben om er voor te zorgen dat de wachtlijsten binnen acceptabele proporties blijven. Door de vergrijzing en de (blijvend) aanzuigende werking van het abonnementstarief houden we er rekening mee dat de formatie voor vast personeel structureel wordt uitgebreid. Begrotingswijziging BBS

incidenteel nadeel € 554.000 structureel nadeel € 426.000 BBS heeft te maken met loonstijgingen door CAO wijzigingen. Inschattingen voor deze wijzigingen waren niet meegenomen in de BBS begroting voor 2024. Vandaar dat de structurele effecten van de nieuwe CAO nu voor de volle omvang zijn meegenomen in een begrotingswijziging voor 2024. Daarnaast zijn er allerlei taken en regelingen vanuit het Rijk en regio die extra ondersteunende capaciteit van BBS vragen om de dienstverlening op orde te houden. Dit geldt naast ondersteunende taken op het gebied van applicatiebeheer, kwaliteit en rechtmatigheid ook voor inburgering. Het aantal inburgeraars zien we als gevolg van de verhoogde taakstelling voor huisvesting van statushouders toenemen. De aantallen zijn jaarlijks moeilijk te voorspellen en dat is de reden dat voor inburgering de begrotingswijziging incidenteel is opgenomen. Deelprogramma 3.2 Onderwijs Leerlingenvervoer structureel nadeel € 120.000 Voor het kalenderjaar 2024 is in de gemeentelijke begroting een bedrag van ruim € 928.000 gereserveerd voor de uitvoering van het leerlingenvervoer. Dit is gebaseerd op de bedragen waarmee in 2017 de aanbesteding is gegund. Gelet op de huidige economische ontwikkelingen wordt een jaarlijkse prijsstijging verwacht vanaf het schooljaar 2024 – 2025. Vanuit het regionale contractbeheer is een analyse uitgevoerd.

Hieruit is naar voren gekomen dat de kosten met circa 13% stijgen t.o.v. de huidige situatie. Deze prijsstijging komt onder andere voort uit de uitkomst van de nieuwe aanbesteding. Daarin spelen de hogere lonen (NEA index) en onzekere brandstof- en energieprijzen een rol. Ook hebben wij ingezet bij deze aanbesteding op een groter percentage hoge kwaliteit, 70% t.o.v. 50% in de vorige aanbesteding. Dit houdt in dat er op tijd wordt gereden en klachten van ouders tijdig worden afgehandeld. En als laatste is meegenomen in de aanbesteding (en dus de prijsstijging) dat de vervoerder in de komende jaren duurzamer moet gaan rijden. Deelprogramma 3.3 Sport, kunst en cultuur Onderhoud sportboulevard De Engh

incidenteel neutraal € 500.000 dekking via reserve onderhoud gebouwen € 500.000 Als gevolg van de bouw van een extra sporthal aan dit sportcomplex is een deel van de geplande onderhoudswerkzaamheden aan het sportcomplex uitgesteld (circa € 200.000). Deze werkzaamheden willen wij nu de bouw van de sporthal is afgerond in 2024 uitvoeren. Bij controle aan de daken is gebleken dat de onderhoudstoestand van de daken slechter is dan verwacht. Om onveilige situaties te voorkomen, dient daar waar noodzakelijk plaatselijk herstel aan het dak dit jaar nog plaats te vinden. Dit om o.a. stormschade te voorkomen. Het budget dat hiervoor gepland staat voor 2025 (circa € 100.000) willen wij daarom naar voren halen. Ook is gebleken dat de conditie van de waterinstallaties van het zwembad slechter is dan verwacht. Pagina 13

Voorjaarsnota 2024

Deze installaties dienen dit jaar vervangen te worden om geen gezondheidsrisico’s te lopen. Het benodigde budget dat voor deze onderhoudswerkzaamheden gereserveerd staat (circa € 200.000), willen wij daarom naar voren halen. Op dit moment vindt ook een onderzoek naar de toekomst van het zwembad plaats. Het herstel aan de daken en het vervangen van de installaties is noodzakelijk om het zwembad operationeel en veilig te houden. Gezien de urgentie van de geconstateerde problemen kunnen de onderhoudswerkzaamheden niet wachten totdat de besluitvorming over de toekomst van het zwembad is uitgekristalliseerd. Voordat de scenario’s die wij nu onderzoeken (nieuwbouw, renovatie of afstoten) gerealiseerd kunnen worden, zijn wij naar verwachting 4 à 5 jaar verder. In die tussentijd moet het zwembad operationeel en veilig blijven. Bij de uitwerking van het nog te kiezen voorkeursscenario proberen wij rekening te houden met de onderhoudswerkzaamheden die wij nu willen uitvoeren. Onderzoek beheervormen sportboulevard De Engh

incidenteel nadeel € 18.000 dekking via stelpost nieuw beleid 2024 Sportboulevard De Engh bestaat naast een zwembad uit twee sporthallen en een multifunctionele ruimte die thans in gebruik is als fitnessruimte. Eind 2025 loopt de huidige exploitatieovereenkomst met de exploitant van sportboulevard De Engh af. De overeenkomst kan dan nog 1x worden verlengd. De exploitatie is nu geprivatiseerd. Er zijn ook andere beheervormen mogelijk. Hierbij kan gedacht worden aan een sportbedrijf die het beheer en de exploitatie verzorgt. Of de oprichting van een joint venture. In deze vorm worden het beheer en de exploitatie onder gebracht in een gezamenlijk op te richten onderneming. De partijen die deze joint venture aangaan, behouden hierbij hun zelfstandigheid. Onderzoek dient inzichtelijk te maken wat voor de gemeente Soest in de toekomst de meest passende vorm is als het gaat om het beheer en de exploitatie van sportboulevard De Engh. Bij dit onderzoek wordt het onderzoek naar de toekomst van het zwembad betrokken.

2.4 - Overhead A. Raadsprioriteiten 2024-2027: afwijkingsrapportage Geen B.

Informatie over: - (actuele) ontwikkelingen en - risico’s

Geen C.

Financiële wijzigingsvoorstellen lopend begrotingsjaar (2023): - die aan de drie O’s voldoen: Onvoorzien, Onvermijdelijk en Onuitstelbaar - die niet aan de drie O’s voldoen

Financiële wijzigingsvoorstellen die aan de drie O’s voldoen Geen Pagina 14

Voorjaarsnota 2024

Financiële wijzigingsvoorstellen die niet aan de drie O’s voldoen Geen

2.5 - Algemene Dekkingsmiddelen A. Raadsprioriteiten 2024-2027: afwijkingsrapportage Geen B.

Informatie over: - (actuele) ontwikkelingen en - risico’s

Geen C.

Financiële wijzigingsvoorstellen lopend begrotingsjaar (2023): - die aan de drie O’s voldoen: Onvoorzien, Onvermijdelijk en Onuitstelbaar - die niet aan de drie O’s voldoen

Financiële wijzigingsvoorstellen die niet aan de drie O’s voldoen Decembercirculaire 2023

incidenteel nadeel € 457.000 structureel nadeel € 517.000 Op 6 december 2023 is de decembercirculaire gepubliceerd. Over de uitkomsten daarvan hebben we u via een weekbericht geïnformeerd en aangegeven dat de mutaties vanaf 2024 worden verwerkt in de voorjaarsnota 2024. Onderzoek verwerking BTW

incidenteel voordeel € 550.000 structureel voordeel € 50.000 Door een externe gespecialiseerde organisatie laten we periodiek onderzoek doen naar de BTW afhandeling en of er dubbele betalingen hebben plaatsgevonden over een periode van een aantal jaren. Uit een recent uitgevoerd onderzoek over de jaren 2018 t/m 2022 komt naar voren dat we netto een bedrag van € 500.000 nog kunnen terugvorderen. Hiervan heeft circa € 28.000 betrekking op dubbele betalingen (18 facturen). Structureel kunnen we uit gaan van een bedrag van € 50.000 extra aan terug te vorderen BTW. Vrijval stelpost lonen en prijzen incidenteel voordeel € 200.000 De huidige CAO voor gemeenteambtenaren kent een looptijd t/m maart 2025 en daarmee ligt de loonstijging vanuit de daarin gemaakte afspraken gedurende deze periode vast. Vandaar dat wij het verantwoord vinden om de stelpost met € 0,2 miljoen te verlagen.

Pagina 15

Voorjaarsnota 2024

Hoofdstuk 3 – Financiële wijzigingsvoorstellen 3.1. Samenvatting financiële wijzigingsvoorstellen (bedragen x € 1.000)

Progr. 1 3 o's

2 3 o's

overig

3 overig

Nr.

Omschrijving

begroting (bedragen in euro's; - = nadelig/tekort)

2024

2025

2026

2027

2028

Programma 1 - bestuurlijke omgeving 1 Nieuwjaarsreceptie 2 Aanvragen reisdocumenten 3 Handhaving inhuur externe expertise

-150 -10 -100 -40

-200

-200

-200

-200

-200

-200

-200

-200

Programma 2 - Fysieke leefomgeving 1 RUD Utrecht: eerste Begrotingswijziging 2024 2 RMN: afrekening DVO 2023 storting in egalisatiereserve afvalstoffenheffing 3 RMN: begrotingswijziging 2024 dekking via (egalisatiereserve) afvalstoffenheffing 4 Boombeheer: diversen 5 Prullenbakvergoeding 6 Leges omgevingsvergunningen 7 PMD campagne dekking via (egalisatiereserve) afvalstoffenheffing 8 Rationeel Wegbeheer: onderhoudskosten 9 Wegmarkeringen: onderhoudskosten

62 -11 304 -294 -258 258 -213 44 300 -20 20 -33 -35

-46 -11

-46 -11

-46 -11

-46 -11

-258 258 -79 44

-258 258 -79 44

-258 258 -79 44

-258 258 -79 44

Programma 3 - Sociale leefomgeving GGD/MAZL RISB WMO beschermd wonen Wachtlijst WMO BBS Leerlingenvervoer Onderhoud sportboulevard De Engh dekking reserve onderhoud gebouwen 8 Onderzoek beheervormen sportboulevard De Engh dekking uit stelpost nieuw beleid

-596 -34 -15 202 -75 -554 -120 -500 500 -18 18

-646

-646

-646

-646

-100 -426 -120 500 -500

-100 -426 -120

-100 -426 -120

-100 -426 -120

0

0

0

0

0

293 -457 550 200

-467 -517 50

-467 -517 50

-467 -517 50

-467 -517 50

-391

-1.359

-1.359

-1.359

-1.359

1 2 3 4 5 6 7

Overhead

overig

meerjarenraming

Algemene Dekkingsmiddelen 1 Decembercirculaire 2023 2 Onderzoek verwerking BTW 3 Vrijval stelpost lonen en prijzen

Totaal-generaal alle programma's

Pagina 16

Voorjaarsnota 2024

3.2. Financieel meerjarenperspectief In deze voorjaarsnota is het financieel meerjarenperspectief 2024-2027 geactualiseerd ten opzichte van de door de raad vastgestelde begrotingsuitkomsten. Deze uitgangssituatie hebben we in een tabel weergegeven. Op deze wijze ontstaat een geactualiseerd beeld van het financiële kader dat als basis dient voor de kadernota 2025 en begroting 2025-2028 en daarnaast inzage biedt in het financieel perspectief voor het huidige jaar. De financiële wijzigingsvoorstellen zijn toegelicht bij de genoemde programma’s in hoofdstuk 3. Financieel meerjarenperspectief voorjaarsnota 2024 (bedragen x € 1.000) 2024

2025

2026

2027

Begroting 2024 - 2027

-152

2.158

-2.407

-3.284

dekking algemene reserve

152 -49

-49

-49

190

66

1.444

(bedragen in euro's; - = nadelig/tekort)

krediet Sociaal Cultureel Centrum Soesterberg septembercirculaire 2023

425

najaarsnota 2023

-100

FMP per 1 januari 2024

325

2.299

-2.390

-1.889

mutaties voorjaarsnota 2024

-391

-1.359

-1.359

-1.359

Actueel financieel meerjarenperspectief inclusief voorjaarsnota 2024

-66

940

-3.749

-3.248

Hoofdstuk 4 – Bijlagen 4.1. Financiële mutaties van technische aard In de onderstaande tabel presenteren we de financiële wijzigingsvoorstellen van technische aard. De kenmerken van de navolgende financiële mutaties zijn: budgettair neutraal, in lijn met het vastgestelde beleid en er is (op formele gronden) instemming van de raad nodig. Hierbij kan een van de volgende situaties van toepassing zijn: a. Ontvangen specifieke rijksbijdragen die volgens de SISA systematiek (single information single audit) via de gemeentelijke jaarstukken aan het Rijk worden verantwoord; b. Formalisering van doorgeschoven uitgaven vanuit eerdere jaren; c. Er is een noodzaak om een budget te herschikken door overheveling naar een ander programma. Bijvoorbeeld van taakmutaties (algemene dekkingsmiddelen) naar het programma waarin deze taak wordt uitgevoerd; d. Er worden budgetten verschoven van investeringskredieten naar budgetten in de exploitatie of andersom om aan te sluiten met het BBV. Pagina 17

Voorjaarsnota 2024

De wijzigingen zijn alleen in de technische tabel opgenomen als deze budgettair neutraal uitwerken onder andere omdat ze verrekend worden met specifieke ontvangen rijksbijdragen of reserves en voorzieningen, waardoor er geen gevolgen zijn voor het exploitatiesaldo.

Financiële mutaties van technische aard (bedragen x € 1.000)

Progr. Nr.

Omschrijving

begroting (bedragen in euro's; - = nadelig/tekort)

meerjarenraming

2024 2025 2026 2027 2028

Mutatie budgetten met dekking 1

1

2

2

2 2

3

2 2

4

2 2

5

2 2

6

2 2

7

2 2

8

2 3

9

3 3

10

3 3 3

11

Rijksbijdrage Oekraïne

8.189

Oekraïne

-8.189

Rijksbijdrage C94 Nationaal Isolatieprogramma

714

Nationaal Isolatieprogramma

-714

Rijksbijdrage C105 Startbouwimpuls

562

Startbouwimpuls

-562

Communicatiebudget grondstoffenplan 2021-2023

29

Dekking egalisatiereserve afvalstoffenheffing

-29

Aanpak grondstoffenplan

23

Dekking egalisatiereserve afvalstoffenheffing

-23

Inzameling GFT hoogbouw

28

Dekking egalisatiereserve afvalstoffenheffing

-28

Rationeel wegbeheer

457

Dekking voorziening onderhoud wegen

-457

Riolering Soesterberg

285

Dekking voorziening riolering Rijksbijdrage D8 Onderwijsachterstandenbeleid

-285 321

321

321

321

321

Onderwijsachterstandenbeleid

-321

-321

-321

-321

-321

Rijksbijdrage D23 Subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen

141

D23 SPUK Bieb

-141

0

0

0

0

Rijksbijdrage G10 Wet inburgering

669

Wet inburgering SPUK

-669

Totaal van de technische mutaties

0

Nadere toelichting: Rijksbijdrage Oekraïne: zie pagina 5 Deelprogramma 1.1 Bestuur, toelichting actuele ontwikkelingen. Rijksbijdrage Nationaal Isolatieprogramma en Rijksbijdrage Startbouwimpuls: zie pagina 7 Deelprogramma 2.1 Wonen, toelichting actuele ontwikkelingen. Communicatiebudget, aanpak grondstoffenplan en inzameling GFT hoogbouw Communicatiecampagne is in voorbereiding, grondstoffenplan wordt nieuw opgesteld en inzameling GFT hoogbouw wordt opgepakt in 2024.

Pagina 18

Voorjaarsnota 2024

Rationeel wegbeheer: dit zijn bijdragen aan het Masterplan en VERDER en de reconstructie van de Lange Brinkweg. Deze projecten moeten nog uitgevoerd worden en de middelen worden ingezet om de afgesproken bijdragen aan deze projecten in 2024 te kunnen leveren. Riolering Soesterberg: deze middelen worden ingezet voor het verder uitwerken van de rioleringsproblematiek in Soesterberg. Rijksbijdrage onderwijsachterstandenbeleid: voor het (reguliere) onderwijsachterstandenbeleid ontvangen we meerjarig extra middelen van het Rijk. Rijksbijdrage subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen: zie pagina 11 Deelprogramma 3.3 Sport, kunst en cultuur, toelichting actuele ontwikkelingen. Rijksbijdrage Wet inburgering: het Rijk stelt ook in 2024 middelen beschikbaar op basis van de taakstelling die wij als gemeente krijgen om statushouders te huisvesten.

Pagina 19

Voorjaarsnota 2024

4.2. Grote projecten Inleiding Artikel 6 van de financiële verordening gaat over de tussentijdse rapportages: Het college informeert de raad gedurende het kalenderjaar in de regel 2 keer tussentijds over de voortgang van de grote projecten. De grote projecten presenteren we integraal waarbij we alleen de projecten waar sprake is van een afwijking voorzien van een nadere toelichting. De raad stelt deze tussenrapportages vast. In de rapportages wordt over grote projecten integraal gerapporteerd over: a. bestuurlijke besluitvorming; b. financiële middelen; c. organisatie; d. globale planning; e. communicatie; f. risico’s. Om te bepalen wat een “groot project” is, is een meetinstrument opgesteld:

Meetinstrument voor de complexiteit van projecten

Project: ……………………………..

Beoordeling 1 punt

2 punten

Score

Nr.

Onderwerp

3 punten

1

Het aantal betrokken afdelingen is:

een

twee

meer dan twee

…

2

Het aantal betrokken vakdisciplines

minder dan drie

drie of vier

meer dan vier

…

3

De geschatte doorlooptijd is:

< 6 maanden

6 maanden-1 jaar

meer dan een jaar

…

4

Het totaalbudget (incl. mensuren) is:

<500.000

500.000-1.000.000

>1.000.000

…

5

Het aantal betrokken externe organisaties is:

nul

een of twee

meer dan twee

…

6 7

De bestuurlijke prioriteit is: De opdrachtgever heeft:

niet zo hoog een duidelijk beeld van gewenste resultaat

gemiddeld tot hoog op hoofdlijnen een beeld van gewenst resultaat

…

8

De innovatiegraad van het te bereiken kan als volgt omschreven worden:

bestaand concept

enkele nieuwe aspecten

zeer hoog een globaal beeld van de contouren van het gewenste resultaat totaal nieuw concept

9

De binnen de organisatie beschikbare kennis / ervaring kan als volgt omschreven worden

er is vrij veel kennis / ervaring

10

De resultaten van het project:

staan op zichzelf

voor de meeste aspecten is er voldoende kennis/ervaring maar niet voor alles hebben beperkte relatie met andere projecten

Totaalscore tussen 10 en 20 punten

Categorie 1: "projectmatige werkzaamheden"

Totaalscore tussen 20 en 25 punten

Categorie 2: "afdelingsproject"

Totaalscore tussen 25 en 30 punten

Categorie 3: "Projecten"

…

… op cruciale aspecten ontbreekt de kennis/ervaring

…

hebben een cruciale relatie met andere projecten …

Totaalscore

De financiële vastlegging en monitoring van de grote projecten bestaat uit grondexploitaties, met uitzondering van verkeersplan Soest-Zuid, Nieuwbouw Sporthal en De Meent. Voor het verkeersplan Soest-Zuid is subsidie verleend uit VERDER. Voor de Nieuwbouw Sporthal en De Meent is een krediet ter beschikking gesteld. Verscheidene projecten worden grotendeels beïnvloed door de woningmarkt, zoals Soesterberg-Noord, Oude Tempel, Vliegbasis en Dalweg. Orlando en MolenstraatWerfterrein zijn respectievelijk verkocht aan Cocon Wonen en de Alliantie. Pagina 20

…

Voorjaarsnota 2024

Andere projecten zijn minder verbonden met de woningmarkt, zoals het Verkeersplan SoestZuid, de Meent en de nieuwbouw van de sporthal. Dit zijn ook geen grondexploitaties, maar worden gefinancierd door subsidie resp. kredieten. Een specifiek geval is het Infrastructuur Masterplan Soesterberg. De planning van de herinrichting wordt aangepast aan verschillende ontwikkelingen, waardoor het indirect wordt beïnvloed door de ontwikkelingen op de woningmarkt. 1. Verkeersplan Soest-Zuid Globale planning Fase III (30km-zone) is in uitvoering en zal naar verwachting in Q1- 2025 worden afgerond. Voor fase II (Ossendamweg/Soesterbergsestraat) is de verwachting dat de Nuts in de tweede helft van 2024 zal starten op de Ossendamweg. Wij verwachten eind 2024/begin 2025 het civieltechnische werk aan te gaan besteden. Fase I (Stationsgebied) zal in de eerste helft van 2024 civieltechnisch worden aanbesteed en zal dan zo snel als mogelijk is starten. We verwachten ook te kunnen gaan voorbereiden en aanbesteden voor een gedeelte van fase IV (randwegen). De planning is onder voorbehoud aangezien deze ook wordt beïnvloed door partijen buiten de gemeente, zoals de nutsbedrijven en ProRail. Op dit moment is er een grote vertraging door de grote hoeveelheid werk van de nutsbedrijven. En de afstemming ten aanzien van de fietsenstallingen bij het station.

De gemeente heeft eind 2022 een verzoek tot verlenging van de bijdrage binnen programma VERDER ingediend naar aanleiding van de verwachte planningen en deze is goedgekeurd. De projecten dienen nu in 2028 gereed te zijn. Risico’s Door de vertraging in de uitvoering neemt het risicoprofiel toe. Dit uit zich vooral in hogere kosten door inflatie van de afgelopen twee jaar. Het risicoprofiel hebben we gekwantificeerd in paragraaf A van de begroting 2024. Met de provincie en omliggende gemeenten zijn we in gesprek om deze risico’s te minimaliseren. 2.

Masterplan Soesterberg

De indeling bestaat uit gebieden en daaronder de deelprojecten. Deze indeling sluit aan op het document “Uitwerking Masterplan Soesterberg” van 4 oktober 2010. Inmiddels is een aantal projecten gerealiseerd en afgesloten bij de jaarrekening 2023, terwijl andere projecten nog in de initiatieffase/definitiefase zitten. De focus in 2024 ligt op de transformatie van de kamer 2 in Soesterberg noord.

Pagina 21

Voorjaarsnota 2024

Deelprojecten MPS

Fase Initiatief Definitie Ontwerp

VoorRealisatie bereiding

Beheer

1 Lanenstructuur 2 Infrastructuur Herinrichting profielen 50->30km/u 3 Soesterberg Noord Soesterberg Noord - milieu Kamer 2 & 3 4 Moerbessenberg / Odijkplein

part.ontw.

Odijkplein

5 Campus zone Campus Noord

A.

Woonomgevingskwaliteit

Infrastructuur Globale planning De Postweg en de Veldmaarschalk Montgomeryweg zijn in 2022/2023 heringericht. In 2024 willen we de voorbereiding opstarten van de volgende wegen: • Oude Tempellaan • Kamerlingh Onneslaan • Banningstraat De uitvoering is afhankelijk van de planning voor de diverse ontwikkelingen binnen Soesterberg. Financiële middelen Bij de jaarrekening 2023 stellen we de herziening/actualisatie van de grondexploitatie vast. De afgeronde projecten hebben we in de jaarrekening 2023 afgesloten; hierdoor wijzigt de voorziening. B.

Soesterberg Noord herstructurering

Kamer 2 & 3 Globale planning In juni 2023 is de gebiedsvisie Soesterberg Noord kamer 2 en 3 vastgesteld door de gemeenteraad. Voor de zomer van 2024 wordt de ontwikkelstrategie met bijbehorende financiële voorstel voorgelegd aan de gemeenteraad. Pagina 22

Voorjaarsnota 2024

3.

Hart van de Heuvelrug

De Utrechtse Heuvelrug, Nederlands op één na grootste aaneengesloten natuurgebied, dreigde verregaand te versnipperen. De toename van de (auto)mobiliteit en bouw van woningen en bedrijven maakten dat juist in het hart van dit gebied belangrijke verbindingen voor planten en dieren verloren dreigden te gaan. En dat terwijl juist in dit dichtbevolkte deel een grote behoefte is aan rust, ruimte en de mogelijkheid om te recreëren in de natuur. Hart van de Heuvelrug is gestart in 2004 vanuit een unieke samenwerking tussen maar liefst 17 partijen die een gezamenlijke ambitie hadden: 22 projecten in het Hart van de Heuvelrug waardoor de rood-groen balans verbeterde. Rode projecten (wonen, bedrijvigheid en zorg) moesten geld opleveren voor de realisatie van natuur. De kwaliteitsimpuls voor de natuur is mogelijk dankzij rode ontwikkelingen. Provincie Utrecht, gemeente Soest en gemeente Zeist hebben op 5 juni 2015 een samenwerkingsovereenkomst gesloten om te komen tot verdere realisering en afronding van de groene en rode projecten binnen het programma Hart van de Heuvelrug. Raadsleden krijgen op basis van de jaarlijkse herziening een presentatie over de financiële voortgang. Daarnaast wordt de voortgang van de projecten gemeld in de voor- & najaarsnota.

De gemeente Soest trekt – binnen de gemeentegrenzen - de rode deelprojecten van het Hart van de Heuvelrug zijnde Oude Tempel, Kontakt der Kontinenten (De Groene Hoogte) en de Saunalocatie (Thermen Soesterberg) en draagt het resultaat van deze projecten af aan de provincie Utrecht ten behoeve van eerder gedane groene investeringen. Provincie Utrecht is risicodragend voor het resultaat van de Mastergrondexploitatie Hart van de Heuvelrug, tenzij er eigenstandige besluiten worden genomen door Soest die niet passen binnen de Samenwerkingsovereenkomst. In de afgelopen jaren zijn al veel projecten gerealiseerd, zoals Thermen Soesterberg, Richelleweg, Harlanterrein, Jessurunbos, Kodakterrein, De Wiek Soesterveen, Landgoed de Paltz, Fornhese, Groene Hoogte en een aantal ecoducten. Het planontwikkelproces voor de diverse woningbouwlocaties binnen Hart van de Heuvelrug vordert. Voor het plan Oude Tempel zijn belangrijke stappen gezet. Medio april is een nieuwe aanpak gepresenteerd waarbij we onder andere de dassenburchten in het gebied behouden. De gemeente Zeist heeft in 2023 alle benodigde onderzoeken afgerond voor het bestemmingsplan van Huis ter Heide West. Hierbij wordt gekeken of een alternatieve verkaveling mogelijk is waarbij meer bomen behouden kunnen worden en er voldoende ruimte voor de das overblijft.

De verwachting is dat het bestemmingsplan in de eerste helft van 2024 door de raad wordt vastgesteld.

Pagina 23

Voorjaarsnota 2024

In 2023 is verder gewerkt aan de plannen voor de WA-Hoeve. De vaststelling van het bestemmingsplan voor de Historische Middenas vindt begin 2024 plaats. Vaststelling van de plannen/kaders voor de deelgebieden Noordelijk en Zuidelijk Ontwikkelveld en Zorgkern is vooralsnog niet aan de orde. In 2023 is onzekerheid ontstaan over het moment van vertrek van Altrecht en haar huurder Fivoor. Ten behoeve van de ontwikkellocatie Sortie 16 is het bestemmingsplan in oktober 2023 door de gemeenteraad van Zeist vastgesteld. Er is bezwaar aangetekend tegen het vaststellen van het bestemmingsplan bij de Raad van State. De planning van de voorgenomen gronduitgifte voor Sortie 16 is tussen eind 2024 en 2026. Dit wordt de komende periode verder uitgewerkt. Ten behoeve van de vergroening van Kamp van Zeist hebben partijen in 2022 overeenstemming bereikt over de aankoop van het terrein van de staat door Provincie Utrecht en de uiteindelijke doorlevering van het terrein van de provincie Utrecht aan het Utrechts Landschap. De provincie zal de komende jaren het terrein herinrichten (sloop, sanering en natuurontwikkeling). Een deel van het terrein is in gebruik door het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA). Zij kunnen tot oktober 2027 hier vluchtelingen opvangen.

Apollo-Noord – Oude Tempel Bestuurlijke besluitvorming Aan de plannen voor een nieuw, natuur inclusief woongebied in het bos achter landgoed Oude Tempel in Soesterberg wordt al een tijd gewerkt. De afgelopen maanden is nieuwe kennis opgedaan over natuurontwikkeling. Op basis van reacties uit de omgeving en gesprekken met deskundigen op het gebied van dassen, ecologie en bomen zijn nieuwe ideeën ontstaan. Het nieuwe plan bestaat uit vier fases. De eerste fase is de aanleg van het natuurgebied. Fase 1 voert de gemeente zelfstandig uit. In fase 2 worden huurwoningen en vrije kavels gerealiseerd. Woningcorporatie Portaal bouwt de huurwoningen in deze fase. Er komen sociale huurwoningen en middenhuur woningen. Voor de fasen 3 en 4, die later in de tijd worden gerealiseerd, zoekt de gemeente een nieuwe marktpartij als samenwerkingspartner. Van de huidige marktpartij wordt afscheid genomen. Portaal heeft de selectie gewonnen met zijn aanpak en aanbieding voor de realisatie van 35 huurwoningen waarbij duurzaamheid en circulariteit centraal staan. Ten behoeve van de ontwikkeling van het plangebied hebben wij met Portaal een SOK getekend. De gemeente Soest sluit geen koopovereenkomst met de huidige ontwikkelaar voor Oude Tempel.

Ter Steege Bouw Vastgoed en de gemeente Soest gingen in april 2023 een samenwerkingsovereenkomst met elkaar aan met daarin afspraken over de ontwikkeling van het nieuwe woongebied. Onderdeel van die afspraken was een proces om te komen tot het sluiten van een koopovereenkomst. Helaas hebben partijen geen overeenstemming bereikt over de te maken afspraken en is besloten de samenwerking te beëindigen.

Pagina 24

Voorjaarsnota 2024

Financiële middelen De kosten zijn opgenomen in de grondexploitatie Oude Tempel. De dekking is verzekerd in de grondexploitatie zoals deze is vastgesteld door de Stuurgroep Hart van de Heuvelrug op 1 februari 2024. Het positieve resultaat komt ten bate van het beheerfonds Hart van de Heuvelrug. Globale planning De planning is op hoofdlijnen als volgt: Verloop fase 1 Q3-2024 - Oplevering Q2 2025 (natuurontwikkeling van de groene kamer); Verloop fase 2: Q3-2024 - Oplevering Q2-2025; (verkoop percelen aan Portaal en verkoop kavels); Verloop fase 3: Q2-2026 - Oplevering Q2-2027; (vrije sector woningbouw); Verloop fase 34: Q2-2027 - Oplevering Q3-2028; (vrije sector woningbouw). Communicatie De gemeente gaat eerst samen met omwonenden en de toekomstige bewoners werken aan het groengebied in het plan. Men kan meedenken en inbreng geven op concept-plan voor de invulling van het Groengebied. Na de meivakantie is de eerste bijeenkomst. Met een website worden participanten geïnformeerd; de link is participatieparkwonen.nl. Organisatie We passen de GROTIK-methode toe voor het beheersen van benoemde aspecten in het projectmanagement. De aspecten zijn: Geld, Risico’s, Organisatie, Tijd, Informatie en Kwaliteit. De organisatievorm van de interne projectorganisatie bestaat uit een stuurgroep en meerdere werkgroepen.

Binnen deze projectorganisatie gaat het daarbij om coördineren, motiveren, controleren en bewaken van de activiteiten van de werkgroep Risico’s De kavels die aan de oostzijde waren geprojecteerd, verplaatsen we naar de westzijde (aan de oude Tempellaan) en het aantal wordt verhoogd tot 25 kavels. Met deze keuze kan een substantieel deel van de gemaakte kosten in de eerste fase worden terugverdiend en daalt het ontwikkelrisico na het realiseren van de groene kamer en de eerste woonkamer. 4.

Vliegbasis

Bestuurlijke besluitvorming In 2023 is het wijzigingsplan deel 1 (boven kamer 1) door het college vastgesteld en is met de procedure wijzigingsbevoegdheid van wijzigingsplan deel 2 (boven kamer 2 en 3) gestart. Globale planning De recreatieve paden, routes en recreatieve voorzieningen in Park Vliegbasis Soesterberg (Park VBS) zijn gerealiseerd. Het Park VBS is daarmee toegankelijk voor recreatie en beleving van de cultuurhistorie. Op 1 oktober 2023 is de afronding van het padenplan feestelijk gevierd. De ecologische corridor Camp New Amsterdam (CNA) is de laatste ontbrekende schakel in de grote westelijke corridor over de voormalige Vliegbasis. Pagina 25

Voorjaarsnota 2024

Er is een inrichtingsplan opgesteld en met Defensie zijn afspraken gemaakt over de uitwerking en uitvoering van het inrichtingsplan. De planontwikkeling van de woonwijk op de Vliegbasis vordert, maar heeft vertraging. Deze is het gevolg van het beroep bij de rechtbank over de ontheffing Wet Natuurbescherming en de aangetroffen bodemverontreiniging en de daaruit volgende onderhandelingen met het Rijk over de kosten en de sanering die uitgevoerd dient te worden. Een saneringsplan wordt opgesteld en vanaf 2026 uitgevoerd. In 2023 heeft de Stuurgroep een besluit genomen om 27 betaalbare woningen extra te realiseren waardoor het totaal aantal woningen voor deze woonwijk (op basis van de proefverkaveling) wijzigt van 229 in 239. Voor de kavels Westflank is besloten dat 5 vrijstaande woningen kunnen worden ontwikkeld. In oktober 2023 is het bestemmingsplan vastgesteld en nadien onherroepelijk geworden. Organisatie In 2023 heeft de Stuurgroep besloten om voor de realisatie van de ontwikkeling Woonwijk Vliegbasis, Sortie 16 en de Kavels Westflank een aparte BV op te richten met als doel efficiency en slagvaardigheid. 5.

Grondexploitaties Soest & Soesterberg

Werfterrein Financiële middelen Bij de jaarrekening 2023 stellen we de herziening/actualisatie van de grondexploitatie vast. Globale planning De woningen zijn nagenoeg gereed, op dit moment wordt het terrein woonrijp gemaakt. De verwachte oplevering van het woonrijp maken zal eind 2e kwartaal 2024 zijn. Orlando Financiële middelen Bij de jaarrekening 2023 stellen we de herziening/actualisatie van de grondexploitatie vast. Globale planning De bestemmingsplanwijziging is ter inzage gelegd en er is één positieve zienswijze op binnen gekomen. De plannen worden voorbereid om in de raad vastgesteld te kunnen worden. Het woonrijp maken en de bouwwerkzaamheden worden verder door Cocon Wonen opgepakt. De start bouw staat gepland in oktober 2024.

Pagina 26

Voorjaarsnota 2024

6. Woonwagencentrum De Meent De Meent Ontwikkeling omgeving De Meent De integrale woningbouw met de projectontwikkelaar is losgekoppeld. De projectontwikkelaar kan een bouwplan als particulier initiatief indienen, zodra het voldoet aan de door de Gemeente Soest gestelde randvoorwaarden. Samen met de projectontwikkelaar is de intentieovereenkomst, die gebaseerd was op een integrale ontwikkeling samen met het woonwagencentrum, beëindigd. Woonwagencentrum De Meent De voorbereidende werkzaamheden voor het brandveilig maken van woonwagenlocatie De Meent verlopen volgens plan. Afgelopen maanden spraken wij met de bewoners over hun woonwensen en voerden wij de laatste onderzoeken uit. Zo moesten wij per woonunit weten wat technisch mogelijk is om de unit brandveilig te maken. En ook moesten wij weten of er aanpassingen zijn die de omgeving (flora en fauna) kunnen beschadigen. Deze onderzoeken zijn nu afgerond en alle informatie is overgedragen aan de Veiligheidsregio Utrecht (VRU) voor onderzoek. •

VRU heeft gecontroleerd of de woonunits voldoen aan de brandveiligheidsvoorschriften

Enkele woonunits hebben aanvullend onderzoek nodig. Dat wordt deze maand (mei) uitgevoerd. Daarnaast heeft de VRU aangegeven welke maatregelen nodig zijn om de woonunits brandveilig te maken. Met deze resultaten gaan wij nu een concept plan opstellen, in samenspraak met de woonwagenbewoners. •

Binnen de contouren met zo min mogelijk aanpassingen

Op dit moment kijken we of een herinrichting binnen de huidige contouren een van de mogelijkheden is. We onderzoeken welke maatregelen nodig zijn om zo min mogelijk aanpassingen te hoeven doen terwijl we toch aan de wensen van de bewoners tegemoetkomen. Daarnaast overwegen we een meer ingrijpende aanpak die een goede oplossing voor de brandveiligheid is en die nog steeds binnen het budget past. Dit zou bijvoorbeeld het faciliteren van woonruimte met huurwoonwagens kunnen zijn, in samenwerking met een woningcorporatie. Ook onderzoeken we of een eventuele uitbreiding mogelijk is en wat hiervan de kosten zijn. •

Samen verantwoordelijk voor een veilige woonomgeving

Ondertussen proberen we de bewoners ervan bewust te maken dat het verbeteren van de brandveiligheid van de woonwagenlocatie een gezamenlijke verantwoordelijkheid is, en niet alleen van de gemeente. Gezien de historie van dit project hebben bewoners hier echter een andere verwachting bij. Wij doen geen toezeggingen en bespreken voorstellen met de bewoners onder voorbehoud van besluiten van het college en de raad. In september leggen wij u enkele varianten voor ter beoordeling.

Pagina 27

Voorjaarsnota 2024

7.

Gebiedsvisie Dalweg en omgeving

Gebiedsvisie Besluitvorming Na het vaststellen van het bestemmingsplan in Q1 van 2023, heeft de gemeenteraad eind 2023 ingestemd met een tussentijdse herziening van de grondexploitatie. Financiële middelen De grondexploitatie is eind 2023 herzien en separaat vastgesteld door de gemeenteraad. Bij de jaarrekening 2023 stellen we de herziening/actualisatie van de grondexploitatie vast. Globale planning In de selectie-/tenderprocedure is de winnaar van de bekend geworden. Eind 2023 heeft de voorlopige gunning plaatsgevonden en aansluitend is een brede informatie/participatiebijeenkomst gehouden. In 2024 worden de plannen verder uitgewerkt en een samenwerkingsovereenkomst opgesteld. In de tweede helft van 2024 is het politiebureau en de sporthal gesloopt en de grond glad gemaakt. Bouwrijp maken vindt plaats na positieve uitspraak bij de Raad van State. Wanneer deze uitspraak plaatsvindt is nog niet bekend. Nieuwbouw sporthal De realisatie van de nieuwe sporthal en de buitenruimte is gerealiseerd en afgerond. Bij de najaarsnota 2024 nemen we het project Nieuwbouw Sporthal niet meer op.

Pagina 28