Brief college dd 26-4-2021 - Beantwoording vragen exploitatie en verharding weggedeelten

Drachten Smallingerland Aan

de gemeenteraad

Drachten, 26 april 2021

Ons kenmerk 96594

Uw kenmerk

VERZONDEN 2 6 APR. 2021

Behandeld door Evert Visser 0512-581 234

Onderwerp Technische vragen over exploitatie van De Peinder Mieden en de verharding van weggedeelten

Geachte heer, mevrouw. Op 10 maart 2021 heeft u vragen gesteld over bovengenoemde ondenwerp. Wij hebben op 15 april 2021 gevraagd om uitstel van de beantwoording. Dit i.v.m. de druk bij de financiële afdeling i.v.m. het afronden van de jaarrekening 2020. Wij willen u in deze brief inzicht geven in de financiën van het project De Peinder Mieden. Wij kunnen op dit moment niet alle antwoorden geven maar, naar onze mening, wel de antwoorden die van belang kunnen zijn bij het debat van 26 april 2021. Reactie op uw vragen Hieronder herhalen wij uw brief met vragen en beantwoorden wij deze per onderdeel. "Op 20 november 2020 ontvingen wij de brief van het college met als onderwerp "Woonrijp maken Peinder Mieden". Hierin staat vermeld dat de ontsluitingswegen verhard zullen worden uitgevoerd, in plaats van half verhard; dit op verzoek van de WE. De meerkosten welke hiermee gemoeid zijn bedragen volgens de brief € 300.000,-Vraag; a. Zijn die meerkosten niet hoger dan € 300.000,-? In de brief wordt aangegeven dat de kosten € 726.000,- bedragen. In de exploitatleberekening van november 2017 staat een post van € 248.765,- voor "infrastructuur halfverharding". Dat zou betekenen dat het niet om € 300.000,- méér gaat maar om € 477.235,-." Ons antwoord Om deze vraag goed te kunnen beantwoorden moet worden gekeken naar: 1. de opbouw van de investering; 2.

de opbouw van raming in de grondexploitatie 2017.

Correspondentie-adres: Postbus 10.000 9200 HA Drachten

Gauke Boelensstraat 2 9203 RM Drachten Telefoon (0512) 58 12 34

E-mail gemeente@smallingerland.nl Internet www.smallingerland.nl

GEMEENTE SMALLINGERLAND Ons kenmerk 96594

Datum 26 april 2021

Bladnr. 2

Ad. 1 Opbouw investering De totale investering die nodig is voor het aanbrengen van een (half)verharding bestaat uit verschillende posten. Opruimwerkzaamheden (w.o. verwijderen terreininrichting, losmaken en deels verwijderen bestaande fundering). Grondwerk (w.o. aan- en afvoer grond, verwerken grond). - Leidingwerk (w.o. putafdekkingen, reiniging en inspectie riolering). - Verharding (w.o. aanbrengen funderingslagen, leveren en aanbrengen verharding, kantopsluitingen). Groenvoorziening (frezen en inzaaien bermen). - Algemene kosten (terreininrichting, tijdelijke maatregelen bereikbaarheid, uitvoeringskosten, algemene kosten en winst aannemer). Ad 2. Opbouw raming grondexploitatie 2017 De exploitatieberekening, waaruit de investering gedekt moet worden, bestaat ook uit verschillende posten. Kijkend naar de posten in de exploitatie welke te maken hebben met het woonrijp maken zijn dat: Grondwerk; infrastructuur halfverharding; - groen- en oeverbescherming; riolering; - AK, risico en winst aannemer. Vraag: "Waaruit bestaan de meerkosten?" Ons antwoord Vergelijking halfverharding-betonverhardinq - Om de meerkosten van een betonverharding t.o.v. een halfverharding te kunnen bepalen is er een berekening gemaakt van wat het aanbrengen van een halfverharding nu (2020) kost. Daarnaast is de berekening gemaakt van de betonverharding op hetzelfde prijspeil (2020).

Kostenvergelijking woonrijpmaken Halfverharding Kostenpost Egaliseren weg Puin leveren en aanbrengen Verhardingslaag leveren en aanbrengen Grond leveren en aanbrengen Voorbereiding en toezicht (20%) Onvoorzien en afronding Totaal

Betonverharding € 34.720 € 17.360 € 199.098

€ 34.720 € 17.360 €440.510

€ 54.248

€54.248

€61.085

€109.358

€ 39.434

€66.159

€405.945

€ 722.355

De meerkosten bestaan uit de verhardingslaag (het leveren en aanbrengen van het beton). De meerkosten rekenen ook door in de kosten van voorbereiding en toezicht en in de post onvoorzien.

GEMEENTE SMALLINGERLAND Datum 26 april 2021

Ons kenmerk 96594

Bladnr. 3

In het door het college verstrekte krediet, zijn de bedragen van de betonverharding afgerond: Betonverharding € 660.000,-- Onvoorzien € 66.000,-Totaal benodigd krediet

€

726.000,-

Vraag: In de brief staat dat de meerkosten binnen de exploitatie worden gedekt. Uit welke post wordt dit bedrag dan betaald? Uit de post onvoorzien? Ons antwoord Zoals hierboven aangeven zijn er verschillende posten waaruit de kosten van de definitieve verharding worden gedekt. Dekking kosten woonrijpmaken (def. verharding) Benodigd krediet € 90.634 Grondwerk € 248.765 Infrastructuur halfverharding €6.574 Groen €21.200 Riolering € 146.306 AK, risico en winst €212.221 Onvoorzien Totaal dekking

€ 726.000

€ 726.000

De extra investering past binnen de grondexploitatie omdat de kosten van het bouwrijp maken zijn meegevallen.

Onderdeel Civiel werk * Nuts (zinkeren gasleiding) Mantelbuis glasvezel Kosten toezicht Onvoorzien Kostenstijgingen Totaal

Bedragen excl, BTW Verschil - €361.000 € 6.000

Krediet € 863.000 € 46,000

Gecalculeerd € 1.224.000 € 40.000

€ 50.000 € 35.000 € 150.000 -

€ 50.000 € 122.000 0 € 14.000

- € 87.000 € 150.000 - € 14.000

€1.144.000

€1.450.000

-€ 306.000

Bron: B&W besluit krediet bouwrijpmaken 12-3-2018 Voor het totaaloverzicht van de grondexploitatie hebben wij de werkelijkheid gezet naast de grondexploitatie zoals deze aan de raad is aangeboden in 2017. Dit overzicht is als bijlage bijgevoegd. Vraag: Volgens de brief van 20 november 2020 betekent de meeruitgave van € 300.000,een voordeel voor de gemeente omdat de toekomstige kosten voor onderhoud bij verharding € 4.000, — per jaar lager uitvallen. Uit de brief van het college van 22-9-2020 en de beantwoording door de wethouder van vragen in het vragenuurtje van 19-01-2021 blijkt dat het onderhoud door de gemeente stopt in 2024 in verband met de overdracht aan de WE.

GEMEENTE SMALLINGERLAND Ons kenmerk 96594

Datum 26 april 2021

Bladnr. 4

Met ingang van 1 januari 2024 zijn de onderhoudskosten niet meer voor rekening van de gemeente maar voor de WE. Dus sponseren we de WE? We geven 2x€ 4.000,— minder uit aan onderhoud bij verharding, gerekend over 2 jaar. Dus met een uitgave van € 300.000,-- besparen we € 8.000,—? Ons antwoord Het klopt dat het beheer van De Peinder Mieden per 1 januari 2024 over gaat naar de WE. Binnen de grondexploitatie worden de kosten voor het woonrijp maken zoals hiervoor aangegeven opgelost. Eerder is aangegeven dat de grondexploitatie kostenneutraal moet plaatsvinden. In het algemeen is het zo dat door een slimme investering de exploitatiekosten verlaagd kunnen worden. Dat is hier het geval en het behaalde financiële voordeel is er in beperkte mate voor de gemeente en in grotere mate voor de WE. Daarnaast wordt het comfort en de veiligheid van de bewoners van het gebied vergroot en heeft men minder overlast. Eventueel overblijvende middelen gaan vanwege het kosteneutrale principe sowieso naar de WE. Vraag: Ook zou een beton verharding een meer agrarische uitstraling geven. Hoezo agrarisch? Het gebied is toch aangewezen als natuurlandschap? Het agrarische gedeelte van de Peinder Mieden behelst slechts 5 %. N.B.

In alle eerdere stukken is juist voor halfverharding gekozen om tot een landelijke uitstraling te komen! Ons antwoord: In onze brief van 20 november 2020 is de argumentatie gegeven voor het aanpassen van de wegconstructie in De Peinder Mieden. Daarbij is ook een beeld gegeven van de toekomstige situatie. De voorgestelde aanpassing van de wegconstructie past binnen het bestemmings­ plan. Een smal betonpad van 2 m breed is visueel in het landschep een minimale ingreep en heeft de associatie met het oude "boerenpad". De graskeienstrook aan beide zijden zal snel vergroenen en hiermee is de impact op het natuurlijk ogende gebied minimaal; zelf minimaler dan een 4 m brede halfverharding. Vraag; In een schrijven van de provincie Fryslan d.d. 08-11-2016 staat, dat er geen grondbewerkingen dieper dan 30 cm mogen plaatsvinden. Dit moest in de planregels worden geborgd. Voor zover dat het geval is, zal er eerst een archeologisch onderzoek moet plaatsvinden. Voor de aanleg van een betonpad is er gekozen om de riolering onder het betonpad aan te leggen. Zo te zien is dit dieper dan 30 cm, echter die maat ontbreekt op de tekening in de brief van 20-11-2020. Brengt dit ook extra onvoorziene kosten met zich mee? Ons antwoord Tijdens het bouwrijp maken is de riolering reeds aangelegd. Dit is voor de halfverharding of een beton verharding niet verschillend.

De afwerklaag (halfverharding of betonverharding) komt bovenop de lagen van het bouwrijp maken. Dit brengt derhalve geen onvoorziene extra kosten met zich mee. Aanvullende vraag; In de gewijzigde Grondexploitatie De Peinder Mieden staat een post "Onvoorzien" van € 291.589,-. Mag deze post "onvoorzien" alleen worden aangewend voor tegenvallers tijdens het project? Of Mag deze post ook worden aangewend voor nieuwe of andere wensen die tijdens het project ontstaan?

GEMEENTE SMALLINGERLAND Ons kenmerk 96594

Datum 26 april 2021

Bladnr. 5

Ons antwoord Onvoorzien is een post die in eerste instantie bedoeld is om tegenvallers in het project te dekken. Het komt ook regelmatig voor dat er bij de uitvoering van een project door bijvoorbeeld een aannemer een kwaliteitsverbetering wordt voorgesteld of een aanpassing van het plan wat een positief effect heeft op het plan. De post onvoorzien zal aan het einde van het project vaak verkleind worden omdat de risico's op onvoorziene kosten kleiner zijn. Deze afweging heeft ook binnen het project De Peinder Mieden plaatsgevonden. Vraag; Een voorstel om het fietspad verhard aan te leggen is om moverende reden afgewezen. Wat zijn de redenen om het fietspad onverhard aan te leggen? Ons antwoord We nemen aan dat u doelt op het fietspad van De Kletten over het Opeinder Kanaal naar De Hoarnen. De intentie was en de bedoeling is om dit fietspad ook in beton uit te voeren. Vraag; In het beheerplan pagina 37/38 wordt gesproken over toezicht over langer termijn op het beheer van het gebied door een externe partij, bijvoorbeeld het Fryske Gea. Is dit intussen van toepassing? Wie voert het beheer uit? Ons antwoord Het beheer van het gebied wordt gemonitord door Landschapsbeheer beheer Friesland. Eenmaal per jaar vindt er samen met het Fryske Gea en Bureau Stroming een schouw plaats van de situatie op dat moment.

Het beheer wordt uitgevoerd door Hoekstra Mulder VOF te Opeinde voor een periode van 2 jaar met 3 optie jaren. De gemeente houdt daar toezicht op. Vraag: Uit stukken blijkt dat de leden van de WE geen overdrachtsbelasting hoeven te betalen? omdat het gebied is aangemerkt als natuurgebied. Wat zijn de belastingvoordelen waarover wordt gesproken in de overeenkomst van de WE? Hoe zat dit toen de gemeente de grond aankocht? Heeft de gemeente toen ook geen overdrachtsbelasting betaald? Moet de gemeente straks de overdrachtsbelasting alsnog betalen? Ons antwoord Belastingvoordeel Normaal gesproken betaald een koper van een bouwkavel 21% BTW over het volledige aankoopbedrag. Bij de Peinder Mieden is dat anders. De kopers in De Peinder Mieden worden bij aankoop van de bouwkavel ook voor ongeveer 1/46® deel eigenaar van het natuurgebied. De koopsom bestaat voor een deel uit een bedrag voor aankoop van de bouwkavel en voor een deel uit een bedrag voor aankoop van het natuurgebied. Over het aankoopbedrag van de bouwkavel is de koper BTW verschuldigd. In beginsel is de verkoop van overige gronden belast met overdrachtsbelasting. De levering van natuurgrond is echter vrijgesteld van overdrachtsbelasting. Dat is door de belastingdienst bevestigd in haar brief van 6 juli 2016. Dit belastingvoordeel is overigens voor de koper en niet voor de WE.

Aankoop grond De gemeente kan, bij het aankopen van gronden, een beroep doen op vrijstelling van overdrachtsbelasting. Dat is ook bij de aankopen van deze gronden gebeurd. De gemeente heeft bij aankoop dus geen overdrachtsbelasting betaald.

GEMEENTE SMALLINGERLAND Ons kenmerk 96594

Datum 26 april 2021

Bladnr. 6

Betalen overdrachtsbelasting De gemeente hoeft geen overdrachtsbelasting te betalen. Vraag: Wat is het risico voor de gemeente als het gebied na verharding van wegen niet meer voldoet aan de eisen (natuurgebied) zoals in de overeenkomst (beheerplan) vastgelegd door gemeente? Ons antwoord In het beheerplan staan geen uitspraken over de keuze van verharding van de wegen; ook niet over de verharding van het fietspad. Wel over de historische (kerke-)paden; deze blijven dan ook onverhard. Het ruimtelijk beheer en het inrichtingsplan waren ten tijde van het schrijven van het beheerplan (2018) nog niet uitputtend op detailniveau. "Voorliggend beheersplan is gebaseerd op de huidige stand van zaken" (pag. 4). Ook de hierin geplaatste schetsen uit 2013 zijn inmiddels niet meer actueel. Het beheerdocument is een dynamisch document en zal na verloop van tijd moeten worden bijgesteld.

Met vriendelijke groet, burgemeester en wethouders, secretaris

burgemeester

Jelmer Mulder

Jan Rijpstra