Document · PDF

Bijlage 2 - Concernrapportage 2021-I

Het Debat 6 juli 2021, gemeente SmallingerlandBij agendapunt: Concernrapportage 20217.432 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Aan de gemeenteraad In deze eerste concernrapportage stellen we evenals in andere jaren de begroting bij van het lopende jaar. Deze begroting is in november 2020 door de raad vastgesteld. Deze concernrapportage bevat, zoals gebruikelijk, onvermijdelijke ontwikkelingen en administratief noodzakelijke aanpassingen die voortkomen uit bestaand beleid en niet passen binnen de financiële programmakaders. Op die manier vormt de concernrapportage een onderbouwing van de begrotingswijziging die ter autorisatie aan de raad wordt voorgelegd en is deze financieel-technisch van aard. Bijzonderheden 2021 staat nog steeds in het teken van de Coronacrisis. Ook de gemeentelijke organisatie wordt hier op diverse fronten door geraakt. Zo vergt de aanpak van de crisis extra personele inzet van de gemeentelijke organisatie. Hierdoor treedt er vertraging op bij andere lopende zaken en de uitvoering van projecten. Ook lopen verschillende gemeentelijke inkomsten vanuit bijvoorbeeld de heffing van verschillende leges en de verkoop van parkeerkaartjes terug en moeten er extra kosten gemaakt worden voor het treffen van lokale maatregelen tegen het virus. Daarnaast worden diverse partijen die aan de gemeente verbonden zijn of door de gemeente worden gesubsidieerd zwaar getroffen en hebben deze mogelijk financiële ondersteuning van de gemeente nodig.

Verder zal de crisis op de arbeidsmarkt voor meer instroom richting de bijstand zorgen, waardoor de caseload binnen de gemeente toe blijft nemen en er waarschijnlijk extra personele inzet nodig is. In dit stadium is het nog moeilijk om de financiële gevolgen in harde cijfers uit te drukken. Veiligheidshalve stellen wij voor om, op basis van een inschatting, bij deze concernrapportage een eenmalig bedrag van € 526.550 beschikbaar te stellen om voldoende budget te hebben om de Coronacrisis op te kunnen vangen. Voor een meer inhoudelijke toelichting verwijzen we naar bijlage 1 van deze rapportage. Bij de volgende P&Cdocumenten, de tweede concernrapportage 2021 en de jaarrekening 2021, zullen we meer inzicht hebben in de daadwerkelijke financiële gevolgen. Dan kunnen we bepalen of dit bedrag toereikend is of dat er extra middelen nodig zijn. Vanuit de rijksoverheid zijn middelen beschikbaar gesteld om de gemeenten financieel te compenseren. De omvang en de verdeling van deze middelen zijn in deze concernrapportage vermeld. In een afzonderlijk hoofdstuk 11 zijn de financiële gevolgen voor 2021 in kaart gebracht. In 2021 spelen de eerder in gang gezette herschikkingen ook een belangrijke rol. In de Begroting 2021-2024 hebben we voor de jaarschijf 2021 diverse herschikkingen voorgesteld.

In deze eerste concernrapportage willen wij u informeren over de voortgang hiervan en een inschatting geven in hoeverre wij verwachten dat deze voorgenomen herschikkingen ook daadwerkelijk gerealiseerd zullen worden of niet. Bij de tweede concernrapportage zal hier meer zekerheid over zijn en dan zullen we, waar nodig, voorstellen de begroting hierop aan te passen. Resultaat Het resultaat van deze concernrapportage bedraagt € 682.550 negatief en bestaat uit een structureel voordelig resultaat van € 101.250 en een eenmalig nadelig resultaat van € 783.800. Het structurele resultaat wordt voor een deel veroorzaakt door lagere lasten binnen de Wmo voor Beschermd Wonen (€ 305.000 voordeel) en kosten van cliënten van Samendracht die nu uit de Wlz worden bekostigd (€ 200.000 voordeel). Hiertegenover staan hogere lasten voor voormalig personeel (€ 230.000), bijdrage FUMO (€ 100.000), verzekeringspremies (€ 41.000) en verhoging van het Arbo-budget (€ 35.000). Daarnaast zijn er nog diverse kleinere structurele bijstellingen. 1

De belangrijkste eenmalige ontwikkelingen zijn: - Vrijval gereserveerde centrummiddelen - Boekwinst grondverkoop Alferhof - Effecten Coronacrisis 2021 - Implementatiekosten Omgevingswet - Draagkracht bruggen - Kerntakenonderzoek - Aanpak weg de Knobben - Huur hoogwerker

€ € € € € € € €

450.000 (voordeel) 270.000 (voordeel) 527.000 (nadeel) 524.000 (nadeel) 155.000 (nadeel) 80.000 (nadeel) 80.000 (nadeel) 50.000 (nadeel)

Omdat het nadeel onttrokken wordt aan de algemene reserve neemt de eenmalige ruimte af met € 682.550. Het totale resultaat van deze concernrapportage wordt meegenomen in de Kadernota 20222025. Opbouw In deze concernrapportage volgt eerst een gedetailleerde uitwerking van de bijstellingen per programma en het daaruit volgende resultaat. In de daarop volgende hoofdstukken zijn de bijstellingen per programma/ onderdeel gegroepeerd en toegelicht. Vervolgens vindt u in hoofdstuk 10 een overzicht van de status van de herschikkingen voor jaarschijf 2021. In bijlage 1 zijn de corona effecten voor 2021 in beeld gebracht. In de bijlage treft u tot slot een totaaloverzicht aan van de bedragen die voor 2021 geautoriseerd worden door de raad bij de vaststelling van deze concernrapportage.

Drachten, juni 2021 secretaris J. Mulder

burgemeester J. Rijpstra

Inhoudsopgave Resultaat Concernrapportage 2021-I..................................................................................... 4 1. Programma Bestuur en ondersteuning .............................................................................. 5 2. Programma Veiligheid ....................................................................................................... 6 3. Programma Verkeer, vervoer en waterstaat ...................................................................... 7 4. Programma Economie ....................................................................................................... 8 5. Programma Onderwijs ....................................................................................................... 8 6. Programma Sport, cultuur en recreatie .............................................................................. 9 7. Programma Sociaal domein .............................................................................................10 8. Programma Volksgezondheid en milieu............................................................................11 9. Programma Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing ..................12 a. Onderdeel Algemene dekkingsmiddelen ..........................................................................13 b.

Onderdeel Overhead ........................................................................................................13 c. Onderdeel Heffing vennootschapsbelasting ......................................................................14 d. Onderdeel Onvoorzien .....................................................................................................14 e. Onderdeel Structurele vrije begrotingsruimte ....................................................................15 10. Herschikkingen jaarschijf 2021 .......................................................................................16 Bijlage 1: Toelichting financiële impact corona .....................................................................18 Bijlage 2: Ontwikkeling baten en lasten per programma/ onderdeel......................................23

Resultaat Concernrapportage 2021-I De onderstaande tabel toont het overzicht van de bijstellingen per programma/onderdeel. In de toelichtende tabellen daaronder worden de volgende zaken nog eens specifiek belicht: - Het eenmalig en structureel resultaat van deze concernrapportage; - De ontwikkelingen naar hun aard. Mutaties per programma/onderdeel Structurele Structurele Eenmalige Eenmalige Reserves Reserves (bedragen in €) lasten baten lasten baten toevoeging onttrekking Saldo Programma 1 Bestuur en ondersteuning 22.990 9.970 162.200 293.200 0 0 117.980 2 Veiligheid -12.960 0 123.400 0 0 0 -110.440 3 Verkeer, vervoer en waterstaat 13.500 0 186.050 -305.000 0 29.600 -474.950 4 Economie 0 0 -371.300 -77.740 0 0 293.560 5 Onderwijs 23.140 0 0 -12.000 0 0 -35.140 6 Sport, cultuur en recreatie -106.150 -60.640 1.078.550 0 0 615.000 -418.040 7 Sociaal domein -501.320 0 1.197.960 0 0 250.000 -446.640 8 Volksgezondheid en milieu 1.019.930 923.780 80.000 -30.000 0 0 -206.150 9 Volkshuisv., ruimt. ord. en sted. vern. 0 0 524.000 0 0 150 -523.850 Onderdeel a Algemene dekkingsmiddelen 0 0 0 2.310.350 0 0 2.310.350 b Overhead 312.730 0 876.500 0 0 0 -1.189.230 c Heffing vennootschapsbelasting 0 0 0 0 0 0 0 d Onvoorzien 0 0 0 0 0 0 0 e Structureel vrije begrotingsruimte 0 0 0 0 0 0 0 Totaal 771.860 873.110 3.857.360 2.178.810 0 894.750 -682.550 Effect op eenmalige ruimte

-682.550

Toelichting (bedragen in €) structureel eenmalig 771.860 3.857.360 873.110 2.178.810 101.250 -1.678.550

Resultaat in deze concernrapportage mutatie in de lasten mutatie in de baten toevoeging aan reserves onttrekking aan reserves Netto resultaat 2021 (wordt verrekend met de algemene reserve)

Ontwikkelingen naar hun aard 1 Ontwikkelingen in de exploitatie 2 Administratieve wijzigingen Totaal

(- = nadeel) totaal 4.629.220 3.051.920 -1.577.300 0 894.750 -682.550

Reserves Reserves (bedragen in €) Lasten Baten Saldo toevoeging onttrekking Resultaat 3.669.620 2.986.920 -682.700 0 150 -682.550 959.600 65.000 -894.600 0 894.600 0 4.629.220

3.051.920 -1.577.300

894.750

-682.550

1. Programma Bestuur en ondersteuning Bedragen * € 1,-

Omschrijving Structureel Gemeentelijke eigendommen; verzekeringen Gemeentelijke eigendommen; huren Nationale ombudsman Khonraad huisverboden en crisismaatregel Eenmalig Regeling maatr. overlastgevende asielzoekers Boekwinst grondverkoop Alferhof Bijstellingen vanwege Corona Totaal Resultaat programma

Begrote Begrote Saldo lasten baten (- = nadeel) 4.320 -4.320 9.970 9.970 2.670 -2.670 16.000 -16.000 93.200 93.200 0 270.000 270.000 69.000 -70.000 -139.000 185.190 303.170 117.980 117.980

Toelichting Gemeentelijke eigendommen; verzekeringen (structureel nadeel € 4.320) In 2020 is de brandverzekering opnieuw (Europees) aanbesteed. Mede als gevolg van de marktontwikkelingen heeft dit in totaal geleid tot € 41.000 hogere verzekeringspremies. Voor de gemeentelijke eigendommen betekent dit een verhoging van € 4.320. Gemeentelijke eigendommen; huren (structureel voordeel € 9.970) Het huurcontract met dierenasiel de Swinge is vernieuwd en leidt tot een hogere huurvergoeding van € 9.970. De Dierenbescherming heeft deze huurverhoging meegenomen in de nieuwe dienstverleningsovereenkomst (zie programma Veiligheid). Nationale ombudsman (structureel nadeel € 2.670) De gemeente Smallingerland is aangesloten bij de Nationale ombudsman. Hiervoor is een vergoeding verschuldigd van 0,23 euro per inwoner van de gemeente. In 2020 is dit bedrag gestegen. Het wordt aangepast overeenkomstig het door het CBS vastgestelde prijsindexcijfer van de netto materiële consumptie van de overheid van de activiteit algemeen bestuur. Khonraad huisverboden en crisismaatregel (structureel nadeel € 16.000) Khonraad Software Engineering B.v. is de dienstverlening die landelijk wordt gebruikt voor het registreren en verwerken van zaken die te maken hebben met huiselijk geweld en de Wvggz. Sinds 2020 is deze wet van kracht en dit heeft grote financiële gevolgen.

De dienstverlening en het aantal betrokken partnerts is vergroot waardoor deze kosten zijn doorberekend naar de gemeentes die hiervan gebruik maken. Een alternatief is er niet. Regeling maatregelen overlastgevende asielzoekers (budgetneutraal) Van het Ministerie van Justitie is een specifieke uitkering ontvangen van € 93.200 voor maatregelen tegen overlastgevende asielzoekers. Het betreft een financieel-administratieve verwerking, waarin zowel de baten als uitvoeringslasten worden geraamd. Boekwinst grondverkoop Alferhof (eenmalig voordeel € 270.000) De kavel van de voormalige AZC-school aan de Alferhof is verkocht voor € 325.000. Rekening houdende met de resterende boekwaarde en andere bijkomende kosten is een boekwinst van € 270.000 gerealiseerd.

Bijstellingen vanwege Corona (eenmalig nadeel € 139.000) Voor een algemene toelichting gaat u naar de bijlage 'Overzicht corona 2021'. Zie ook het separate raadsvoorstel over de Coronarapportage, dat tegelijk in dezelfde raadsvergadering staat geagendeerd, voor de inhoudelijke toelichting op de cijfers.

2. Programma Veiligheid Bedragen * € 1,-

Omschrijving Structureel Aanschaf bodycams Lagere lasten dierenasiel Rampenbestrijding en crisisbeheersing Eenmalig Aanschaf bodycams Bijstellingen vanwege Corona Totaal Resultaat programma

Begrote Begrote Saldo lasten baten (- = nadeel) 2.600 -2.600 -18.000 18.000 2.440 -2.440 8.400 -8.400 115.000 -115.000 110.440 0 -110.440 -110.440

Toelichting Aanschaf bodycams (structureel nadeel € 2.600 en eenmalig nadeel € 8.400) Voor de pilot met bodycams, door handhavers, is er voor de aanschaf en het beheer krediet nodig. Een eenmalige investering, € 8.400, is voor de aanschaf van de bodycams en toebehoren. Structureel, € 2.600, betreft jaarlijks terugkerende kosten voor clouddiensten, service en onderhoud. Lagere lasten dierenasiel (structureel voordeel € 18.000) In 2020 is een nieuwe dienstverleningsovereenkomst (DVO) afgesloten met de Dierenbescherming. In de nieuwe overeenkomst betalen we een bijdrage per inwoner in plaats van per opgevangen dier en is ook de betaalde btw compensabel. Per saldo levert dit een voordeel op van € 18.000. De hogere huur die het dierenasiel betaald is hier reeds in verdisconteerd. Rampenbestrijding en crisisbeheersing (structureel nadeel € 2.440) De crisisorganisatie is de afgelopen 2 jaar beter in kaart gebracht en weer actueel gemaakt. Het is noodzakelijk om de mensen die hiervoor zijn benaderd te voorzien van kennis en mogelijkheden om deze kennis toe te passen in oefensituaties. Het oefenen is essentieel om mensen bekwaam te krijgen/houden. Bijstellingen vanwege Corona (eenmalig nadeel € 115.000) Voor een algemene toelichting gaat u naar de bijlage 'Overzicht corona 2021'.

Zie ook het separate raadsvoorstel over de Coronarapportage, dat tegelijk in dezelfde raadsvergadering staat geagendeerd, voor de inhoudelijke toelichting op de cijfers.

3. Programma Verkeer, vervoer en waterstaat Bedragen * € 1,-

Omschrijving Structureel Aanpak Torenstraat Eenmalig Vervanging brandmelders parkeergarage Aanpak weg de Knobben Actieplan zwerfafval 2021 Bijstellingen vanwege Corona Totaal voor reservemutaties Onttrekking Reserve onderhoud gebouwen eigen gebruik Resultaat programma

Begrote Begrote Saldo lasten baten (- = nadeel) 13.500 -13.500 29.600 -29.600 80.000 -80.000 65.000 65.000 0 11.450 -370.000 -381.450 199.550 -305.000 -504.550 29.600 -474.950

Toelichting Aanpak Torenstraat (structureel nadeel € 13.500) Voor de aanpak van de Torenstraat was € 450.000 eenmalig gereserveerd binnen de door de raad beschikbaar gestelde centrummiddelen. De BBV verplicht ons sinds 2017 deze ingrepen te activeren en af te schrijven. De hiermee samenhangende structurele kapitaallasten bedragen € 13.500. De eenmalig gereserveerde middelen van € 450.000 vallen vrij op het programma Economie. Vervanging brandmelders parkeergarage (eenmalig nadeel € 29.600 ten laste van de reserve onderhoud gebouwen eigen gebruik) Door onder meer de open verbinding met buiten in de parkeergarage Raadhuisplein ontstaat er bij de in- en uitritten van de garage condens op het beton, plafond en vloer. De brandmelders aan het plafond zijn tijdens de bouw conform de opgenomen eisen aangebracht, maar in de praktijk is er een probleem met een deel van de brandmelders. De vervanging van de brandmelders kost eenmalig € 29.600. De kosten worden gedekt ten laste van de reserve onderhoud gebouwen eigen gebruik. Aanpak weg de Knobben (eenmalig nadeel € 80.000) Begin dit jaar kreeg de gemeente een melding over de staat van onderhoud van de Knobben. Na een controle is vastgesteld dat deze weg jaren niet geïnspecteerd is geweest en er weinig tot geen onderhoud aan gepleegd is. Dit heeft geresulteerd in een openbare weg waar direct veiligheidsrisico's aan zitten.

Voor de vervanging van de weg is eenmalig € 80.000 nodig. Actieplan zwerfafval 2021 (budgetneutraal) Van Nedvang ontvangen we voor de uitvoering van het actieplan zwerfafval een bijdrage van € 65.000. Dit betreft een financieel-administratieve verwerking. Bijstellingen vanwege Corona (eenmalig nadeel € 381.450) Voor een algemene toelichting gaat u naar de bijlage 'Overzicht corona 2021'. Zie ook het separate raadsvoorstel over de Coronarapportage, dat tegelijk in dezelfde raadsvergadering staat geagendeerd, voor de inhoudelijke toelichting op de cijfers.

4. Programma Economie Bedragen * € 1,-

Begrote Begrote Saldo Omschrijving lasten baten (- = nadeel) Eenmalig Vrijval uit de centrummiddelen -450.000 450.000 Bijstellingen vanwege Corona 78.700 -77.740 -156.440 Totaal -371.300 -77.740 293.560 Resultaat programma

293.560

Toelichting Vrijval uit de centrummiddelen (eenmalig voordeel € 450.000) Voor de aanpak van de Torenstraat was € 450.000 eenmalig gereserveerd binnen de door de raad beschikbaar gestelde centrummiddelen. De BBV verplicht ons sinds 2017 deze ingrepen te activeren en af te schrijven. De hiermee samenhangende structurele kapitaallasten bedragen € 13.500 en worden geraamd op programma Verkeer, vervoer en waterstaat. Bijstellingen vanwege Corona (eenmalig nadeel € 156.440) Voor een algemene toelichting gaat u naar de bijlage 'Overzicht corona 2021'. Zie ook het separate raadsvoorstel over de Coronarapportage, dat tegelijk in dezelfde raadsvergadering staat geagendeerd, voor de inhoudelijke toelichting op de cijfers.

5. Programma Onderwijs Bedragen * € 1,-

Begrote Begrote Saldo Omschrijving lasten baten (- = nadeel) Structureel Onderwijshuisvesting; verzekeringen 23.140 -23.140 Eenmalig Bijstellingen vanwege Corona -12.000 -12.000 Totaal 23.140 -12.000 -35.140 Resultaat programma

-35.140

Toelichting Onderwijshuisvesting; verzekeringen (structureel nadeel € 23.140) In 2020 is de brandverzekering opnieuw (Europees) aanbesteed. Mede als gevolg van de marktontwikkelingen heeft dit in totaal geleid tot € 41.000 hogere verzekeringspremies. Voor de onderwijshuisvesting betekent dit een verhoging van € 23.140. Bijstellingen vanwege Corona (eenmalig nadeel € 12.000) Voor een algemene toelichting gaat u naar de bijlage 'Overzicht corona 2021'. Zie ook het separate raadsvoorstel over de Coronarapportage, dat tegelijk in dezelfde raadsvergadering staat geagendeerd, voor de inhoudelijke toelichting op de cijfers.

6. Programma Sport, cultuur en recreatie Bedragen * € 1,-

Omschrijving Structureel Sportaccommodaties; verzekeringen Regiodeal procesgeld 2021 Vergoeding hekkelen Wetterskip GRP naar programma Volksgezondheid en Milieu Eenmalig Huur hoogwerker Draagkracht bruggen Uitvoeringskosten baggerplan 2021 Bijstellingen vanwege Corona Totaal voor reservemutaties

Begrote Begrote Saldo lasten baten (- = nadeel) 6.770 -6.770 25.000 -25.000 16.480 16.480 -137.920 -77.120 60.800 50.000 -50.000 155.000 -155.000 615.000 -615.000 258.550 -258.550 972.400 -60.640 -1.033.040

Onttrekking reserve baggeren

615.000

Resultaat programma

-418.040

Toelichting Sportaccommodaties; verzekeringen (structureel nadeel € 6.770) In 2020 is de brandverzekering opnieuw (Europees) aanbesteed. Mede als gevolg van de marktontwikkelingen heeft dit in totaal geleid tot € 41.000 hogere verzekeringspremies. Voor de gemeentelijke sportaccommodaties betekent dit een verhoging van € 6.770. Regiodeal procesgeld 2021 (structureel nadeel € 25.000) Het Rijk heeft € 15 miljoen subsidie toegekend voor de Regio Deal Zuidoost Friesland. De regio zorgt samen voor minimaal eenzelfde bedrag aan cofinanciering uit bestaande projecten en programma’s. Voor de proceskosten van de regionale samenwerking en de uitvoering van de Regio Deal is van elk van de deelnemende gemeenten een jaarlijkse bijdrage nodige van € 25.000 (excl. btw) voor vier jaar. Vergoeding hekkelen Wetterskip (structureel voordeel € 16.480) De vergoeding van het Wetterskip voor het onderhoud van het stedelijk waterbeheer is verhoogd. Dit betekent een voordeel voor de gemeente van € 16.480. GRP naar programma Volksgezondheid en Milieu (per saldo budgettair neutraal) Het betreft een administratieve wijziging van verschillende posten tussen de programma's. Huur hoogwerker (eenmalig nadeel € 50.000) De levertijd van de nieuwe hoogwerker is door allerlei externe factoren vertraagd. Gedurende deze periode wordt een hoogwerker gehuurd om de reguliere werkzaamheden uit te kunnen voeren.

Draagkracht bruggen (eenmalig nadeel € 155.000) De gemeente moet voldoen aan de huidige normen voor de draagkracht van bruggen (NEN 8700-8701 normen). Een aantal bruggen voldoet niet waaronder twee grote bruggen die versterkt moeten worden. Uitvoeringskosten baggerplan 2021 (eenmalig nadeel € 615.000 ten laste van de reserve baggeren) Dit jaar gaan we bezig met baggeren in de Industriehaven en de Drachtstervaart. Hiervoor is in totaal circa € 925.000 nodig. Het jaarlijks beschikbare budget van circa € 320.000 wordt

aangevuld met een bijdrage uit de reserve baggeren van € 615.000. Deze wijze van dekken is conform de door de raad vastgestelde notitie beheer en onderhoud van kapitaalgoederen. Bijstellingen vanwege Corona (eenmalig nadeel € 258.550) Voor een algemene toelichting gaat u naar de bijlage 'Overzicht corona 2021'. Zie ook het separate raadsvoorstel over de Coronarapportage, dat tegelijk in dezelfde raadsvergadering staat geagendeerd, voor de inhoudelijke toelichting op de cijfers.

7. Programma Sociaal domein Bedragen * € 1,-

Omschrijving Structureel Wijkcentra en dorpshuizen; verzekeringen Verlaging budget kwijtschelding rioolbelasting Bijstellen budget beschermd wonen Bijstellen budget samendracht Budget van programma Volksgezondheid en Milieu Eenmalig De kracht van Smallingerland, onze Sociale Koers Bijstellingen vanwege Corona Totaal voor reservemutaties

Begrote Begrote Saldo lasten baten (- = nadeel) 1.640 -1.640 -4.960 4.960 -305.000 305.000 -200.000 200.000 7.000 -7.000 250.000 -250.000 947.960 -947.960 696.640 0 -696.640

Onttrekking Reserve veranderbuget Sociaal Domein

250.000

Resultaat programma

-446.640

Toelichting Wijkcentra en dorpshuizen; verzekeringen (structureel nadeel € 1.640) In 2020 is de brandverzekering opnieuw (Europees) aanbesteed. Mede als gevolg van de marktontwikkelingen heeft dit in totaal geleid tot € 41.000 hogere verzekeringspremies. Voor de wijkcentra en dorpshuizen betekent dit een verhoging van € 1.640. Verlaging budget kwijtschelding rioolbelasting (structureel voordeel € 4.960) Bij de actualisatie van het GRP blijkt dat de kwijtschelding iets lager is dan verwacht. Bijstellen budget beschermd wonen (BW) (structureel voordeel € 305.000) De structurele verlaging van het budget Beschermd Wonen (BW) wordt veroorzaakt door maatregelen die de SDF en de gemeenten hebben genomen om de uitstroom te beperken en tariefafspraken met aanbieders. Bijstellen budget samendracht (structureel voordeel € 200.000) Aframen van de kosten omdat alle cliënten samendracht zijn overgegaan naar de Wlz (Wet langdurige zorg). Overheveling van programma Volksgezondheid en Milieu (per saldo budgettair neutraal) Het betreft een administratieve verschuiving tussen de programma's Volksgezondheid en Milieu en Sociaal Domein. Op dit programma levert het een voordeel op van € 7.000 en op het programma Volksgezondheid en Milieu een nadeel van € 7.000.

De kracht van Smallingerland, onze Sociale Koers (eenmalig nadeel € 250.000 ten laste van de reserve veranderbudget Sociaal Domein) Zes jaar na de decentralisaties is de transformatie binnen het Sociaal Domein volop in ontwikkeling, zowel landelijk als binnen Smallingerland. We weten inmiddels beter wat wel, en 10

wat niet werkt. Deze Sociale Koers is een voorstel om het Sociaal Domein in Smallingerland verder 'gereed te maken' voor de toekomst vanuit een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de samenleving. Achterliggend doel is samenhang te brengen in de belangrijke maatschappelijke en wettelijke taken die we voor ons zien: bestaanszekerheid herstellen, kansengelijkheid vergroten en gezond leven gemakkelijker maken. Hiermee pakken we onderliggende oorzaken van problematiek aan. De corona-pandemie heeft duidelijk gemaakt dat iedereen door onvoorziene omstandigheden kwetsbaar kan worden. De urgentie is nu extra groot om juist deze maatschappelijke opgaven met elkaar aan te gaan. Bijstellingen vanwege Corona (eenmalig nadeel € 947.960) Voor een algemene toelichting gaat u naar de bijlage 'Overzicht corona 2021'. Zie ook het separate raadsvoorstel over de Coronarapportage, dat tegelijk in dezelfde raadsvergadering staat geagendeerd, voor de inhoudelijke toelichting op de cijfers.

8. Programma Volksgezondheid en milieu Bedragen * € 1,-

Omschrijving Structureel Begraafplaatsen; verzekeringen Bijdrage Fumo 2021 Diverse aanpassingen GRP GRP van programma Sport, Cultuur en Recreatie Budget naar Sociaal Domein Eenmalig Bijstellingen vanwege Corona Totaal Resultaat programma

Begrote Begrote Saldo lasten baten (- = nadeel) 150 -150 100.000 -100.000 788.860 849.510 60.650 137.920 74.270 -63.650 -7.000 7.000 80.000 -30.000 -110.000 1.099.930 893.780 -206.150 -206.150

Toelichting Begraafplaatsen; verzekeringen (structureel nadeel € 150) In 2020 is de brandverzekering opnieuw (Europees) aanbesteed. Mede als gevolg van de marktontwikkelingen heeft dit in totaal geleid tot € 41.000 hogere verzekeringspremies. Voor de begraafplaatsen betekent dit een verhoging van € 150. Bijdrage Fumo 2021 (structureel nadeel € 100.000) Voor de gemeente betekent de goedgekeurde begroting 2021 van de FUMO een verhoging van de deelnemersbijdrage met € 100.000. Diverse aanpassingen GRP (het gemeentelijke rioleringsplan), bijstelling van het huidige plan 2017 - 2021 Tijdens het opstellen van de begroting 2021 voor het vGRP waren nog niet alle gegevens beschikbaar. Er zijn daarom nog enige mutaties op de begroting voor het vGRP, met als gevolg een structureel nadeel voor het vGRP van € 80.500 voor de gebruikers en een daarmee samenhangend structureel voordeel voor de algemene dienst van € 77.300. Het onderhoud van gemalen wordt technisch steeds ingewikkelder. Er wordt om die reden niet langer gebruik gemaakt van externe inhuur maar van een eigen medewerker, zodat opgebouwde kennis beschikbaar blijft in de eigen organisatie. Het budget voor inhuur vervalt hierdoor, de salarislasten en de daarmee samenhangende concernoverhead stijgt. Verder zijn er nog lasten voor baggeren die voor rekening van het vGRP komen.

Voor de eigenaren is er sprake van een voordeel van € 82.400, vanwege hogere begrote inkomsten.

Overheveling naar programma Sociaal Domein (per saldo budgettair neutraal) Het betreft een administratieve verschuiving tussen de programma's Volksgezondheid en Milieu en Sociaal Domein. Op dit programma levert het een nadeel op van € 7.000 en op het programma Sociaal Domein een voordeel van € 7.000. Bijstellingen vanwege Corona (eenmalig nadeel € 110.000) Voor een algemene toelichting gaat u naar de bijlage 'Overzicht corona 2021'. Zie ook het separate raadsvoorstel over de Coronarapportage, dat tegelijk in dezelfde raadsvergadering staat geagendeerd, voor de inhoudelijke toelichting op de cijfers.

9. Programma Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Bedragen * € 1,-

Omschrijving Eenmalig Vaststelling startnotitie Omgevingsplan Financiën implementatie Omgevingswet 2021 Totaal Onttrekking Reserve Wonen

Begrote Begrote Saldo lasten baten (- = nadeel) 100.000 -100.000 424.000 -424.000 524.000 0 -524.000 150

Resultaat programma

-523.850

Toelichting Vaststelling startnotitie Omgevingsplan (eenmalig nadeel € 100.000) (raad reeds ingestemd) De Omgevingswet treedt per 1 juli 2022 in werking. Onderdeel daarvan is de introductie van het nieuwe wettelijk instrument Omgevingsplan. Dit plan vervangt alle bestemmingsplannen, beheersverordeningen en verordeningen in de gemeente op het gebied van de fysieke leefomgeving. Iedere gemeente is volgens de wet verplicht om één Omgevingsplan voor het gehele gemeentelijk grondgebied te hebben en te kunnen wijzigen. De startnotitie ambitiebepaling Omgevingsplan geeft inzicht in te maken keuzes, ambitiebepaling en de daaruit voortvloeiende financiële consequenties. Het opstellen en wijzigen van het Omgevingsplan is een wettelijke taak en een minimale vereiste voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet per 1 juli 2022. De voorbereidingen hiervoor zijn in gang gezet. Om hier een vervolg aan te geven is er eenmalig € 100.000 krediet nodig, waarmee de raad op 25 mei 2021 heeft ingestemd. Financiën implementatie Omgevingswet 2021 (eenmalig nadeel € 424.000) (raad reeds ingestemd) Volgens planning zal de Omgevingswet per 1 juli 2022 in werking treden. Voor de uitvoering van het programma implementatie Omgevingswet in 2021, een wettelijke taakstelling, e.v. zijn financiële middelen nodig, waarmee de raad op 16 februari 2021 heeft ingestemd.

a. Onderdeel Algemene dekkingsmiddelen Bedragen * € 1,-

Begrote Begrote Saldo Omschrijving lasten baten (- = nadeel) Eenmalig Bijstellingen vanwege Corona 2.310.350 2.310.350 Totaal 0 2.310.350 2.310.350 Resultaat programma

2.310.350

Toelichting Bijstellingen vanwege Corona Voor een algemene toelichting gaat u naar de bijlage 'Overzicht corona 2021'. Zie ook het separate raadsvoorstel over de Coronarapportage, dat tegelijk in dezelfde raadsvergadering staat geagendeerd, voor de inhoudelijke toelichting op de cijfers.

b. Onderdeel Overhead Bedragen * € 1,-

Omschrijving Structureel Gemeentelijke gebouwen; verzekeringen Piket OOV Verhoging budget Arbo Verhoging budget Voormalig personeel Bijdrage GGU Wet elektronische publicaties Eenmalig Continuiteit ICT - Telefonie Kerntakenonderzoek Bijstellingen vanwege Corona Totaal voor reservemutaties Resultaat onderdeel

Begrote Begrote Saldo lasten baten (- = nadeel) 4.980 -4.980 9.000 -9.000 35.000 -35.000 230.000 -230.000 27.000 -27.000 6.750 -6.750 80.000 -80.000 80.000 -80.000 716.500 -716.500 1.189.230 0 -1.189.230 -1.189.230

Toelichting Gemeentelijke gebouwen; verzekeringen (structureel nadeel € 4.980) In 2020 is de brandverzekering opnieuw (Europees) aanbesteed. Mede als gevolg van de marktontwikkelingen heeft dit in totaal geleid tot € 41.000 hogere verzekeringspremies. Voor de gemeentelijke gebouwen betekent dit een verhoging van € 4.980. Piket OOV (structureel nadeel € 9.000) In 2019 heeft het directieteam besloten dat de adviseurs openbare orde en veiligheid worden aangewezen voor beschikbaarheidsdiensten (DT 6 november 2019). De jaarlijkse kosten zijn ongeveer € 9.000. Verhoging budget Arbo (structureel nadeel € 35.000) Het huidige Arbo-budget van € 82.000 is niet toereikend om alle wettelijke verplichtingen na te komen. Het budget dekt de kosten van de bedrijfsarts, praktijkondersteuner, bedrijfsmaatschappelijk werker, arbeidsdeskundig onderzoek en aansluitkosten bij de arbodienst. Het hoge verzuim zorgt voor een intensief gebruik van deze voorzieningen. Omdat de tarieven en het aantal medewerkers zijn gestegen is het budget niet meer 13

toereikend om de preventieve medische onderzoeken en vaccinaties te verrichten. De organisatie is verplicht periodiek preventieve medische onderzoeken te verrichten en medewerkers die gezondheidsrisico lopen te laten vaccineren. Om dit te kunnen verrichten is er een structurele verhoging van het budget nodig van € 35.000 op jaarbasis. Verhoging budget Voormalig personeel (structureel nadeel € 230.000) We zien al een aantal jaren een toename van de lasten voor voormalig personeel zoals voor WW-en ZW uitkeringen. Wij als gemeente zijn eigen risicodrager voor deze kosten. Dit betekent dat wanneer een medewerker aanspraak maakt op een WW-, WGA- of Ziektewetuitkering, wij als werkgever deze kosten dragen. De gemiddelde lasten van de WW/ ZW/ WGA verplichtingen bedragen ongeveer € 300.000. Dit is circa 1% van de salarisbegroting (exclusief College/ Raad). We stellen voor, het budget vanaf 2022 structureel te verhogen tot € 300.000. Dat betekent een jaarlijkse toename van € 230.000 t.o.v. het huidig budget. Bijdrage Fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU) (structureel nadeel € 27.000) De gemeenten betalen een bedrag van € 3 per inwoner voor de basisfinanciering van gezamenlijke gemeentelijke activiteiten. Op basis van het door de leden van de VNG vastgestelde GGU Meerjarenprogramma 2020-2024 wordt het budget bijgesteld.

Wet elektronische publicaties (structureel nadeel € 6.750) Op basis van wetgeving is de gemeente verplicht besluiten en regelgeving bekend te maken. De plicht tot digitale bekendmaking is de laatste jaren alleen maar toegenomen en neemt nog verder toe. Voor de dienstverlening op dit gebied door een extern bureau. Continuïteit ICT – Telefonie (eenmalig nadeel € 80.000) GT Connect is het project dat vanuit de VNG is aanbesteed voor telefonie en communicatie. De leverancier ATOS is de verplichtingen van de dienstverlening niet nagekomen en de overeenkomst tussen VNG en ATOS wordt beëindigd. Dit betekent opnieuw een investering voor de gemeente. Inschatting is dat er eenmalig projectkosten worden gemaakt van ca € 80.000,- om de nieuwe dienst aan te trekken en te implementeren. De verwachting is dat de kosten voor de afname van de dienst inclusief de benodigde apparatuur gelijk blijft. Er is wel een schadevergoeding ingediend vanuit de VNG namens de getroffen gemeenten. Het is echter niet zeker of deze wordt uitgekeerd om de projectkosten te kunnen dekken. Kerntakenonderzoek (incl. advertentiekosten) (eenmalig nadeel € 80.000) Op 1 december 2020 heeft de raad besloten tot een kerntakenonderzoek. Een dergelijk onderzoek wordt als belangrijke stap gezien in het proces om te komen tot een robuuste begroting.

De totale kosten van dit onderzoek, inclusief de advertentiekosten, worden geraamd op € 80.000. Bijstellingen vanwege Corona (eenmalig nadeel € 716.500) Voor een algemene toelichting gaat u naar de bijlage 'Overzicht corona 2021'. Zie ook het separate raadsvoorstel over de Coronarapportage, dat tegelijk in dezelfde raadsvergadering staat geagendeerd, voor de inhoudelijke toelichting op de cijfers.

c. Onderdeel Heffing vennootschapsbelasting Binnen dit onderdeel is geen sprake van bijstelling van lasten en baten.

d. Onderdeel Onvoorzien Binnen dit onderdeel is geen sprake van bijstelling van lasten en baten. 14

e. Onderdeel Structurele vrije begrotingsruimte Binnen dit onderdeel is geen sprake van bijstelling van lasten en baten.

10. Herschikkingen jaarschijf 2021 In de tabel is aangegeven wat de geraamde herschikkingen voor 2021 zijn en wat hiervan naar verwachting in 2021 wordt gerealiseerd. Een aantal posten zijn met een sterretje (*) gemarkeerd, omdat de beleidswijzingen nog niet nader zijn uitgewerkt of omdat deze recentelijk zijn doorgevoerd, waardoor er nog geen betrouwbare cijfers zijn wat betreft de gerealiseerde besparingen. In de tweede concernrapportage streven we ernaar ook deze posten helder in beeld te hebben gebracht. Herschikkingen 2020 - 2023 Bedragen x € 1.000

Omschrijving Kostendekkend maken leges vergunningen APV

Programma bestuur en ondersteuning

begroot gerealiseerd 10 10 10

Subsidie Coöperatie Brede School

onderwijs

Lokaal onderwijsbeleid incidentele subsidies

onderwijs

45 40

Sub-totaal

WMO: - collectieve vervoersvoorzieningen

sociaal domein

- nieuw indicatieprotocol hulp bij het huishouden

sociaal domein

500

- beperken stijging tarieven huishoudelijke hulp

sociaal domein

150

- beleidsmatige aanscherping begeleiding

sociaal domein

- afwegingskader toegang en beleidsregels

sociaal domein

250

- inzet GOH'ers en zorgdomeinhuisartsen

sociaal domein

- contractmanagement intensiteit, dure trajecten

sociaal domein

100

- beschikking jeugdzorg maximumbandbreedte

sociaal domein

250

- maatregelen verminderen kosten bewindvoering

sociaal domein

165

- budgetverlaging schuldhulpverlening

sociaal domein

Vluchtelingenwerk

sociaal domein

1.591

* * *

Jeugdhulp:

* * * *

Participatie:

Sub-totaal

Sportontwikkeling

sport, cultuur en recreatie

(Incidentele) culturele evenementen

sport, cultuur en recreatie

Niet indexeren materële kosten

diverse

350

Niet indexeren subsidies

diverse

257

607

2.332

817

Sub-totaal

Sub-totaal Totaal Herschikkingen 2020 - 2023

Herschikkingen 2021 - 2024 Bedragen x € 1.000

Omschrijving 1 fte wethouder minder

Programma bestuur en ondersteuning

Straatnaamborden

bestuur en ondersteuning

Sub-totaal

begroot gerealiseerd 125 125 10

135

135 12

Verlagen budget brandstoffen