Raadsvoorstel beeldbepalend cultureel erfgoed (motie molen Cadzand)

Raadsvoorstel Pag. 1/3

Datum vergadering

4 april 2024

Omschrijving agendapunt

Beeldbepalend cultuur erfgoed (n.a.v. motie molen Cadzand)

Portefeuillehouder

Wethouder M. van Oostenbrugge-Bertou Samenvatting

In de besluitvormende raadsvergadering van 9 november 2023 is door uw raad een motie aangenomen om voor de raadsvergadering van 28 maart 2024 (inmiddels 4 april 2024) samen met de stichting Molenbehoud West Zeeuws-Vlaanderen mogelijkheden te vinden om het tekort van € 30.000,- voor de restauratie van de wieken te financieren. Wij hebben alle subsidie- en financieringsmogelijkheden op een rijtje gezet. Op basis daarvan zien wij kansen om de benodigde middelen, zonder extra gemeentelijke financiering, te regelen. De meest passende optie is de Provinciale regeling restauratie cultureel Erfgoed. Deze regeling is specifiek bestemd voor dergelijke projecten. De beschikbare middelen voor 2024 zijn verhoogd. Aanvragen kunnen dit jaar tussen 1 maart en 1 mei worden ingediend. Op basis daarvan hopen wij dat de molen Cadzand en ook onze eigen molens in Retranchement en IJzendijke een bijdrage krijgen van de Provincie. Om volledig tegemoet te komen aan de motie zijn wij, naast de gevraagde zoektocht naar mogelijke middelen, bereid een eerste wijziging op de subsidieregeling 2023 door te voeren. Hierin wordt het behoud van beeldbepalend cultureel erfgoed, waaronder monumentale molens, benoemd als speerpunt van beleid. Mocht de provinciale subsidie onverhoopt niet of niet volledig tot stand komen, kan een beroep op deze regeling worden gedaan.

Voor de uitvoering van de regeling vragen wij uw raad om een krediet van € 90.000 (onderdeel 1e Bestuursrapportage 2024).

Aan de raad, Bij de behandeling van de programmabegroting 2024 is een motie aangenomen over de molen Cadzand. Via de motie is ons de opdracht gegeven om samen met de stichting Molenbehoud West Zeeuws-Vlaanderen te onderzoeken om een tekort van € 30.000 te financieren. Financieringsopties In de maanden na de aangenomen motie is onderzocht welke mogelijkheden er zijn voor financiering van de restauratie. Een volledige lijst met mogelijkheden is met de stichting gedeeld. Hieronder geven wij u een aantal zeer relevante. Nationaal Restauratie Fonds (NRF) Een fonds dat speciaal voor monumenteigenaren is opgericht. De regeling is ondergebracht bij de Rijksdienst Cultureel Erfgoed (RCE). Hier kan men een laagrentende lening afsluiten, speciaal voor monumenten (rente 1,7%). De stichting komt hiervoor niet in aanmerking omdat er te weinig inkomsten zijn om de rentelasten te voldoen. (Jaarlijkse) Restauratiesubsidieregeling Provincie De Provincie Zeeland heeft ieder jaar een budget beschikbaar voor de restauratie van bepaalde categorieën rijksmonumenten, waaronder molens. Subsidieverzoeken kunnen dit jaar worden ingediend van 1 maart 2024 tot 1 mei 2024. De totale kosten zijn voor maximaal 70% subsidiabel. Het voor 2024 vastgestelde subsidieplafond bedraagt € 2.800.000.

Nieuwe regeling Provincie? Op dit moment is de provincie gestart met onderzoek naar de mogelijkheid om de grote restauraties van de roeden en molens in Zeeland te financieren. Besluitvorming over de nieuwe regeling wordt pas in 2025 verwacht.

Raadsvoorstel Pag. 2/3

Cultuurfonds (voorheen Prins Bernhard Cultuurfonds) Voor een bijdrage uit het Cultuurfonds (waar ook het Hollandsche Molenfonds is ondergebracht) komt de stichting pas in aanmerking als men een provinciale subsidie ontvangt of drie afwijzingen van de Provincie zijn ontvangen. Hiermee lijken er voldoende financieringsopties voor de stichting Molenbehoud West Zeeuws-Vlaanderen om een bijdrage te verkrijgen. Het meest kansrijk is om een beroep te doen op de jaarlijkse Provinciale subsidieronde voor restauratie. De aanvraag 2023 voor de molen Cadzand is weliswaar afgewezen maar de subsidieregeling 2024 is fors uitgebreid. De aanvraag kan tussen 1 maart en 1 mei worden ingediend. Gemeentelijke subsidie Op basis van de verordening Molens en Kerken verleent de gemeente elk jaar subsidies aan de molens en kerken die niet in eigendom zijn van de gemeente, waaronder ook de molen van Cadzand. Het gaat om Rijksmonumenten die een SIM subsidie (instandhoudingssubsidie) hebben lopen bij de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE). Daarnaast ontvangen de molens een draaipremie voor het aantal as-omwentelingen per jaar bovenop de draaipremieregeling van de provincie. Het geld van deze regelingen is niet bedoeld om in te zetten voor een grote restauratie, maar gaat op aan dagelijks onderhoud. Een uitbreiding van deze Verordening voor restauratiedoeleinden vinden wij niet passend.

Een subsidie op grond van onze huidige subsidieregeling is niet mogelijk. Deze is gebaseerd op de door uw raad benoemde speerpunten in de programmabegroting. Een verruiming van de algemene subsidieregeling ziet het college wel als optie door ‘behoud van beeldbepalend cultureel erfgoed’ als tijdelijk speerpunt van beleid te benoemen. Zo ontstaat een extra mogelijkheid als externe financiering niet lukt. Een aanvullend argument is dat ook voor de restauratie van gemeentelijke molens eigen middelen nodig zijn. Voorstel en dekking Omdat er geen 100% zekerheid is op externe financiering stellen wij in lijn met de motie voor om een 1e wijziging op onze subsidieregeling door te voeren door behoud van beeldbepalend cultureel erfgoed, specifiek monumentale molens als speerpunt te benoemen. Wij denken aan een tijdelijke regeling voor de duur van 2 jaar (2024 en 2025). Dit in afwachting van de nieuwe regeling van de Provincie en met de optie om het te bestendigen in het nieuwe subsidiebeleid. De concept regeling vindt u in bijlage 1. Wij vragen uw raad het beleidsuitgangspunt te bevestigen, waarna wij over kunnen gaan tot vaststelling van de 1e wijziging (bevoegdheid college). Het krediet van € 90.000 nemen we mee in de 1e Bestuursrapportage. Oostburg, 4 april 2024 Hoogachtend,

De secretaris,

De burgemeester,

S.I. de Kievit-Minnaert

mr. M.M.D. Vermue

Bijlage(n): a. 1e wijziging subsidieregeling 2023

Raadsvoorstel Pag. 3/3

DE RAAD VAN DE GEMEENTE SLUIS gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders d.d. 7 maart 2024

BESLUIT: 1. Kennis te nemen van de financieringsmogelijkheden voor de restauratie van de wieken van de molen in Cadzand. 2. Het behoud van beeldbepalend cultuur erfgoed te benoemen als speerpunt van beleid, waarna het college kan overgaan tot vaststelling van de 1e wijziging van de Subsidieregeling. 3. Het krediet van € 90.000 op te nemen in de 1e Bestuursrapportage 2024.

Sluis, 4 april 2024 DE RAAD VOORNOEMD, De griffier,

De voorzitter,

mr. P. T. G Claeijs

mr. M. M. D. Vermue